Appeal court vacates dismissal of suspended civil proceedings because suspension was based on pending related cases, not mutual agreement.

Sygn. akt I Cz 259/14 POSTANOWIENIE Dnia 30 września 2014 r. Sąd Okręgowy w Przemyślu Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Grażyna Mrozowicz Sędziowie: SO Jacek Saramaga (spr.) SR del. Krzysztof Kamiński Protokolant: st. sekretarz sądowy Joanna Żygała po rozpoznaniu w dniu 30 września 2014 r. w Przemyślu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa M. C. przeciwko (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w P. o zobowiązanie do dokonania czynności na skutek zażalenia powódki na postanowienie Sądu Rejonowego w Przemyślu z dnia 10 czerwca 2014 r., sygn. akt I C 151/12 p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 10 czerwca 2014 r. Sąd Rejonowy w Przemyślu umorzył postępowanie w sprawie z powództwa M. C. przeciwko (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w P. o zobowiązanie do dokonania czynności. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Rejonowy naprowadził, iż postanowieniem z dnia 13 maja 2013 r. Sąd Rejonowy w Przemyślu zawiesił postępowanie w sprawie, na podstawie art. 178 k.p.c. Zgodnie z treścią przepisu art. 182 § 1 k.p.c., sąd umarza postępowanie zawieszone na zgodny wniosek stron oraz z przyczyn wskazanych w art. 177 § 1 pkt 5 i 6 k.p.c., jeżeli wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu roku od daty postanowienia o zawieszeniu.

Końcowo Sąd Rejonowy wskazał, iż w rozpoznawanej sprawie do chwili obecnej nie wpłynął wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania w sprawie, wobec powyższego na zasadzie art. 182 § 1 k.p.c., orzeczono jak w sentencji. Powyższe postanowienie powódka M. C. zaskarżyła w całości, zarzucając: - naruszenie art. 182 § 1 k.p.c. poprzez umorzenie postępowania podczas gdy postępowanie miało być zawieszone do czasu prawomocnego zakończenia postępowań prowadzonych przez Sąd Rejonowy w Przemyślu w sprawach toczących się pod sygn.. akt I C 443/11 oraz I C 425/12, które dla przedmiotowej sprawy mają znaczenie prejudycjalne i taka była podstawa faktyczna zawieszenia postępowania.

Powołując się na powyższą podstawę zażalenia skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz zasądzenie na jej rzecz zwrot kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu postanowienia skarżąca podała, że w złożonym pozwie wnosiła o zobowiązanie pozwanej do prawidłowego naliczania kosztów opłat eksploatacyjnych a także zobowiązanie do usunięcia płyt azbestowych oraz zobowiązanie do zakładania podzielników przed okresem grzewczym. W sprawie toczącej się pod sygn. akt I C 425/12 pozwana wystąpiła przeciwko powódce o zapłatę kosztów uzyskania ciepła, z którymi powódka się nie zgadzała i nadal je kwestionuje.

Z kolei sprawa tocząca się pod sygn. akt I C 443/11 została wydzielona z pozwu złożonego w przedmiotowej sprawie i dotyczy żądań zawartych w punktach 1 i 5 pozwu z dnia 9 grudnia 2011 r. Kolejno skarżąca naprowadziła, iż w sprawie toczącej się pod sygn. akt I C 443/11 nastąpiło zawieszenie postępowania z uwagi na toczące postępowanie w sprawie I C 425/12, a które ma znaczenie prejudycjalne dla rozstrzygnięcia. Powódka podała, że nie kwestionowała rozstrzygnięcia w przedmiocie zawieszenia niniejszego postępowania, które Sąd orzekł z uwagi na prejudycjalność.

Kontynuując skarżąca wyjaśniła, iż w przedmiotowej sprawie na rozprawie w dniu 13 maja 2013r. postepowanie miało zostać zawieszone do czasu prawomocnego zakończenia postepowań w sprawach toczących się pod sygn. akt I C 443/11 oraz I C 425/12. Podstawą faktyczną zawieszenia postępowania była zbieżność żądań powódki w przedmiotowej sprawie ze sprawami toczącymi się pod sygn. akt I C 443/11 oraz I C 425/12 i do zakończenia tych postępowań miało nastąpić zawieszenie postepowania w przedmiot sprawie. Powódka podkreśliła, że nie zgłaszała żadnego wniosku o zawieszenie postępowania ani pisemnie ani ustnie, mimo, że uczestniczyła w rozprawie w dniu 13 maja 2013r.

Zaznaczyła również, że nie zgłaszała wniosku o podjęcie postępowania gdyż była przekonana, iż zawieszenie postępowania nastąpiło tak jak w sprawie I C 443/11, ze względu na prejudycjalne znaczenie postępowania toczącego się w sprawie I C 425/12. Skarżąca powołała się również na uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 22 lutego 2012 r. (II UK 128/11), w którym stwierdzono, iż zawieszenie postępowania na wniosek jednej ze stron ze względu na inne toczące się postępowanie cywilne (art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c.), który strona przeciwna pozostawiła do uznania sądu, nie następuje na zgodny wniosek stron w rozumieniu art. 178 k.p.c., choćby sąd wskazał taką błędną podstawę prawną zawieszenia postępowania (Lex Polonica nr 3901485).

Końcowo skarżąca podkreśliła, iż nie zgłaszała żadnego wniosku o zawieszenie postepowania, a podstawą takiego rozstrzygnięcia było wyłącznie inne toczące się postępowania, które miały mieć decydujące znaczenie dla rozpoznawanej sprawy i miało trwać do ich zakończenia.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Zażalenie powódki było zasadne. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż o możliwości umorzenia na podstawie art. 182 § 1 k.p.c. postępowania zawieszonego uprzednio na zgodny wniosek stron (art. 178 k.p.c.), decydują rzeczywiście istniejące przyczyny zawieszenia, a nie podstawa prawna wskazana w postanowieniu o zawieszeniu (orzeczenia SN: z 16 października 1963 r., I PR 487/63 - OSNCP 1964/6/124; z 14 września 1977 r. III CRN 194/77 - OSPiKA 1978/4/80 i z 15 kwietnia 1983 r., IV PRN 4/83 - OSNCP 1983/10/167 oraz uchwały z 15 lutego 1985 r., III CZP 86/84 - OSNCP z 1985/11/168, a ostatnio ponownie postanowienie SN z 4 września 2008 r., IV CSK 213/08, OSNC 2009/A/23).

W rozpoznawanej sprawie Sąd Rejonowy w Przemyślu postanowieniem z dnia 13 maja 2013 r. zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie na podstawie art. 178 k.p.c., mimo, że z treści protokołu rozprawy z dnia 13 maja 2013 r. wprost wynika, iż powódka złożyła wniosek o zwieszenie postepowania, albowiem część jej roszczeń była podobnych lub tożsamych z rozpoznawanymi w sprawach pod sygn. akt I C 425/12 i I C 443/11. Pełnomocnik strony pozwanej przychylił się do wniosku o zawieszenie postepowania. Z treści protokołu rozprawy z dnia 13 maja 2013 r. wynika wprawdzie obie strony zgodnie wniosły o zawieszenie postępowania, jednak ich wspólną i zgodną intencją było oczekiwanie na wynik innych spraw cywilnych, od którego zależy rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.

Z faktu, iż obie strony prezentowały tożsame stanowisko co do związku niniejszej sprawy ze sprawami toczącymi się w Sądzie Rejonowym w Przemyślu pod sygnaturami akt i C 425/12 i I C 443/11 i wspólnie wniosły o zawieszenie postępowania, nie można wyprowadzać wniosku, że zawieszenie postępowania nastąpiło w oparciu o art. 178 k.p.c., tj. na zgodny wniosek stron. Powódka bowiem wyraźnie oświadczyła, że przyczyną złożenia wniosku o zawieszenie było oczekiwanie na wynik innych toczących się postępowań cywilnych. W tej sytuacji przyjąć należy, że wbrew literalnej podstawie prawnej wyrażonej w sentencji postanowienia z 13 maja 2013 r., jego rzeczywistą przyczyną było uzależnienie rozstrzygnięcia sprawy od wyniku innego toczącego się postępowania cywilnego (art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c.).

Art. 182 § 1 k.p.c. nie przewiduje możliwości umorzenia postępowania zawieszonego z uwagi na inne, toczące się postępowanie cywilne. W konsekwencji umorzenie postępowania było bezpodstawne. Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. zmienił zaskarżone postanowienie w ten sposób, że uchylił je w całości.