Social Security Court grants disability pension to insured person with 26 years of contributions despite medical board's partial incapacity finding.

Sygn. akt IV U 44/14

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 września 2014r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Katarzyna Antoniak Protokolant sekr. sądowy Anna Wąsak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2014r. w S. odwołania S. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 29 listopada 2013 r. Nr (...) w sprawie S. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy I. zmienia zaskarżoną decyzję i ustala S. K. prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w okresie od (...)roku; II. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. na rzecz S. K. kwotę 60 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt: IV U 44/14

UZASADNIENIE

Decyzją z 29 listopada 2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S., działając na podstawie art.57 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych odmówił S. K. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy wskazując, że Komisja Lekarska ZUS stwierdziła, że wymieniony jest częściowo niezdolny do pracy do 30 listopada 2014r., przy czym niezdolność ta powstała w dniu 3 lipca 2013r., a zatem po upływie 18 miesięcy od ustania ubezpieczenia. Okres 18 miesięcy od ustania ubezpieczenia upłynął w dniu 16 sierpnia 2011r.

Odwołanie od w/w decyzji złożył S. K. reprezentowany przez pełnomocnika wnosząc o jej zmianę i przyznanie mu prawa do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, a także o zasądzenie od organu rentowego na jego rzecz kosztów procesu wg norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu stanowiska wskazano, że wbrew ustaleniom Komisji Lekarskiej ZUS ubezpieczony jest osobą całkowicie niezdolną do pracy. Mieszka ze swoją siostrą i jej rodziną. Jest przewlekle chory i wyniszczony przez uzależnienie alkoholowe zarówno fizycznie, jak i psychicznie.

Stan zdrowia ubezpieczonego powinien być oceniony przez zespół lekarzy w składzie chirurg, neurolog i psychiatra (odwołanie k.2-5). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, wskazując że zaskarżona decyzja wydana została na podstawie orzeczenia Komisji Lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 13 listopada 2013r., która stwierdziła, że ubezpieczony jest częściowo niezdolny do pracy, która powstała w dniu 3 lipca 2013r., a zatem po upywie 18 miesięcy od ustania ubezpieczenia. Odwołanie nie wnosi do sprawy żadnych nowych dowodów faktycznych lub prawnych, które uzasadniałyby zmianę zaskarżonej decyzji (odpowiedź organu rentowego na odwołanie k.17-18).

Sąd ustalił, co następuje: W dniu 16 sierpnia 2013r. ubezpieczony S. K. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z wnioskiem i rentę z tytułu niezdolności do pracy (wniosek k.1 akt rentowych). Rozpoznając wniosek organ rentowy skierował ubezpieczonego na badanie przez Lekarza Orzecznika ZUS, który w orzeczeniu z 16 września 2013r. ustalił, że ubezpieczony jest całkowicie niezdolny do pracy do 31 marca 2014r., przy czym niezdolność ta powstała w dniu 3 lipca 2013r. (orzeczenie Lekarza Orzecznika z 16 września 2013r. k.18 akt rentowych).

Na skutek wniesienia przez ubezpieczonego sprzeciwu od powyższego orzeczenia Lekarza Orzecznika ubezpieczony skierowany został na badanie przez Komisję Lekarską ZUS, która w orzeczeniu z 13 listopada 2013r. ustaliła, że ubezpieczony jest częściowo niezdolny do pracy do 30 listopada 2014r., przy czym niezdolność ta powstała w dniu 3 lipca 2013r. (sprzeciw ubezpieczonego od orzeczenia Lekarza Orzecznika k.44-45 – tom dokumentacji lekarskiej i orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS z 13 listopda 2013r. k.23 akt rentowych). Ponadto organ rentowy ustalił, że ostatnie ubezpieczenie S. K. ustało w dniu 17 lutego 2010r., a wykazany przez niego staż ubezpieczeniowy wynosi 26 lat, 2 miesiące i 3 dni okresów składkowych oraz 8 miesięcy i 21 dni okresów nieskładkowych (karta przebiegu okresów zatrudnienia ubezpieczonego k.47 akt rentowych i wyliczenie okresów ubezpieczenia k.53 akt rentowych).

Mając na uwadze orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS o częściowej niezdolności ubezpieczonego do pracy powstałej w dniu 3 lipca 2013r., a zatem po upływie 18 miesięcy od ustania ostatniego okresu ubezpieczenia, zaskarżoną decyzją z 29 listopada 2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. odmówił ubezpieczonemu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy (decyzja z 29 listopada 2013r. k.48 akt rentowych). Biegli lekarze – neurolog i chirurg w opinii sporządzonej na zlecenie Sądu rozpoznali u ubezpieczonego zespół zależności alkoholowej, napady padaczkowe abstynencyjne, poalkoholowe uszkodzenie wątroby i ostre zapalenie trzustki w wywiadzie w 2010r. stwierdzając że stan ten nie powoduje u ubezpieczonego niezdolności do pracy z powodów neurologicznych i chirurgicznych.

Badanie MR mózgu ze stycznia 2014r. wykazuje niewielki uogólniony zanik korowo-podkorowy z wtórnym poszerzeniem układu komorowego bez zmian ogniskowych w obrębie mózgowia. W trakcie badania ubezpieczony był zorientowany co do własnej osoby i otoczenia oraz sprawny ruchowo. Nie stwierdza się u niego objawów ogniskowego uszkodzenia centralnego układu nerwowego. Zachowana jest prawidłowa ruchomość kręgosłupa i stawów obwodowych, bez objawów korzeniowych i ubytkowych neurologicznych istotnych funkcjonalnie (opinia biegłych neurologa i chirurga k.22-23 akt sprawy).

Z kolei biegli psychiatra i psycholog w złożonej opinii rozpoznali u ubezpieczonego funkcjonowanie intelektualne poniżej przeciętnej, zmiany w ośrodkowym układzie nerwowym powodujące umiarkowanego stopnia ograniczenie funkcjonowania emocjonalnego i społecznego, a także zespół uzależnienia od alkoholu i zespół amnestyczny o etologii poalkoholowej stwierdzając, że stan ten powoduje, iż ubezpieczony jest całkowicie niezdolny do pracy, przy czym niezdolność ta powstała w dniu 3 lipca 2013r., a przewidywany okres jej trwania to koniec marca 2016r.

Wskazali, że ubezpieczony od wielu lat używał alkoholu w sposób charakterystyczny dla osób uzależnionych. Przewlekłe picie doprowadziło u niego do poalkoholowego uszkodzenia wątroby i ostrego zapalenia trzustki, a także do organicznego uszkodzenia (...), które obecnie przejawia się poważnymi dysfunkcjami w zakresie pamięci dawnej i krótkoterminowej. Pytany o przeszłość ubezpieczony wypełnia luki pamięciowe treściami dowolnymi i często niezgodnymi z zadawanymi mu pytaniami. Z powodu organicznych dysfunkcji (...) ubezpieczony jest obecnie całkowicie niezdolny do zatrudnienia, a jako datę powstania niezdolności do pracy należy przyjąć dzień rozpoczęcia jego leczenia szpitalnego i postawienia po raz pierwszy diagnozy „zespół amnestyczny o etologii poalkoholowej” - w dniu 3 lipca 2013r. (opinia biegłych psychiatry i psychologa k.30-32 akt sprawy).

Ubezpieczony ma 48 lat. Posiada wykształcenie zawodowe – mechanik pojazdów samochodowych. Wykonywał również pracę elektromontera i elektryka (świadectwo ukończenia szkoły zawodowej k.33 akt rentowych oraz świadectwa pracy k.7-10 akt rentowych).

Sąd zważył, co następuje:

Odwołanie ubezpieczonego S. K. okazało się uzasadnione. Zgodnie z art.57 ust. 1 i 2 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2009r., Nr 153, poz.1227 ze zm.) renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który spełnił łącznie następujące warunki: jest niezdolny do pracy, ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy (wynoszący w przypadku osoby, u której niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 30 lat – 5 lat), a niezdolność do pracy powstała w czasie zatrudnienia, albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania zatrudnienia, przy czym ostatniego wymogu nie stosuje do ubezpieczonego, który udowodnił okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiety lub 25 lat dla mężczyzny oraz jest całkowicie niezdolny do pracy.

W myśl art.12 ust.1, 2 i 3 ustawy niezdolną do pracy jest osoba, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu, przy czym całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy, a częściowo niezdolną do pracy jest osoba, która w znacznym stopniu utraciła zdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji. Rozstrzygnięcie o zasadności odwołania ubezpieczonego od decyzji organu rentowego z 29 listopada 2013r. odmawiającej mu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy wymagało ustalenia w pierwszej kolejności, czy u ubezpieczony jest osobą niezdolną do pracy, a jeżeli tak, to w jakim stopniu i kiedy niezdolność ta powstała.

Sporządzona na tę okoliczność opinia biegłych z zakresu psychiatrii i psychologii dała podstawy do ustalenia, że ubezpieczony jest osobą całkowicie niezdolną do pracy, przy czym niezdolność ta powstała w dniu 3 lipca 2013r., a przewidywany okres jej trwania to koniec marca 2016r. Biegli wskazali, że podstawą do orzeczenia u ubezpieczonego całkowitej niezdolności ubezpieczonego jest zespół amnestyczny o etiologii poalkoholowej, który przejawia się poważnymi dysfunkcjami w zakresie pamięci dawnej i krótkoterminowej. Analizując przedmiotową opinię biegłych Sąd doszedł do przekonania, że stanowi ona miarodajny i wiarygodny dowód w sprawie, gdyż wydana została przez specjalistów właściwych do oceny stanu zdrowia ubezpieczonego w świetle rozpoznanych u niego schorzeń, a ponadto poprzedzona została analizą dokumentacji medycznej ubezpieczonego i jego badaniem.

Opinia jest spójna i logiczna oraz należycie uzasadniona. Ponadto nie została ona zakwestionowana przez żadną ze stron. Analiza okoliczności sprawy prowadzi dalej do wniosku, że ubezpieczony spełnia również pozostałe przesłanki prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy ,tj. posiada 5-letni okres ubezpieczenia w ostatnim dziesięcioleciu przed powstaniem niezdolności do pracy (od 3 lipca 2003r. do 2 lipca 2013 – vide: karta przebiegu zatrudnienia k.47 akt rentowych), a także posiada 26-letni okres składkowy (vide: k.53 akt rentowych) i jest osobą całkowicie niezdolną do pracy, co powoduje, że w sprawie nie znajduje zastosowania wymóg z art.57 ust.2 ustawy, aby niezdolność do pracy powstała nie później niż 18 miesięcy od ustania ostatniego okresu ubezpieczenia.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd na podstawie art.477.14§2 kpc zmienił zaskarżoną opinię i ustalił, że ubezpieczonemu przysługuje prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w okresie od 1 sierpnia 2013r. ,tj. od miesiąca zgłoszenia wniosku o rentę do 31 marca 2016r. O kosztach zastępstwa procesowego ubezpieczonego orzeczono zgodnie z wynikiem sprawy – art.98§1 i 3 kpc.