Appeal dismissed; easement for gas pipeline upheld as least restrictive use of burdened land under Civil Code.
Legislator summary
AI generatedThe Court of Appeal dismissed the appellant's appeal against the lower court's establishment of a servitude for a gas pipeline. The first-instance court found that a 1-meter wide strip was sufficient to minimize interference with the burdened property, aligning with the principle of least restrictive use. The appellate court confirmed this reasoning, rejecting arguments regarding the technical regulation and the calculation of compensation coefficients.
Legislator headnote
AI generatedArt. 288 k.c.; Art. 89 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 2001 r. A servitude must be exercised in a manner that least restricts the use of the burdened property, and technical regulations do not automatically invalidate such arrangements if the established scope is minimal.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt II Ca 651/13 POSTANOWIENIE Dnia 27 lutego 2014 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Janusz Roszewski Sędziowie: SSO Barbara Mokras (spr.) SSO Paweł Szwedowski Protokolant: st. sekr. sąd. Jolanta Bąk po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2014 r. w Kaliszu na rozprawie sprawy z wniosku D. B. z udziałem (...) Spółka z o.o. z siedzibą w W. o ustanowienie służebności przesyłu na skutek apelacji wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 10 października 2013r. sygn. akt I Ns 730/12 p o s t a n a w i a:
1. oddalić apelację, 2. zasądzić od wnioskodawcy na rzecz uczestnika postępowania kwotę 120 zł (sto dwadzieścia) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa radcowskiego w postępowaniu apelacyjnym. II Ca 651/13
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 10 października 2013 r. Sąd Rejonowy w Kaliszu ustanowił na nieruchomości położonej w K., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka numer (...), objętej księgą wieczystą (...), stanowiącej własność D. B., na rzecz (...) spółka z o.o. z siedzibą w W., służebność przesyłu, polegającą na utrzymywaniu gazociągu niskiego ciśnienia DN 250 i przyłącza niskiego ciśnienia, prawie do jego konserwacji i napraw, w pasie gruntu o powierzchni 0,0158 ha, oznaczonym na załączniku nr 1 do opinii bieglej L.
B. z dnia 8 sierpnia 2012 r. linią czerwona przerywaną, łączącą punkty 15 – 13 – 16 – 18 – 19 – 17 – 11 – 21 – 20 – 12 – 14 – 15, zasądził od (...) spółki z o.o. z siedziba w W. na rzecz D. B. kwotę 3.732 zł. tytułem wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu, płatną w terminie 7 dni od uprawomocnienia się orzeczenia, z ustawowymi odsetkami na wypadek uchybienia terminowi płatności i orzekł o kosztach postępowania, nakazując pobrać na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Kaliszu od wnioskodawcy kwotę 498,89 zł. i od uczestnika postępowania kwotę 698,89 zł. tytułem zwrotu poniesionych kosztów postępowania a pozostałymi kosztami postępowania obciążył zainteresowanych w zakresie przez nich poniesionym.
Rozstrzygnięcie swoje sąd pierwszej instancji oparł na następujących ustaleniach: wnioskodawca D. B. jest właścicielem nieruchomości położonej w K. przy ulicy (...), stanowiącej działkę o numerze ewidencyjnym (...), objętej księgą wieczystą nr (...), prowadzoną przez Sąd Rejonowy w Kaliszu. Przez powyższą nieruchomość przebiega gazociąg niskiego ciśnienia DN 250, który został wybudowany w roku 1989 za zgodą ówczesnej właścicielki C. K.. Inwestorem jego budowy był Urząd Miejski w K. oraz (...) Komitet (...) na ulicy (...).
Na w/w działce znajduje się też przyłącze niskiego ciśnienia prowadzące do działki nr (...). Zostało one wybudowane w roku 2004. Gazociąg na gruncie wnioskodawcy nie jest widoczny. Właścicielem gazociągu jak i przyłącza była (...) Spółka z o.o. z siedzibą w P., która po połączeniu z innymi spółkami w trybie art. 492 § 1 pkt 1 ksh i przeniesieniu całego majątku oraz obowiązków weszła do spółki (...) Sp. z o.o. w W.. Spółka ta zmieniła nazwę na (...) Spółka z o.o. z siedzibą w W. . Dla ustanowienia służebności przesyłu na przedmiotowej nieruchomości, polegającej na utrzymywaniu gazociągu, umożliwieniu jego konserwacji i napraw, niezbędny jest pas gruntu o szerokości 1 metra, po 0,5 metra od osi gazociągu.
Obszar gruntu niezbędny do korzystania przez uczestniczkę postępowania z przedmiotowego odcinka gazociągu wynosi 0,0158 ha. i oznaczony jest na załączniku nr 1 do opinii biegłej sądowej L. B. z dnia 8 sierpnia 2012 r. linią czerwoną przerywaną łączącą punkty nr 15-13-16-18-19-17-11-21-20-12-14-15. Szerokość pasa gruntu niezbędnego dla prawidłowej eksploatacji przedmiotowego gazociągu jest równoznaczna z szerokością tzw. strefy kontrolowanej, tj. obszaru wyznaczonego po obu stronach osi gazociągu, w których operator sieci gazowej podejmuje czynności w celu zapobieżenia działalności mogącej mieć negatywny wpływ na trwałość i prawidłową eksploatację gazociągu, określonej w § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 2001 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe –(Dz.
U. nr 97 poz. 1055), przy czym szerokość takiej strefy, dla gazociągów niskiego i średniego ciśnienia, której linia środkowa pokrywa się z osią gazociągu, wynosi 1 metr (§ 9 ust. 6 pkt 2 w/w rozporządzenia). Wysokość jednorazowego wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu na nieruchomości należącej do wnioskodawcy wynosi 3.732 zł. W oparciu o powyższe rozważania sad pierwszej instancji orzekł jak w zaskarżonym postanowieniu. Apelację od powyższego postanowienia wniósł wnioskodawca zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez naruszenie przepisu § 89 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 2001 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe – poprzez jego błędne zastosowanie a w konsekwencji ustanowienia służebności przesyłu o strefie 1 m podczas, gdy prawidłowo powinna być ona ustanowiona na szerokości 3 m a także naruszenie prawa procesowego a mianowicie art. 520 § 1 i § 3 k.p.c. W konsekwencji powyższego apelujący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji ewentualnie, jak podał – w razie ustalenia, że nie zachodzą ku temu przesłanki wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia poprzez ustanowienie służebności przesyłu na nieruchomości wnioskodawcy na pasie gruntu o szerokości 3 m, obciążenie uczestnika w całości kosztami postępowania oraz zasądzenie od uczestnika postępowania na rzecz wnioskodawcy kosztów postępowania, w tym także kosztów zastępstwa radcowskiego.
Uczestnik postępowania wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie od wnioskodawcy na rzecz uczestnika postępowania kosztów postępowania apelacyjnego.
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Apelacja nie jest zasadna. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że na nieruchomości wnioskodawcy znajduje się urządzenie służące do doprowadzania gazu – gazociąg niskiego ciśnienia i przyłącze niskiego ciśnienia i by właściwie z nich korzystać konieczne jest ustanowienie służebności przesyłu. Apelujący tego nie kwestionuje (to było też przedmiotem jego wniosku), w apelacji kwestionuje on jedynie przyjętą przez sąd pierwszej instancji szerokość strefy wykonywania tej służebności oraz – co wynika z uzasadnienia apelacji, przyjęty przez sąd współczynnik określający stopień ingerencji uczestnika postępowania w prawo własności wnioskodawcy.
W świetle okoliczności sprawy, a zwłaszcza mając na uwadze opinie biegłych – ds. geodezji i szacowania nieruchomości L. B., z zakresu gazownictwa W. T. oraz ds. szacowania nieruchomości M. J., uznać należy, że zarzuty powyższe nie są uzasadnione. Opinie biegłych są wyczerpujące, należycie uzasadnione a nadto biegli w sposób pełny i przekonujący ustosunkowali się do stawianych im zarzutów. Sąd pierwszej instancji stwierdził w oparciu o opinie tych biegłych, że do wykonywania uzasadnionego zakresu służebności przesyłu wystarczający jest pas gruntu na działce wnioskodawcy, gdzie przebiega gazociąg, o szerokości 1 metra, po 0,5 metra po obu stronach gazociągu, o powierzchni 0,0158 ha i z tego tytułu przysługuje wnioskodawcy jednorazowe wynagrodzenia w kwocie ustalonej przez biegłego, a mianowicie w kwocie 3.732 zł.
Prawidłowe korzystanie z przedmiotowego obcinka gazociągu i przełącza winna umożliwić służebność przesyłu polegająca na utrzymaniu tego urządzenia, prawie jego konserwacji i dokonywania napraw. Określając szerokość strefy wykonywania służebności przesyłu sąd pierwszej instancji oparł się na opiniach biegłych sądowych - biegłego z dziedziny gazownictwa i biegłego geodety. Zgodzić się należy ze stanowiskiem sądu pierwszej instancji, że do wykonywania tak określonego zakresu służebności przesyłu wystarczający jest pas gruntu na działce wnioskodawcy, gdzie przebiega gazociąg, o szerokości 1 metra, po 0,5 metra po obu stronach gazociągu, o powierzchni 0,0158 ha.
Taki obszar zajętego gruntu realizuje w pełni zasadę określoną w art. 288 k.c., iż służebność gruntowa powinna być wykonywana w taki sposób, żeby jak najmniej utrudniała korzystanie z nieruchomości obciążonej. Nie jest też zasadny podniesiony w apelacji zarzut naruszenia art. 89 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 2001 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe . Sąd odwoławczy w całości akceptuje i potwierdza stwierdzenia sądu pierwszej instancji w tym zakresie i przyjmuje je za własne.
Apelacja powtarza jedynie wcześniej stawiane zarzuty, do których Sąd Rejonowy wyczerpująco się odniósł i uzasadnił stanowisko swoje stanowisko w tym zakresie. Stwierdzić należy, że zarzuty apelacyjne stanowią jedynie polemikę zarówno z ustaleniami jak i prawidłowymi rozważaniami sadu pierwszej instancji. Nie jest również uzasadnione kwestionowanie przyjętego przez Sąd Rejonowy współczynnika K określającego stopień ingerencji uczestnika postępowania w prawo własności wnioskodawcy. Sąd przyjął wysokość wynagrodzenia ustaloną w ostatecznej opinii biegłej sądowej M.
J. i należycie uzasadnił swoje stanowisko. Również w tym zakresie sąd odwoławczy przyjmuje za uzasadnione stanowisko sądu pierwszej instancji. Sąd drugiej instancji akceptuje i potwierdza je w całości. Apelujący w apelacji przedstawia swoje stanowisko odnoście przyjęcia kwestionowanego współczynnika i stwierdzić należy, że jego stanowisko jest gołosłowne i stanowi jedynie polemikę ze stanowiskiem sądu. Nie uzasadniony jest również zarzut wnioskodawcy w przedmiocie rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. W przedmiotowej sprawie zastosowanie ma przepis art. 520 § 1 k.p.c. W niniejszej sprawie zarówno wnioskodawca jak i uczestnik postępowania byli zainteresowani w tym samym stopniu jego wynikiem a orzeczenie sądu udziela ochrony prawnej każdemu z nich.
Brak zatem podstaw do zastosowania § 3 tego artykułu, który reguluje kwestie kosztów w postępowaniu nieprocesowym w wyjątkowych sytuacjach a taka w niniejszej sprawie nie zachodzi. Wbrew stanowisku skarżącego obie strony poniosły koszty opinii biegłych – po 1.000 zł. zaliczki a nadto poniesione tymczasowo przez Skarb Państwa pozostałe koszty opinii biegłych – w wysokości 1.197,78 zł. zostały rozdzielone między wnioskodawcę i uczestnika postępowania w zaskarżonym postanowieniu. Wobec powyższego uznać należy, że apelacja nie jest zasadna i jako taka podlega oddaleniu.
W tym stanie rzeczy i na zasadzie art. 385 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. orzeczono jak w postanowieniu.