Social security appeal court ruled that the court of residence is competent for rent entitlement disputes, not the payment office location.
Legislator summary
AI generatedThe Court of Appeal in Gdańsk overturned the District Court's decision transferring a social security case to Warsaw. The insured appealed a denial of disability pension rights, arguing the Gdańsk court should retain jurisdiction based on her residence. The court held that the specific provision regarding the payment office's location does not apply to disputes solely about establishing entitlement, leaving general residence-based jurisdiction rules in force.
Legislator headnote
AI generatedArt. 461 § 2 k.p.c.; Art. 461 § 2 2 k.p.c.: In social security disputes concerning the establishment of pension rights, the court of the appellant's residence is competent unless a specific provision dictates otherwise, as the special rule regarding the payment office applies only to payment disputes.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt III AUz 306/12 POSTANOWIENIE Dnia 30 stycznia 2013 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku – III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodniczący: SSA Barbara Mazur (spr.) Sędziowie: SA Grażyna Czyżak SO del. Alicja Podlewska po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2013 r. w Gdańsku na posiedzeniu niejawnym sprawy z odwołania A. W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w W.Wydział (...) o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy na skutek zażalenia A. W. na postanowienie Sądu Okręgowego w Gdańsku - VIII Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 13 września 2012 r., w sprawie VIII U 1038/12 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Sygn. akt III AUz 306/12
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w Gdańsku VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych uznał się niewłaściwym do rozpoznania sprawy z odwołania ubezpieczonej od decyzji ZUS I Oddział w W.Wydział (...) i sprawę przekazał do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Warszawie XIV Wydział Ubezpieczeń Społecznych , według właściwości. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że wnioskodawczyni odwołała się od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w W.Wydziału (...), z dnia 2 lutego 2012 r., odmawiającej jej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy.
Odwołanie ubezpieczona skierowała , za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w W.do Sądu Okręgowego w Gdańsku , wnosząc o przekazanie rozpoznania sprawy do Sądu Okręgowego w Gdańsku , zgodnie z właściwością miejsca zamieszkania ubezpieczonej Sąd Okręgowy podzielił stanowisko pozwanego organu wywiedzione w złożonej odpowiedzi na odwołanie w którym wniósł on o przekazanie sprawy do Sądu Okręgowego w Warszawie XIV Wydziału Ubezpieczeń Społecznych tj. sądu pracy i ubezpieczeń społecznych właściwego w przedmiotowej sprawie zgodnie z art. 461 § 2 2 ustawy z dnia 17.11.1964 r.
Kodeks postępowania cywilnego ( Dz.U.z 1964 r., nr 43 , poz. 296 z późń. zm.). W uzasadnieniu odpowiedzi na odwołanie pozwany wyjaśnił, że w zakresie odwołań składanych od decyzji wyspecjalizowanych jednostek organizacyjnych ZUS (wyznaczonych przez Prezesa ZUS do realizacji zawartych przez Polskę umów międzynarodowych w zakresie zabezpieczenia społecznego w tym do realizacji rozporządzeń unijnych ) ma zastosowanie wyłącznie przepis art. 461 §2 2 kpc , a nie przepis art. 461 § 2. Sąd Okręgowy wyjaśnił, że powołany przepis, który stanowi - w sprawach , w których nie można określić właściwości sądu według przepisów paragrafów poprzedzających , jak również w sprawach , w których ubezpieczony zamieszkały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej otrzymuje świadczenie wypłacane przez wyznaczoną przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jednostkę organizacyjną tego Zakładu , właściwy jest sąd , w którego okręgu ma siedzibę organ rentowy .- wyłącza stosowanie reguły wyrażonej w treści art. 461 § 2 .
Z uwagi na powyższe, Sąd Okręgowy na zasadzie art. 200 § 1 kpc , postanowił jak w sentencji. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła ubezpieczona zarzucając mu naruszenie art. 461 § 2 i 461 § 2 2 kpc, wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia i uznanie, że Sąd Okręgowy w Gdańsku VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych jest właściwym do rozpoznania odwołania ubezpieczonej dotyczącego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
W uzasadnieniu ubezpieczona wskazała, że art. 461 § 2 2 k.p.c. reguluje właściwość sądu w przypadku, gdy świadczenie jest wypłacane przez wyznaczoną przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jednostkę organizacyjną. W sprawie będącej przedmiotem odwołania ubezpieczonej jest ustalenie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Dlatego też w ocenie ubezpieczonej zasadnym jest, aby sprawa o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy wnioskodawczyni była nadal prowadzona przez Sąd Okręgowy w Gdańsku VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Zażalenie ubezpieczonej zasługuje na uwzględnienie. W sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych – jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej – właściwy jest sąd, w którego okręgu ma miejsce zamieszkania (siedzibę) strona odwołująca się od decyzji wydanej przez organ rentowy (art. 461 § 2 k.p.c.). Cytowana regulacja, przy uwzględnieniu treści art. 461 § 2 1 oraz § 2 2 określa swego rodzaju właściwość wyłączną w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, którą może modyfikować tylko zastosowanie § 3 tego przepisu, a także postanowienia przepisów szczególnych odnoszących się do systemu ubezpieczeń społecznych.
Przedmiotem rozpoznania sprawy w niniejszym postępowaniu jest odwołanie od decyzji pozwanego odmawiające ubezpieczonej prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Sąd Okręgowy w Gdańsku uznając się niewłaściwym do rozpoznania sprawy ubezpieczonej i przekazując sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Warszawie wskazał jako podstawę takiego rozstrzygnięcia art. 461 § 2 2 k.p.c. Ubezpieczona w zażaleniu podniosła, że wskazany przepis reguluje właściwość miejscową sądu w przypadku gdy świadczenie jest wypłacane.
Natomiast w sprawie będącej przedmiotem odwołania ubezpieczonej jest spór o ustalenie tego prawa. Słusznie skarżąca podniosła, że w przypadku gdy spór dotyczy ustalenia a nie wypłaty świadczenia wskazany przepis nie ma zastosowania. W takim bowiem przypadku należy określić właściwość miejscową sądu na zasadach ogólnych. Kwestia możliwości zastosowania art. 461 § 2 2 k.p.c. była przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego w Uchwale z dnia 13 lipca 2012r., III UZP 2/12 (Biuletyn SN rok 2012, Nr 7, Monitor Prawa Pracy rok 2012, Nr 8, str. 394).
Sąd Najwyższy przyjął tamże, iż „w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, w których wniesiono odwołanie od decyzji organu rentowego - jednostki organizacyjnej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wyznaczonej przez Prezesa Zakładu jako właściwej w sprawach związanych z unijną koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego, o odmowie lub przyznaniu prawa do emerytury lub renty właściwy miejscowo jest sąd, w którego okręgu ma miejsce zamieszkania strona odwołująca się od tej decyzji (art. 461 § 2 i 2 2 KPC”. W realiach przedmiotowej sprawy bezsporne jest, iż miejsce zamieszkania wnioskodawczyni znajduje się w G., która leży w okręgu właściwości Sądu Okręgowego w Gdańsku.
Tym samym właściwym do rozpoznania wniesionego przez nią odwołania będzie właśnie ten Sąd. Mając na uwadze powyższe, Sąd Apelacyjny na mocy art. 386 § 4 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. postanowił jak w sentencji postanowienia.