Social court allows pension claim by confirming 15 years of special conditions work via witness testimony.
Legislator summary
AI generatedThe social court granted the insured's appeal, awarding him an early retirement pension starting July 1, 2013, and ordering the Social Insurance Institution to pay legal costs. The insured argued that witness testimonies proved over 15 years of work in special conditions, which the administrative body had rejected based on job title mismatches. The court ruled that job titles do not define special conditions and that civil court procedures allow witness testimony to establish the factual duration of such work.
Legislator headnote
AI generatedArt. 184 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych; Art. 477 § 14 ust. 2 k.p.c.: The court determines that the nature of work, not the job title, defines special conditions, and that civil procedural rules permit witness testimony to prove the duration of such employment in social insurance disputes.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt VIII U 2849/13
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 maja 2014 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSR del. Joanna Smycz Protokolant: Maria Szczęsna po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2014 r. w Gliwicach sprawy F. P. (P.) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o prawo do emerytury na skutek odwołania F. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 19 listopada 2013 r. nr (...) 1. zmienia zaskarżoną decyzję przyznając ubezpieczonemu F. P. prawo do emerytury począwszy od 1 lipca 2013r.;
2. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. na rzecz odwołującego kwotę 60 zł (sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. (-) SSR del. Joanna Smycz Sygn. akt VIII U 2849/13
UZASADNIENIE
Decyzją z 19 listopada 2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. odmówił ubezpieczonemu F. P. prawa do emerytury w niższym wieku w oparciu o art. 184 w związku z art. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t. j. Dz.U. z 2009r., Nr 153, poz. 1227 z późn. zm.) w związku z tym, iż nie udowodnił on 15 – letniego okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach przy pracach wymienionych w wykazie A, bowiem ZUS nie zaliczył mu żadnego okresu takiej pracy. W odwołaniu od powyższej decyzji ubezpieczony domagał się jej zmiany poprzez przyznanie mu prawa do wcześniejszej emerytury.
Podniósł, że zgodnie z zeznaniami świadków, o przesłuchanie których wnosił, wykonywał pracę w warunkach szczególnych przez okres ponad 15 lat i tym samym spełnia warunki do przyznania prawa do emerytury. Nadto wniósł o zasądzenie od organu rentowego kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a dodatkowo podniósł, że do okresów pracy w warunkach szczególnych nie zaliczył odwołującemu zatrudnienia w Zakładach (...) S.A. w M. w okresie od 2 czerwca 1975r. do 31 sierpnia 1982r., w (...) Przedsiębiorstwie (...) w G. od 14 września 1982r. do 31 sierpnia 1993r. oraz w Zakładach (...) S.A. w Z. od 1 września 1993r. do 31 grudnia 1998r., ponieważ stanowiska wymienione w przedłożonych przez ubezpieczonego świadectwach wykonywania pracy w warunkach szczególnych nie odpowiadały stanowiskom wymienionym w załączniku A.
Sąd ustalił co następuje: Ubezpieczony F. P., urodzony (...) w dniu 10 lipca 2013r. złożył wniosek o emeryturę w wieku niższym niż 65 lat z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach. Ubezpieczony 60 lat ukończył 4 sierpnia 2012r. Skarżący, na dzień 1 stycznia 1999r., legitymuje się okresem składkowym i nieskładkowym w wymiarze ponad 25 lat, z tym że w ocenie ZUS nie udowodnił żadnego okresu pracy w szczególnych warunkach wymienionej w wykazie A. Ubezpieczony nie jest członkiem OFE. Po przeanalizowaniu sprawy ZUS ostatecznie wydał zaskarżoną decyzję z dnia 19 listopada 2013r.
Organ rentowy wydając zaskarżoną decyzję nie uznał za pracę w warunkach szczególnych, pracy wykonywanej w okresie od 2 czerwca 1975r. do 31 sierpnia 1982r. w Zakładach (...) S.A. w M., od 14 września 1982r. do 31 sierpnia 1993r. w (...) Przedsiębiorstwie (...) w G. oraz od 1 września 1993r. do 31 grudnia 1998r. w Zakładach (...) S.A. w Z. ponieważ stanowiska wymienione w przedłożonych przez ubezpieczonego świadectwach wykonywania pracy w warunkach szczególnych nie odpowiadały stanowiskom wymienionym w załączniku A. W toku procesu Sąd ustalił, iż że ubezpieczony z dniem 14 września 1982r. podjął zatrudnienie w (...) Przedsiębiorstwie (...) w G. na stanowisku montera.
Przez pierwsze trzy miesiące zatrudnienia u tego pracodawcy, pracował jako monter, a następnie, po ukończeniu trzymiesięcznego kursu spawacza od grudnia 1982r. jako spawacz. Przedsiębiorstwo zajmowało się świadczeniem usług w zakresie budowy różnego rodzaju instalacji sanitarnych i grzewczych. Jako, że instalacje w tamtych czasach były wykonywane z rur metalowych, ich obróbka, tj. wycinanie i łączenie odbywało się w technologii spawalniczej. Do obowiązków odwołującego w okresie od ukończenia kursu spawalniczego, do końca zatrudnienia u tego pracodawcy, należały wyłącznie prace spawalnicze.
Do jego obowiązków należało wycinanie i spawanie rur stalowych na różnego rodzaju obiektach, jak instalacje w kotłowniach, czy rurociągach. Nadto w ostatnim okresie zatrudnienia, kiedy pracodawca wpisał mu stanowisko spawacz – brygadzista, jego zakres obowiązków nie uległ zmianie, bowiem faktycznie nie był on osobą dozoru, gdyż taką funkcję pełnił mistrz. Powierzenie mu funkcji brygadzisty faktycznie miało na celu docenienie jego wkład i zaangażowanie w pracę, a tym samym zaproponowanie mu wyższej stawki wynagrodzenia. W całym tym okresie od ukończenia kursu spawalniczego stale pracował w pełnym wymiarze czasu pracy wyłącznie przy pracach spawalniczych.
Otrzymywał w tym czasie dodatek za pracę w warunkach szkodliwych oraz mleko. Następnie z dniem 1 września 1993r., na zasadzie porozumienia stron, został przeniesiony do Zakładów (...) S.A. w Z.. U tego pracodawcy ubezpieczony był członkiem brygady wchodzącej w skład działu utrzymania ruchu. Jego brygada zajmowała się utrzymaniem ruchu urządzeń hartowni. W całym dziale utrzymania ruchu odwołujący był jedyną osobą posiadającą uprawnienia spawalnicze. Z tego względu przez cały okres zatrudnienia u tego pracodawcy, wykonywał wyłącznie prace spawalnicze.
Nadto ilość prac spawalniczych do wykonania była dość znaczna, tak, że odwołujący te prace wykonywał w ponadnormatywnym czasie pracy, a i tak proste prace spawalnicze za niego wykonywali inni pracownicy tego działu, gdyż odwołujący nie był w stanie wykonać wszystkich prac spawalniczych w ciągu dniówki roboczej. Powierzono mu stanowisko ślusarz remontowy – spawacz, bowiem jego zawodem wyuczonym jest ślusarz i takie stanowisko pracodawca zapisał mu w angażu, dodając faktycznie pełnioną funkcję spawacza. Otrzymywał w tym czasie dodatek za pracę w warunkach szkodliwych oraz mleko.
Razem z ubezpieczonym w spornych okresach pracowali J. M. – kierownik grupy robót, przełożony odwołującego, M. W. – spawacz współpracownik odwołującego, K. P. - ślusarz mechanik współpracownik odwołującego, W. J. - hartownik obróbki cieplnej współpracownik odwołującego, J. K. - ślusarz, spawacz współpracownik odwołującego. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie: zeznań świadków: J. M., M. W., K. P., W. J. i J. K. (zapis rozprawy z dnia 20 maja 2014r. minuty od 13.37 i nast.), wyjaśnień odwołującego (zapis rozprawy z dnia 20 maja 2014r. minuty od 40.09 i nast.), a także akt osobowych ubezpieczonego z okresu zatrudnienia w Zakładach (...) S.A. w Z. (koperta k.38).
Zebrany materiał dowodowy Sąd uznał za kompletny i wystarczający do poczynienia ustaleń faktycznych oraz na rozstrzygnięcie sprawy. W szczególności Sąd dał w pełni wiarę zeznaniom świadków i wyjaśnieniom ubezpieczonego, gdyż są spójne i wzajemnie się potwierdzają. Należy również podkreślić, że zarówno świadkowie, jak i sam ubezpieczony precyzyjnie i w sposób nie budzący najmniejszej wątpliwości określili charakter pracy odwołującego. Ponadto przebieg zatrudnienia odwołującego i rodzaj wykonywanej przez niego pracy w spornych okresach, wynikające z zeznań świadków i wyjaśnień ubezpieczonego, znajduje pełne potwierdzenie w jego dokumentacji osobowej, a dodatkowo w wystawionych przez jego pracodawców świadectwach pracy w warunkach szczególnych.
Sąd zważył, co następuje:
Odwołanie ubezpieczonego, F. P. zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2009r., Nr 153, poz. 1227, ze zm.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli: 1)okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz 2)okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art.
27. Emerytura przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. W zakresie określenia wieku emerytalnego, o którym mowa w art. 32 ust. 1 ww. ustawy, rodzajów prac lub stanowisk oraz warunków, na podstawie których ubezpieczonym przysługuje prawo do emerytury art. 32 ust. 4 odsyła do uregulowań Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.
U. Nr 8 poz.43 ze zm.). Zgodnie z treścią § 2 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia, okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w tym akcie prawnym są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Okresy pracy, o których mowa w ust. 1, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy.
W myśl § 3 i 4 rozporządzenia, pracownik który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w załączonym do rozporządzenia wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:
1. osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 60 lat dla mężczyzn 2. ma wymagany 25 letni okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Zaś do okresów zatrudnienia w szczególnych warunkach, zalicza się także okresy pracy górniczej w rozumieniu przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym górników i ich rodzin oraz okresy zatrudnienia na kolei w rozumieniu przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin. Przedmiotem sporu pozostawało ustalenie, czy okresy zatrudnienia F. P. w (...) Przedsiębiorstwie (...) w G. od 14 września 1982r. do 31 sierpnia 1993r. oraz w Zakładach (...) S.A. w Z. od 1 września 1993r. do 31 grudnia 1998r. można uznać z okresy pracy wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy na danym stanowisku, wykonywanej w szczególnych warunkach, a tym samym, czy ubezpieczony spełnia przesłanki do nabycia emerytury wcześniejszej z tytułu pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze, po ukończeniu 60 roku życia.
Warunkiem nabycia uprawnień emerytalnych według art. 184 jest spełnienie przesłanki stażu przed dniem 1 stycznia 1999r. Brak w treści art. 184 przesłanki końcowej daty spełnienia pozostałych warunków nabycia uprawnień emerytalnych (tj. na dzień 31 grudnia 2008r.) powoduje, że ubezpieczeni, którzy w chwili wejścia w życie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych posiadali wymagany okres ubezpieczenia (szczególny i zwykły), mogą realizować prawo do emerytury na starych zasadach po osiągnięciu wieku emerytalnego określonego w art. 32 również po dniu 31 grudnia 2008r. oraz nieprzystąpieniu do OFE.
Wszystkie przesłanki muszą zostać spełnione łącznie. Należy podkreślić, że okres zatrudnienia może być zaliczony do pracy w warunkach szczególnych, gdy pracownik faktycznie wykonywał prace objęte wykazem prac uprawniających do wcześniejszej emerytury, pomimo że stanowisko jakie mu formalnie przypisano nie jest wymienione w wykazie. Wymieniony wyżej wykaz A nie określa bowiem stanowisk pracy, ale definiuje rodzaj prac, które są uważane za wykonywane w szczególnych warunkach. Decydujące znaczenie dla zakwalifikowania pracy jako realizowanej w szczególnych warunkach ma nie nazwa zajmowanego stanowiska, ale rodzaj, charakter i warunki pracy.
Zgodnie z wykazem A, dział XIV poz. 12 stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze prace przy spawaniu i wycinaniu elektrycznym, gazowym, atomowo wodorowym są pracami w szczególnych warunkach, uprawniającymi do niższego wieku emerytalnego. W ocenie Sądu postępowanie dowodowe przeprowadzone w tej konkretnej sprawie wykazało w sposób jednoznaczny, że ubezpieczony F. P. ukończył 60 rok życia, i na dzień 31 grudnia 1998r. udowodnił łącznie ponad 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych, w tym ponad 15 lat pracy wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w szczególnych warunkach.
Nie budzi wątpliwości Sądu, że praca ubezpieczonego zarówno w (...) Przedsiębiorstwie (...) w G. od grudnia 1982r. do 31 sierpnia 1993r. jak i w Zakładach (...) S.A. w Z. od 1 września 1993r. do 31 grudnia 1998r. była faktycznie pracą w warunkach szczególnych określoną w wykazie A, dziale XIV: - poz. 12, tj. prace przy spawaniu i wycinaniu elektrycznym, gazowym, atomowodorowym. Organ rentowy nie uwzględnił odwołującemu spornych okresów pracy, argumentując że stanowiska wymienione w przedłożonych przez ubezpieczonego świadectwach wykonywania pracy w warunkach szczególnych nie odpowiadały stanowiskom wymienionym w załączniku A.
Trzeba jednak podkreślić, iż w myśl z ugruntowanego już stanowiskiem judykatury i doktryny „sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpoznając sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dokonują kontroli zgodności decyzji administracyjnych wydanych w tych sprawach z prawem w trybie odrębnym określonym w kodeksie postępowania cywilnego, w którym to trybie nie obowiązują ograniczenia dowodowe obowiązujące w postępowaniu administracyjnym toczącym się przed organami rentowymi” (vide – wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 1996r., sygn. akt III AUr 235/96, Orzecznictwo Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 1997r.., nr 1, poz. 2).
Tak więc w postępowaniu przed sądem ubezpieczeń społecznych mogą być przeprowadzane wszelkie dowody zmierzające do prawidłowego rozstrzygnięcia, w tym zeznania świadków. Z powyższych przyczyn, Sąd stwierdził, że F. P. z momentem złożenia wniosku emerytalnego spełnia łącznie wszystkie warunki niezbędne do przyznania emerytury z obniżonego wieku, wynikających z treści art. 184, ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2009r., Nr 153, poz. 1227 ze zm.), a tym samym jego odwołanie zasługuje na uwzględnienie.
Biorąc wszystkie powyższe względy pod uwagę, Sąd na mocy art. 477 14 § 2 k.p.c. orzekł, jak sentencji wyroku. O kosztach orzeczono po myśli art. 98 k.p.c. w związku z § 12 ust 2 i § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) w punkcie drugim orzeczenia. (-) SSR del. Joanna Smycz