Social Security Court dismisses appeal against pension recalculation refusal due to Constitutional Court ruling not published in Official Journal.
Legislator summary
AI generatedThe Social Security Court dismissed the appellant's appeal against the Social Security Office's refusal to reopen pension proceedings based on a Constitutional Court ruling. The court found the appellant ineligible for reopening because the Constitutional Court decision was not published in the Official Journal and applied to persons who filed claims before June 2012. Consequently, the court held that the appellant, who applied in 2014, could not rely on the ruling as the relevant law was already in force at the time of application.
Legislator headnote
AI generatedArt. 145a § 1 k.p.a.; Art. 25 ust. 1b ustawy o emeryturach i rentach z FUS; A Constitutional Court ruling not published in the Official Journal does not constitute grounds for reopening proceedings, and the principle of general knowledge of law precludes reliance on it for claims filed after the relevant statutory provision entered into force.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt. VIII U 14/25
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 26 listopada 2024 r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. odmówił odwołującemu J. R. wznowienia postępowania w sprawie jego emerytury w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 4 czerwca 2024 r. (sygn. SK 140/20), ponieważ nie został on ogłoszony w Dzienniku Ustaw, a zatem brak jest podstaw do wznowienia postępowania w przedmiocie świadczenia odwołującego. W decyzji wskazano ponadto, że odwołujący nie należy do grupy osób, których dotyczy to orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego.
Ubezpieczony w odwołaniu od decyzji domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz orzeczenia o zobowiązaniu organu rentowego do ponownego przeliczenia wysokości odwołującego zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 4 czerwca 2024 r., wypłatę wyrównania za cały okres wypłacania zaniżonego świadczenia oraz zasądzenie od organu rentowego na rzec odwołującego kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych prawem. Organ rentowy w odpowiedzi wniósł o oddalenie odwołania, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, podkreślając również, iż nie zachodzą przesłanki do wznowienia postępowania w trybie art. 145a § 1 k.p.a.
Sąd Okręgowy ustalił: J. R. urodził się (...) Decyzją z 10 kwietnia 2014 r. w związku z wnioskiem z dnia 24.02.2014r. organ rentowy przyznał odwołującemu prawo do wcześniejszej emerytury z tytułu wykonywania przez niego pracy w warunkach szczególnych od (...)., tj. od dnia osiągnięcia wieku emerytalnego. Przy jej obliczaniu zgodnie z art. 183 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, ustalono jej wysokość w części 20% na podstawie art.53 ww. ustawy, a w 80% na podstawie art. 26 tej ustawy. Odwołujący skorzystał tym samym z prawa do wcześniejszej emerytury.
Decyzją z 4 lutego 2022 r. organ rentowy przyznał odwołującemu w związku z jego wnioskiem z 26.01.2022r. prawo do emerytury z tytułu osiągnięcia powszechnego wieku emerytalnego, od dnia 1 stycznia, tj. pierwszego dnia miesiąca złożenia wniosku. Wysokość tego świadczenia została ustalona na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2025, poz. 1749), przy zastosowaniu art.25 ust.1b tej ustawy, tj. z pomniejszeniem o sumę kwot pobranych emerytur. Do obliczenia świadczenia przyjęto kwotę składek na ubezpieczenie emerytalne oraz kapitału początkowego z uwzględnieniem waloryzacji, zewidencjonowanego na koncie ubezpieczonego do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury.
Wysokość emerytury odwołującego z powszechnego wieku, stanowiła równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia emerytury przez średnie dalsze trwanie życia, które ustalono na dzień osiągnięcia wieku emerytalnego: - kwota składek zewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji wynosi 209005,04 zł - kwota zwaloryzowanego kapitału początkowego wynosi 875469,66 zł, - suma kwot pobranych emerytur wynosi 289407,37 zł - średnie dalsze trwanie życia wynosi 181, 50 m-cy. - wyliczona kwota emerytury wyniosła 4380,54 zł Wskutek złożonych przez odwołującego wniosków o ponowne przeliczenie emerytury z dnia 24 stycznia 2023r. i 29 stycznia 2024r.
– z uwzględnieniem składek zapisanych na jego koncie po przyznaniu świadczenia, organ rentowy dokonał przeliczenia emerytury – zgodnie z tymi wnioskami. W dniu 18 listopada 2024 r. odwołujący wniósł o wznowienie postępowania w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 czerwca 2024 r. (SK 140/20) i ponowne przeliczenie jego emerytury oraz wypłatę wyrównania wraz z odsetkami za okres wypłaty zaniżonej emerytury i przeprowadzenie zaległych waloryzacji. Po rozpatrzeniu tego wniosku, organ rentowy wydał zaskarżoną decyzję odmowną.
Powyższe okoliczności Sąd uznał jako bezsporne i jednoznacznie wynikającez dokumentacji zawartej w aktach organu rentowego.
Sąd zważył, co następuje:
Odwołanie J. R. nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem rozpatrywanej sprawy jest ustalenie czy w sprawie zachodzą przesłanki do wznowienia postępowania w przedmiocie obliczenia emerytury odwołującej na podstawie art. 145 k.p.a., z uwagi na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 4 czerwca 2024r. sygn. SK 140/20. Organ rentowy zaskarżoną decyzją odmówił takiego wznowienia. W pierwszej kolejności wskazać należy, że w wyroku z 4 czerwca 2024r. sygn. SK 140/20, Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 25 ust. 1b ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.
U. z 2023r. poz. 1251, ze zm.) w zakresie, w jakim dotyczy osób, które złożyły wniosek o przyznanie świadczeń, o których mowa w tym przepisie, przed 6 czerwca 2012r., jest niezgodny z art. 67 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wyrok ten nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw. Zgodnie z art. 25 ust. 1b wyżej wspomnianej ustawy, jeżeli ubezpieczony pobrał emeryturę częściową lub emeryturę na podstawie przepisów art. 46, 50, 50a, 50e lub 184, a także art. 88 lub art. 88a ustawy z dnia 26 stycznia 1982r. - Karta Nauczyciela, podstawę obliczenia emerytury, o której mowa w art. 24, ustaloną zgodnie z ust. 1, pomniejsza się o kwotę stanowiącą sumę kwot pobranych emerytur w wysokości przed odliczeniem zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych i składki na ubezpieczenie zdrowotne.
Przepis ten został wprowadzony do ustawy wskutek jej zmiany dokonanej w ustawie ogłoszonej w Dzienniku Ustaw z 6 czerwca 2012 ( Dz. U poz.637) i wszedł w życie 1 stycznia 2013r. Tymczasem odwołujący wniósł wniosek o przyznania emerytury „wcześniejszej” w dniu (...) a zatem ponad rok po ogłoszeniu i wejściu w życie art. 25 ust.1b ustawy. Odwołujący nie może zatem powoływać się na to, że w czasie gdy złożył ów wniosek nie wiedział, że emerytura z powszechnego wieku będzie w jego przypadku obliczona z zastosowaniem art. 25 ust.1 b tj. z pomniejszeniem podstawy obliczenia emerytury o sumę pobranych emerytur.
Przyjąć należy jego świadomość w tym zakresie zgodnie z zasadą powszechnej znajomości ogłoszonych i obowiązujących przepisów prawa ( inaczej zasadą: ignorantia iuris nocet). Skoro przepis art. 25 ust.1 b istniał już w systemie prawnym w czasie, kiedy odwołujący złożył wniosek o emeryturę w obniżonym wieku (24.02.2014r.), to jego zastosowanie przy obliczaniu emerytury z wieku powszechnego było prawidłowe i nie naruszało zasad konstytucyjnych. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 czerwca 2024r., gdyby został opublikowany w Dzienniku Ustaw, nie miałby on zastosowania do sytuacji odwołującego, gdyż dotyczy on sytuacji osób, które złożyły wniosek o przyznanie świadczeń, o których mowa w art. 25 ust.1b ustawy o emeryturach i rentach z FUS, przed 6 czerwca 2012r.
Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd doszedł do wniosku, że zaskarżona decyzja organu rentowego jest prawidłowa, a wniesione odwołanie niezasadne. W konsekwencji Sąd, na mocy art. 477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie jako bezzasadne. (-) Sędzia Gabriela Sobczyk