Legislator Case Law & Legislation
V GC 276/25 AI generated

Court dismissed defendant's request for payment installments under Art. 320 CPC, ruling it an exceptional measure not applicable here.

Case Number V GC 276/25
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Partially Allowed

Legislator summary

AI generated

The court ordered the defendant to pay the plaintiff 4,359.70 PLN plus statutory interest and 1,317.00 PLN in court costs. Although the defendant argued for payment installments under Article 320 of the Civil Procedure Code, the court rejected this request. The court held that Article 320 is an exceptional provision intended only for honest debtors facing temporary, reversible financial hardship, which the defendant failed to prove. Consequently, the court emphasized that the defendant's failure to pay despite having the means to do so precludes the application of this special rule.

Legislator headnote

AI generated

Art. 320 k.p.c.; The court may order payment installments only in exceptional cases where the debtor is an honest party facing temporary, reversible financial difficulties, and such relief cannot override the creditor's legitimate interest when the debtor has the means to pay.

Keywords

AI generated
Article 320 Civil Procedure Code payment installments exceptional circumstances honest debtor temporary financial hardship statutory interest court costs

Cited Legislation

AI generated
art. 320 k.p.c.
Odnosząc się do wniosku pozwanego w oparciu o art. 320 k.p.c. sformułowanego na rozprawie wobec braku ugody z powodem wskazać należy, że w myśl art.
ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
ustawa z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie
z dnia 2023.10.03)., koszty zastępstwa procesowego zgodnie z Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z dnia 22 października 2015 r.
art. 230 k.p.c
Biorąc uprzednie konstatacje pod uwagę, Sąd ustalił stan faktyczny również w oparciu o art. 230 k.p.c.
art. 6 k.c
art. 535 § 1 k.c
art. 555 k.c
art. 320 k.p.c
Odnosząc się do wniosku pozwanego w oparciu o art. 320 k.p.c.

Cited Case Law

AI generated
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt V GC 276/25 upr

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 czerwca 2025 r. Sąd Rejonowy w Toruniu V Wydział Gospodarczy w składzie: Przewodniczący: sędzia Dawid Kobus Protokolant: starszy sekretarz sądowy P. P. po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2025 r. w N. na rozprawie w postępowaniu w sprawach gospodarczych sprawy z powództwa: (...) spółki akcyjnej z siedzibą w A. przeciwko pozwanemu: W. E. o zapłatę 1. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 4.359,70 zł (cztery tysiące trzysta pięćdziesiąt dziewięć złotych siedemdziesiąt groszy) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych: - od kwoty 778,68 zł (siedemset siedemdziesiąt osiem złotych sześćdziesiąt osiem groszy) od dnia 14 października 2023 r. do dnia zapłaty, - od kwoty 2.929,40 zł (dwa tysiące dziewięćset dwadzieścia dziewięć złotych czterdzieści groszy) od dnia 2 lutego 2024 r. do dnia zapłaty, - od kwoty 651,62 zł (sześćset pięćdziesiąt jeden złotych sześćdziesiąt dwa grosze) od dnia 2 lutego 2024 r. do dnia zapłaty;

2. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1 317,00 zł (tysiąc trzysta siedemnaście złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt V GC 276/25 upr

UZASADNIENIE

wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 6 czerwca 2025 r. Powód (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w A. złożył w dniu 26 czerwca 2024 r. pozew w elektronicznych pozstępowaniu upominawczym do Sadu Rejonowego Lublin – Zachód w Lublinie przeciwko W. E. o zapłatę kwoty 4.359,70 zł (słownie: cztery tysiące trzysta pięćdziesiąt dziewięć złotych i siedemdziesiąt groszy), wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych od szczegółowo wskazanych kwot i dat oraz kosztów procesu. W następstwie powyższego, przeciwko pozwanemu wydano nakaz zapłaty w elektronicznym postepowaniu upominawczym (doręczony pozwanemu w dniu 7 października 2024 r.) Pozwany w dniu 21 października 2024 r. skutecznie złożył sprzeciw co do całości ww. nakazu zapłaty, co spowodowało utratę mocy przez nakaz zapłaty w całości i skutkowało umorzeniem postepowania.

Powód w dniu 12 lutego br. (data stempla pocztowego) złożył pozew do tutejszego Sądu pozew o zapłatę kwoty 4.359,70 zł (słownie: cztery tysiące trzysta pięćdziesiąt dziewięć złotych i siedemdziesiąt groszy), wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych od szczegółowo wskazanych kwot i dat oraz kosztów procesu. W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, iż na podstawie umowy sprzedaży energii elektrycznej dostarczał stronie pozwanej energie elektryczna pozwanemu. W związku z wykonaniem usługi strona powodowa wystawiła i doręczyła pozwanej trzy faktury VAT.

Powód wskazał,, iż pomimo prawidłowo wystawionych faktur oraz wezwania do zapłaty, pozwana nie zapłaciła należności wynikających z wyżej wskazanej umowy oraz należnych odsetek. Referendarz sądowy w Sądzie Rejonowym w Toruniu w dniu 10 marca 2025 r. wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, zgodnie z żądaniem pozwu. Pozwany w następstwie powyższego w ustawowym terminie (osobiście — 16 kwietnia 2025 r. poprzez biuro podawcze tut. Sądu) wniósł sprzeciw od nakazu zapłaty proponując ugodę w postaci rozłożenia należności na 8 rat, płatnych na zasadach określonych w sprzeciwie z jednoczesnym umorzeniem pozostałej kwoty ponad proponowaną spłatę.

Na rozprawie przeprowadzonej w dniu 6 czerwca 2025 r. pozwany podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w A., w ramach prowadzonej działalności gospodarczej zawarł z Pozwanym umowę o świadczenie usługi kompleksowej, o której mowa w art. 5 ust. 3 ustawy Prawo energetyczne z dnia 10 kwietnia 1997 r. (Dz.U.2019.755 tj. z dnia 25.04.2019 r. wraz z późn. zm.), zwana dalej „Umowa”. (okoliczność bezsporna; nadto dowód: umowa nr (...), ogólne warunki świadczenia Usługi kompleksowej (...) elektrycznej dla klientów niebędących konsumentami (OWU), Taryfa (...)) Powód prawidłowo wystawił pozwanemu (w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą – pod nazwą (...) W.

E. dokumenty rozliczeniowe, tj. faktury VAT (m. in za dostarczaną energię elektryczną.) o numerach: - (...), (data wystawienia 28 września 2023 r.) na kwotę 778.68 zł, z terminem płatności do dnia 13 października 2023r..; - (...), (data wystawienia 18 stycznia 2024 r.) na kwotę 2.929,40 zł, z terminem płatności do dnia 1 lutego 2024 r.; (...) (data wystawienia 18 stycznia 2024 r.) na kwotę 651.62 zł , z terminem płatności do dnia 1 lutego 2024 r. (okoliczność bezsporna,; nadto kopie ww. faktur VAT, wydruk z (...) [w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej przez pozwanego] – k. 20-24) Wobec nieuregulowania powyżej wskazanych należności przez pozwanego, powód wezwał pozwanego (poprzez wystosowanie wezwania do zapłaty, z dnia 13 lutego 2024 r.) do zapłaty zaległej kwoty 4.359,70 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie do dnia zapłaty. (okoliczność bezsporna; nadto kopia przedsądowego wezwania do zapłaty z dnia 13 lutego 2024 r.

— poświadczona za zgodność z oryginałem, doręczona pozwanemu 11 marca 2024 r. – k.

10)

Sąd zważył co następuje:

Powyższy stan faktyczny ustalono na podstawie dokumentów przedłożonych przez Powoda. Sąd dał wiarę dowodom z dokumentów w całości, bowiem nie budziły one wątpliwości co do swojej prawdziwości, a strona pozwana nie zakwestionowała ich autentyczności. Biorąc uprzednie konstatacje pod uwagę, Sąd ustalił stan faktyczny również w oparciu o art. 230 k.p.c. W niniejszej sprawie powód wywodził swoje roszczenie z tytułu nieuregulowanych przez pozwanego opłat (za sprzedaż i dystrybucje energii elektrycznej na potrzeby pozwanego).

Pozwany w przedłożonym sprzeciwie z dnia 16 kwietnia 2025 r. poprzez złożenie deklaracji o treści „(…)nie wchodząc w spór rozstrzygający spór rozstrzygający przez L. Sąd proponuje ugodę(…)" de facto zaskarżył w całości nakaz zapłaty w postępowania upominawczego z dnia 10 marca 2025 r., niemniej nie wskazując na okoliczności wskazujące na ew. oddalenia powództwa powoda w tym przedmiocie. Aktem prawnym, który określa zasady i warunki zaopatrywania odbiorców w energię przez przedsiębiorstwa energetyczne jest ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r.

– Prawo energetyczne (t.j. Dz.U z 2019 r. poz. 755). Zgodnie z art. 5 ust. 1 wspomnianej ustawy dostarczanie paliw gazowych lub energii odbywa się, po uprzednim przyłączeniu do sieci, o którym mowa w art. 7, na podstawie umowy sprzedaży i umowy o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji albo umowy sprzedaży, umowy o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji i umowy o świadczenie usług magazynowania paliw gazowych lub umowy o świadczenie usług skraplania gazu. Zgodnie z art. 5 ust. 2 pkt 2) umowa o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji paliw gazowych lub energii powinna zawierać m.in. postanowienia określające stawki opłat lub grupę taryfową stosowane w rozliczeniach.

Warto wskazać, iż istnienie sporu między stronami, co do zasady, obliguje jedną z nich do udowodnienia faktów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. W myśl art. 6 k.c. i 232 k.p.c. strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne, gdyż ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Art. 6 k.c. reguluje podstawowe reguły dowodowe. Pierwszą — Generalnie wymagającą udowodnienia powołanego przez stronę faktu, powodującego powstanie określonych skutków prawnych, oraz druga regułę, która sytuuje ciężar dowodu danego faktu po stronie osoby, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Pierwsza „zasada obowiązku udowodnienia powoływanego faktu” jest w istocie nieunikniona ze względów racjonalnych, ponieważ odmienna regulacja powodowałaby powstanie niedopuszczalnej łatwości wywodzenia skutków prawnych z prostego powołania się na fakt bez potrzeby jego udowodnienia. Natomiast druga stanowi „ogólną zasadę rozkładu ciężaru dowodu”, od której wyjątki mogą wskazywać niektóre przepisy szczególne (tak: Ł. P. – M. J. (red), B. K., P. G., (...) J., Nazaruk P., O. B., X. G., Stępień-Sporek A., - Kodeks Cywilny.

Komentarz, wyd II., LexisNexis 2015 r.). Zgodnie z zasadą kontradyktoryjności ciężar dowodu spoczywa na stronach postępowania cywilnego . To one, a nie sąd są wyłącznym dysponentem toczącego się postepowania i one wreszcie ponoszą odpowiedzialność za jego wynik (por. uzasadnienie wyroku SN z dnia 17 grudnia 1996 r., I CKU 45/96, OSNC 1997, 6-7, poz. 76 z glosą A. (...), A. 1998, nr 1-2, s. 204; wyrok SN z dnia 11 października 2000 r., II UKN 33/00, OSNP 2002, nr 10, poz. 251). Strona, która nie przytoczyła wystarczających dowodów na poparcie swoich twierdzeń, ponosi ryzyko niekorzystnego dla siebie rozstrzygnięcia, o ile ciężar dowodzenia co do tych okoliczności na niej spoczywał, zaś sąd powinien wyciągnąć ujemne konsekwencje z braku udowodnienia faktów przytoczonych na uzasadnienie żądań lub zarzutów (zob. wyrok SA w Białymstoku 28 2013 r., I ACa 613/12, LEX nr 1294695).

Przenosząc te uwagi na grunt niniejszej sprawy, że strony wiązała umowa o świadczenie usługi dystrybucji energii elektrycznej przez powoda na rzecz pozwanej. Na podstawie materiału dowodowego, zgromadzonego w sprawie Sąd uznał, iż powództwo zasługuje na uwzględnienie w całości. Nie ulegało wątpliwości, że powód wywiązał się z obowiązku wykazania podstawy oraz wysokości dochodzonego roszczenia przedkładając stosowną dokumentację. Z materiału dowodowego (niezaprzeczonego przez pozwanego) wynika, iż powód na podstawie łączącej stron umowy dokonywał sprzedaży energii elektrycznej oraz jej dystrybucji na rzecz pozwanego za okresy: od 22 lipca 2023 r. do 22 września 2023 r.; od 23 września 2023 r. do 30 listopada 2023 r.; od 1 grudnia 2023 r. do 16 stycznia 2024 r.

Powyższe następowało zgodnie z umowa nr (...), Taryfą (...) oraz ogólnymi warunkami świadczenia Usługi kompleksowej (...) elektrycznej dla klientów niebędących konsumentami (OWU) za okresy świadczeń wskazanych powyżej. Pozwany z kolei nie podniósł z kolei żadnych skutecznych zarzutów, z których mogłoby wynikać, iż powództwo jest niezasadne. W wystosowanym sprzeciwie, pozwany, poprzez lakoniczne stwierdzenie „(…)nie wchodząc w spór rozstrzygający spór rozstrzygający przez L. Sąd proponuje ugodę (..)” nie uczynił zadość odparciu twierdzeń powoda na gruncie zasadności jego roszczeń objętych powództwem w niniejszej sprawie Biorąc pod rozwagę powyższe należało stwierdzić, że roszczenia powoda są zasadne zarówno co do podstawy jak i wysokości.

Na podstawie art. 5 ust. 3 ustawy Prawo energetyczne w zw. z art. 535 § 1 k.c. i art. 555 k.c. powód posiadał prawo (wierzytelność) do dochodzenia względem pozwanego kwot wskazanych w treści pozwu. Z przedłożonej przez powoda dokumentacji wynika prawidłowe zawiadomienie pozwanego o zaległych płatnościach wskazanych w wezwaniu do zapłaty. Powyższe przy „biernej” dotychczas postawie pozwanego w zakresie odpierania twierdzeń powoda, powoduje konieczność uznania twierdzeń powoda, co najmniej za wykazane na podstawie art. 230 k.p.c. Rozstrzygnięcie w przedmiocie odsetek wydano w oparciu o art. 7 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych (Dz.U.2023.1790 t.j. z dnia 2023.09.05), który stanowi, że wierzycielowi, bez wezwania, przysługują odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych przy spełnionych przesłankach określonych w powyższym przepisie art. 7 wskazanej ustawy – na gruncie niniejszej sprawy.

O kosztach procesu Sad rozstrzygnął na podstawie art. 98 § 1, 1[1] i 3 k.p.c. w myśl zasady odpowiedzialności za wynik procesu i całością kosztów obciążył powoda, zobowiązując go do ich zwrotu na rzecz pozwanego. Na kwotę 1 317,00 zł złożyły się kolejno zaliczona opłata od pozwu w elektronicznym postępowaniu upominawczym na poczet opłaty od nowo wniesionego pozwu w wysokości 100 zł, opłata od pozwu w postępowaniu upominawczym w wysokości 300 zł (w związku z powyżej wskazanym zaliczeniem opłaty) na podstawie ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j.

Dz. U. z 2024 r. poz. 959, 1237), kwota 17 zł tytułem uiszczonej przez powoda opłaty skarbowej od pełnomocnictwa której wysokość wynika z załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz.U.2023.2111 t.j. z dnia 2023.10.03)., koszty zastępstwa procesowego zgodnie z Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z dnia 22 października 2015 r. (Dz.U.2023.1964 t.j. z dnia 2023.09.22) w wysokości 900 zł. Odnosząc się do wniosku pozwanego w oparciu o art. 320 k.p.c. sformułowanego na rozprawie wobec braku ugody z powodem wskazać należy, że w myśl art. 320 k.p.c. w szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może w wyroku rozłożyć na raty zasądzone świadczenie.

W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie nie istniały podstawy do zastosowania wskazanego przepisu. Przepis art. 320 k.p.c. i sposób ustalenia spłaty w ratach stanowi odstępstwo od ogólnych reguł wymagalności roszczenia, stąd jego zastosowanie wymaga uwzględnienia interesu wierzyciela, który częściowo zostaje pozbawiony należności z tytułu odsetek. Podkreślić należy, że okoliczności dotyczące ustalenia spłaty w ratach stosownie do art. 320 k.p.c. winny mieć charakter wyjątkowy. (tak I ACa 853\13 wyrok S.A. z 2014-02-20 w X.).

Przepis art. 320 k.p.c. ma przy tym chronić rzetelnych dłużników, starannie wykonujących swoje zobowiązania, którzy z przyczyn od nich niezależnych, mają czasowy i odwracalny brak środków, a nie dłużników nierzetelnych, którzy przez tak długi czas uchylają się od wykonywania wymagalnych zobowiązań i uważają, że ta ich nierzetelność powinna być chroniona prawnie i dawać im dodatkowe przywileje w postaci częściowego oddłużenia z odsetek. Skoro ustanowiona w art. 320 k.p.c. norma ma charakter wyjątkowy i może być zastosowana jedynie w szczególnie uzasadnionych wypadkach, to ochrona pozwanego nie może być stawiana ponad ochronę powoda i wymaga również uwzględnienia wszystkich okoliczności sprawy, w tym także uzasadnionego interesu powoda (tak I ACa (...)\13 wyrok S.A. 2014-01-31 w L.).

W ocenie Sądu pozwany nie wykazał, że jej sytuacja uzasadnia zastosowanie art. 320 k.p.c. W ocenie Sądu sąd gospodarczy powinien nadto ostrożnie korzystać z instytucji art. 320 k.p.c. jako ingerencję w zasady wolnego rynku, a nadto zakaz udzielania przez państwa EU pomocy publicznej sprzecznej z przepisami. Przedsiębiorcy winni korzystać z instytucji prawa restrukturyzacyjnego wobec wszystkich wierzycieli, nie zaś z art. 320 k.p.c. Nadto rozliczenia za prąd mają charakter de facto zbliżony do ratalnego – miesięczny, a zatem nie są płatnością jednorazową, którą trudno się spodziewać.

Gdyby pozwany od momentu doręczenia nakazu w elektronicznym postępowaniu upominawczym tj. październik 2024 r. zaczął dokonywać spłat miesięcznych przez 8 miesięcy, to na dzień orzekania spłaciłby już należność, czego nie uczynił.