Court awards damages for illegal termination due to employer's failure to prove redundancy reasons.

Sygn. akt IV P 132/22

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 lutego 2023 roku Sąd Rejonowy w Świdnicy IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie : Przewodniczący : Sędzia Maja Snopczyńska Protokolant : Karolina Nowicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2023 roku w Ś. sprawy z powództwa A. T. przeciwko (...) Sp. z o.o. w Ż. o odszkodowanie I. zasądza od strony pozwanej (...) Sp. z o.o. w Ż. na rzecz powódki A. T. kwotę 3200 zł tytułem odszkodowania za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 21.07.2022 roku do dnia zapłaty; II. wyrokowi w pkt I nadaje rygor natychmiastowej wykonalności; III. nakazuje pozwanemu uiścić na rzecz Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w (...)kwotę 200 zł tytułem opłaty od pozwu, od której powódka była ustawowo zwolniona.

UZASADNIENIE

Powódka A. T. wniosła o zasądzenie od strony pozwanej (...) sp. z o.o. z siedzibą w Ż. odszkodowania w kwocie 3.200 zł; w uzasadnieniu wskazała, że pracowała u strony pozwanej na podstawie umowy o pracę i pracodawca rozwiązał z powódką stosunek pracy z zachowaniem 1 miesięcznego okresu wypowiedzenia bez wypłacenia odprawy. W odpowiedzi na pozew strona pozwana (...) sp. z o.o. z siedzibą w Ż. wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na rzecz strony pozwanej kosztów postępowania. W uzasadnieniu podniosła, że wypowiedzenie umowy o pracę nastąpiło z przyczyn leżących wyłącznie po stronie powódki, gdyż podobnie jak inni pracownicy została poddana ocenie i na skutek wyników tej oceny została wskazana jako pracownik, z którym pracodawca rozwiązał stosunek pracy, ponadto podniosła, że brak jest podstawy do wypłaty odprawy, gdyż nie doszło u pozwanej do zwolnień grupowych, a ponadto przyczyna wypowiedzenia leży w całości po stronie powoda, a nie pozwanej.

W TOKU POSTĘPOWANIA SĄD USTALIŁ NASTĘPUJĄCY STAN FAKTYCZNY: Powódka była pracownikiem strony pozwanej na podstawie umowy o pracę od 28 lutego 2022 roku, na stanowisku inspektora jakości. Pismem z dnia 30 czerwca 2022 roku strona pozwana rozwiązała umowę o pracę z zachowaniem 1 miesięcznego okresu wypowiedzenia. W piśmie wskazała, o iż wypowiedzenie następuje w trybie art. 10 ust. 1 ustawy z 13 marca 2003 roku o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, wyłączną przyczyną rozwiązania umowy o pracę jest przyczyna nie dotycząca powódki polegająca na konieczności dokonania przez pracodawcę reorganizacji procesu produkcji oraz redukcji zatrudnienia.

Redukcja zatrudnienia spowodowana jest zmianą struktury zamówień produkcyjnych od głównych odbiorców spółki, konsekwencją którego jest brak zapotrzebowania na wykonywaną przez powódkę pracę na stanowisku inspektor jakości. Pracodawca przez wiele miesięcy dążył do utrzymania najwyższego zatrudnienia, jednakże w związku ze stale pogarszającą się sytuację finansową pozwanej, będącą efektem spadku zamówień na produkowane przez spółkę komponenty, konieczne było podjęcie decyzji o redukcji zatrudnienia na zajmowanym przez powódkę stanowisku pracy.

Pracodawca zastosował następujące kryteria doboru powódki do zwolnienia:

1) Poziom znajomości języka angielskiego jest u powódki niższy niż części osób zatrudnionych na tożsamym stanowisku;

2) Dyspozycyjność oraz elastyczność powódki jest na niższym poziomie niż innych osób zatrudnionych na tożsamym stanowisku pracy;

3) Zdolność pracy zespołowej powódki została oceniona na poziomie niższym niż pozostałych osób zatrudnionych na tożsamym stanowisku;

4) Zakres wykonywanych obowiązków i możliwość wykonywania innych zadań jest u powódki mniejszy niż innych osób zatrudnionych na tożsamym stanowisku;

5) Poziom komunikacji w zespole oraz z przełożonymi został oceniony u powódki niżej niż innych osób zatrudnionych na tożsamym stanowisku Dowód: umowa o pracę k. 8 rozwiązanie umowy o pracę k. 7 Powódka nie jest członkiem związku zawodowego, nie złożyła oświadczenia o objęciu ochroną. Wraz z powódką została zwolniona jeszcze jedna osoba, która potem została przywrócona do pracy. Miesiąc wcześniej zostało zwolnionych kilka osób. Po zwolnieniu powódki pozwana zaczęła zatrudniać nowych pracowników. Dowód: zeznania powódki e-protokół k. 39 płyta CD k. 41 Jednomiesięczne wynagrodzenie powódki liczone jak ekwiwalent za urlop wypoczynkowy za 1 miesiąc wynosi 3.472.13 zł.

Dowód: zaświadczenie pracodawcy k. 37 W TAK USTALONYM STANIE FAKTYCZNYM SĄD ZWAŻYŁ: Powództwo było zasadne. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności w oparciu o zeznania powódki, jak również dokumenty zgromadzone w aktach sprawy. Sąd dał wiarę powyższym dowodom w takim zakresie w jakim każdy z nich stanowił podstawę dokonania ustaleń faktycznych w sprawie. Strony łączyła umowa o pracę. Powódka zatrudniona była u strony pozwanej na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony.

Okoliczności te nie były kwestionowane przez strony postępowania. Pismem z dnia 30 czerwca 2022 roku rozwiązano umowę o pracę z zachowaniem miesięcznego wynagrodzenia. Zgodnie z treścią art. 33 kp każda ze stron może rozwiązać umowę o pracę za wypowiedzeniem; zaś okres wypowiedzenia umowy zawartej na czas nieokreślony zależy od okresu zatrudnienia u danego pracodawcy (art. 36 kp). Art. 45 §1 kp stanowi zaś, że jeżeli pracownik odwoła się od wypowiedzenia i sąd ustali, że wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony jest nieuzasadnione lub narusza przepisy o wypowiadaniu umów o pracę, to stosownie do żądania pracownika – orzeka o bezskuteczności wypowiedzenia, a jeżeli umowa uległa już rozwiązaniu – o przywróceniu do pracy albo o odszkodowaniu.

Art. 47 1 kp stanowi zaś, że odszkodowanie przysługuje w wysokości wynagrodzenia za okres od 2 tygodni do 3 miesięcy, nie niższej jednak od wynagrodzenia za okres wypowiedzenia. Wskazać należy, iż rozwiązanie umowy za wypowiedzeniem jest przysługującym każdej ze stron uprawnieniem i stanowi zwykły sposób jej rozwiązania. Przyczyna wypowiedzenia nie musi w związku z tym mieć szczególnej wagi czy nadzwyczajnej doniosłości (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 grudnia 2001 r. I PKN 715/2000, wyrok Sądu Najwyższego z 4 grudnia 1997 r, I PKN 419/97, OSN 1998/20/598).

Nie oznacza to oczywiście przyzwolenia na dowolne i nieuzasadnione wypowiadanie umów przez pracodawcę. Musi być ono bowiem oczywiście merytorycznie zasadne, tyle tylko, że ocena zasadności wypowiedzenia - w kontekście stwierdzenia, że wypowiedzenie jest zwykłym sposobem rozwiązania stosunku pracy - powinna być dokonywana przy wyraźnym uwzględnieniu słusznego interesu pracodawcy oraz przymiotów pracownika związanych z pracą. Wskazać należy, że przyczyna wypowiedzenia podana pracownikowi musi być konkretna i rzeczywista, a ciężar udowodnienia zasadności i rzeczywistości wypowiedzenia spoczywa na pracodawcy.

W piśmie z dnia 30 czerwca 2022 roku wskazano, iż wyłączną przyczyną rozwiązania umowy o pracę jest przyczyna polegająca na konieczności dokonania przez pracodawcę reorganizacji procesu produkcji oraz redukcji zatrudnienia. Tym samym strona pozwana powinna wykazać, że podane przyczyny są rzeczywiste i uzasadnione. Podkreślić należy, że w postepowaniu z odwołania pracownika od wypowiedzenia stosunku pracy Sąd bada jedynie okoliczności wskazane w piśmie rozwiązującym umowę o pracę. W piśmie tym wskazano wypowiedzenie następuje w trybie art. 10 ust. 1 ustawy z 13 marca 2003 roku o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, wyłączną przyczyną rozwiązania umowy o pracę jest przyczyna nie dotycząca powódki polegająca na konieczności dokonania przez pracodawcę reorganizacji procesu produkcji oraz redukcji zatrudnienia.

Redukcja zatrudnienia spowodowana jest zmianą struktury zamówień produkcyjnych od głównych odbiorców spółki, konsekwencją którego jest brak zapotrzebowania na wykonywaną przez powódkę pracę na stanowisku inspektor jakości. Pracodawca przez wiele miesięcy dążył do utrzymania najwyższego zatrudnienia, jednakże w związku ze stale pogarszającą się sytuację finansową pozwanej, będącą efektem spadku zamówień na produkowane przez spółkę komponenty, konieczne było podjęcie decyzji o redukcji zatrudnienia na zajmowanym przez powódkę stanowisku pracy.

Natomiast w odpowiedzi na pozew strona pozwana wskazała, że wypowiedzenie umowy o pracę nastąpiło z przyczyn leżących wyłącznie po stronie powódki, gdyż podobnie jak inni pracownicy została poddana ocenie i na skutek wyników tej oceny została wskazana jako pracownik, z którym pracodawca rozwiązał stosunek pracy, ponadto podniosła, że brak jest podstawy do wypłaty odprawy, gdyż nie doszło u pozwanej do zwolnień grupowych, a ponadto przyczyna wypowiedzenia leży w całości po stronie powoda, a nie pozwanej. Tym samym już treść odpowiedzi na pozew wskazuje na fikcyjność przyczyn rozwiązania umowy wskazanych w piśmie z 30 czerwca 2022 roku.

Strona pozwana zaprzeczyła bowiem, że miały miejsca zwolnienia grupowe – na co powoływała się w piśmie z 30 czerwca 2022r - oraz wskazała, że rozwiązania umowy za wypowiedzeniem nastąpiło wyłącznie z przyczyn leżących po stronie powódki – czyli zajęła stanowisko przeciwne niż w piśmie z 30 czerwca 2022 roku, gdzie podkreślono, że wyłączną przyczyna rozwiązania umowy nie dotyczy powódki. Strona pozwana nie wykazała, aby nastąpiły zwolnienie grupowe i redukcja zatrudnienia, co wskazywała jako przyczynę wypowiedzenia.

Ponadto z zeznań powódki wynika, że po rozwiązaniu z nią umowy o pracę pozwana zaczęła zatrudniać nowych pracowników, co podważa prawdziwość przyczyny wskazanej w piśmie rozwiązującym umowę o pracę z powódką. Z powyższej analizy materiału dowodowego wynika, że powody wypowiedzenia nie były rzeczywiste, ani uzasadnione. Tym samym należało uznać, że wypowiedzenie umowy o pracę nastąpiło z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów za wypowiedzeniem, co skutkowało uwzględnieniem żądania zasądzenia odszkodowania.

Zgodnie z powołanym wyżej art. 45 kp pracownik może żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres od 2 tygodni do 3 miesięcy. Powódka żądała odszkodowania w kwocie 3.200 zł, która to kwota jako nie przekraczająca wynagrodzenia powódki liczonego jak ekwiwalent za urlop wypoczynkowy za 1 miesiąc została zasądzona na rzecz powódki. Za zwłokę w zapłacie należności zgodnie z treścią art. 481 kc wierzycielowi przysługują odsetki za opóźnienie w wysokości ustawowej (przy braku - jak w niniejszej sprawie – innej umowy stron).

Powódka na rozprawie wniosła o zasądzenie odsetek od dnia wniesienia pozwu. Mając powyższe na uwadze zasądzono na rzecz powódki kwotę 3200 zł tytułem odszkodowania za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 21 lipca 2022 roku do dnia zapłaty. Sąd z urzędu, na podstawie art. 477 2 k.p.c. nadał wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności w części nie przekraczającej pełnego jednomiesięcznego wynagrodzenia powódki. O obowiązku zwrotu kosztów sądowych orzeczono na podstawie art. 113 ust. 1 w zw. z art. 96 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych mając na względzie wynik procesu, nakazując stronie pozwanej uiścić na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w (...) kwotę 200 złotych tytułem opłaty od pozwu, od której powódka była ustawowo zwolniona.