Legislator Case Law & Legislation
I Ns 819/24 AI generated

I Ns 819/24 · Sąd powszechny

Case Number I Ns 819/24
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome DECISION

Legislator summary

AI generated

We wniosku złożonym do Sądu Rejonowego w Nysie 23 grudnia 2024 roku, wnioskodawca I. P. reprezentowany przez adwokata, wniósł o: a) ustalenie, że w skład majątku dorobkowego I. P. i A. P. wchodził lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość położony w C. przy (...) o pow. 48,59 m 2 składający się z dwóch pokoi, kuchni, łazienki i przedpokoju oraz piwnicy o powierzchni 5,50 m 2, dla którego Sąd Rejonowy w Nysie prowadzi księgę (...) nr (...) o łącznej wartości 300 000 zł, b) ustalenie, że udziały I. P. oraz A. P. w majątku wspólnym były równe, c) dokonanie podziału majątku wspólnego stron po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej w ten sposób, że opisany w punkcie 1 petitum niniejszego wniosku lokal mieszkalny położony w C. przy (...) zostanie sprzedany za pośrednictwem licytacji komorniczej, a następnie nastąpi podział uzyskanej kwoty pomiędzy strony w równych częściach.

Legislator headnote

AI generated

art. 567 § 3 k.p.c, art. 684 k.p.c, art. 212 § 3 k.c, art. 567 § 1 k.p.c, Art. 520 § 1 k.p.c; I Ns 819/24 · Sąd powszechny: Opinia biegłej była rzetelna, spójna i sporządzona zgodnie z obowiązującymi przepisami. Co istotne, strony ostatecznie nie zakwestionowały przedstawionych przez biegłą sądową kalkulacji. Przechodząc do materialnoprawnego rozstrzygnięcia, w pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z brzmieniem przepisu art. 31 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (k.r.io.), z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny).

Keywords

AI generated
housing costs deduction for property maintenance costs common expenses and charges separate domicile removal expenses allocation of family home

Cited Legislation

AI generated
art. 567 § 3 k.p.c
Stosownie do treści przepisu art. 567 § 3 k.p.c., do postępowania o podział majątku stosuje się odpowiednio przepisy o dziale spadku.
art. 684 k.p.c
Tak więc, stosując odpowiednio przepis art. 684 k.p.c., skład i wartość majątku wspólnego ustala sąd.
art. 212 § 3 k.c
Z tego względu, działając na podstawie art. 212 § 3 k.c.
art. 567 § 1 k.p.c
i art. 567 § 1 k.p.c., Sąd rozłożył spłatę należną wnioskodawcy na cztery raty, płatne w terminach wskazanych w sentencji postanowienia, z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w razie uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat.
Art. 520 § 1 k.p.c
AI generated
I Ns 366/15
Wnioskodawczyni I. K. (1) wniosła o podział majątku wspólnego zgromadzonego w trakcie związku małżeńskiego z uczestnikiem M. K. (1). W skład majątku wspólnego stron wchodził lokal mieszkalny w S., przy O.. LWP 1E /23 dla którego prowadzona jest księga wieczysta (...) wraz z udziałem (...) części w nieruchomości wspólnej o wartości 110.000 zł oraz samochód osobowy F. (...) o wartości 6.000 zł, wnioskodawczyni wniosła o przyznanie na jej rzecz nieruchomości, zaś uczestnikowi prawa własności samochodu i zasądzenie na rzecz stron dopłat równoważących wartość otrzymanych składników majątkowych, ponadto wniosła o zasądzenie od uczestnika zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni podała, że związek małżeński stron został rozwiązany przez rozwód wyrokiem Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp. z 29 marca 2007r. i jest prawomocny. Wskazane we wniosku składniki majątkowe wyczerpują majątek wspólny podlegający podziałowi, dodatkowo wnioskodawczyni podniosła , że po ustaniu wspólności majątkowej spłaciła z majątku osobistego wspólne zobowiązania stron postępowania oraz poczyniła nakłady na majątek wspólny ze swojego majątku osobistego. I. K. (1) wniosła o ustalenie równych udziałów w majątku wspólnym.
II Ca 1604/19
prawo własności nieruchomości położonej w miejscowości P.
I Ns 52/12
Wnioskodawczyni M. K. wniosła w dniu 24.01.2012 r. o dokonanie podziału majątku wspólnego z udziałem uczestnika postępowania R. G. w skład, którego wchodzi prawo własności lokalu mieszkalnego położonego w K. przy ul. (...), w ten sposób by prawo to przyznać wnioskodawczyni bez spłaty na rzecz uczestnika postępowania oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.
VIII Ns 958/18
We wniosku z 6.12.2018 r. wnioskodawczyni K. P. zawarła żądanie podziału majątku wspólnego jej i uczestnika D. P., obejmującego nieruchomość zabudowaną domem, położoną w D., samochód osobowy M., szereg rzeczy ruchomych, wskazanych we wniosku i oszczędności na rachunkach bankowych. Wniosła o przyznanie jej domu z uwagi na to, że uczestnik wyprowadził się, a ona nadal mieszka w nim z synami. W toku postępowania wnioskodawczyni K. P. zbyła 13.11.2020 r. swój udział w nieruchomości wspólnej, darując go synowi stron M. P.. Ostatecznie wyraziła zgodę na, to by udział uczestnika we współwłasności nieruchomości został przyznany na jej rzecz.
I Ns 362/17
Wnioskiem z dnia 5 maja 2017 roku K.

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt: I Ns 819/24 POSTANOWIENIE 11 grudnia 2025 roku Sąd Rejonowy w Nysie I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sądu Rejonowego Remigiusz Drzewiecki Protokolant: sekretarz sądowy Patrycja Szatanik po rozpoznaniu 2 grudnia 2025 roku na rozprawie w Nysie sprawy z wniosku I. P. z udziałem A. P. o podział majątku wspólnego postanawia:

1. dokonać podziału majątku wspólnego wnioskodawcy I. P. i uczestniczki A. P. po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej wskutek rozwodu stron na mocy prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Opolu I Wydział Cywilny z 3 września 2001 roku sygn. I RC 733/01 w ten sposób, że nieruchomość stanowiącą lokal mieszkalny nr (...) położony w C. przy (...), składający się z 2 pokoi, kuchni, łazienki, przedpokoju i przynależnej piwnicy o łącznej powierzchni wraz z pomieszczeniem przynależnym 54,0900 m 2, dla której w Sądzie Rejonowym w Nysie prowadzona jest księga (...), wraz ze związanym z własnością tego lokalu udziałem w (...) w nieruchomości wspólnej, dla której prowadzona jest księga wieczysta (...), o łącznej wartości 247 500 zł (dwieście czterdzieści siedem tysięcy pięćset złotych) przyznać na wyłączną własność uczestniczce A. P.;

2. ustalić, iż udziały stron w majątku wspólnym są równe;

3. wartość majątku wspólnego stron ustalić na 247 500 zł (dwieście czterdzieści siedem tysięcy pięćset złotych);

4. zasądzić od uczestniczki A. P. na rzecz wnioskodawcy I. P. 123 750 zł (sto dwadzieścia trzy tysiące siedemset pięćdziesiąt złotych) tytułem spłaty udziału wnioskodawcy w majątku wspólnym, płatne w 4 ratach w wysokości po 30 937,50 zł (trzydzieści tysięcy dziewięćset trzydzieści siedem złotych pięćdziesiąt groszy) każda, płatnych kolejno w terminie: 3 miesięcy, 6 miesięcy, 12 miesięcy, 18 miesięcy od uprawomocnienia się niniejszego postanowienia, wszystkie wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w razie uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat;

5. zasądzić od wnioskodawcy I. P. na rzecz uczestniczki A. P. 11 786,47 zł (jedenaście tysięcy siedemset osiemdziesiąt sześć złotych czterdzieści siedem groszy) tytułem spłaty nakładów poczynionych przez uczestniczkę z majątku osobistego A. P. na majątek wspólny, płatne w terminie 3 miesięcy od uprawomocnienia się niniejszego postanowienia wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w razie uchybienia terminowi płatności;

6. nakazać ściągnąć na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Nysie od wnioskodawcy I. P. 524,18 zł (pięćset dwadzieścia cztery złote osiemnaście groszy) tytułem części poniesionych przez Skarb Państwa kosztów wynagrodzenia biegłego;

7. nakazać ściągnąć na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Nysie od uczestniczki A. P. 524,18 zł (pięćset dwadzieścia cztery złote osiemnaście groszy) tytułem części poniesionych przez Skarb Państwa kosztów wynagrodzenia biegłego;

8. oddalić wniosek wnioskodawcy o zasądzenie kosztów postępowania od uczestniczki;

9. oddalić wniosek uczestniczki o zasądzenie kosztów postępowania od wnioskodawcy.

UZASADNIENIE

We wniosku złożonym do Sądu Rejonowego w Nysie 23 grudnia 2024 roku, wnioskodawca I. P. reprezentowany przez adwokata, wniósł o:

a) ustalenie, że w skład majątku dorobkowego I. P. i A. P. wchodził lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość położony w C. przy (...) o pow. 48,59 m 2 składający się z dwóch pokoi, kuchni, łazienki i przedpokoju oraz piwnicy o powierzchni 5,50 m 2, dla którego Sąd Rejonowy w Nysie prowadzi księgę (...) nr (...) o łącznej wartości 300 000 zł, b) ustalenie, że udziały I. P. oraz A. P. w majątku wspólnym były równe, c) dokonanie podziału majątku wspólnego stron po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej w ten sposób, że opisany w punkcie 1 petitum niniejszego wniosku lokal mieszkalny położony w C. przy (...) zostanie sprzedany za pośrednictwem licytacji komorniczej, a następnie nastąpi podział uzyskanej kwoty pomiędzy strony w równych częściach.

W uzasadnieniu wniosku I. P. podał, że wyrokiem Sądu Okręgowego w Opolu z 3 września 2001 roku, rozwiązano poprzez rozwód zawarte 20 lipca 1985 roku małżeństwo stron, w którym obowiązywał ustrój wspólności majątkowej, a w skład majątku wchodził powyższy składnik. Wnioskodawca wskazał, że pozostaje w konflikcie z uczestniczką postępowania, który to uniemożliwia podjęcie próby polubownego rozwiązania kwestii podziału majątku wspólnego. Dotychczasowe próby osiągnięcia kompromisu nie przyniosły żadnego rezultatu, a wzajemne relacje między stronami wykluczają możliwość dalszego współdziałania w zakresie wypracowania wspólnego stanowiska.

Ponadto żadna ze stron nie dysponuje środkami finansowymi, które pozwalałyby na spłatę udziału drugiej strony w majątku wspólnym. Brak takich możliwości finansowych czyni bezskutecznym rozważanie innych sposobów podziału majątku, jak np. przyznanie nieruchomości na wyłączną własność jednej ze stron z obowiązkiem spłaty drugiej. W odpowiedzi na wniosek z 30 stycznia 2025 roku uczestniczka postępowania A. P. reprezentowana przez radcę prawnego wniosła o:

a) ustalenie, że w skład majątku wspólnego I. P. i A. P. wchodzi prawo własności (...) położonego w C. przy (...) o pow. 48,59 m 2 składającego się z dwóch pokoi, kuchni, łazienki i przedpokoju wraz z pomieszczeniem przynależnym w postaci piwnicy o powierzchni 5,50 m 2, dla którego Sąd Rejonowy w Nysie prowadzi (...) o łącznej wartości 220 000 zł, b) ustalenie, iż udziały małżonków I. P. i A. P. w ich majątku wspólnym były równe i wynosiły ½ części w powyższych składnikach majątkowych, c) przyznanie uczestniczce postępowania A.

P. na wyłączną własność nieruchomości opisanej w pkt. a z obowiązkiem spłaty na rzecz wnioskodawcy kwoty 110 000 zł w 8 ratach, płatnych co 6 miesięcy począwszy od uprawomocnienia się orzeczenia. W uzasadnieniu odpowiedzi na wniosek uczestniczka postępowania wskazała, że strony pozostawały w związku małżeńskim rozwiązanym wyrokiem Sądu Okręgowego w Opolu z 3 września 2001 r. Nie zawierały umów majątkowych małżeńskich, wobec czego między stronami istniała ustawowa wspólność majątkowa. Uczestniczka zgodziła się, że w skład majątku wspólnego wchodzi lokal mieszkalny nr (...) położony w C. przy (...) o powierzchni 48,59 m 2, jednak zakwestionowała wartość lokalu wskazaną przez wnioskodawcę.

W jej ocenie wartość ta jest zawyżona, ponieważ lokal od momentu rozwodu nie był remontowany, znajduje się w złym stanie technicznym, wymaga generalnego remontu oraz wymiany całej instalacji elektrycznej, która jest niesprawna i generuje wysokie koszty. Przez 24 lata jedynym elementem wymienionym w lokalu były drzwi wejściowe. Uczestniczka oszacowała realną wartość lokalu na ok. 220 000 zł i wniosła w razie sporu co do wartości o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego. Uczestniczka wskazała również, że w skład majątku wspólnego wchodził samochód osobowy U. (...) (2), zakupiony jako nowy w trakcie trwania małżeństwa.

Po rozwodzie pojazd został zabrany przez wnioskodawcę, a uczestniczka nie posiada wiedzy co do jego dalszego losu. Uczestniczka nie zgodziła się na proponowany przez wnioskodawcę sposób podziału majątku poprzez sprzedaż lokalu w drodze licytacji komorniczej, podnosząc, że lokal stanowi jej jedyne miejsce zamieszkania i ośrodek życiowy. Wnioskodawca od około 24 lat nie zamieszkuje w lokalu i nie utrzymuje z uczestniczką kontaktów. Podkreśla, że postanowieniem Sądu Rejonowego w Nysie z dnia 29 listopada 2022 r. zmieniono sposób korzystania z nieruchomości, przyznając jej prawo do wyłącznego korzystania z lokalu, a wnioskodawca do dnia dzisiejszego nie zabrał z mieszkania swoich rzeczy osobistych.

Uczestniczka zaprzeczyła twierdzeniom wnioskodawcy, jakoby nie miała możliwości spłaty jego udziału. Wskazała, że w grudniu 2024 r. nabyła prawo do emerytury, nadal pracuje zawodowo i posiada możliwość zgromadzenia środków finansowych. W jej ocenie okres 4 lat na spłatę wnioskodawcy jest realny i uzasadniony. W replice do odpowiedzi na wniosek z 7 lutego 2025 roku (k.

40) wnioskodawca wniósł o dokonanie podziału majątku wspólnego stron w ten sposób, że lokal mieszkalny położony w C. przy ulicy (...) zostanie przyznany na wyłączną własność uczestniczki postępowania A. P. za jednorazową spłatą udziału wnioskodawcy I. P. w wysokości 150 000 zł płatnych w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się postępowania. Pismami procesowymi z 10 września 2025 roku (k. 113-115) i 20 listopada 2025 roku (k. 128-130) uczestniczka domagała się rozliczenia nakładów poniesionych z majątku osobistego na majątek wspólny w postaci kosztów utrzymania wspólnego mieszkania.

Uczestniczka wskazała, że w latach 2020–2024 poniosła koszty utrzymania nieruchomości wspólnej w łącznej kwocie 39 678,81 zł. Z tej sumy wyodrębniono koszty stałe bezpośrednio związane z utrzymaniem lokalu, podlegające rozliczeniu między stronami, w łącznej wysokości 21 708,37 zł. Koszty te obejmowały m.in. opłaty za ogrzewanie i gaz, zaliczki na fundusz remontowy, koszty administracyjne, utrzymanie części wspólnych oraz opłaty abonamentowe. Uczestniczka wskazała powyższą kwotę jako nakład z majątku osobistego na majątek wspólny i wniosła o jej rozliczenie poprzez zasądzenie od wnioskodawcy kwoty 10 854,18 zł.

Kolejno pismem z 26 listopada 2025 roku (k. 166-167) uczestniczka wniosła o rozliczenie w ramach nakładów poczynionych z majątku osobistego na majątek wspólny także kosztów utrzymania mieszkania stron za okres 01.01.2025 r. do 30.11.2025 r. w kwocie 1864,57 zł. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Wnioskodawca I. P. i uczestniczka A. P. 20 lipca 1985 roku zawarli związek małżeński, w którym obowiązywał ustrój ustawowej wspólności majątkowej. Dowód: kserokopia wyroku rozwodowego w sprawie I RC 733/(...) SO w Opolu k 13, przesłuchanie wnioskodawcy I.

P. k. 53/II, przesłuchanie uczestniczki postępowania A. P. k.

54. Wnioskodawca I. P. i uczestniczka A. P. nabyli w trakcie trwania ustawowej wspólności majątkowej do majątku wspólnego lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość położony w C. przy (...) o powierzchni łącznej 54,0900 m 2 składający się z dwóch pokoi, kuchni, łazienki i przedpokoju oraz przynależnej piwnicy nr 7 o powierzchni 5,50 m 2, dla którego Sąd Rejonowy w Nysie prowadzi (...) nr (...). W trakcie trwania małżeństwa został zakupiony także samochód marki U. (...) (1) (rocznik 1999). Pojazd został zakupiony na kredyt, wartość pojazdu wynosiła wówczas 40 000 zł. Kredyt na samochód w trakcie trwania małżeństwa spłacali oboje małżonkowie, po rozwiązaniu związku małżeńskiego kredyt spłacał I. P.. Pojazd został zezłomowany w 2021 roku. Dowody: wydruk treści księgi (...) k. 8-12, zaświadczenie o demontażu pojazdu k. 56, decyzja nr KT.II.(...).(...).(...).BP k. 57, przesłuchanie wnioskodawcy I. P. k. 53/II, przesłuchanie uczestniczki postępowania A. P. k.

54. Wyrokiem wydanym przez Sąd Okręgowy w Opolu 3 września 2001 roku w sprawie z powództwa A. P. przeciwko I. P. o rozwód, sygn. akt I RC 733/01, rozwiązano przez rozwód związek małżeński A. P. i I. P., bez orzekania o winie. W wyroku tym dokonano podziału do korzystania wspólnego mieszkania stron położonego w C. ul. (...) w ten sposób, iż przyznano powódce do wyłącznego korzystania pokój większy położony po prawej stronie od wejścia głównego do mieszkania, a pozwanemu pokój mniejszy po lewej stronie od wejścia głównego do mieszkania (drugie drzwi tuż za kuchnią) oraz do wspólnego korzystania korytarz, kuchnię, łazienkę i balkon. Orzeczenie uprawomocniło się 25 września 2001 roku. Dowód: wyrok Sądu Okręgowego w Opolu z 3 września 2001 roku sygn. akt I RC 733/01 k.

13. Wnioskodawca I. P. i uczestniczka A. P. do czasu rozwodu mieszkali razem. Po rozwodzie wnioskodawca opuścił mieszkanie, a pokój mu przyznany zamknął. Zdarzało się, że wnioskodawca przyjeżdżał do mieszkania i nocował jedną noc. Wnioskodawca płacił należność do wspólnoty od 80-100 zł miesięcznie. 2 lata po rozwodzie wnioskodawca wprowadził się do lokalu i mieszkał tam przez rok. Od tego czasu w lokalu w C. przy (...) zamieszkuje wyłącznie uczestniczka A. P.. W dacie rozwodu uczestniczka postępowania pracowała w Fabryce (...) w C., aż do ogłoszenia upadłości.

Następnie była na zasiłku, po czym pracowała w kilku miejscach przez krótki okres czasu. Po rozwodzie wnioskodawca pracował w przewozach osobowych na kolei. Postanowieniem z 29 listopada 2022 r. wydanym w sprawie I Ns 526/20 Sąd Rejonowy w Nysie zmienił sposób korzystania z nieruchomości położonej w C. (...) (1). (...) w ten sposób, że przyznał tę nieruchomość do wyłącznego korzystania A. P.. Uczestniczka A. P. aktualnie utrzymuje się z emerytury w wysokości 3223,83 zł netto miesięcznie. Wnioskodawca I. P. utrzymuje się z emerytury w wysokości 4500 zł miesięcznie.

Posiada tez oszczędności w wysokości 150 000 zł. Pozostaje w związku partnerskim z L. U., która posiada własne mieszkanie. Uczestniczka A. P. może w spłacie uczestnika liczyć na pomoc swoich dzieci. Dowody: odpis postanowienia SR w Nysie w sprawie I Ns 525/20 k. 37, decyzja o przyznaniu emerytury k. 38-39, przesłuchanie wnioskodawcy I. P. k. 53/II, przesłuchanie uczestniczki postępowania A. P. k.

54. Tytułem kosztów utrzymania nieruchomości wspólnej położonej w C. (...) (2) uczestniczka A. P. w poszczególnych latach dokonała następujących wpłat:

a) w 2020 r. w łącznej wysokości 6797,90 zł, b) w 2021 r. w łącznej wysokości 6198,45 zł, c) w 2022 r. w łącznej wysokości 7606,47 zł, d) w 2023 r. w łącznej wysokości 9514,79 zł, e) oraz w 2024 r. w łącznej wysokości 9561,21 zł. Łącznie w okresie od 2020 r. do 2024 r. poniesiono koszty utrzymania nieruchomości wspólnej w kwocie 39 678,82 zł. W ramach tej sumy uczestniczka poniosła koszty stałe związane bezpośrednio z utrzymaniem mieszkania, które podlegają rozliczeniu pomiędzy stronami, w łącznej wysokości 21 708,37 zł.

Na koszty te składały się w szczególności: opłaty za centralne ogrzewanie oraz dostarczanie gazu, rozliczane na podstawie corocznych zestawień zużycia; zaliczki na fundusz remontowy; koszty administracyjne związane z zarządem nieruchomością; zaliczki na utrzymanie części wspólnych nieruchomości oraz opłaty abonamentowe za antenę. Wysokość poszczególnych opłat ulegała zmianom w poszczególnych latach, co było każdorazowo potwierdzane zawiadomieniami o wysokości naliczonych opłat oraz rocznymi rozliczeniami. W roku 2020 koszty stałe utrzymania mieszkania wyniosły 3576,94 zł, w roku 2021 – 3970 zł, w roku 2022 – 4223,08 zł, w roku 2023 – 4836,41 zł, natomiast w roku 2024 – 5101,94 zł.

Łącznie koszty te dały kwotę 21 708,37 zł. Kolejno za okres od 01.01.2025-30.11.2025 r. uczestniczka poczyniła nakłady z majątku osobistego na majątek wspólny stron w postaci kosztów utrzymania nieruchomości wspólnej położonej w C. (...) (1). (...) w wysokości 1864,57 zł. W skład tego wchodzą zaliczki na koszty remontów w wysokości 894,02 zł (77,74 zł x 3; 82,60 zł x 8), wynagrodzenie administratora w wysokości 359,06 zł (31,58 zł x 3, 33,04 zł x 8), zaliczka utrzymania części wspólnych w wysokości 534,49 zł (48,59 zł x 11), opłata za antenę w wysokości 77 zł (7 zł x 11).

Łączne nakłady uczestniczki z majątku osobistego na majątek wspólny stron w postaci kosztów utrzymania nieruchomości wspólnej położonej w C. (...) (2) wyniosły 23 572,94 zł. Dowody: bilansy wymiaru zaliczek za okres od stycznia 2020 r. – grudnia 2024 r. k. 116-121, zaświadczenie o wysokości dokonanych wpłat na koszty zarządu – zaliczka na utrzymanie części wspólnych w latach 2020-2025 lokalu przy ul. (...) w C. k. 122, dokumentacja rozliczeniowa k. 131-164, k. 161-172 przesłuchanie wnioskodawcy I. P. k. 53/II, przesłuchanie uczestniczki postępowania A.

P. k.

54. Wartość rynkowa nieruchomości lokalowej - lokalu mieszkalnego nr (...), położonego w C. przy (...) o powierzchni użytkowej 48,59 m 2 objętego (...) nr (...) wraz z przynależną doń piwnicą o powierzchni użytkowej 5,50 m 2 i ze związanym z jego własnością udziałem wynoszącym (...)/(...) części w nieruchomości wspólnej, którą stanowiło w dacie 25.09.2001 r., prawo użytkowania wieczystego gruntu obejmującego (...) o obszarze 0,0687 ha oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokalu, oszacowana w podejściu porównawczym metodą porównywaną parami, według stanu lokalu na dzień 25.09.2001 r. a cen obecnych wynosi 247 500 zł. Wartość udziału wynoszącego 1/2 części we własności tegoż lokalu wynosi: 123 750 zł. dowód: opinia biegłej sądowej A. S. z 28 lipca 2025 roku k. 65-105.

Sąd zważył co następuje:

Wniosek co do zasady zasługiwał na uwzględnienie. Ustalając stan faktyczny, Sąd oparł się na dowodach dokumentarnych przedłożonych przez obie strony postępowania i na osobowych źródłach dowodowych, bowiem w sprawie przesłuchano wnioskodawczynię i uczestnika postępowania, których zeznania w przeważającej części znalazły odzwierciedlenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Ponadto w sprawie, Sąd zasięgnął wiedzy specjalistycznej biegłej sądowej z zakresu szacowania nieruchomości A. S., która sporządziła opinię dotyczącą wyceny wartości nieruchomości położonej w C. przy (...), jako składnika wspólnego majątku.

Opinia biegłej była rzetelna, spójna i sporządzona zgodnie z obowiązującymi przepisami. Co istotne, strony ostatecznie nie zakwestionowały przedstawionych przez biegłą sądową kalkulacji. Przechodząc do materialnoprawnego rozstrzygnięcia, w pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z brzmieniem przepisu art. 31 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (k.r.io.), z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny).

Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Stosownie do treści przepisu art. 567 § 3 k.p.c., do postępowania o podział majątku stosuje się odpowiednio przepisy o dziale spadku. Tak więc, stosując odpowiednio przepis art. 684 k.p.c., skład i wartość majątku wspólnego ustala sąd. W ślad za nadal aktualnym stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w postanowieniu z 27 sierpnia 1979 roku w sprawie (...) 137(...), podział majątku wspólnego obejmuje przedmioty majątkowe stanowiące składniki tegoż majątku w chwili ustania wspólności ustawowej oraz istniejące w chwili dokonywania podziału.

Z kolei zgodnie z postanowieniem z 19 czerwca 2009 roku w sprawie V CSK 485(...), przy jego dokonywaniu, nie uwzględnia się tych wspólnych składników majątkowych, które w czasie trwania wspólności ustawowej lub po jej ustaniu zostały zużyte zgodnie z prawem, natomiast uwzględnia się, ale tylko w ramach rozliczeń, tj. rachunkowo, składniki majątkowe, które zostały bezprawnie zbyte, zniszczone zużyte lub roztrwonione przez jedno z małżonków. W tym wypadku, przy podziale majątku wspólnego ich wartość podlega zaliczeniu na poczet udziału przypadającego drugiemu małżonkowi.

Przepis art. 43 § 1 k.r.io. wprowadza ustawowe domniemanie równości udziałów małżonków w majątku, który był objęty wspólnością ustawową, aczkolwiek jak stanowi § 2 tego artykułu - z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać, ażeby ustalenie udziałów w majątku wspólnym nastąpiło z uwzględnieniem stopnia, w którym każdy z nich przyczynił się do powstania tego majątku. W realiach sprawy brak było podstaw, żeby odstąpić od zasady ogólnej równości udziałów małżonków w majątku wspólnym. Żadna ze stron nie zgłaszała w toku postępowania żądania ustalenia nierównych udziałów, a zgromadzony materiał dowodowy nie wskazywał na istnienie „ważnych powodów” w rozumieniu art. 43 § 2 k.r.io., które uzasadniałyby takie rozstrzygnięcie.

Z tego względu Sąd przyjął, że udziały I. P. i A. P. w majątku wspólnym są równe. Bezsporne było również, że w skład majątku wspólnego stron wchodził (...) położony w C. przy (...) wraz z przynależną piwnicą oraz związanym z własnością lokalu udziałem w nieruchomości wspólnej. Sporna pomiędzy stronami pozostawała natomiast wartość tego składnika majątkowego. Wobec rozbieżnych stanowisk stron w tym zakresie Sąd dopuścił dowód z opinii biegłej sądowej z zakresu szacowania nieruchomości. Sąd w całości podzielił wnioski opinii biegłej A.

S., uznając ją za jasną, logiczną i sporządzoną zgodnie z zasadami wiedzy specjalistycznej. Biegła prawidłowo określiła wartość rynkową nieruchomości według stanu na dzień ustania wspólności majątkowej małżeńskiej i według cen aktualnych, co pozostaje w zgodzie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego. Ustalona przez biegłą wartość lokalu w wysokości 247 500 zł została przyjęta przez Sąd jako miarodajna. Tym samym wartość udziału każdego z małżonków w tym składniku majątku wynosiła 123 750 zł. Odnosząc się do kwestii samochodu osobowego marki U. (...) (1), Sąd uznał, że choć pojazd ten wchodził w skład majątku wspólnego, to nie podlegał on uwzględnieniu przy podziale majątku.

Zgromadzony materiał dowodowy wykazał, że pojazd został zezłomowany w 2021 roku, a wcześniej był wykorzystywany i utrzymywany przez wnioskodawcę. Brak było podstaw do przyjęcia, że doszło do bezprawnego rozporządzenia tym składnikiem majątku, które uzasadniałoby jego rozliczenie w ramach niniejszego postępowania. Sąd uznał za zasadny wniosek uczestniczki o przyznanie jej na wyłączną własność przedmiotowego lokalu mieszkalnego. Przemawiały za tym względy celowości i społeczno-gospodarcze, w szczególności fakt, iż lokal stanowił i nadal stanowi centrum życiowe uczestniczki, która zamieszkuje w nim nieprzerwanie od czasu rozwodu stron.

Wnioskodawca natomiast od wielu lat nie korzysta z nieruchomości. Przyjęty przez Sąd sposób podziału pozwalał na uniknięcie sprzedaży lokalu i dalszego pogłębiania konfliktu pomiędzy stronami. Mając na uwadze sytuację majątkową i zarobkową uczestniczki, Sąd uznał, że jednorazowa spłata udziału wnioskodawcy byłaby dla niej nadmiernie obciążająca. Z tego względu, działając na podstawie art. 212 § 3 k.c. i art. 567 § 1 k.p.c., Sąd rozłożył spłatę należną wnioskodawcy na cztery raty, płatne w terminach wskazanych w sentencji postanowienia, z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w razie uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat.

Odnośnie rozstrzygnięcia w zakresie rozliczeń nakładów uczestnika z majątku osobistego na majątek wspólny, podstawę stanowi art. 45 k.r.io. Zgodnie z przepisem art. 45 § 1 k.r.io., każdy z małżonków powinien zwrócić wydatki i nakłady poczynione z majątku wspólnego na jego majątek osobisty, z wyjątkiem wydatków i nakładów koniecznych na przedmioty majątkowe przynoszące dochód. Może on żądać zwrotu wydatków i nakładów, które poczynił ze swojego majątku osobistego na majątek wspólny. Nie można żądać zwrotu wydatków i nakładów zużytych w celu zaspokojenia potrzeb rodziny, chyba że zwiększyły wartość majątku w chwili ustania wspólności.

Co do zasady nie można żądać zwrotu wydatków i nakładów zużytych w celu zaspokojenia potrzeb rodziny, ale wyjątkowo można żądać zwrotu takich nakładów, jeżeli zwiększyły wartość majątku w chwili ustania wspólności. Sąd uwzględnił zgłoszone przez uczestniczkę roszczenie z tytułu nakładów poczynionych z majątku osobistego na majątek wspólny. Zgromadzona dokumentacja w sposób wiarygodny potwierdziła, że uczestniczka ponosiła po ustaniu wspólności majątkowej koszty utrzymania nieruchomości, które obciążały oboje współwłaścicieli.

Koszty te miały charakter konieczny i dotyczyły wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem lokalu oraz części wspólnych nieruchomości. Łączna wartość tych nakładów została prawidłowo ustalona na kwotę 23 572,94 zł, a zasądzenie od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki kwoty 11 786,47 zł odpowiadało połowie poniesionych przez nią wydatków. Rozliczono jedynie koszty stałe obciążające właścicieli nieruchomości. Rozstrzygnięcie w przedmiocie ściągnięcia należności na rzecz Skarbu Państwa od stron postępowania, unormowane zostało w art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - kosztami sądowymi, których strona nie miała obowiązku uiścić lub których nie miał obowiązku uiścić kurator albo prokurator, sąd w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji obciąży przeciwnika, jeżeli istnieją do tego podstawy, przy odpowiednim zastosowaniu zasad obowiązujących przy zwrocie kosztów procesu.

W niniejszej sprawie poniesiono koszty związane z przeprowadzeniem dowodu z opinii biegłej sądowej, za którą biegła zawnioskowała o wynagrodzenie w wysokości 3048,36 zł. W sprawie zaliczki w wysokości po 1000 zł na ten cel uiściły strony postępowania, dlatego Skarb Państwa tymczasowo pokrył resztę tej kwoty, opiewającą na 1048,36 zł. W zakresie ostatniego punktu rozstrzygnięcia w sprawie Sąd zaznacza, że nie było podstaw do odstąpienia od ogólnej zasady ponoszenia kosztów postępowania w nieprocesie. Art. 520 § 1 k.p.c. stanowi, że każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.

To natomiast oznacza, że należna dopłata na rzecz Skarbu Państwa z tytułu kosztów przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego sądowego od stron postępowania wynosi 524,18 zł. Sąd oddalił wzajemne wnioski stron o zasądzenie kosztów postępowania, uznając, że brak jest podstaw do odstąpienia od zasady, iż każdy z uczestników ponosi koszty związane ze swoim udziałem w sprawie. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia. .