Legislator Case Law & Legislation
I C 625/25 AI generated

Court dismisses consumer loan claim due to lack of mandatory creditworthiness assessment by original lender.

Case Number I C 625/25
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The court dismissed the plaintiff's claim for repayment of a consumer loan transferred to them by the original lender. The defendant argued the transfer was invalid because the original lender failed to conduct a mandatory creditworthiness assessment required by Polish law. The court ruled that without evidence of such an assessment, the transfer of the debt claim is void, depriving the plaintiff of standing to sue.

Legislator headnote

AI generated

Art. 9a ust. 5 pkt 1 u.k.k.; Art. 8 dyrektywy 87/102/EWG: The transfer of a consumer loan claim is void if the original lender failed to conduct the mandatory creditworthiness assessment, thereby depriving the assignee of standing to enforce the debt.

Keywords

AI generated
consumer credit transfer creditworthiness assessment standing to sue void debt transfer consumer protection directive assignment of claims lender obligations

Cited Legislation

AI generated
Art. 9a ust. 5 pkt 1 u.k.k.
Zatem strona powodowa nie ma legitymacji czynnej z uwagi na treść art. 9a ust. 5 pkt 1 u.k.k. Mimo, że sama umowa pożyczki nie jest z tego powodu nieważna, to strona powodowa jako nabywca wierzytelności, nie może jej dochodzić.
Art. 8 dyrektywy 87/102/EWG
Art. 23 dyrektywy WE 2008/48/WE
Art. 98 § 1 i § 3 k.p.c.
O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i § 3 k.p.c., zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
art. 720 § 1 k.c

Cited Case Law

AI generated
Wyrok z dnia 18 grudnia 2014 r. w sprawie C-.../13
Wyrok z dnia 18 listopada 2024 r.
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt I C 625/25

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 listopada 2025 roku Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: Sędzia Elżbieta Kuryło -Maciejewska po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2025 roku w L. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) Sp. z o.(...) spółka komandytowa w X. przeciwko R. P. o zapłatę I. oddala powództwo; II. zasądza od strony powodowej (...) Sp. z o.o. (...) spółka komandytowa w X. na rzecz pozwanej R. P. kwotę 917 zł (dziewięćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu, wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. Sygn. akt IC 625/25

UZASADNIENIE

wyroku Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie z dnia 12 listopada 2025 r. W pozwie wniesionym w dniu 15 maja 2025 r. strona powodowa (...) Sp. z o.o. (...) Spółka (...) spółka komandytowa w X. domagała się zasądzenia od pozwanej R. P. kwoty 4947,41 zł wraz z maksymalnymi odsetkami umownymi za opóźnienie liczonymi od dnia 9 stycznia 2025 r. do dnia zapłaty. Nadto, strona powodowa wniosła także o zasądzenie na swoją rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na uzasadnienie żądania strona powodowa wskazała, że pozwana w dniu 28 czerwca 2024 r. zawarła na odległość z pierwotnym wierzycielem (...) Sp. z o.o. umowę pożyczki (...) na okres 30 dni.

Pozwana R. P. nie spłaciła pożyczki. Strona powodowa swoje roszczenie wywodziła z umowy cesji wierzytelności zawartej w dniu 6 grudnia 2024 r. z DeltaWise (...) z siedzibą w Estonii. Pozwana w odpowiedzi na pozew wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazała, że kwestionuje powództwo co do zasady i wysokości, w szczególności legitymację czynną powoda. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 28 czerwca 2024 r. pozwana R. P. zawarła na odległość z pierwotnym wierzycielem (...) Sp. z o.o. umowę pożyczki refinansującej nr (...) na okres 30 dni – z terminem spłaty do dnia 28 lipca 2024 r.

Dowód: - wydruk komputerowy umowy pożyczki nr (...) – k.27 W dniu 1 września 2024 r. pożyczkodawca (...) Sp. z o.o. na podstawie umowy cesji wierzytelności zbył przysługującą mu względem pozwanej wierzytelność na rzecz (...) z siedzibą w Estonii. Pozwana pismem z dnia 9 września 2024 r. została zawiadomiona o dokonanym przelewie wierzytelności i została wezwana do zapłaty kwoty 4617,69 zł. tytułem niespłaconej pożyczki nr (...) oraz odsetek za opóźnienie. Dowód: - kserokopia umowy cesji wierzytelności z dnia 1 września 2024 r.-k.8-11 - zawiadomienie o cesji wierzytelności z dnia 9 września 2024 r.-k.30 Następnie na podstawie umowy przelewu wierzytelności z dnia 6 grudnia 2024 r. (...) z siedzibą w Estonii zbyła przysługującą jej względem pozwanej wymagalną wierzytelność na rzecz strony powodowej - (...) Sp. z o(...) Spółka (...) spółka komandytowa w X..

Dowód: - kserokopia umowy cesji wierzytelności z dnia 6 grudnia 2024 r.-k.12-24 Pismem z dnia 10 stycznia 2025 r. strona powodowa poinformowała pozwaną o przelewie wierzytelności i wskazała, że saldo zadłużenia na dzień 10 stycznia 2025 r. wynosi 5652,95 zł. Na powyższe składa się: kwota 4432,87 zł tytułem należności kapitałowej, kwota 384,16 zł tytułem naliczonych odsetek i kosztów poprzedniego wierzyciela, kwota 135,92 zł tytułem naliczonych odsetek oraz kwota 700 zł, która miała być doliczona w przypadku wydania przez Sąd tytułu egzekucyjnego.

Dowód: - kserokopia wezwania do zapłaty po przelewie wierzytelności z dnia 10 stycznia 2025 r.-k.7

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo podlegało oddaleniu w całości. Podstawę prawną żądania pozwu stanowił przepis art. 720 § 1 k.c., zgodnie z którym przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Przy czym, wobec faktu, iż (...) Sp. z o.o. jest przedsiębiorcą, który w zakresie swojej działalności gospodarczej udziela pożyczek konsumentom, do umowy tej mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (t.j.

Dz. U. z 2023 r. poz. 1028 z późn. zm.). W pierwszej kolejności odnieść należy się do zarzutu braku legitymacji procesowej czynnej strony powodowej, albowiem stwierdzenie braku takowej, wiązać musi się z oddaleniem powództwa. Strona powodowa wywodzi swoją legitymację czynną z umowy cesji wierzytelności z dnia 6 grudnia 2024 r. zawartej z DeltaWise (...) z siedzibą w Estonii. Zgodnie z art. 9 ust. 1-3 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (dalej u.k.k.), kredytodawca przed zawarciem umowy o kredyt konsumencki jest zobowiązany do dokonania oceny zdolności kredytowej konsumenta.

Ocena zdolności kredytowej dokonywana jest na podstawie informacji uzyskanych od konsumenta lub na podstawie informacji pozyskanych z odpowiednich baz danych lub zbiorów danych kredytodawcy. Konsument jest zobowiązany do przedstawienia, na żądanie kredytodawcy, dokumentów i informacji niezbędnych do dokonania oceny zdolności kredytowej. Bardziej rygorystycznie uregulowane są obowiązki instytucji pożyczkowej, w rozumieniu art. 5 ust.2 a u.k.k. w art. 9a u.k.k. Przepis ten stanowi w ust. 1-3, że instytucja pożyczkowa uzależnia udzielenie kredytu konsumenckiego od pozytywnej oceny zdolności kredytowej kredytobiorcy.

Oceny zdolności kredytowej dokonuje się na podstawie analizy danych udostępnianych przez zaufanych dostawców gromadzących i przetwarzających dane niezbędne do takiej oceny, w szczególności wskazane w tym przepisie podmioty. Jeżeli analiza danych, o których mowa w ust. 2, nie pozwala na dokonanie oceny zdolności kredytowej, a instytucja pożyczkowa nie dysponuje innymi wiarygodnymi danymi pozwalającymi na dokonanie tej oceny, w celu jej dokonania odbiera się od konsumenta oświadczenie o jego dochodach i stałych wydatkach gospodarstwa domowego, wraz z dokumentami potwierdzającymi wysokość dochodów konsumenta.

Oświadczenie takie stanowi załącznik do umowy kredytu konsumenckiego. Obowiązek wykazania, że instytucja pożyczkowa dokonała oceny zdolności kredytowej w sposób zgodny z wymogami ust. 2, spoczywa na instytucji pożyczkowej lub jej następcach prawnych. Nie ulega wątpliwości, że pożyczkodawca (...) Sp. z o.o. to instytucja pożyczkowa, zobowiązana do stosowania się do powołanych przepisów. Sankcję za brak należytego zbadania zdolności kredytowej pożyczkobiorcy przewiduje art. 9a ust. 5-7 u.k.k. Jeżeli instytucja pożyczkowa udzieliła konsumentowi kredytu konsumenckiego z naruszeniem przepisów art. 9a ust. 1 i 2 lub gdy z treści oświadczenia konsumenta i uzyskanych przez instytucję pożyczkową informacji wynikało, że na dzień zawarcia umowy kredytu konsumenckiego konsument miał zaległości w spłacie innego zobowiązania pieniężnego wynoszące powyżej 6 miesięcy a kredyt konsumencki nie był przeznaczony na spłatę tej zaległości, to zbycie wierzytelności z tej umowy w drodze przelewu lub w inny sposób jest nieważne.

Przepisy powyższe weszły w życie 18.05.2023 r. , a pozwana zawarła umowę w czasie gdy już obowiązywały. Obowiązek badania czy przez kredytodawcę został spełniony obowiązek wynikający z art. 9 i 9a u.k.k. potwierdza także orzecznictwo. W wyroku z dnia 5 marca 2020 r. Trybunał Sprawiedliwości UE w sprawie C-679/18 wyraźnie wskazał, iż skuteczna ochrona konsumentów nie mogłaby zostać osiągnięta, gdyby sąd krajowy nie był zobowiązany, niezwłocznie po ustaleniu niezbędnych w tym zakresie okoliczności prawnych i faktycznych, do zbadania z urzędu czy kredytodawca dopełnił obowiązku wynikającego z art. 8 tej dyrektywy (pkt 23).

Gdy sąd krajowy stwierdzi z urzędu naruszenie tego obowiązku, jest on zobowiązany, nie czekając na to, iż konsument zgłosi zmierzający ku temu wniosek, wyciągnąć wszelkie konsekwencje wynikające zgodnie z prawem krajowym z takiego naruszenia, z zastrzeżeniem poszanowania zasady kontradyktoryjności oraz tego, by ustanowione przez prawo krajowe sankcje odpowiadały wymogom art. 23 dyrektywy WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 kwietnia 2008 roku. Natomiast w wyroku z dnia 18 grudnia 2014 r. w sprawie C-(...)/13 wskazano, iż ciężar dowodu zbadania zdolności kredytowej spoczywa na powodzie.

Strona powodowa, choć spoczywał na niej ciężar dowodu w zakresie wykazania, że zbadana została zdolność kredytowa pozwanej w pozwie przedstawiła jedynie raport z rejestru zastrzeżeń numerów PESEL (k. 35). Natomiast z przedłożonego pisma zatytułowanego jako „raport z oceny zdolności kredytowej” (k.34) nie wynika czy pozwana w momencie zawierania umowy z wierzycielem pierwotnym posiadała zdolność kredytową, bowiem owe pismo nie zawiera takich danych. Tak więc należy uznać, iż w niniejszej sprawie brak jest raportu z oceny zdolności kredytowej i wyniku tej oceny oraz brak jest w zgromadzonym materiale dowodowym dokumentów potwierdzających fakt pozyskania i analizy danych udostępnianych przez zaufanych dostawców gromadzących i przetwarzających dane niezbędne do takiej oceny.

Należy także wskazać, że w pierwszej kolejności badanie zdolności kredytowej odbywa się na podstawie danych pozyskanych od zaufanych dostawców gromadzących i przetwarzających takie dane, a dopiero w przypadku braku możliwości oceny zdolności kredytowej na podstawie w/w danych pożyczkodawca może ocenić zdolność kredytową pożyczkobiorcy w oparciu o jego oświadczenie. Strona powodowa nie wykazała jednak, by przed udzieleniem pożyczki pozwanej pożyczkodawca w jakikolwiek sposób, w szczególności taki jak określa art. 9a u.k.k., zbadał zdolność kredytową pozwanej.

Zatem skoro strona powodowa nie wykazała, że pierwotny wierzyciel (...) Sp. z o.o. dokonał oceny zdolności kredytowej pozwanej, to zbycie wierzytelności z tej umowy w drodze przelewu wierzytelności jest nieważne. Zatem strona powodowa nie ma legitymacji czynnej z uwagi na treść art. 9a ust. 5 pkt 1 u.k.k. Mimo, że sama umowa pożyczki nie jest z tego powodu nieważna, to strona powodowa jako nabywca wierzytelności, nie może jej dochodzić. Z tego względu powództwo oddalono. Wobec powyższego rozstrzygnięcia zbędnym jest odnoszenie się do pozostałych zarzutów wskazywanych przez pozwaną.

O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i § 3 k.p.c., zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Koszty procesu, które poniosła pozwana w niniejszej sprawie to 917 zł, w tym: 900 zł wynagrodzenie radcy prawnego i 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.