Social security appeal dismissed partially; court limited review to facts existing at Social Security Office decision date.

Sygn. akt III U 610/24

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 lutego 2025r. Sąd Okręgowy w Suwałkach III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: sędzia Piotr Witkowski Protokolant: Marta Majewska-Wronowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2025r. w Suwałkach sprawy Z. W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. o wysokość świadczenia w związku z odwołaniem Z. W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. z dnia 13 listopada 2024 r. znak (...) 1. umarza postępowanie w zakresie nabycia przez Z. W. emerytury w wysokości do kwoty (...)złotych;

2. oddala odwołanie w pozostałym zakresie;

3. zasądza od Z. W. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

UZASADNIENIE

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. decyzją z dnia 13.11.2024r. przyznał Z. W. emeryturę od dnia 1.11.2021r., tj. od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek. Wskazał, że przyznał ją na podstawie art. 24 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2024r., poz. 1631 ze zm.) i jej wysokość została obliczona zgodnie z zasadami określonymi w art. 26 ustawy emerytalnej na kwotę (...) zł. Wskazał też, że jest ona niższa od najniższej emerytury, która wynosi (...)zł. Emerytury tej jednak nie podwyższył , gdyż Z.

W. nie udowodniła łącznie okresów składkowych i nieskładkowych w wymiarze 20 lat. Po odliczeniu składki na ubezpieczenie zdrowotne jej emerytura do wypłaty wynosi miesięcznie (...) zł. W odwołaniu od tej decyzji Z. W. domagała się jej zmiany poprzez doliczenie do emerytury opłacania składki na ubezpieczenie społeczne rolników przez ponad 17 lat. Zgodnie mianowicie z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS, przy ustalaniu prawa do emerytury oraz przy obliczaniu jej wysokości uwzględnia się również okresy ubezpieczenia społecznego rolników, za które opłacono przewidziane w odrębnych przepisach składki, traktując je jako okresy składkowe.

W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wskazał, tak jak w zaskarżonej decyzji, na sposób obliczenia emerytury i dlaczego nie podwyższono jej do wysokości najniższej emerytury. W związku zaś z tym, że do odwołania zostało dołączone zaświadczenie z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dotyczące podlegania ubezpieczeniom rolniczym, wydział merytoryczny prowadzi postępowanie wyjaśniające w sprawie, po zakończeniu którego organ rentowy niezwłocznie poinformuje sąd.

Sąd Okręgowy w Suwałkach ustalił i zważył, co następuje:

Odwołania za uzasadnionego uznać nie można było ponad kwotę(...) zł. Do tej kwoty postępowanie należało zaś umorzyć. Zgodnie z art. 477 9 § 1 kpc i art. 477 14 kpc oraz utrwalonym orzecznictwem, postępowanie w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych ma charakter odwoławczy i kontrolny, a zakres rozpoznania sądu ogranicza stan faktyczny i prawny istniejący w chwili wydania decyzji przez organ rentowy (m.in. wyrok Sądu Najwyższego z 13.09.2025r., I UK 382/04 i inne przytoczone w uzasadnieniu tegoż wyroku; wyrok Sądu Najwyższego z 5.04.2007r., I UK 316/06 i z dnia 22.02.2012r.

II UK 275/11). Wykluczone jest zatem rozstrzyganie przez sąd niejako w zastępstwie organu rentowego żądań zgłaszanych w toku postępowania odwoławczego, które nie były przedmiotem zaskarżonej decyzji. W związku więc z tym, że organ rentowy nie dysponował zaświadczeniem z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dotyczącym podlegania przez Z. W. społecznym ubezpieczeniom rolniczym, nie można mu zarzucić nieprawidłowego rozpoznania wniosku Z. W. o emeryturę. Innych zarzutów odnośnie ustalonej wysokości emerytury Z. W. wszakże nie składała.

W zasadzie więc odwołanie Z. W. winno podlegać oddaleniu w całości. Należało je jednak oddalić ponad kwotę (...) zł. Do takiej bowiem kwoty organ rentowy, w następstwie złożenia zaświadczenia z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o podleganiu rolniczym ubezpieczeniom społecznym, uwzględnił żądania Z. W. wydaną później decyzją z dnia 8.01.2025r., którą nadesłał sądowi jeszcze przed wyrokowaniem w niniejszej sprawie Zgodnie mianowicie art. 477 13 § 1 kpc, zmiana przez organ rentowy zaskarżonej decyzji lub przez wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności zaskarżonego orzeczenia lub decyzji wydanej przez ten zespół, przed rozstrzygnięciem sprawy przez sąd – przez wydanie decyzji lub orzeczenia uwzględniającego w całości lub w części żądanie strony – powoduje umorzenie postępowania w całości lub w części.

Skoro więc żądania Z. W. zostały uwzględnione do kwoty (...)zł, to do takiej kwoty powodowało to umorzenie postępowania. Stąd Sąd, na mocy art. 477 13 § 1 kpc, orzekł jak w pkt. 1 wyroku, a na mocy art. 477 14 § 1 kpc jak w pkt. 2 wyroku, gdyż na mocy tego ostatniego artykułu sąd oddala odwołanie, jeżeli nie ma podstaw do jego uwzględnienia. Z. W. kwestionowała rozstrzygnięcie organu rentowego wydaną później decyzją z dnia 8.01.2025r., jednakże ponad kwotę(...) zł, w obliczu powołanych przepisów prawa i stanowiska Sądu Najwyższego, Sąd w niniejszej sprawie żądań rozpoznawać nie mógł.

Może to dopiero uczynić na skutek ewentualnego odwołania od decyzji z dnia 8.01.2025r. O kosztach w sprawie Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 98 § 1, 1 1 i 3 kpc w zw. z art. 99 kpc i §9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U . poz. 1804 ze zm.). Odwołująca się przegrała sprawę i stąd obowiązana jest uiścić koszty zastępstwa procesowego radcy prawnego organu rentowego we wskazanej przepisami wysokości 360 zł (pkt. 3 wyroku). PW/mmw