Legislator Case Law & Legislation
I C 752/24 AI generated

Court dismissed plaintiff's claim for subvention refund due to failure to prove income change criteria.

Case Number I C 752/24
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The court dismissed the plaintiff's lawsuit seeking a refund of a financial subvention based on alleged changes in income data. The plaintiff argued that a correction in the Ministry of Finance's register altered the income scale, entitling them to a reduced subvention amount, but failed to provide sufficient evidence of this change. The court ruled that the burden of proof rested on the plaintiff, who could not demonstrate a unilateral shift in the qualifying criteria without a formal amendment to the contract.

Legislator headnote

AI generated

Art. 6 k.c.; Art. 3 k.p.c.; Art. 227 k.p.c.; Art. 232 k.p.c.; Art. 98 k.p.c.: The party deriving legal consequences from a fact bears the burden of proving it; the court is not obligated to conduct investigations to verify claims unsupported by evidence.

Keywords

AI generated
burden of proof financial subvention income scale criteria contractual amendment evidence burden civil procedure refund claim

Cited Legislation

AI generated
Art. 6 k.c.
Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 6 k.c., ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne (ciężar dowodu).
Art. 3 k.p.c.
Stosownie do treści art. 3 k.p.c., strony obowiązane są dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek oraz przedstawiać dowody (zasada kontradyktoryjności).
Art. 227 k.p.c.
3 k.p.c.), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art. 227 k.p.c.) spoczywa na stronie, która z faktów tych wywodzi skutki prawne (art.
Art. 232 k.p.c.
Art. 98 k.p.c.
O kosztach procesu, sąd rozstrzygnął w punkcie 2 wyroku, orzekając w tym zakresie w oparciu o art. 98 k.p.c., statuujący zasadę odpowiedzialności za wynik procesu.
§ 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r.
Pozwana poniosła koszty zastępstwa procesowego w wysokości 5400 zł, ustalone stosownie do przepisów § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
art. 6 k.c
Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 6 k.c., ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne (ciężar dowodu).
art. 3 k.p.c
Stosownie do treści art. 3 k.p.c., strony obowiązane są dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek oraz przedstawiać dowody (zasada kontradyktoryjności).
art. 232 k.p.c
art. 227 k.p.c
3 k.p.c.), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art. 227 k.p.c.) spoczywa na stronie, która z faktów tych wywodzi skutki prawne (art.

Cited Case Law

AI generated
wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 grudnia 1996 r., I CKU 45/96
wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 grudnia 1996 r., I CKU 45/96, OSNC 1997, z.
wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 października 1997 r., II UKN 244/98
76; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 października 1997 r., II UKN 244/98, OSNP 1999, z.
wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1997 r., II UKN 406/97
wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 października 2000 r., II UKN 33/00
643; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 października 2000 r., II UKN 33/00, OSNP 2002, z.
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygnatura akt I C 752/24

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Konin, dnia 28 listopada 2024 r. Sąd Rejonowy w Koninie I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: sędzia Agnieszka Libiszewska Protokolant: sekr. sąd. Karolina Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 29 października 2024 r. w Koninie na rozprawie sprawy z powództwa (...) z siedzibą w W. przeciwko F. H. i T. F. Sp. j. z siedzibą w K. o zapłatę 1. oddala powództwo;

2. zasądza od powódki na rzecz solidarnych pozwanych kwotę 5400 zł (pięć tysięcy czterysta złotych) z tytułu zwrotu kosztów procesu wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. sędzia Agnieszka Libiszewska

UZASADNIENIE

Powódka (...) S.A. z siedzibą w W. wniosła o zasądzenie od pozwanych (...) i T. F. Sp.j. z siedzibą w K. kwoty 50 171,01 zł wraz z dalszymi odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 grudnia 2023 r. do dnia zapłaty wraz z kosztami postępowania, w tym kosztami zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W uzasadnieniu powódka wskazała, że zawarła z pozwanymi w dniu 12 maja 2020 roku umowę Subwencji Finansowej w ramach programu rządowego „Tarcza finansowa (...) dla mikro, małych i średnich firm’’. Wskazała, że umowa subwencji została zawarta za pośrednictwem Bankowości Elektronicznej Banku za pomocą narzędzi autoryzacyjnych przekazanych Beneficjentowi przez Bank.

Fundusz wypłacił pozwanym kwotę subwencji w wysokości 148 680 zł na rachunek wskazany przez spółkę. Powódka wskazała, iż po dniu zawarcia umowy nastąpiła korekta w rejestrze Ministerstwa Finansów w zakresie wysokości przychodów. Wskutek korekty wystąpiła rozbieżność w odniesieniu do oświadczeń złożonych przez Beneficjenta w ramach umowy Subwencji Finansowej, a stanem faktycznym z uwzględnieniem dokonanych korekt. Beneficjent oświadczył, że skala spadku przychodów w wybranym przez niego okresie kwalifikuje Beneficjenta do przedziału od 75 % do 100 %.

Skala spadku przychodów w wybranych przez Beneficjenta okresie ustalona przez (...) ( (...)) w oparciu o bazę danych Ministerstwa Finansów („MF’’)– kwalifikuje Beneficjenta do przedziału od 50 % do 75 % . Zdaniem powódki oznacza to, że po dniu zawarcia umowy Subwencji Finansowej doszło do zmiany danych w rejestrze MF w zakresie wysokości przychodów wpływających na skalę spadku przychodów. W konsekwencji powódka ustaliła na podstawie postanowień umowy, że należna kwota subwencji do zwrotu wynosi 49 650 zł. Wyżej wymieniony pozew został złożony w elektronicznym postępowaniu upominawczym w dniu 21 grudnia 2023 roku.

Sąd Rejonowy L. (...) postanowieniem z dnia 15 lutego 2024 roku w sprawie o sygn. akt (...) (...) wobec braku podstaw do wydania nakazu zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym, umorzył postępowanie. Zachowując trzymiesięczny termin do wniesienia pozwu, powódka ponownie złożyła go w 14 maja 2024 roku do Sądu Rejonowego w K.. W odpowiedzi na pozew pozwani wnieśli o oddalenie powództwa w całości jako niezasadnego i nieuwzględnienie wszystkich okoliczności oraz zwrotu na ich rzecz kosztów procesu wraz z uiszczoną opłatą skarbową, oraz kosztami zastępstwa procesowego.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny. W dniu 12 maja 2020 roku (...) i T. F. S.J. z siedzibą w K. zawarli z (...) S.A. z siedzibą w W. umowę Subwencji Finansowej nr (...). Umowa podpisana została w bankowości elektronicznej, za pomocą narzędzi autoryzacyjnych przekazanych pozwanym przez Bank. /dowód: umowa nr (...)MP z dnia 12 maja 2020 r. wraz z załącznikami - k. 20v-30./ Zgodnie z § 1 ust. 2 umowy przedsiębiorca oświadczył, że na dzień 31 grudnia 2019 r. był mikroprzedsiębiorcą (dodatkowy opis pola – mikorprzedsiębiorca to przedsiębiorca, który zatrudnia od 1 do 9 pracowników, z wyłączeniem właściciela oraz jego roczny obrót lub suma bilansowa nie przekracza równowartości 2 mln EUR).

Jak wynika z § 1 ust. 4 przedsiębiorca oświadczył, że liczba zatrudnionych pracowników na koniec miesiąca poprzedzającego miesiąc złożenia wniosku o zawarcie umowy subwencji finansowej wynosi 6. W § 1 ust. 4 pkt a) przedsiębiorca oświadczył, że maksymalną liczbę pracowników wskazuje na dzień 31 grudnia 2019 r. Liczba pracowników na wskazaną datę wynosiła 5. W § 1 ust. 5 umowy jako miesiąc kalendarzowy, w którym doszło do spadku obrotów gospodarczych (przychodów ze sprzedaży) przedsiębiorcy (miesiąc referencyjny) wskazano kwiecień 2020 r.

W ust. 6 skalę spadku obrotów gospodarczych (przychodów ze sprzedaży) przedsiębiorcy w porównaniu do poprzedniego miesiąca lub analogicznego miesiąca ubiegłego roku w związku z zakłóceniami w funkcjonowaniu gospodarki na skutek COVID-19 określono na 80 %. W ust. 7 wskazano, że przedsiębiorca wybiera sposób porównania spadku obrotów gospodarczych (przychodów ze sprzedaży) miesiąc do miesiąca, a w miesiącu kalendarzowym bezpośrednio poprzedzającemu miesiąc referencyjny opiewały one na sumę 104 736,16 zł. W ust. 8 przedsiębiorca oświadczył, że wielkość jego obrotów gospodarczych (przychodów ze sprzedaży) w 2019 r. wynosiła 1 106 167,21 zł.

Zgodnie z § 1 ust. 9 umowy przedsiębiorca wnioskował o subwencję w kwocie 180 000 zł. Decyzję o wysokości zwrotu subwencji finansowej miał podjąć (...), na podstawie oświadczenia o rozliczeniu subwencji finansowej, złożonego przez przedsiębiorcę w terminie 10 dni roboczych od upływu 12 miesięcy liczonych od dnia wypłaty subwencji finansowej przedsiębiorcy. Składając oświadczenie o rozliczeniu subwencji finansowej przedsiębiorca zobowiązany był potwierdzić średnią liczbę pracowników okresie pełnych 12 miesięcy od końca miesiąca poprzedzającego dzień zawarcia umowy (§ 3 ust. 4).

Spłata subwencji finansowej miała rozpocząć się 13 miesiąca, licząc od pierwszego pełnego miesiąca od dnia wypłaty subwencji. Kwota subwencji finansowej miała być spłacana w 24 równych miesięcznych ratach. Wraz z decyzją (...) o wysokości kwoty spłaty subwencji finansowej miał zostać udostępniony przedsiębiorcy harmonogram spłaty (§ 4 ust. 2). W przypadku niespłacenia jakiejkolwiek raty subwencji finansowej lub jej części zgodnie z harmonogramem spłaty powódka uzyskała uprawienie do naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie od dnia następującego po dniu wymagalności raty do dnia jej faktycznej zapłaty (§ 5 ust. 1). /dowód: - umowa nr (...)MP z dnia 12 maja 2020 r., - - k. 13-19, regulamin ubiegania się o udział w programie rządowym „Tarcza Finansowa (...) dla małych i średnich firm’’ - k. 32-52/ Powódka w dniu 13 maja 2020 r. wydała decyzję o wypłacie pozwanemu subwencji finansowej w kwocie 148 680 zł.

Środki we wspomnianej kwocie zostały przekazane na rachunek pozwanego. /dowód: decyzja w sprawie umowy subwencji z dnia 13 maja 2020 r. - k. 20, potwierdzenie transakcji - k. 21/ Dnia 14 maja 2021 r. pozwany przedłożył powódce oświadczenie o rozliczeniu subwencji finansowej. Oświadczenie zostało złożone na formularzu przygotowanym przez powódkę. W § 1 ust. 7 tegoż oświadczenia wskazano, że beneficjent wnioskuje o zwolnienie z obowiązku zwrotu subwencji finansowej w kwocie nie większej niż 148 680 zł. W § 2 ust. 2 oświadczenia beneficjent zaprzeczył, aby w celu wyliczenia subwencji finansowej polegającej zwrotowi we właściwej wysokości zachodziła konieczność uwzględnienia danych finansowych lub danych dotyczących zatrudnienia innych podmiotów z uwagi na to, że: a.

Beneficjent uległ przekształceniu, podziałowi lub połączeniu (w rozumieniu Kodeksu Spółek Handlowych) w okresie mającym wpływ na wyliczenie wartości subwencji finansowej podlegającej zwrotowi przez beneficjenta (tj. pomiędzy dniem uzyskania subwencji finansowej, a dniem złożenia oświadczenia); b. Beneficjent działa w strukturze wielooddziałowej (posiada oddziały, które działają pod odrębnymi NIP). W § 3 ust. 1 ww. dokumentu beneficjent oświadczył, że średnia liczba pracowników przez okres pełnych 12 miesięcy kalendarzowych od końca miesiąca kalendarzowego poprzedzającego datę zawarcia umowy wniosła 2,63.

W ust. 2 pkt c. beneficjent oświadczył, że liczba pracowników zatrudnionych na dzień końca miesiąca poprzedzającego datę zawarcia umowy wynosiła 4,13. W ust. 3 beneficjent oświadczył, że skala redukcji zatrudnienia zgodnie z danymi wskazanymi w ust. 1 oraz 2 wynosiła 36 %. /dowód: oświadczenie o rozliczeniu Subwencji Finansowej z dnia 14 maja 2021 r. - k. 22/ W dniu 14 czerwca 2021 r. powódka wydała decyzję w sprawie zwolnienia z obowiązku zwrotu subwencji finansowej. W jej treści wskazano, iż w związku ze złożonym oświadczeniem o rozliczeniu subwencji finansowej, (...) na podstawie dostępnych danych wyliczył zwolnienie z obowiązku zwrotu subwencji finansowej w wysokości 100 %.

Na podaną wartość zwolnienia składały się w 25 % czynniki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w całym okresie 12 miesięcy od dnia przyznania subwencji finansowej oraz w 75 % czynniki związane z wyjątkowo trudną sytuacją wybranych branż najbardziej dotkniętych skutkami obostrzeń administracyjnych związanych z ekonomicznymi skutkami pandemii COVID-19. Powód został zwolniony z obowiązku zwrotu subwencji w całości (wartość subwencji finansowej pozostającej do spłaty określono jako „0 PLN”). /dowód: decyzja w sprawie zwolnienia z obowiązku zwrotu subwencji z dnia 14 czerwca 2021 r. - k. 24/ Pismem z dnia 27 października 2023 r. powódka wezwała pozwanego do zwrotu w terminie 14 dni od daty otrzymania wezwania, części otrzymanego wsparcia finansowego w wysokości 49 560 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie naliczonymi w przypadku bezskutecznego upływu wskazanego terminu.

Jako podstawę roszczenia wskazano § 3 ust. 6 zawartej przez strony Umowy Subwencji Finansowej nr (...) z dnia 12 maja 2020 r. /dowód: pismo powódki z dnia 27 października 2023 r. wraz z elektronicznym potwierdzeniem odbioru - k. 30-31/ Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, to jest w postaci dokumentów złożonych przez strony. Wartość dowodowa zgromadzonych w sprawie dokumentów nie była kwestionowana przez żadną ze stron, a i Sąd nie znalazł podstaw, by czynić to z urzędu.

Na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego Sąd zważył co następuje. Powództwo okazało się niezasadne. Na podstawie art. 21a Ustawy z dnia z dnia 4 lipca 2019 r. o systemie instytucji rozwoju (Dz.U. z 2024 r., poz. 923) Rada Ministrów powierzyła (...) realizację rządowego programu udzielania wsparcia finansowego, w szczególności w formach, o których mowa w art. 13 ust. 1, lub w formach bezzwrotnych:

1) przedsiębiorcom - w związku ze skutkami COVID-19;

2) przedsiębiorcom oraz innym podmiotom - w związku z zakazem, o którym mowa w art. 12a ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o ochronie granicy państwowej. Z takiej pomocy skorzystała pozwana spółka, która w dniu 12 maja 2020 r. zawarła z powodem wyżej opisaną Umowę subwencji finansowej numer (...). Zgodnie § 1 pkt 5 miesiącem spadku obrotów (miesiącem referencyjnym) – kwiecień 2020 r. (dowolny miesiąc po lutym 2020 r.). W § 1 pkt 6 Umowy wskazano, że skala spadku obrotów gospodarczych (przychodów ze sprzedaży) w porównaniu do poprzedniego miesiąca lub analogicznego miesiąca ubiegłego roku w związku z zakłóceniami w funkcjonowaniu gospodarki na skutek COVID-19 (kwiecień 2019) miała wynieść – 80%.

Z kolei w § 1 pkt 7 umowy pozwany wybrał miesiąc do porównania – miesiąc poprzedzający miesiąc referencyjny (marzec 2020). Obroty gospodarcze w tym miesiącu (przychody ze sprzedaży) miały wynieść 104 736,16 zł. Natomiast wysokość wypłaconej subwencji wyniosła 148 680 zł. Przychody w marcu 2020 r. wyniosły – 105 842 (k. 74), - 80%, a przychody w kwietniu 2020 r. – 20 711 – (k. 75). Tym samym wysokość spadku przewyższała 80%. Nawet gdyby przyjąć wartość 104 736 to po odjęciu 80% tej kwoty zostaje 20 947 zł. Tymczasem przychody pozwanej w kwietniu 2020 r. wyniosły 20 711, czyli i tak spadek był większy niż 80%.

Trafnie pełnomocnik pozwanej podniosła, że pozwana spółka nie mogła wybrać innego miesiąca niż marzec 2020 r., bo działalność pozwana rozpoczęła w lutym 2020 r. i w 2019 r. nie miała żadnych przychodów. Okoliczności tej w żaden sposób nie zaprzeczył powód. Podobnie nie zakwestionował okoliczności, iż konieczność korekty wynikała z późniejszego nadesłania faktury. Słusznie podkreślił pełnomocnik pozwanej spółki, że korekta sama w sobie jest działaniem legalnym, a ponadto nie zmieniła przedziału uprawniającego do otrzymania subwencji.

Jednocześnie podkreślenia wymaga, że nawet dokonanie korekty nie zmieniło przedziału, uprawniającego do otrzymania subwencji. Faktu wpływu tej późnej faktury, o której wskazała pozwana, powód także nie zanegował. Okoliczności te zatem należało uznać za przyznane. Biorąc powyższe pod uwagę należało uznać, że powód nie wykazał, by nastąpiło przemieszczenie z przedziału trzeciego do drugiego. Trafnie podnosi pełnomocnik pozwanego, że powód nie mógł jednostronnie, bez zmiany umowy w postaci np. aneksu zmienić wskazane przez pozwaną kryterium otrzymania subwencji.

Takowa zmiana umowy natomiast nie nastąpiła na żadnym etapie jej obowiązywania. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 6 k.c., ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne (ciężar dowodu). Stosownie do treści art. 3 k.p.c., strony obowiązane są dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek oraz przedstawiać dowody (zasada kontradyktoryjności). Rzeczą sądu nie jest zatem zarządzenie dochodzeń w celu uzupełnienia lub wyjaśnienia twierdzeń stron i wykrycia środków dowodowych pozwalających na ich udowodnienie ani też sąd nie jest zobowiązany do przeprowadzenia z urzędu dowodów zmierzających do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 232 k.p.c.).

Obowiązek przedstawienia dowodów spoczywa na stronach (art. 3 k.p.c.), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art. 227 k.p.c.) spoczywa na stronie, która z faktów tych wywodzi skutki prawne (art. 6 k.c.). Nie obowiązuje obecnie zasada odpowiedzialności sądu za wynik postępowania dowodowego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 grudnia 1996 r., I CKU 45/96, OSNC 1997, z. 6-7, poz. 76; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 października 1997 r., II UKN 244/98, OSNP 1999, z. 20, poz. 662; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1997 r.

II UKN 406/97, OSNP 1998, z. 21, poz. 643; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 października 2000 r., II UKN 33/00, OSNP 2002, z. 10, poz. 251). Zasada ta znajduje uzasadnienie nawet w przypadku stron występujących w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego (por. cyt. wyrok SN z dnia 11 października 2000 r.). Przepis art. 6 k.c. rozumiany być musi przede wszystkim w ten sposób, że strona, która nie przytoczyła wystarczających dowodów na poparcie swych twierdzeń ponosi ryzyko niekorzystnego dla siebie rozstrzygnięcia, o ile ciężar dowodu, co do tych okoliczności na niej spoczywał.

Niedochowanie powyższych obowiązków skutkuje ryzykiem przegrania procesu przez stronę, którą obciążał ciężar wykazania okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Obowiązkowi temu – jak wskazano wyżej nie sprostał powód. Tym samym powództwo podlegało oddaleniu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie wyżej powołanych przepisów, orzeczono jak w punkcie 1 wyroku. O kosztach procesu, sąd rozstrzygnął w punkcie 2 wyroku, orzekając w tym zakresie w oparciu o art. 98 k.p.c., statuujący zasadę odpowiedzialności za wynik procesu.

W myśl tego przepisu strona przegrywająca proces jest zobowiązana zwrócić stronie przeciwnej koszty procesu. Pozwana poniosła koszty zastępstwa procesowego w wysokości 5400 zł, ustalone stosownie do przepisów § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. sędzia Agnieszka Libiszewska