Legislator Case Law & Legislation
III Ca 2616/22 AI generated

Appeal dismissed; court upheld assignment of consumer debt to professional creditor despite lack of direct benefit to debtor.

Case Number III Ca 2616/22
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The appellate court dismissed the appeal filed by the assignee against a first-instance judgment awarding damages to a consumer debt assignee. The assignee argued that the assignment was void due to the consumer's active standing and lack of equivalent consideration, claiming the consumer could not be forced to sue without direct benefit. The court rejected these arguments, ruling that the assignment was valid under the Civil Code and EU consumer credit directives, noting that the professional creditor's role does not violate public policy or require direct payment to the consumer.

Legislator headnote

AI generated

Art. 353 § 1 k.c.; Art. 49 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim; Art. 385 k.p.c.: The assignment of a consumer credit claim to a professional creditor does not violate public policy or lack equivalent consideration merely because the debtor receives no direct payment, provided the creditor acts in good faith and the transaction respects the principle of freedom of contract.

Keywords

AI generated
assignment of consumer debt professional creditor standing equivalent consideration public policy violation freedom of contract consumer credit directive active standing

Cited Legislation

AI generated
Art. 353 § 1 k.c.
Kwestia legitymacji czynnej powoda została prawidłowo zinterpretowana przez Sąd Rejonowy, w świetle art. 353 1 k.c.
Art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim
w związku z art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim (tj.
Art. 385 k.p.c.
Z tych wszystkich względów, Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację.
Art. 98 § 1 w zw. z art. 99 k.p.c.
O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy rozstrzygnął w oparciu o art. 98 § 1 w zw. z art. 99 k.p.c. w zw.
Art. 99 k.p.c.
§ 2 pkt 4 oraz § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
z § 2 pkt 4 oraz § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tj.
dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE
art. 233 § 1 k.p.c
Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, to jest art. 233 § 1 k.p.c.
art. 58 k.c
w związku z błędnym ustaleniem, że powód jest czynnie legitymowany, mimo że dochodzi należności z nieważnej umowy cesji wierzytelności, a także naruszenie prawa materialnego w postaci art. 58 k.c., który powinien zostać zastosowany z uwagi na nieważność umowy cesji wierzytelności.
art. 58 § 2 k.c
Argumentacja Sądu I instancji dotyczy także sposobu interpretacji art. 58 § 2 k.c., ale w tym zakresie wymaga uzupełnienia pod kątem zarzutów apelacji.

Cited Case Law

AI generated
C-383/18
Sporna cesja została zawarta zanim pojawiło się przywołane przez Sąd Rejonowy orzeczenie (...) z 11 września 2019 roku (w sprawie C-383/18), które rozpoczęło praktykę dochodzenia świadczeń, takich jak te zgłoszone w niniejszej sprawie.
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt III Ca 2616/22

UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 26 września 2022 roku, wydanym w sprawie z powództwa Związku (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę, Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi:

1. zasądził od (...) Bank Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. na rzecz Związku (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. kwotę 6 444,14 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwot: a. 3 679,72 zł od dnia 18 lutego 2018 roku do dnia zapłaty; b. 2 764,42 zł od dnia 10 października 2018 roku do dnia zapłaty;

2. oddalił powództwo w pozostałym zakresie;

3. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2 217 zł tytułem zwrotu kosztów procesu – wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za okres od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty. Apelację złożył pozwany, który zaskarżył wyrok w części, to jest w zakresie rozstrzygnięć z punktów 1 i 3. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, to jest art. 233 § 1 k.p.c. w związku z błędnym ustaleniem, że powód jest czynnie legitymowany, mimo że dochodzi należności z nieważnej umowy cesji wierzytelności, a także naruszenie prawa materialnego w postaci art. 58 k.c., który powinien zostać zastosowany z uwagi na nieważność umowy cesji wierzytelności.

Na tych podstawach skarżący wniósł o zmianę wyroku przez oddalenie powództwa także w uwzględnionej części oraz o zasądzenie na jego rzecz od powoda zwrotu kosztów postępowania za obie instancje według norm przepisanych. Powód wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie na jego rzecz od pozwanego zwrotu kosztów postępowania odwoławczego z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny, co umożliwia Sądowi odwoławczemu uznanie tej podstawy faktycznej rozstrzygnięcia za własną. Skarżący zarzucił naruszenie art. 233 § 1 k.p.c., zgodnie z którym sąd ocenia wiarogodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Wyrażona w tym przepisie zasada swobodnej oceny dowodów dotyczy sposobu oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie pod kątem ustalenia podstawy faktycznej rozstrzygnięcia.

Tymczasem skarżący kwestionuje ocenę prawną ustalonych faktów. Zarówno zagadnienie legitymacji czynnej powoda, jak i podstaw do stwierdzenia nieważności umowy należą do sfery prawa materialnego. Zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. należało uznać za błędnie postawiony. Kwestia legitymacji czynnej powoda została prawidłowo zinterpretowana przez Sąd Rejonowy, w świetle art. 353 1 k.c. oraz art. 509 i nast. k.c. w związku z art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim (tj. Dz. U z 2019 r. poz. 1083 ze zm.).

Wywody te są bardzo rozbudowane i wielowątkowe, zasługują na pełną akceptację Sądu Odwoławczego. Argumentacja Sądu I instancji dotyczy także sposobu interpretacji art. 58 § 2 k.c., ale w tym zakresie wymaga uzupełnienia pod kątem zarzutów apelacji. Zgodnie z art. 58 § 2 k.c. nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego. Czynność prawna jest sprzeczna z zasadami współżycia społecznego, jeśli w wyniku jej dokonania powstanie uprawnienie lub obowiązek, którego wykonanie spowoduje powstanie stanu sprzecznego z zasadami współżycia społecznego.

Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zaistniała. Z żadnego przepisu ustawy nie wynika, że konsument nie może zbyć swoich uprawnień. Co więcej, model ochrony praw konsumenta nie wyklucza poszukiwania ochrony w drodze zbycia roszczenia na rzecz przedsiębiorcy, który zawodowo zajmuje się dochodzeniem roszczeń, zaś zasada swobody umów, uregulowana w art. 353 1 k.c. tezę tę wzmacnia. Odnosząc się do akcentowanego przez apelację braku ekwiwalentności świadczeń, która miałaby przesądzać o nieważności cesji, trzeba podkreślić, że skarżący skupia się na tym, że kredytobiorca mógł uzyskać świadczenie bez potrzeby występowania na drogę sądową.

Twierdzenie to jest gołosłowne i wątpliwe, jeśli weźmie się pod uwagę początkowy brak jednolitości orzecznictwa w zakresie wykładni art. 49 u.k.k. i jego stosowania. Sporna cesja została zawarta zanim pojawiło się przywołane przez Sąd Rejonowy orzeczenie (...) z 11 września 2019 roku (w sprawie C-383/18), które rozpoczęło praktykę dochodzenia świadczeń, takich jak te zgłoszone w niniejszej sprawie. A jeszcze przez wiele kolejnych miesięcy banki kwestionowały uprawnienia klientów do dochodzenia zwrotu świadczeń jednorazowo uiszczonych przy zawarciu umowy kredytu.

Bank – mimo manifestowanej woli ochrony praw konsumenta – nie zmierzał z własnej inicjatywy zwrócić klientowi nadpłaconych przez niego środków. Z zeznań świadka wynika, że kredytobiorca w ogóle nie miał świadomości, że ma jakiekolwiek roszczenie wobec pozwanego. Dowiedział się o tym od powoda. Powód wypłacił kredytobiorcy część roszczenia i wziął na siebie ryzyko oraz koszty związane z dochodzeniem spornych roszczeń. Cedent uzyskał od razu konkretną kwotę, niezależnie od rezultatów dalszych działań podejmowanych wobec banku.

Trudno w tak ustalonych w sprawie okolicznościach przyjąć pełną zasadę ekwiwalentności świadczeń jako wyznacznik nieważności umowy cesji. Należy także dodać, że przywołany wyrok (...) z dnia 11 września 2019 r., C-383/18 zapadł właśnie na gruncie sporu pomiędzy przedsiębiorcą będącym nabywcą wierzytelności a przedsiębiorcą udzielającym pożyczek, kredytów. Trybunał wskazał, że zbycie wierzytelności konsumenckiej na rzecz przedsiębiorcy nie stanowi przeszkody dla stosowania dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r., bowiem nie decyduje o tym tożsamość stron sporu, lecz status stron umowy kredytu.

Kwestia proporcji ceny za zbywaną wierzytelność przez konsumenta w stosunku do kwoty obecnie dochodzonej należności nie może mieć przesądzającego znaczenia dla stwierdzenia, że badane umowy przelewu wierzytelności naruszają zasady współżycia społecznego. Z tych wszystkich względów, Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację. O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy rozstrzygnął w oparciu o art. 98 § 1 w zw. z art. 99 k.p.c. w zw. z § 2 pkt 4 oraz § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tj.

Dz.U. z 2023 r. poz. 1935 ze zm.), zasądzając od pozwanego na rzecz powoda kwotę 900 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.