Court partially allowed domestic violence protection order appeal, granting 50m distance ban but denying eviction due to lack of residence.

Sygn. akt I Cz 176/25

UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 maja 2025 roku Sąd Rejonowy w EłkuI Wydział Cywilny w sprawie sygn. akt I Ns 302/25 oddalił wniosek o zabezpieczenie roszczenia wnioskodawcy K. W. w zakresie nakazania uczestniczce postepowania I. Ł. opuszczenia lakolu mieszkalnego położonego pod adresem: B. ul. (...), (...)-(...) E. i jego bezpośredniego otoczenia oraz zakazanie jej zbliżania się do tego lokalu i jego bezpośredniego otoczenia na odległość nie mniejszą niż 100 metrów, zakazanie uczestniczące zbliżania się do wnioskodawcy na odległość nie mniejszą niż 30 metrów oraz zakazanie kontaktowania się z wnioskodawcą w tym również za pomocą środków komunikacji elektronicznej na odległość.

W uzasadnieniu Sąd Rejonowy podał, że wniosek w przedmiotowej sprawie został złożony w oparciu o art. 11 a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie oraz art. 755 2 kpc. Sąd Rejonowy uznał przy tym, że nie zostało uprawdopodobnione, iż żądanie zabezpieczenia w sprawie jest uzasadnione, bowiem z treści uzasadnienia wniosku wynikało, iż wnioskodawca i uczestniczka postępowania nie mogą porozumieć się w kwestiach dotyczących wychowania dzieci, okresowo uczestniczka postępowania nie mieszka w domu stanowiącym własność wnioskodawcy w B..

Ponadto K. W. wskazywał na fakt, iż uczestniczka postępowania jest agresywna w stosunku do dzieci, ale nie domagał się zakazu zbliżania w stosunku do nich, sam obawiał się tylko o swoje bezpieczeństwo. Sąd Rejonowy wskazał, że ewentualne rozstrzygnięcie merytoryczne w przedmiotowej sprawie zapadnie po wysłuchaniu stron postępowania. Jak podniósł Sąd Rejonowy w kwestii zakazania kontaktowania się, także za pomocą środków komunikacji na odległość wykraczało to poza granice wskazane powołaną ustawą. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył K.

W., wnosząc o jego zmianę i udzielenie zabezpieczenia poprzez nakazanie uczestniczce I. Ł. opuszczenia lakolu mieszkalnego położonego pod adresem: B. ul. (...), (...)-(...) E. i jego bezpośredniego otoczenia oraz zakazanie jej zbliżania się do tego lokalu i jego bezpośredniego otoczenia na odległość nie mniejszą niż 100 metrów i zbliżania się do wnioskodawcy na odległość nie mniejszą niż 30 metrów. Ponadto wnioskodawca wniósł o zasądzenie od uczestniczki postępowania na jego rzecz kosztów postępowania zażaleniowego.

Uczestniczka postępowania w odpowiedzi na zażalenie wniosła o jego oddalenie w całości oraz nie obciążanie jej kosztami postępowania.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Zażalenie jako częściowo uzasadnione należało w odpowiednim zakresie uwzględnić. Sąd Rejonowy podjął bowiem niesłuszną decyzję w zakresie odmowy udzielenia zabezpieczenia. Stosownie do art. 730 1 § 1 k.p.c., udzielenia zabezpieczenia może żądać każda strona lub uczestnik postępowania, jeżeli uprawdopodobni roszczenie oraz interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia. W myśl § 2 interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje wtedy, gdy brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia lub w inny sposób uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania w sprawie.

Stosownie natomiast do treści art. 755 2 § 1 kpc, w sprawach z zakresu przeciwdziałania przemocy domowej sąd może udzielić zabezpieczenia również przez udzielenie nakazu i zakazu, o którym mowa w art. 15aa ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji albo art. 18a ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o Żandarmerii Wojskowej i wojskowych organach porządkowych, lub zakazów, o których mowa w art. 15aaa ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji albo art. 18aa ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o Żandarmerii Wojskowej i wojskowych organach porządkowych.

Nie podlega dyskusji fakt, że przewidziane uprawdopodobnienie stanowi jedynie surogat dowodu w znaczeniu ścisłym, niedający pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) pewnego faktu, niemniej nie każde twierdzenie uprawnionego o istnieniu roszczenia stanowi jego uprawdopodobnienie. Można więc przyjąć, iż przesłanka ta ulegnie materializacji jeśli wnioskodawca przedstawi materiał, niekoniecznie spełniający rygorystyczne wymogi stawiane przez przepisy o postępowaniu dowodowym, z którego można jednak wynieść ze znacznym stopniem prawdopodobieństwa, że roszczenie może być zasadne.

Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 9 września 1961 r., IV CZ 54/61 (OSNC 1963, nr 6, poz. 114) stwierdził, że sąd w postępowaniu zabezpieczającym winien oceniać wagę przesłanek uwiarygodniających roszczenie przez ich porównanie z przesłankami, które podważają uprawdopodobnienie roszczenia. Przy badaniu, czy roszczenie jest wiarygodne, sąd powinien uwzględnić także znajdujący się w aktach sprawy materiał, który poddaje w poważną wątpliwość okoliczności mające uprawdopodobnić żądanie. Stanowisko to wskazuje, że sposób oceny wiarygodności roszczenia powinien być uzależniony od stanu materiału dowodowego w sprawie.

Przenosząc wszystko powyższe na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że w ocenie Sądu Okręgowego wnioskodawca uprawdopodobnił zarówno roszczenie, jak i interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia. Z twierdzeń zawartych w uzasadnieniu wniosku K. W. o zabezpieczenie oraz z załączonych do wniosku dokumentów wynika, że roszczenie jest prawdopodobne, co oczywiście - na obecnym etapie sprawy - nie przesądza o jego zasadności. Z dokumentów dotychczas zgromadzonych w sprawie wynika, że strony są ze sobą silnie skonfliktowane i nie mogą się porozumieć.

Zarówno z twierdzeń wnioskodawcy jak i uczestniczki postępowania wnioskować należy, że relacje pomiędzy nimi cechuje głęboki konflikt, który przekłada się na liczne awantury oraz eskalacje zachowań. Między stronami dochodzi do częstych i gwałtownych sporów, które kilkukrotnie wymagały interwencji Policji. Podczas jednej z takich interwencji uczestniczce postępowania została założona Niebieska Karta. Ponadto Sąd Okręgowy ma na uwadze, że w sytuacji, gdy uczestniczka postępowania obecnie nie mieszka wspólnie z wnioskodawcą (k. 113-114) ustanowienie zabezpieczenia nie będzie stanowić w stosunku do niej uciążliwości, natomiast wnioskodawcy zapewni ochronę, w szczególności wobec jego obaw o bezpieczeństwo.

Dodatkowo też pozwoli zapobiec dalszemu eskalowaniu konfliktu między stronami. Powyższe w ocenie Sądu Okręgowego wystarczająco uprawdopodobnia, że dalsze wspólne przebywanie stron stwarza zagrożenie i zasadnym było częściowe uwzględnienie zażalenia wnioskodawcy oraz określenie zabezpieczenia na wskazanym w postanowieniu poziomie. Sąd orzekając zakaz zbliżania się uczestniczki postępowania do lokalu przy ul. (...), w którym zamieszkuje wnioskodawca uznał jednak, że odległość 50 metrów jest wystarczająca, oddalając zażalenie w pozostałej części.

Odnośnie wniosku o opuszczenie przez uczestniczkę postępowania I. Ł. w/w lokalu, to wobec wskazania przez nią w odpowiedzi na odwołanie, że nie mieszka ona obecnie w w/w lokalu, na co przedłożyła też stosowne dokumenty, Sąd Okręgowy również oddalił zażalenie w tym zakresie. Należy przy tym zauważyć, iż orzeczone rozwiązanie ma jedynie charakter tymczasowy i obowiązuje ono do czasu prawomocnego zakończenia postępowania. Ostateczne rozstrzygnięcie w sprawie zapadnie po przeprowadzeniu całego postępowania dowodowego. Na etapie wydawania orzeczenia kończącego sprawę, Sąd Rejonowy będzie bowiem dysponował całością materii dowodowej, która w momencie rozstrzygania zabezpieczenia pozostaje niepełna.

Dlatego też na podstawie art. 386 § 1 kpc w zw. z art. 397 § 3 kpc zmieniono zaskarżone orzeczenie (pkt. I postanowienia), zaś na zasadzie art. 385 kpc w zw. z art. 397 § 3 kpc oddalono je w pozostałym zakresie (pkt. II postanowienia). Na mocy art. 745 § 1 kpc Sąd Okręgowy postanowił, że koszty postępowania zażaleniowego Sąd Rejonowy rozstrzygnie w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie (pkt. III postanowienia). Sędzia Cezary Olszewski