Appeal court dismisses transfer request because State lost party status after September 2023 law changes.
Legislator summary
AI generatedThe appeal court rejected the lower court's request to transfer the case to another court of equal jurisdiction. The lower court argued it was the proper venue, but the appeal court noted that since September 28, 2023, the State Treasury no longer holds the status of a party in compensation proceedings under the February Act. Consequently, the legal basis for transferring the case, which requires the State to be a party, is no longer applicable.
Legislator headnote
AI generatedArt. 8 ust. 3 ustawy z 23 lutego 1991r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego; Art. 44 ust. 2 k.p.c.: Following the amendment of the February Act, the State Treasury lost its status as a party in compensation proceedings from September 28, 2023, thereby precluding the application of transfer rules requiring the State to be a party.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt II AKo 209/24 POSTANOWIENIE dnia 18 września 2024 roku Sąd Apelacyjny w Gdańsku w II Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący: SSA Dorota Rostankowska Protokolant: st. sekr. sąd. Jolanta Wasilewska po rozpoznaniu w sprawie wniosku H. R. i D. P. o odszkodowanie i zadośćuczynienie wniosku Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z dnia 14 sierpnia 2024 r. o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 8 ust. 3 ustawy z 23 lutego 1991r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (Dz.U. z 2024 r., poz. 442 t.j.) w zw. z art. 558 k.p.k. w zw. z art. 44 2 pkt 1 k.p.c. a contrario postanawia: nie uwzględniać wniosku
UZASADNIENIE
Rozważania należy rozpocząć od wskazania, że z lektury akt sprawy, w tym z treści wniosku inicjującego postępowanie wynika, że pełnomocnik H. R. i D. P. wiąże żądanie zadośćuczynienia za doznaną krzywdę i odszkodowania za poniesioną szkodę w związku z wykonaniem wobec J. P. wyroku Wojskowego Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z 22 listopada 1949r. w sprawie (...) oraz postanowienia Najwyższego Sądu Wojskowego z 22 listopada 1949r. w sprawie (...), których nieważność stwierdzono na podstawie postanowienia Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z 18 czerwca 2024r. sygn. akt (...).
Postanowieniem z 14 sierpnia 2024r. wydanym w sprawie sygn. akt (...), Sąd Okręgowy w Bydgoszczy, w oparciu o przepis art. 44 2 pkt 1 k.p.c., zwrócił się do Sądu Apelacyjnego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadniając swoje stanowisko podniósł, że jest on właściwy do rozpoznania sprawy, a Skarb Państwa będzie w postępowaniu reprezentowany przez Prezesa Sądu Okręgowego jako statio fisci Skarbu Państwa. W tych okolicznościach, sprawa winna zostać przekazana do innego sądu równorzędnego w trybie art. 44 2 pkt 1 k.p.k.
Wniosek Sądu Okręgowego w Bydgoszczy nie zasługiwał na uwzględnienie Sąd Okręgowy, choć odwołuje się do art. 8 ust. 3 ustawy z 23 lutego 1991r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (dalej: ustawa lutowa), zdaje się nie zauważać konsekwencji zmian jakie zostały wprowadzonego do tego przepisu ustawą z 7 lipca 2023r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych inny ch ustaw.
Podkreślenia zatem wymaga, że od 28 września 2023r. do postępowań o odszkodowanie i zadośćuczynienie prowadzonych w oparciu o przepisy ustawy lutowej nie stosuje się art. 554 § 2a i 2b k.p.k., a oznacza to, że Skarb Państwa, utracił status strony w postępowaniach prowadzonych na podstawie ustawy lutowej i dotyczących odszkodowania i zadośćuczynienia. Wyjątek stanowi jedynie przepis art. 10 ust. 2 ustawy lutowej regulujący kwestię reprezentacji Skarbu Państwa w postępowaniu o zwrot mienia, co do którego orzeczono przepadek lub konfiskatę, albo wypłaty jego równowartości ze środków Funduszu Reprywatyzacji.
W art. 44 2 k.p.c. mowa jest sytuacjach, w których „ stroną jest Skarb Państwa”. Pomimo zatem odesłania zawartego w art. 558 k.p.k., który, poprzez art. 8 ust. 3 ustawy lutowej znajduje zastosowanie w owej ustawie, przepis art. 44 2 k.p.c. nie może mieć zastosowania, gdyż - jak wskazano wyżej - Skarb Państwa z dniem 28 września 2023r. utracił status strony. Stosowanie tego przepisu w niniejszej sprawie sprzeczne byłoby zatem z obowiązującymi aktualnie przepisami ustawy lutowej w zakresie jaki dotyczy rozpoznawanej sprawy. Z opisanych powyżej przyczyn, Sąd Apelacyjny w niniejszym składzie nie podziela oceny wyrażonej w stanowiskach, do których odwołuje się we wniosku Sąd Okręgowy.
Również bowiem w nich – w ocenie Sądu Apelacyjnego w niniejszym składzie – nie dostrzeżono wskazanych wyżej konsekwencji wynikających ze zmiany art.8 ust.3 ustawy lutowej. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w części dyspozytywnej niniejszego postanowienia.