Social Security Court grants early pension to claimant who proved 25 years of service and 15 years in special conditions.
Legislator summary
AI generatedThe Social Security Court granted the appellant's request for an early pension, overturning the Social Insurance Fund's initial denial. The appellant failed to prove 25 years of general service on the record date but successfully demonstrated 25 years of service and 15 years in special conditions through newly submitted employment certificates. The court ruled that the late submission of these documents was permissible during the judicial proceedings, thereby satisfying the statutory requirements for early retirement.
Legislator headnote
AI generatedUstawa o emeryturach i rentach z FUS art. 184 ust. 1; Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze: The court may admit evidence submitted after the record date if it establishes that the claimant meets the statutory requirements for early pension, including the specific duration of work in special conditions.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt XU 102/14
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 kwietnia 2014r. Sąd Okręgowy – Sąd Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach, X Wydział w składzie: Przewodniczący SSO Elżbieta Żabińska - Fras Protokolant Judyta Jakubowska po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2014r. w Katowicach sprawy L. R. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o prawo do emerytury na skutek odwołania L. R. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia 12 grudnia 2013r. Nr (...) - z m i e n i a zaskarżoną decyzję i przyznaje odwołującemu prawo do wcześniejszej emerytury od daty ukończenia 60-go roku życia. Sygn. akt X U 102/14
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 12.12.2013r. organ rentowy odmówił odwołującemu prawa do wcześniejszej emerytury, bowiem ubezpieczony na dzień 1.01.1999r. nie udowodnił 25 lat ogólnego stażu pracy, a tylko 24 lata, 9m-cy i 8 dni okresów składkowych i nieskładkowych, a ponadto nie wykazał żadnego okresu pracy wykonywanej w szczególnych warunkach. W odwołaniu do Sądu ubezpieczony wniósł o zmianę decyzji organu rentowego przez przyznanie mu prawa do wcześniejszej emerytury, wnosząc o zaliczenie do ogólnego stażu pracy całego okresu zatrudnienia na budowie eksportowej w Iraku – łącznie z urlopem dewizowym oraz urlopem, który przysługiwał mu z tytułu różnicy tygodniowego czasu pracy, wynikającego pomiędzy pracą wykonywaną w kraju, a na budowie eksportowej.
Ponadto wniósł o zaliczenie do stażu pracy w szczególnych warunkach okresu zatrudnienia w Przedsiębiorstwie (...) w T. gdzie był zatrudniony w charakterze maszynisty maszyn robót ziemnych tj. operatora koparki i ładowarki w okresie od 1976r. do 1992r. Ponadto wniósł o zaliczenie do stażu pracy w szczególnych warunkach okresu zatrudnienia na budowie eksportowej w Iraku. Ubezpieczony w dniu 2.12.2013r. wystąpił do organu rentowego z wnioskiem o przyznanie prawa do wcześniejszej emerytury. Organ rentowy na dzień 1.01.1999r. ustalił, iż udowodnił on 24 lata, 9m-cy, 8 dni okresów składkowych i nieskładkowych oraz nie zaliczył żadnego okresu pracy do pracy wykonywanej w szczególnych warunkach.
Ubezpieczony nie przedłożył świadectwa pracy w szczególnych warunkach. Organ rentowy do ogólnego stażu pracy zaliczył mu okres pracy na budowie eksportowej w Iraku, która była wykonywana od 16.07.1984r. do 31.01.1986r. Nie zaliczył natomiast okresu od 1.02.1986r. do 1.06.1986r. tj. okresu urlopu po zakończeniu kontraktu. Na podstawie świadectwa pracy wystawionego przez (...) S.A w W. z dnia 11.02.2014r. Sąd ustalił, iż ubezpieczony na budowie eksportowej w Iraku wykonywał pracę od 16.07.1984r. do 25.02.1986r. (dowód: świadectwo pracy k. 12 a.s.).
W aktach ZUS-u znajduje się zaświadczenie o pracy na budowie eksportowej z dnia 9.02.1986r. (k. 15 a.e.) z którego wynika, iż ubezpieczony był skierowany na budowę eksportową do Iraku w okresie od 16.07.1984r. do 31.01.1986r. W zaświadczeniu tym zaznaczono, iż umowa o pracę na budowie eksportowej została rozwiązana z dniem 25.02.1986r. Na podstawie wyjaśnień odwołującego złożonych na rozprawie w dniu 19.02.2014r. Sąd ustalił, iż pierwotnie umowa miała trwać do 31.01.1986r. ale z uwagi na to, że nie podstawiono samolotu powrotnego do kraju, praca trwała do 25.02.
Poświadcza to świadectwo pracy, które ubezpieczony złożył na rozprawie, jak również wniosek taki można wysnuć z zaświadczenia, którym dysponował ZUS z 9.02.1986r. Niewątpliwie okres pracy ubezpieczonego od 1.02.1986r. do 25.02.1986r. winien podlegać zaliczeniu do stażu pracy. Po okresie przebywania na budowie eksportowej ubezpieczony korzystał z urlopu od 27.02. do 18.04.1986r. jak również od 19.04. do 2.06.1986r. korzystał z urlopu, który wynikał z różnicy czasu pracy, którą świadczył w Iraku, a którą świadczyłby w kraju.
Ubezpieczony będąc zatrudniony w Przedsiębiorstwie (...) w T. w okresie od 6.05.1976r. do 31.12.1994r. wykonywał pracę maszynisty maszyn robót ziemnych (dowód: świadectwo pracy z dnia 31.12.1994r. k. 8 akt ZUS). Na podstawie zeznań świadków H. G. i E. P. (k. 21 a.s.) Sąd ustalił, iż odwołujący pracował jako operator koparek, ładowarek i spycharek. W aktach osobowych odwołującego z w/w Przedsiębiorstwa wszelkie dokumenty (karty obiegowe, angaże) określają stanowisko odwołującego jako operatora koparki). Również umowa o pracę na budowę eksportową w Iraku znajdująca się w aktach osobowych odwołującego określa stanowisko pracy odwołującego jako operatora ładowarki.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił również w oparciu o dowód z akt ZUS, dołączonych do akt sprawy.
Sąd zważył, co następuje:
Sprawy związane z zatrudnieniem pracowników na budowie eksportowej regulowane były Rozporządzeniem Rady Ministrów z 27.12.1974r. w sprawie niektórych praw i obowiązków pracowników kierowanych do pracy za granicą w celu realizacji budownictwa eksportowego…. (Tekst jednolity z 1990r. Dz. U nr 44, poz. 259). Przepisy Rozporządzenia mają zastosowanie do pracowników kierowanych do pracy za granicą i przewidywały (§ 15), iż pracownikowi skierowanemu do pracy za granicą przysługuje prawo do 1/12 urlopu wypoczynkowego w wymiarze wynikającym z przepisów kodeksu pracy za każdy kalendarzowy miesiąc pracy za granicą.
Urlopu takiego pracownik nie mógł wykorzystać pracując na budowie eksportowej, a dopiero mógł to uczynić po powrocie do kraju. W przypadku ubezpieczonego był to okres od 27.02. do 18.04.1986r. Urlop wypoczynkowy każdym pracownikom zalicza się do stażu pracy. Ubezpieczony przebywał również w okresie od 19.04. do 2.06.1986r. na urlopie wynikającym z wykorzystania różnicy czasu pracy pomiędzy obowiązującym go czasem pracy za granicą, a tygodniowym wymiarem czasu pracy w kraju. W kwestii doliczenia takiego urlopu do stażu pracy wypowiedział się Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 3.03.1993r. w sprawie IIUkn 505/98 (zbiór urzędowy nr 9 z 2000r. poz. 365).
Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku powołał się na § 10 i 4 cytowanego wyżej rozporządzenia oraz stwierdził, że z przepisów tych wynika, iż czas wolny z tytułu różnic w czasie pracy przedłuża okres urlopu bezpłatnego, który pracownik wziął z macierzystym zakładzie pracy i jest on wliczony do okresu pracy od którego zależą uprawnienia pracownicze. Jest to znacząca różnica w regulacji instytucji urlopu bezpłatnego w kodeksie pracy w myśl której okres takiego urlopu nie zalicza się do okresu pracy od którego zależą uprawnienia pracownicze (art. 174 § 2k.p.).
W ocenie Sądu Najwyższego opisany wyżej okres urlopu zalicza się do stażu pracy. W sytuacji zaliczenie tych okresów tj. od 27.02. do 2.06.1986r. do ogólnego stażu pracy ubezpieczony wykazał na dzień 1.01.1999r. 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych. Stosownie do art. 184 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U z 2009r. nr 153, poz. 1227): ust. 1 - ubezpieczonym urodzony po 31.12.1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32…. jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli:
1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganych w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy o którym mowa w art. 27, ust. 2 - emerytura o której mowa w ust. 1 przysługuje pod warunkiem nie przystąpienia do Otwartego Funduszu Emerytalnego oraz rozwiązania stosunku pracy – w przypadku ubezpieczonego będącego pracownikiem (ostatnia przesłanka nie obowiązuje od 1.01.2013r.). Zgodnie z art. 32 ust. 1 i 2 ustawy emerytalnej: - ubezpieczonym będących pracownikami zatrudnionymi w szczególnych warunkach a więc przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psycho-fizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia, przysługuje emerytura w wieku niższym od określonego w art. 27 pkt. 1 ustawy (65 lat dla mężczyzn).
W kwestii wieku emerytalnego, rodzaju prac i stanowisk uprawniających do wcześniejszego korzystania z tego świadczenia ust. 4 cyt. art. odsyła do dotychczasowych przepisów. Aktem prawnym normującym powyższe zagadnienie jest rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U z 1983r. nr 8, poz. 43). Okresami pracy pozwalającymi uwzględnić ją do świadczenia emerytalnego są okresy pracy w których zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wykonywane jest stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku.
Przepis § 2 ust. 2 cyt. rozporządzenia stanowi, iż pracodawca w oparciu o posiadaną dokumentację wystawia świadectwo pracy wykonywanej w szczególnych warunkach. W przedmiotowej sprawie odwołujący nie przedłożył organowi rentowemu świadectw pracy w szczególnych warunkach. Jedynie tylko z okresu pracy na budowie eksportowej w Iraku wykonywanej od 16.07.1984r. do 25.02.1986r. takie świadectwo wystawiła mu firma (...) S.A. w W. w dniu 11.02.2014r. (k. 11 a.s.). W postępowaniu sądowym dopuszczalne jest przeprowadzenie wszelkich dowodów dla wykazania okoliczności mających wpływ na prawo do świadczenia.
Postępowanie dowodowe przeprowadzone przed Sądem pozwoliło na ustalenie, iż praca odwołującego wykonywana w charakterze maszynisty ciężkich maszyn budowlanych lub drogowych została wymieniona wśród prac zaliczanych do szczególnych warunków w dziale V, pkt. 3 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983r. Skoro odwołujący wykazał na dzień 1.01.1999r. ponad 25 lat ogólnego stażu pracy jak również ponad 15 lat pracy w szczególnych warunkach, Sąd uznał jego odwołanie za zasadne i po myśli art. 477 14 § 2kpc orzekł jak w wyroku.
SSO Elżbieta Żabińska-Fras