Court grants joint recovery claim against co-guarantors for partial debt repayment exceeding their equal share.

Sygn. akt:I C 275/20

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 kwietnia 2021 roku Sąd Okręgowy w Gliwicach I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Wojciech Hajduk Protokolant: Aleksandra Strumiłowska po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2021 roku w Gliwicach sprawy z powództwa W. M., K. M. przeciwko J. D., I. D. o zapłatę 1. zasądza solidarnie od pozwanych J. D. i I. D. na rzecz powodów W. M. i K. M. jako wierzycieli solidarnych kwotę 135.209,84 (sto trzydzieści pięć tysięcy dwieście dziewięć 84/100) złotych, 2. zasądza solidarnie od pozwanych na rzecz powodów jako wierzycieli solidarnych kwotę 12.161 (dwanaście tysięcy sto sześćdziesiąt jeden) złotych z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku. SSO Wojciech Hajduk IC 275/20

UZASADNIENIE

Powodowie K. i W. M. domagali się zasądzenia solidarnie od pozwanych kwoty 135.209,84zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 4.12.2017r. i kosztów zastępstwa. Uzasadnili, że razem z pozwanymi byli poręczycielami wekslowymi zobowiązania (...) sp. z o.o. z tytułu umowy kredytu nr (...) z dnia 13 lutego 2009 r. udzielonego przez (...) SA w W.. Wobec M. sp. z o.o ogłoszono upadłość. Nakazem zapłaty Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 24 maja 2016 r. sygn. akt: XII Nc 80/16 wydanym na podstawie weksla, zasądzono solidarnie od poręczycieli (powodów i pozwanych) na rzecz (...) kwotę w wysokości 568.800,31 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 1 kwietnia 2016 r.

Wyrokiem Sądu Okręgowego w Gliwicach w dniu 13 września 2017 r. XII C 244/16 utrzymano nakaz zapłaty, z tym, że odsetki za opóźnienie zasądzono od dnia 6 czerwca 2016 r., a tytułem kosztów postępowania zasądzono 14.417zł. Umową o zwolnienie d długu z dnia 14.11.2017r powodowie zobowiązali się do dokonania spłaty na rzecz (...) S.A. kwoty 420.000zł (w tym 419.220zł kapitału i kosztów w kwocie 780zł). Należność uiścili w ratach 14.11.2017, 21.11.2017 i 4.12.2017r. Wysokość należności głównej (kapitału) wyniosła 568.800,31, na każdego z poręczycieli przepadała kwota 142.200,08, a co za tym idzie, każde z małżeństw (mając na uwadze wyrażoną przez poręczenie wekslowe również zgodę na zaciągnięcie zobowiązania przez drugiego z małżonków), winno było dokonać zapłaty w kwocie 284.400,16 zł z tytułu należności głównej.

W dniu 16.01.2020 wezwali pozwanych do zapłaty kwoty 135.209,84zł, która stanowi różnicę pomiędzy uiszczoną wierzycielowi należnością i połową całości kwoty należnej wierzycielowi (...) S.A. (134.819,84zł) oraz połowa kosztów postępowania w wysokości 390zł. Pozwani w odpowiedzi na pozew wnieśli o oddalenie powództwa. Zarzucili, że powodowie nie wykazali w jakikolwiek sposób podstawy swojego roszczenia, a przede wszystkim jego wysokości. Nie przedstawili żadnej umowy łączącej strony. Umowa, na którą powołuje się powód nie została poręczona przez pozwanych, co więcej nie została przez nich podpisana, w związku z czym pozwani nie mogą odpowiadać za zobowiązania z niej wynikające, a tym bardziej spółki (...) sp. z o.o. z siedzibą w Z..

Zobowiązanie zostaje zaciągnięte przez złożenie dwóch zgodnych oświadczeń woli, tj. strony powodowej. W niniejszej sprawie nie doszło do dwóch oświadczeń woli pozwanych, ponieważ to powodowie zawarli umowę o zwolnienie z długu, zobowiązując się do zapłaty. Powodowie nie przedłożyli dowodów na istnienie pomiędzy stronami umowy kredytu, ponieważ taka umowa nigdy nie została zawarta. W związku z powyższym powództwo jest bezzasadne. SĄD USTALIŁ Powodowie i pozwani poręczyli wekslowo zobowiązanie (...) sp. z o.o. z tytułu umowy kredytu nr (...) z dnia 13 lutego 2009 r. udzielonego przez (...) SA w W..

Nakazem zapłaty Sądu Okręgowego w Gliwicach wydanym na podstawie ww. weksla w dniu 24 maja 2016 r. sygn. akt: XII Nc 80/16 zasądzono solidarnie od powodów W. M., K. M. oraz pozwanych I. D. i J. D. na rzecz (...) kwotę w wysokości 568.800,31 zł. z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 1 kwietnia 2016 r. Wyrokiem Sądu Okręgowego w Gliwicach z 13 września 2017 r. XII C 244/16 utrzymano nakaz zapłaty, z tym że odsetki za opóźnienie zasądzono od dnia 6 czerwca 2016 r., a tytułem kosztów postępowania zasądzono 14.417zł. Od powyższego rozstrzygnięcia I.

D. i J. D. wnieśli apelację. Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z dnia 31.05.2019 sygn. V ACa 941/17 uchylił zaskarżony wyrok oraz nakaz zapłaty Sądu Okręgowego w Gliwicach w stosunku do pozwanych I. D. i J. D. w części przekraczającej kwotę 144.855,68 złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie należnymi od: -pozwanego I. D. – od 8 czerwca 2016 r. do 3 grudnia 2017 r. od kwoty 568.800,31 złotych, a od kwoty 144.855,68 złotych od 4 grudnia 2017 r.. -pozwanej J. D. – od 11 czerwca 2016 r. do 3 grudnia 2017 r. od kwoty 568.800,31 złotych, a od kwoty 144.855,68 złotych od 4 grudnia 2017 r. i w tym zakresie postępowanie umorzył oraz oddalił apelację I. i J.

D. w pozostałej części (Nakaz zapłaty SO w Gliwicach XII NC 80/18 k-85, wyrok SO w Gliwicach z 24.05.2016 XIIC 244/16, wyrok SA w Katowicach VACa 941/17 k-70). Rozstrzygnięcie Sądu Apelacyjnego było podyktowane spłatą przez powodów W. M. i K. M. części należności objętej nakazem zapłaty i wyrokiem Sądu Okręgowego w Gliwicach w kwocie 420.000zł. W szczególności powodowie w dniu 14.11.2017 zawarli z wierzycielem (...) SA umową o zwolnienie z długu zobowiązując się do spłaty długu w kwocie 420.000zł, w tym w tym 419.220zł kapitału i kosztów w kwocie 780zł.

Spłaty dokonali w trzech ratach 14.11.2017 w kwocie 300.000zł, 21.11.2017 w kwocie 80.000zł oraz 4.12.2017 w kwocie 40.000zł ( uzasadnienie wyroku SA w Katowicach VACa 941/17 k-72-85, umowa o zwolnienie z długu k-11 i 12, dowody wpłat k- 8-10). Pismem z dnia 16.01.2020 powodowie wezwali pozwanych do zapłaty 135.209,84zł tytułem regresu wobec spłaty zadłużenia (...) sp. z o.o. Powyższy stan faktyczny ustalono w oparciu o powołane wyżej dokumenty. SĄD ZWAŻYŁ Zgodnie z art. 881 k.c. poręczyciele ponoszą wobec wierzyciela taką odpowiedzialność, jak współdłużnicy solidarni, bez względu na to, czy poręczyli wspólnie, czy każdy z osobna.

Przy współporęczeniu sytuacja prawna współporęczycieli jest, w braku odmiennej umowy, taka sama jak współdłużników solidarnych, co oznacza, że również stosunki pomiędzy poręczycielami są normowane przez przepisy o solidarności. W takiej sytuacji istnieją dwa zobowiązania solidarne, dłużnika głównego z poręczycielami i między współporęczycielami. Poręczycielowi, który uiścił dług w całości lub w części przewyższającej jego obciążenie, przysługuje w stosunku do pozostałych poręczycieli prawo regresu według przepisów o solidarności (art. 376 § 1 k.c.), niezależnie od regresu w stosunku do dłużnika głównego.

Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Powodowie spłacili dług, za który poręczyli wspólnie z pozwanymi. Odpowiedzialność pozwanych z tytułu poręczenia została przesądzona wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 31.05.2019 sygn VAca 941/17. Tym samym zgodnie z art. 376 § 1 k.c. powodom przysługuje regres do pozwanych, a treść stosunku prawnego istniejącego między współdłużnikami rozstrzyga o tym czy i w jakich częściach może żądać zwrotu od współdłużników. Jeżeli z treści tego stosunku nie wynika nic innego dłużnik, który spełnił świadczenie może żądać zwrotu w częściach równych.

Strony nie uregulowały między sobą zasad i granic odpowiedzialności za spłacony przez jednego z nich dług. Tym samym ten kto spłacił może żądać zwrotu od pozostałych w częściach równych. Na podstawie umowy o zwolnienie z długu z 14.11.2017 powodowie spłacili wierzyciela (...) SA w kwocie 420.000zł w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej z majątku wspólnego. Pozwani są małżonkami, a poręczając wspólnie godzili się na to zobowiązanie. Uzasadnia to ich odpowiedzialność solidarną pozwanych w świetle art. 30kro i art. 41 §1 kro oraz solidarność po stronie powodów jako wierzycieli.

Wysokość żądanej kwoty 135.209,84zł mieści się w zakresie odpowiedzialności regresowej pozwanych z art. 376§1kc. W świetle powyższego na mocy art. 376§1kc zasądzono solidarnie od pozwanych na rzecz powodów kwotę 135.209,84. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 98kpc złożyły się na nie opłata od pozwu 6.761zł i wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 5.400zł wg minimalnej stawki od wartości przedmiotu sporu.