Legislator Case Law & Legislation
VIII U 535/23 AI generated

Social security court dismissed appeal, ruling that installment plan validity does not affect statutory debt forgiveness denial.

Case Number VIII U 535/23
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The court dismissed the appellant's appeal against the Social Insurance Institution's decision to deny debt forgiveness for unpaid social security contributions. The appellant argued that the institution failed to consider his financial hardship and inability to pay, while the institution contended that the debt remained due after the termination of the installment agreement. The court ruled that the validity of the installment plan is irrelevant to the statutory conditions for debt forgiveness, which depend solely on the existence of non-forgivable debts at the time of the decision.

Legislator headnote

AI generated

Art. 1 ust. 13 ustawy z dnia 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek; Art. 29 ust. 1a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych: The court's review of a decision denying debt forgiveness is limited to statutory conditions and does not extend to evaluating the validity of a concluded installment payment plan.

Keywords

AI generated
social security contributions debt forgiveness installment plan statutory conditions Social Insurance Institution

Cited Legislation

AI generated
Art. 1 ust. 13 ustawy z dnia 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek
1551 ), o umorzenie nieopłaconych należności za okres objęty ustawą, /wniosek k.1 akt ZUS/ De cyzją z 29 marca 2019 r., numer (...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych, na podstawie art. 1 ust.
Art. 29 ust. 1a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Stosownie do treści art. 29 ust.
Art. 1 ust. 8 ustawy z dnia 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek
1551 ), o umorzenie nieopłaconych należności za okres objęty ustawą, /wniosek k.1 akt ZUS/ De cyzją z 29 marca 2019 r., numer (...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych, na podstawie art. 1 ust.
Art. 1 ust. 11 ustawy z dnia 9 listopada 2012 r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek
1551 ), o umorzenie nieopłaconych należności za okres objęty ustawą, /wniosek k.1 akt ZUS/ De cyzją z 29 marca 2019 r., numer (...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych, na podstawie art. 1 ust.
Art. 477 § 14 pkt 1 k.p.c.
w sprawie III USKP 124/21 Mając powyższe na uwadze, na podstawie powołanych przepisów oraz art. 477 14 § 1 k.p.c., odwołanie podlegało oddaleniu.

Cited Case Law

AI generated
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt VIII U 535/23

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 25 stycznia 2023 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R., po rozpatrzeniu wniosku J. W. , z 1 marca 2019 r., w sprawie umorzenia należności z tytułu składek , odmówił umorzenia należności z tytułu:

1) składek na ubezpieczenia społeczne za okres 08/1999-1/2000, 3-7/2000,5-6/2001, (...), (...)- (...) w łącznej kwocie 24453,16 zł , w tym z tytułu składek 7354,93 zł., odsetek 16081,91 zł., opłaty prolongacyjnej - 998,72 zł., kosztów upomnienia - 17,60zł.

2) składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres : 9/1999-1/2000, 3-7/2000, 5-6/2000, (...), (...)- (...) w łącznej kwocie 5224,80 zł , w tym z tytułu składek 1585,92 zł., odsetek 3423,92 zł. , prolongacyjnej - 197,36 zł., kosztów upomnienia - 17,60zł;

3) składek na Fundusz Pracy za okres : 8-12/1999, 3-7/2000, (...), (...), (...)- (...) w łącznej kwocie 1762,19 zł., w tym z tytuł składek: 522,21 zł, odsetek - 1150,97 zł., prolongacyjnej - 71,41 zł., kosztów upomnienia - 17,60zł W uzasadnieniu decyzji organ rentowy podkreślił , że należności niepodlegające umorzeniu , zostały , objęte układem ratalnym - umowa nr (...) z 13 lutego 2019r. z terminem płatności ostatniej raty, przypadającym za 22.07.2024r.. Ponieważ J. W. nie wywiązał się z warunków spłaty określonych w umowie , umowa uległa rozwiązaniu z dniem 26 sierpnia 2022r. .

Ponadto , na dzień wydania decyzji , na koncie J. W. figurują nieopłacone należności z tytułu składek , powstałe po dacie wydania decyzji nr (...) z 29.03.2019r. , ustalającej należność z tytułu składek podlegające umorzeniu na mocy przepisów cyt. ustawy . Płatnik nie uregulował należności niepodlejących umorzeniu w terminie 12 – miesięcznym od dnia uprawomocnienia się decyzji nr (...) z 29 marca 2019r. , jak również w terminach, określonych umową układu ratalnego.. Na dzień wydania decyzji , na koncie płatnika występują zaległości niepodlegające umorzeniu na podstawie przepisów ustawy z dnia 9.11.2012r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolnicza działalność (Dz.

U z 2012r. poz.. (...)) /decyzja k. 67-68 akt ZUS/ W dniu 20 lutego 2023 r. do organu rentowego wpłynęło odwołanie J. W. od w/w decyzji , w którym wskazał ,że nie spełnił warunków, o których mowa w decyzji z uwagi na sześciomiesięczne oczekiwanie na świadczenie ZUS oraz zajecie jego konta bankowego i zajęcie kwoty 8500 zł. przez ZUS . /odwołanie k.3 / W odpowiedzi na odwołanie, pełnomocnik organu rentowego, wniósł o jego oddalenie i zasadzenie kosztów zastępstwa procesowego. /odpowiedź na odwołanie k.5 – 6 odwrót/ Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

J. W. urodził się (...) Ma średnie wykształcenie . Z zawodu jest technikiem żywienia zbiorowego. Orzeczeniem z dnia 20.04.2022r. , zaliczony został do znacznego stopnia niepełnosprawności do dnia 30.04.2023r. Ma dwoje dzieci: M. urodzoną (...) i J., urodzoną (...) Wnioskodawca prowadził własną działalność gospodarczą, od 31.12.1998r. - do 1.07.2002r., następnie: od 10.05.2010r. do 20.05.2011r., od marca 2014r. W okresie od stycznia 1999r do lipca 2001r. i od marca 2014r. zatrudniał pracowników. Płatnik posiadał zaległości w opłatach składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy /zeznania płatnika e-protokół rozprawy z dnia 7.06. 2023 r. , płyta CD k. 21/ W dniu 13 lutego 2019r. płatnika zawarł z ZUS, umowę numer (...) o rozłożeniu należności z tytułu składek , z terminem płatności ostatniej raty - 22.07.2024r. / umowa o rozłożenie na raty należności z tytułu składek akta ZUS/ Wnioskiem z 1 marca 2019r., płatnik wystąpił , na podstawie ustawy z dnia 9 listopada 2012r., o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność ( Dz.

U. z 2012 r., poz. 1551 ), o umorzenie nieopłaconych należności za okres objęty ustawą, /wniosek k.1 akt ZUS/ De cyzją z 29 marca 2019 r., numer (...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych, na podstawie art. 1 ust. 8 ustawy z 9.11.2012r. o umorzeniu określił należności, podlegające umorzeniu i wskazał, że warunkiem ich umorzenia jest spłata należności niepodlegających umorzeniu tj. składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne, F. dusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz należnych od nich, odsetek, opłat prolongacyjnych, kosztów upomnienia , a także kosztów egzekucyjnych , naliczonych przez Dyrektora Oddziału ZUS, Naczelnika Urzędu Skarbowego i Komornika sadowego.

Należność , z tytułu składek za okres od 1 stycznia 1999r nieobjęta postępowaniem o umorzenie , należy uregulować w terminie 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji wraz z odsetkami naliczonymi do dnia wpłaty włącznie , zgodnie z zasadami, określonymi w ustawie z dnia 13.10.1998r o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U z 2019r. poz. 300 z późn. zm) . Decyzja jest prawomocna od 3 maja 2019 r. /decyzja k.13 – 14 akt ZUS/ Pismem z dnia 3 sierpnia 2022 r., ZUS , poinformował płatnika, iż z uwagi na nieopłacane terminowo raty, układu ratalnego z dnia 13.02. (...)., aneksowanego dnia 10 sierpnia 2021r. - rozliczył konto płatnika i na dzień 3.08.2022r. ustalił niedopłatę , która nie jest objęta układem ratalnym.

Łączna kwota do zapłaty , na dzień wystawienia pisma 2198,04 zł. Pozostałe zadłużenie , w łącznej kwocie 53 530,90 zł. za okres 08/1999-10/2018 na dzień sporządzenia pisma nie jest wymagalne. ZUS zagroził, ze jeśli płatnik nie spłaci zadłużenia , w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma , ZUS rozwiąże z nim umowę o rozłożenie zadłużenia na raty /pismo z dn. 3.08.2022r. k. 48 akt ZUS/ Pismem z 5 września 2022 r. znak: 210300/71/244/2022/UZS , Zakład Ubezpieczeń Społecznych poinformował płatnika , ze z powodu nieopłacenia , w wyznaczonym terminie, należności wskazanych w piśmie z dnia 3 sierpnia 2022r. , umowa nr (...) z 13 lutego 2019 r., uległa rozwiązaniu od 26 sierpnia 2022r. /pismo k. 51 akt ZUS/ Zaskarżoną decyzją z dnia 25 stycznia 2023 r.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R., po rozpatrzeniu wniosku J. W. , z 1 marca 2019 r., w sprawie umorzenia należności z tytułu składek , odmówił umorzenia należności z tytułu:

4) składek na ubezpieczenia społeczne za okres 08/1999-1/2000, 3-7/2000,5-6/2001, (...), (...)- (...) w łącznej kwocie 24453,16 zł , w tym z tytułu składek 7354,93 zł., odsetek 16081,91 zł., opłaty prolongacyjnej - 998,72 zł., kosztów upomnienia - 17,60zł.

5) składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres : 9/1999-1/2000, 3-7/2000, 5-6/2000, (...), (...)- (...) w łącznej kwocie 5224,80 zł , w tym z tytułu składek 1585,92 zł., odsetek 3423,92 zł. , prolongacyjnej - 197,36 zł., kosztów upomnienia - 17,60zł;

6) składek na Fundusz Pracy za okres : 8-12/1999, 3-7/2000, (...), (...), (...)- (...) w łącznej kwocie 1762,19 zł., w tym z tytuł składek: 522,21 zł, odsetek - 1150,97 zł., prolongacyjnej - 71,41 zł., kosztów upomnienia - 17,60zł W uzasadnieniu decyzji organ rentowy podkreślił , że należności niepodlegające umorzeniu , zostały , objęte układem ratalnym - umowa nr (...) z 13 lutego 2019r. z terminem płatności ostatniej raty, przypadającym za 22.07.2024r.. Ponieważ J. W. nie wywiązał się z warunków spłaty określonych w umowie , umowa uległa rozwiązaniu z dniem 26 sierpnia 2022r. .

Ponadto , na dzień wydania decyzji , na koncie J. W. figurują nieopłacone należności z tytułu składek , powstałe po dacie wydania decyzji nr (...) z 29.03.2019r. , ustalającej należność z tytułu składek podlegające umorzeniu na mocy przepisów cyt. ustawy . Płatnik nie uregulował należności niepodlejących umorzeniu w terminie 12 – miesięcznym od dnia uprawomocnienia się decyzji nr (...) z 29 marca 2019r. , jak również w terminach, określonych umową układu ratalnego.. Na dzień wydania decyzji , na koncie płatnika występują zaległości niepodlegające umorzeniu na podstawie przepisów ustawy z dnia 9.11.2012r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolnicza działalność (Dz.

U z 2012r. poz.. (...)) /decyzja k. 67-68 akt ZUS/ Decyzją z dnia 21.10.2022r. ZUS przyznał wnioskodawcy prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy od dnia 16,05.2022r. tj, od dnia zaprzestania pobierania zasiłku chorobowego do dnia 30.09.2023. Wysokość świadczenia - 1988,45 zł. /kserokopia decyzji k. 25/ Decyzją z dnia 21.10.2022r. ZUS odmówił wnioskodawcy prawa do świadczenia uzupełniającego , z uwagi na to , że wysokość otrzymanego świadczenia wynosi 1903,31 , a więc więcej niż warunek ustawowy (...),44 /kserokopia decyzji k. 26/ Z dniem 31.03.2023rt.

ZUS wstrzymał wypłatę wnioskodawcy dodatku pielęgnacyjnego /informacja k. 28/ Decyzją z dnia 28.10.2022r. znak (...) ZUS zobowiązał wnioskodawcę do zwrotu pobranego nienależnie świadczenia uzupełniającego w kwocie 3000 zł. /kserokopia decyzji k. 29/ Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowego ustalił, w oparciu o całokształt materiału dowodowego, zebranego w sprawie, a mianowicie o powołane wyżej dokumenty, znajdujące się w aktach sprawy, w załączonych aktach organu rentowego oraz o zeznania wnioskodawcy. Dokumenty: decyzje, informacje, ZUS , dotyczące świadczeń , przyznanych przez ZUS: renty z tytułu niezdolności do pracy, świadczenia uzupełniającego , dodatku pielęgnacyjnego - to dokumenty wydane przez ZUS, zatem - doskonale znane wystawcy tych decyzji i informacji.

Przedmiotowe dokumenty oraz zeznania wnioskodawcy, pozwalają, zdaniem Sądu Okręgowego, na wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Odwołanie jest niezasadne. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 listopada 2012r. o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (Dz. U. z 2012r., poz. 1551), zwanej dalej ustawą abolicyjną, na wniosek osoby podlegającej w okresie od dnia 1 stycznia 1999r. do dnia 28 lutego 2009r. obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym oraz wypadkowemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności w rozumieniu art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych:

1) która przed dniem 1 września 2012r. zakończyła prowadzenie pozarolniczej działalności i nie prowadzi jej w dniu wydania decyzji, o której mowa w ust. 8 ustawy, 2) innej niż wymieniona w pkt 1, - umarza się nieopłacone składki na te ubezpieczenia za okres od dnia 1 stycznia 1999r. do dnia 28 lutego 2009r. oraz należne od nich odsetki za zwłokę, opłaty prolongacyjne, koszty upomnienia, opłaty dodatkowe, a także koszty egzekucyjne naliczone przez dyrektora oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, naczelnika urzędu skarbowego lub komornika sądowego. W myśl art. 1 ust. 6 umorzenie należności, o których mowa w ust. 1 skutkuje, również, umorzeniem, nieopłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne i na Fundusz Pracy, za ten sam okres oraz należnych od nich, za ten sam okres, odsetek za zwłokę oraz innych opłat, określonych w ust.

1. Przepis art. 1 ust. 13 ustawy abolicyjnej stanowi natomiast, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzję o:

1) umorzeniu należności, o których mowa w ust. 1 i 6 - po spełnieniu warunku, o którym mowa w ust. 10, z uwzględnieniem ust. 7, 11 i 12, lub 2) odmowie umorzenia należności, o których mowa w ust. 1 i 6 - w przypadku niespełnienia warunku, o którym mowa w ust. 10, z uwzględnieniem ust. 7, 11 i 12. Warunkiem umorzenia należności, o których mowa w ust. 1 i 6 - jak stanowi ust. 10 omawianego przepisu - jest nieposiadanie na dzień wydania decyzji, o której mowa w ust. 13 pkt 1, niepodlegających umorzeniu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz na Fundusz Emerytur Pomostowych za okres od dnia 1 stycznia 1999r., do opłacenia których zobowiązana jest osoba prowadząca pozarolniczą działalność lub płatnik składek, o którym mowa w ust. 2, oraz należnych od tych składek odsetek za zwłokę, opłat prolongacyjnych, kosztów upomnienia, opłat dodatkowych, a także kosztów egzekucyjnych naliczonych przez dyrektora oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, naczelnika urzędu skarbowego lub komornika sądowego (art. 1 ust. 10).

Niepodlegające umorzeniu należności, o których mowa w ust. 10, podlegają spłacie w terminie 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji, o której mowa w ust. 8 (art. 1 ust. 11). W przypadku, gdy, w terminie 12 miesięcy, od dnia uprawomocnienia się decyzji, o której mowa w ust. 8, niepodlegające umorzeniu należności, z wyłączeniem składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek, zostaną rozłożone na raty albo zostanie odroczony termin ich płatności, warunek, o którym mowa w ust. 10, uważa się za spełniony po ich opłaceniu (art. 1 ust. 12).

Jak wynika z powyższego, ustawa abolicyjna wyraźnie przewiduje dwa postępowania prowadzone przez ZUS, które kończą się wydaniem merytorycznej decyzji, a mianowicie postępowanie w sprawie określenia warunków umorzenia należności oraz postępowanie w sprawie umorzenia należności. Organ rentowy wydaje decyzję o umorzeniu, jeśli w terminie 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji, o której mowa w art. 1 ust. 8, nastąpi spłata niepodlegających umorzeniu należności, bądź - w przypadku, gdy należności te zostaną rozłożone na raty albo zostanie odroczony termin ich płatności - po ich opłaceniu.

Z kolei decyzję o odmowie umorzenia należności organ rentowy wydaje, jeśli w terminie 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji, o której mowa w art. 1 ust. 8 niepodlegające umorzeniu należności, o których mowa w ust. 10 nie zostaną spłacone albo - w przypadku, gdy niepodlegające umorzeniu należności, z wyłączeniem składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek, zostaną rozłożone na raty albo zostanie odroczony termin ich płatności - nie zostaną opłacone zgodnie z ustalonymi warunkami (wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 19 maja 2016r., VI U 291/16; wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 10 grudnia 2014r., III AUa 671/14, LEX nr 1621046).

W wyroku z dnia 4 października 2018r. ( III UK 150/17, LEX nr 2561634) Sąd Najwyższy wskazał, że dla przesunięcia terminu spłaty należności niepodlegających umorzeniu konieczne jest rozłożenie tych należności na raty albo odroczenie terminu płatności. Zgodnie z art. 1 ust. 12 ustawy abolicyjnej, w takiej sytuacji, warunek nieposiadania na dzień wydania decyzji niepodlegających umorzeniu składek na ubezpieczenie społeczne jest spełniony „po ich opłaceniu”. Zwrot „po ich opłaceniu”, dotyczący należności opisanych w art. 1 ust. 12 ustawy abolicyjnej, należy odnosić do zdarzeń, jakimi są „rozłożenie na raty” oraz „odroczenie terminu płatności”.

Sąd Najwyższy podkreślił, że zwrot „po ich opłaceniu” w zestawieniu z rozłożeniem na raty należy rozumieć w taki sposób, że opłacenie rat powinno nastąpić w sposób przewidziany w stosownej umowie między organem rentowym a płatnikiem składek. Uwzględniając wskazane regulacje, Sąd ocenił, że w rozpatrywanej sprawie stanowisko organu rentowego odpowiada prawu. Z dokonanych ustaleń wynika, że wnioskodawca prowadził własną działalność gospodarczą, od 31.12.1998r. - do 1.07.2002r., następnie: od 10.05.2010r. do 20.05.2011r., od marca 2014r.

W okresie od stycznia 1999r do lipca 2001r. i od marca 2014r. zatrudniał pracowników. Płatnik posiadał zaległości w opłatach składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy Z dokonanych ustaleń wynika, ze w dniu 13 lutego 2019r. płatnika zawarł z ZUS, umowę numer (...) o rozłożeniu należności z tytułu składek , z terminem płatności ostatniej raty - 22.07.2024r. Wnioskiem z 1 marca 2019r., płatnik wystąpił , na podstawie ustawy z dnia 9 listopada 2012r., o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność ( Dz.

U. z 2012 r., poz. 1551 ), o umorzenie nieopłaconych należności za okres objęty ustawą, Decyzją z 29 marca 2019 r., numer (...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych określił należności, podlegające umorzeniu i wskazał, że warunkiem ich umorzenia jest spłata należności niepodlegających umorzeniu tj. składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne, F. dusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz należnych od nich, odsetek, opłat prolongacyjnych, kosztów upomnienia , a także kosztów egzekucyjnych , naliczonych przez Dyrektora Oddziału ZUS, Naczelnika Urzędu Skarbowego i Komornika sadowego.

Należność , z tytułu składek za okres od 1 stycznia 1999r nieobjęta postępowaniem o umorzenie , należy uregulować w terminie 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji wraz z odsetkami naliczonymi do dnia wpłaty włącznie , zgodnie z zasadami, określonymi w ustawie z dnia 13.10.1998r o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U z 2019r. poz. 300 z późn. zm) . Decyzja jest prawomocna od 3 maja 2019 r. Z dokonanych ustaleń wynika, że pismem z dnia 3 sierpnia 2022 r., ZUS , poinformował płatnika, iż z uwagi na nieopłacane terminowo raty, układu ratalnego z dnia 13.02. (...)., aneksowanego dnia 10 sierpnia 2021r. - rozliczył konto płatnika i na dzień 3.08.2022r. ustalił niedopłatę , która nie jest objęta układem ratalnym.

Łączna kwota do zapłaty , na dzień wystawienia pisma 2198,04 zł. Pozostałe zadłużenie , w łącznej kwocie 53 530,90 zł. za okres 08/1999-10/2018 na dzień sporządzenia pisma nie jest wymagalne. ZUS zagroził, ze jeśli płatnik nie spłaci zadłużenia , w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma , ZUS rozwiąże z nim umowę o rozłożenie zadłużenia na raty. Z dokonanych ustaleń wynika, że pismem z 5 września 2022 r. znak: 210300/71/244/2022/UZS , Zakład Ubezpieczeń Społecznych poinformował płatnika , ze z powodu nieopłacenia , w wyznaczonym terminie, należności wskazanych w piśmie z dnia 3 sierpnia 2022r. , umowa nr (...) z 13 lutego 2019 r., uległa rozwiązaniu od 26 sierpnia 2022r.

Zaskarżoną decyzją z dnia 25 stycznia 2023 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R., po rozpatrzeniu wniosku J. W. , z 1 marca 2019 r., w sprawie umorzenia należności z tytułu składek , odmówił umorzenia należności z tytułu:

7) składek na ubezpieczenia społeczne za okres 08/1999-1/2000, 3-7/2000,5-6/2001, (...), (...)- (...) w łącznej kwocie 24453,16 zł , w tym z tytułu składek 7354,93 zł., odsetek 16081,91 zł., opłaty prolongacyjnej - 998,72 zł., kosztów upomnienia - 17,60zł.

8) składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres : 9/1999-1/2000, 3-7/2000, 5-6/2000, (...), (...)- (...) w łącznej kwocie 5224,80 zł , w tym z tytułu składek 1585,92 zł., odsetek 3423,92 zł. , prolongacyjnej - 197,36 zł., kosztów upomnienia - 17,60zł;

9) składek na Fundusz Pracy za okres : 8-12/1999, 3-7/2000, (...), (...), (...)- (...) w łącznej kwocie 1762,19 zł., w tym z tytuł składek: 522,21 zł, odsetek - 1150,97 zł., prolongacyjnej - 71,41 zł., kosztów upomnienia - 17,60zł Z dokonanych ustaleń wynika, ze płatnik, w wyznaczonych terminach nie dokonał spłat rat w pełnej wysokości , co było równoznaczne z niedotrzymaniem ustalonych przez strony warunków spłaty zadłużenia. W takiej sytuacji, organ rentowy miał podstawę do rozwiązania niezrealizowanej umowy , co też nastąpiło od dnia 26 sierpnia 2022 r.

Według stanu na wskazaną datę, na koncie odwołującego w dalszym ciągu figurowały należności niepodlegające umorzeniu, które powinny być uregulowane jako warunek konieczny do umorzenia należności, zgodnie z decyzją z dnia 29.03. 2019 r. Odwołujący się, tym samym, nie wywiązał się z warunków układu ratalnego, gdyż w dacie, do której powinien był opłacić raty , nie zrobił tego i posiadał wciąż zadłużenie z tytułu składek, które nie podlegały umorzeniu. To z kolei zasadnie skutkowało wydaniem przez organ rentowy zaskarżonej decyzji odmawiającej umorzenia należności z tytułu składek.

Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 1 ust. 13 ustawy, organ rentowy odmówił umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek. Istota sprawy rozstrzyganej decyzją z art. 1 ust. 13 ustawy polega na rozstrzygnięciu o zasadności wniosku osoby wymienionej w art. 1 ust. 1 pkt 1 lub 2. Warunkiem uwzględnienia wniosku jest nieposiadanie przez wnioskodawcę, na dzień wydania decyzji rozstrzygającej o umorzeniu należności z tytułu niepodlegających umorzeniu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, oraz należnych od tych składek dodatkowych należności wymienionych w art. 1 ust. 10 ustawy.

Treść decyzji z art. 1 ust. 13 ustawy - jako decyzji związanej, a nie uznaniowej - determinuje ustalenie organu, czy na dzień wydawania tej decyzji wnioskodawca posiadał zaległości z tytułu składek objętych ustawą i niepodlegających umorzeniu (wówczas organ wydaje decyzję, o której mowa w art. 1 ust. 13 pkt 2), czy też wnioskodawca takich zaległości nie posiadał (wówczas organ wydaje decyzję, o której mowa w art. 1 ust. 13 pkt 1 ustawy). Z kolei istota sprawy sądowej z odwołania od decyzji organu rentowego, z art. 1 ust. 13 ustawy polega na rozstrzygnięciu, czy organ rentowy wydawał prawidłową decyzję, a zatem czy rzeczywiście miał podstawy do wydania decyzji z art. 1 ust. 13 pkt 2 ustawy, gdy odmówił umorzenia należności.

O istnieniu podstaw do wydania takiej decyzji decyduje, zaś, fakt posiadania albo nieposiadania składek, niepodlegających umorzeniu, na dzień orzekania. Istotą sprawy z odwołania od decyzji organu rentowego z art. 1 ust. 13 pkt 2 ustawy nie jest natomiast kwestia prawidłowości decyzji z art. 1 ust. 8 ustawy jako decyzji ustalającej warunki umorzenia należności. Z dokonanych ustaleń wynika, że decyzja z dnia 29.03.2019r., wydana na podstawie art. 1 ust. 8 , w stosunku do wnioskodawcy jest ostateczna, ponieważ nie została przez niego zaskarżona.

Decyzja ta wiąże organ rentowy. Decyzja z art. 1 ust. 13 ustawy jest, bowiem, decyzją wykonawczą w stosunku do decyzji z art. 1 ust. 8 ustawy, która jest decyzją podstawą. Niezaskarżenie decyzji z art. 1 ust. 8 ustawy, i uprawomocnienie się tej decyzji od 3 maja 2019 r. ,zgodnie z art. 1 ust. 11 cyt. ustawy wprost wiąże bieg terminu spłaty niepodlegających umorzeniu należności z uprawomocnieniem się decyzji z art. 1 ust. 8 ustawy. W tym miejscu nadmienić należy , że w przedmiotowej sprawie rolą Sądu jest ocena decyzji odmawiającej umorzenia należności z tytułu składek w kontekście regulacji zawartych w ustawie abolicyjnej, a nie ocena ustaleń stron odnośnie układu ratalnego.

Stosownie do treści art. 29 ust. 1a ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tj. Dz.U. 2021 , poz.423), odroczenie terminu płatności należności z tytułu składek oraz rozłożenie na raty następuje w formie umowy. Umowa taka, zawierana jest pomiędzy organem rentowym a płatnikiem składek, i wyłączona jest spod kontroli sądu. Sąd zwraca uwagę, że żaden z przedstawionych, zacytowanych, przepisów prawa , nie uzależnia oceny, decyzji o odmowie umorzenia należności z tytułu składek od sytuacji majątkowej , zdrowotnej , rodzinnej płatnika.

Nawet - żaden przepis nie dopuszcza możliwości - analizy zaskarżonej decyzji, pod takim kątem. Sąd ubezpieczeń społecznych kontroluje jedynie decyzje wydane przez ZUS, od których wniesiono odwołanie. W przedmiotowej sprawie, odwołanie dotyczy decyzji, odmawiającej umorzenia należności z tytułu składek i tylko tę decyzję i spełnienie warunków koniecznych do tego, by takie umorzenie nastąpiło, Sąd oceniał. Analogiczne stanowisko zostało przedstawione przez Sąd Najwyższy : m.in. w postanowieniu z dnia 18.04.2018r. w sprawie III Uz 5/18 oraz w wyroku z dnia 12.05.2022r. w sprawie III USKP 124/21 Mając powyższe na uwadze, na podstawie powołanych przepisów oraz art. 477 14 § 1 k.p.c., odwołanie podlegało oddaleniu.