Legislator Case Law & Legislation
VII U 261/14 AI generated

Court dismissed pre-retirement benefit claim due to insufficient proof of agricultural work status and hours.

Case Number VII U 261/14
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The court dismissed the insured's appeal against the Social Insurance Institution's refusal of a pre-retirement benefit. The insured argued that his time working on a farm between 1975 and 1982 should count toward the required 40-year work history, but the institution denied this due to lack of formal registration and insufficient evidence. The court ruled that the insured failed to meet the legal definition of a farm worker, specifically lacking proof of full-time residence and minimum daily working hours, thus the period could not be included in the contribution record.

Legislator headnote

AI generated

Art. 6 ust. 2 pkt 1a ustawy o emeryturach i rentach z FUS; Art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS: Agricultural work periods prior to 1983 are only recognized if the worker lived near the farm and worked at least half the statutory time, which was not proven here.

Keywords

AI generated
pre-retirement benefit agricultural worker status social insurance contribution work history calculation domownik definition full-time residence requirement evidence insufficiency

Cited Legislation

AI generated
Art. 6 ust. 2 pkt 1a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Wątpliwości budziło zaliczenie pracy w gospodarstwie rolnym uczniowi, który nie spełnia kryteriów pojęcia "domownika" z art. 6 pkt 2 ustawy o u.s.r., tj.
Art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
W stosunku do ubezpieczonego jako pracownika w gospodarstwie rolnym nie może mieć zastosowania powołany wyżej art. 10 ust.1 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
Art. 477 § 14 pkt 1 k.p.c.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Okręgowy na mocy art. 477 14 § 1 k.p.c.

Cited Case Law

AI generated
SA w Poznaniu z dnia 24 stycznia 1996 r., III AUr 833/95
wyrok SA w Poznaniu z dnia 24 stycznia 1996 r., III AUr 833/95 (OSA 1998, z.
SN z dnia 28 lutego 1997 r., II UKN 96/96
SN z dnia 13 stycznia 1998 r., II UKN 433/97
SN z dnia 13 listopada 1998 r., II UKN 299/98
SN z dnia 18 lutego 1999 r., II UKN 491/98
SN z dnia 9 listopada 1999 r., II UKN 190/90
SN z dnia 3 grudnia 1999 r., II UKN 235/99
SN z dnia 10 maja 2000 r., II UKN 535/99
SN z dnia 12 maja 2000 r., II UKN 538/99
SN z dnia 27 czerwca 2000 r., II UKN 612/99
SN z dnia 3 lipca 2001 r., II UKN 466/00

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt VII U 261/14

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 maja 2014 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Maria Ołtarzewska Protokolant: st. sekr. sądowy Alicja Jarzyna po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2014 r. w Gdańsku sprawy M. W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. o prawo do świadczenia przedemerytalnego na skutek odwołania M. W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. z dnia 30 grudnia 2013 r. nr (...)- (...) oddala odwołanie. Sygn. akt VII U 261/14

UZASADNIENIE

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. decyzją z dnia 30 grudnia 2013r. odmówił ubezpieczonemu M. W. prawa do świadczenia przedemerytalnego podnosząc, że wnioskodawca nie wykazał 40-letniego okresu zatrudnienia i nie złożył wymaganego zaświadczenia z PUP potwierdzającego 6-cio miesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych oraz informacji, że nie odmówił bez uzasadnionej przyczyny podjęcia propozycji pracy. Pozwany podał też, iż do stażu pracy nie uwzględniono okresu 20.01.1975r. – 31.12.1982r. z tytułu pracy w gospodarstwie rolnym (...), bowiem pracodawca nie zgłosił ubezpieczonego do ubezpieczeń społecznych, a jego zeznania nie zawierają informacji dlaczego zaniechał tego zgłoszenia.

Ubezpieczony odwołał się od powyższej decyzji domagając się uwzględnienia do stażu okresu pracy w gospodarstwie rolnym od 20.01.1975r. do 31.12.1982r. Organ ubezpieczeniowy w odpowiedzi na odwołanie podtrzymał stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji , a ponadto wskazał na brak dowodu potwierdzającego istnienie gospodarstwa rolnego (...) w spornym okresie. Sąd ustalił, co następuje: Ubezpieczony M. W. urodzony dnia (...), w dniu 06 grudnia 2013 r. złożył w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. wniosek o świadczenie przedemerytalne.

Na dzień złożenia wniosku ubezpieczony wykazał 32 lata, 1 miesiąc i 20 dni okresów składkowych i nieskładkowych. Decyzją z dnia 30 grudnia 2013r . zaskarżoną w niniejszym postępowaniu, pozwany odmówił ubezpieczonemu prawa do świadczenia przedemerytalnego wskazując, iż wnioskodawca nie wykazał 40-letniego okresu zatrudnienia na dzień rozwiązania stosunku pracy zatrudnienia i nie złożył wymaganego zaświadczenia z PUP potwierdzającego 6-cio miesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych oraz informacji, że nie odmówił bez uzasadnionej przyczyny podjęcia propozycji pracy.

Ubezpieczony był zatrudniony w Zakładach (...) do dnia 23 października 1973r. Następnie odbywał zasadniczą służbę wojskową, w czasie której w lipcu 1974r. uległ wypadkowi. Wskutek tego wypadku doznał on złamania prawego podudzia i urazu lewej dłoni. W styczniu 1975r. ubezpieczony został zwolniony z wojska i wrócił do domu. Mieszkał wówczas na terenie PGR S.. Ubezpieczony nie ubiegał się o zatrudnienie w PGR, m.in. z uwagi na wątpliwości czy zostałby dopuszczony do pracy z uwagi na stan zdrowia. Podjął więc pracę u F.

K., który był właścicielem gospodarstwa rolnego. Według ustnej umowy zawartej miedzy F. K. a ubezpieczonym, ubezpieczony miał pracować w gospodarstwie rolnym przy różnych pracach fizycznych po 8 godzin dziennie, za wynagrodzeniem miesięcznym 1100zł, później 1200zł. W okresach spiętrzenia prac polowych tj. w czasie żniw i wykopków buraków pracodawca wypłacał ubezpieczonemu również premie, przez co jego wynagrodzenie wynosiło 3000zł miesięcznie. Wynagrodzenie pomniejszono o koszty wyżywienia ubezpieczonego. Po przekazaniu gospodarstwa rolnego córce F.

K.– T. K. ubezpieczony pracował na jej rzecz na tych samych warunkach jak wcześnie dla jej ojca. W okresie pracy w gospodarstwie rolnym ubezpieczony nie został zgłoszony do ubezpieczeń społecznych jako pracownik. W okresie spornym był on jedynym pracownikiem w tym gospodarstwie, choć od 1977r. pracował tam również zięć F. K. oraz jego córka. Od dnia 17 marca 1983r. ubezpieczony został zatrudniony w Stoczni (...) w T. na stanowisku uczeń spawacz, spawacz i pracował tam do dnia 21 lutego 1995r. Ostatnie zatrudnienie ubezpieczonego ustało z dniem 10 sierpnia 2013r. wskutek wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas określony przez zakład pracy w związku z wcześniejszym zakończeniem prac.

W dniu 12 sierpnia 2013r. ubezpieczony zarejestrował się jako bezrobotny w Powiatowym Urzędzie Pracy w T., z prawem do zasiłku od dnia 20 sierpnia 2013r. Okres 6 miesięcy pobierania zasiłku upłynął 20 lutego 2014r. Zaświadczenie z PUP w powyższym zakresie ubezpieczony uzyskał dnia 11 maca 2014r. Ponadto dnia 04 marca 2014r. ubezpieczony uzyskał również zaświadczenie z PUP w T., że w okresie rejestracji nie odmówił bez uzasadnionej przyczyny podjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia oraz innej pracy zarobkowej. Oba w/w zaświadczenia ubezpieczony złożył dopiero na rozprawie w dniu 08 maja 2014r.

Powyższych ustaleń Sąd dokonał w oparciu o akta rentowe ubezpieczonego, jego zeznania – uznając je za wiarygodne w takim zakresie, w jakim posłużyły do ustaleń faktycznych – oraz zaświadczenia z PUP (k.18).

Sąd zważył, co następuje:

Odwołanie ubezpieczonego nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252) prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn.

W myśl ust. 2 za okres uprawniający do emerytury, o którym mowa w ust. 1, uważa się okres ustalony zgodnie z przepisami art. 5-9, art. 10 ust. 1 oraz art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.). Zgodnie z art. 2 ust. 3 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych, świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie określonej w ust. 1 po upływie co najmniej 6 miesięcy pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia, jeżeli osoba ta spełnia łącznie następujące warunki:

1) nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna;

2) w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych;

3) złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 6-miesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Ubezpieczony nie spełnia wyżej wymienionych przesłanek, bowiem nie spełnia on warunku posiadania 40-letniego okresu zatrudnienia, a nadto zarówno w dacie złożenia wniosku o świadczenie przedemerytalne, jak i w dacie wydania zaskarżonej decyzji nie złożył on wymaganego zaświadczenia z PUP, bowiem nie upłynął okres 6 miesięcy pobierania zasiłku dla bezrobotnych.

Wymagane prawem zaświadczenia złożył dopiero na rozprawie, po ponad 30 dniach od ich wydania. Ubezpieczony nie wykazał również 40 lat okresów składkowych i nieskładkowych. Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( t.j. Dz. U. z 2013r., 1440 ze zm. ) przy ustalaniu prawa do emerytury oraz przy obliczaniu jej wysokości uwzględnia się również jako okresy składkowe – przypadające przed dniem 1 stycznia 1983r. okresy pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia, jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe ustalone na zasadach określonych w art. 5-7, są krótsze od okresu wymaganego do przyznania emerytury w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu.

Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, iż wnioskodawca w spornym okresie świadczył pracę w gospodarstwie rolnym (...) i jego córki na przełomie października i listopada 1975r., jednakże nie zdołało wykazać, iż wnioskodawca był domownikiem rolnika lub też, iż podlegał ubezpieczeniu społecznemu w związku ze świadczeniem pracy w gospodarstwie rolnym na podstawie stosunku pracy łączącego go z właścicielem gospodarstwa rolnego. Brak obowiązku ubezpieczenia społecznego w spornym okresie dotyczył tylko domowników rolników, natomiast osoby świadczące pracę w ramach stosunku pracy podlegały ubezpieczeniom społecznym w ZUS.

Ubezpieczony reprezentowany przez fachowego pełnomocnika nie przedstawił żadnego dowodu w zakresie wielkości gospodarstwa rolnego (...) w spornych latach, ani też kiedy nastąpiła zmiana właściciela. Nie wskazał też podstawy prawnej uzasadniającej uwzględnienie odwołania. W ocenie Sądu ubezpieczony, nie mając innych źródeł utrzymania, świadczył pracę w gospodarstwie rolnym jako pracownik najemny, choć buzi wątpliwości Sądu rozmiar tegoż zatrudnienia zważywszy z jednej strony na stan zdrowia ubezpieczonego, który po wypadku obawiał się czy uzyska zaświadczenie o zdolności do pracy, z drugiej zaś mając na względzie, iż przed zatrudnieniem ubezpieczonego i po jego odejściu z pracy nikogo innego nie zatrudniano.

Modernizacja i mechanizacja gospodarstwa nie może stanowić takiego wytłumaczenia skoro kombajn do buraków zakupiono na kilka lat przed odejściem ubezpieczonego, a ponadto w tym czasie był już w gospodarstwie zięć F. K.. Kwestia pracy w gospodarstwie rolnym była wielokrotnie przedmiotem rozważań w orzecznictwie sądowym. Wątpliwości budziło zaliczenie pracy w gospodarstwie rolnym uczniowi, który nie spełnia kryteriów pojęcia "domownika" z art. 6 pkt 2 ustawy o u.s.r., tj. osobie bliskiej rolnikowi, która ukończyła 16 lat, pozostaje z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym lub zamieszkuje na terenie jego gospodarstwa albo w bliskim sąsiedztwie oraz stale pracuje w tym gospodarstwie rolnym i nie jest związana z rolnikiem stosunkiem pracy.

W judykaturze wykształcił się pogląd, iż o uwzględnieniu przy ustalaniu prawa do świadczeń emerytalno-rentowych okresów pracy w gospodarstwie rolnym sprzed objęcia rolników obowiązkiem opłacania składki na rolnicze ubezpieczenie społeczne domowników (tj. przed dniem 1 stycznia 1983 r.) przesądza wystąpienie dwóch okoliczności:

1) wykonywanie czynności rolniczych powinno odbywać się zgodnie z warunkami określonymi w definicji legalnej "domownika" z art. 6 pkt 2 ustawy o u.s.r. oraz 2) czynności te muszą być wykonywane w wymiarze nie niższym niż połowa ustawowego czasu pracy, tj. minimum 4 godziny dziennie. Zob. wyrok SA w Poznaniu z dnia 24 stycznia 1996 r., III AUr 833/95 (OSA 1998, z. 4, poz.

15) i wyroki SN: z dnia 28 lutego 1997 r., II UKN 96/96 (OSNAPiUS 1997, nr 23, poz. 473); z dnia 13 stycznia 1998 r., II UKN 433/97 (OSNAPiUS 1998, nr 22, poz. 668); z dnia 13 listopada 1998 r., II UKN 299/98 (OSNAPiUS 1999, nr 24, poz. 799); z dnia 18 lutego 1999 r., II UKN 491/98 (OSNAPiUS 2000, nr 8, poz. 324, notka); z dnia 9 listopada 1999 r., II UKN 190/90 (OSNAPiUS 2001, nr 4, poz. 122, notka); z dnia 3 grudnia 1999 r., II UKN 235/99 (OSNAPiUS 2001, nr 7, poz. 236, notka); z dnia 10 maja 2000 r., II UKN 535/99 (OSNAPiUS 2001, nr 21, poz. 650); z dnia 12 maja 2000 r., II UKN 538/99 (OSNAPiUS 2001, nr 21, poz. 651); z dnia 27 czerwca 2000 r., II UKN 612/99 (OSNAPiUS 2002, nr 1, poz. 21, notka); z dnia 3 lipca 2001 r., II UKN 466/00 (OSNPUSiSP 2003, nr 7, poz. 186).

Wnioski wypływające z lektury powołanego wyżej orzecznictwa pozwalają na uwzględnienie okresu pracy w gospodarstwie rolnym także wówczas, gdy praca ta faktycznie nie była codziennie wykonywana, lecz wnioskodawca gotów był tę pracę codziennie wykonywać w wymiarze co najmniej 4 godzin dziennie, tj. był dyspozycyjny w tym zakresie. W praktyce oznacza to konieczność zamieszkiwania wnioskodawcy co najmniej w pobliżu gospodarstwa rolnego. Z oczywistych względów kryteriom tym zazwyczaj nie będzie odpowiadała praca domownika, tj. najczęściej dziecka rolnika, które uczyło się w szkole położonej w innej miejscowości niż miejsce gospodarstwa rolnego.

Ubezpieczony nie prowadził z rolnikiem wspólnego gospodarstwa domowego, jakkolwiek zeznał, iż w ciągu tygodnia tam przebywał i otrzymywał wyżywienie, ale za wyżywienie potrącano odpowiednią kwotę z wynagrodzenia. W stosunku do ubezpieczonego jako pracownika w gospodarstwie rolnym nie może mieć zastosowania powołany wyżej art. 10 ust.1 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Z kolei wobec faktu, że jako pracownik zatrudniony w ramach stosunku pracy nie został zgłoszony do ubezpieczeń społecznych w spornym okresie, okres ten nie może być zaliczony do stażu pracy zgodnie z art. 6 ust. 2 pkt 1a w/w ustawy.

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd oddalił wniosek ubezpieczonego o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków F. K. i T. K. mając na względzie, że w okolicznościach faktycznych sprawy nawet potwierdzenie przez świadków okoliczności, o których mówił ubezpieczony, nie wpłynęłoby na uwzględnienie odwołania, a jedynie przedłużyłoby postępowanie. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Okręgowy na mocy art. 477 14 § 1 k.p.c. w związku z wyżej wskazanymi przepisami orzekł, jak w sentencji wyroku. SSO Maria Ołtarzewska Z 1. (...) 2. (...) (...)