Civil court dismissed loan claim due to lack of evidence regarding debt calculation and abusive clauses.

Sygn. akt I C 80/22

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 sierpnia 2022 r. Sąd Rejonowy w Brodnicy- I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: Sędzia Dawid Sztuwe Protokolant: st.sekr.sąd.Anna Maciejewska po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2022 r. w Brodnicy na rozprawie sprawy z powództwa (...) FINANSE Spółki Akcyjnej z siedzibą w P. przeciwko Z. L. o zapłatę 1. oddala powództwo, 2. obciąża powoda kosztami procesu. /Sędzia/ Dawid Sztuwe Sygn. akt. I C 80/22

UZASADNIENIE

Pozwem z 4 października 2021 r. (...) Finanse Spółka Akcyjna z siedzibą w P. wystąpiła przeciwko Z. L. o zapłatę 4.818,66 zł tytułem rozliczenia umowy pożyczki, która była aneksowana. Na mocy ostatniej zmiany zasad spłaty pożyczki i podwyższenia oraz po uwzględnieniu spłat dokonanych przez pozwanego, kwota dochodzona pozwem stanowi pozostały do spłaty kapitał z odsetkami ( k. 2-4). W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości wskazując, że umowa zawierała klauzule abuzywne dotyczące opłaty przygotowawczej i prowizji.

Nadto powód nie udowodnił w jaki sposób została wyliczona kwota zobowiązania ( k. 35-35v). W dniu 15 lutego 2022 r. powódka przeniosła na rzecz (...) Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego z siedzibą w G. pakiet wierzytelności, w którego skład wchodziła wierzytelność objęta niniejszym pozwem ( k. 50). Pismem z 26 maja 2022 r. cesjonariusz zgłosił swój udział w sprawie żądając wejścia do udziału w sprawie w miejsce zbywcy ( k. 57-61). W piśmie z 7 lipca 2022 r. pozwany nie wyraził zgody na wejście nabywcy na miejsce zbywcy ( k. 165).

Sąd ustalił, co następuje: W dniu 15 listopada 2018 r. Z. L. zawarł ze spółką (...) z siedzibą w P. umowę pożyczki (nr (...)) na kwotę 1.490 zł, którą zobowiązał się zwrócić w 35 tygodniowych ratach. Na całkowitą kwotę spłaty oprócz kwoty pożyczki składały się następujące kwoty: 238 zł (prowizja), 100 zł (opłata przygotowawcza), 20 zł (opłata za dostarczenie środków), 35 zł (opłata za usługę terenowej obsługi pożyczki) oraz odsetki. Pożyczka miała został wypłacona w formie zasilonej karty przedpłaconej.

W dniu 19 lipca 2019 r. strony zawarły aneks nr (...) do pierwotnej umowy pożyczki, w którym pożyczkobiorca ponownie został obciążony prowizją oraz przedłużono spłatę o 43 tygodnie. Z umowy wynikało, że pożyczkobiorca otrzymał pożyczkę w dwóch formach, tj. gotówkę w kwocie 930,00 zł oraz kartę przedpłaconą na kwotę 1.092,00 zł. Dowód: - umowa pożyczki z 15.11.2018 r.- k. 9-10 - aneks nr (...)- k. 11-15 Na poczet spłaty swoich zobowiązań Z. L. wpłacił łącznie 1.137,00 zł. Okoliczność bezsporna. W dniu 15 lutego 2022 r. spółka (...) przeniosła na rzecz (...) Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego z siedzibą w G. pakiet wierzytelności, w którego skład wchodziły wierzytelności wynikające z umów pożyczek zawartych ze Z.

L.. Okoliczność bezsporna.

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo jako nieudowodnione podlegało oddaleniu. W pierwszej kolejności należy wskazać, że w toku sprawy roszczenie objęte pozwem zostało zbyte przez powoda, ale zgodnie z art. 192 pkt 3 kpc nie miało to wpływu na dalszy bieg sprawy. Jednocześnie pozwany nie wyraził zgodny na wejście nabywcy w miejsce zbywcy. W związku z tym wyrok wydany był w stosunku do pierwotnego wierzyciela. Z kolei oświadczenia procesowe nabywcy, w tym twierdzenia faktyczne, były nieskuteczne, albowiem składane były przez podmiot niebędący stroną procesu.

W sprawie nie mogły również znaleźć zastosowania przepisy dotyczące interwencji ubocznej, albowiem w postępowaniu uproszczonym art. 76 kpc nie stosuje się (art. 505 4 § 2 kpc). W konsekwencji Sąd pominął dowód z dokumentów złożonych na kartach 63-139, 142-160, albowiem zostały one złożone przez podmiot niebędący stroną postępowania (art. 235 2 § 1 pkt 1 i 2 kpc). Strony zgodnie z art. 232 k.p.c. w zw. z art. 3 k.p.c. i 6 § 2 k.p.c. mają obowiązek nie tylko przedstawić Sądowi twierdzenia, z których wywodzą skutki prawne, ale też dowody, na podstawie których Sąd będzie mógł ocenić czy twierdzenia te są prawdziwe czy też powoływane są jedynie dla uzyskania korzystnego rozstrzygnięcia.

Każda ze stron ma obowiązek dowodzenia faktów, z których wywodzi swoje prawa (i co do których w świetle przepisów prawa materialnego spoczywa na niej ciężar dowodu). Struktura zadłużenia jest istotna przy ocenie zasadności dochodzenia roszczenia. Sąd zobowiązany jest przeanalizować roszczenie powoda z punktu widzenia prawa materialnego. W sytuacji, gdy Sąd z urzędu, a tym bardziej na zarzut, uwzględnia przedawnienie oraz bada abuzywność klauzul, wyliczenie rzeczywistej kwoty, którą pozwany winien jest stronie powodowej jest niemożliwe, prowadzi to do oddalenia powództwa jako nieudowodnionego, o czym niżej.

W sprawie niezwykle istotnym elementem było ustalenie jak kształtowała się „historia długu”, tj. jaką łączną kwotę wpłacił pozwany na poczet zadłużenia, jak te kwoty zostały zarachowane, jakie raty kredytu nie zostały spłacone i czy kredytodawca wypowiedział umowę w związku z nieterminowym regulowaniem zadłużenia. Terminy spłat są także ważne z punktu widzenia przepisów o przedawnieniu. Z uwagi na twierdzenia pozwanego dotyczące formy wypłaty pożyczki, należało również ustalić właśnie w jakiej formie pożyczkobiorca otrzymał pieniądze.

Sąd na podstawie twierdzeń strony powodowej nie był w stanie ustalić, co składało się na strukturę zadłużenia przedstawionego w pozwie. Z kolei ilość wariantów, które można było brać w tym zakresie pod uwagę było nieskończenie wiele. Strona pozwana podnosiła w tym zakresie szereg zarzutów, ale powód nie odniósł się do nich i nie zaprezentował twierdzeń i dowodów wskazujących na to, że pozwany jest rzeczywiście zobowiązany do zapłaty kwoty dochodzonej pozwem. Nie wiadomo nawet w jaki sposób powód wyliczył wysokość należności głównej i odsetek.

Dowody zebrane w sprawie nie pozwalały na zweryfikowanie czy kwota zadłużenia istniejącego w chwili zawierania aneksów była rzeczywiście kwotę rzeczywistego zadłużenia pozwanego. Powód nie przedstawił metodyki wyliczenia tego zadłużenia. Jest to o tyle istotne, że pozwany konsekwentnie podnosił nieprawidłowości przy wyliczeniu salda. Wskazywał również, że kwoty, które otrzymał przy zawieraniu umów, był niższe niż te widniejące na umowie i były jedynie wypłacane w formie gotówkowej. Sąd, biorąc po uwagę zarzuty strony pozwanej, zobowiązał powoda do przedłożenia dodatkowych dokumentów, w tym kart klienta i sposobu rozliczenia karty przedpłaconej (k. 55v).

Wezwanie to pozostało bezskuteczne. Krytyczna była kwestia rozliczania kart przedpłaconych, albowiem pozwoliłoby to ustalić, czy pozwany rzeczywiście skorzystał z tych kart czy też zostało one użyte przez pożyczkodawcę celem pokrycia kosztów udzielenia pożyczki. W tym drugim przypadku z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością pozwanym byłby obciążony pozaodsetkowymi kosztami w sposób wykraczający poza ustawowe limity. Na marginesie należy wskazać, że nabywca wierzytelności również takich dokumentów nie przedłożył.

Fakt, że pozwany własnoręcznym podpisem aneksował umowę pożyczki, gdzie wskazano kwotę aktualnego zadłużenia, nie oznaczało, iż Sąd był zobowiązany a priori przyjąć, że ta kwota odpowiadała wartości powstałego zadłużenia. O kosztach orzeczono na podstawie art. 98 § 1 kpc. /Sędzia/ Dawid Sztuwe ZARZĄDZENIE 1. braki wniosku o uzasadnienie usunięte: 19 września 2022 r., termin na sporządzenie uzasadnienia: 02.10.2022 r., sędzia referent w okresie od 27 września do 4 października przebywał na urlopie ojcowskim 2. odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć: - pełnomocnikowi powoda (przez Portal Informacyjny)- r. pr.

D. I.

3. akta z apelacją lub za 21 dni B., 7 października 2022 r. /Sędzia/ Dawid Sztuwe