Court grants pre-retirement benefit to woman whose employment ended due to economic reasons after employer liquidation.

Sygn. akt IV U 166/14

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 kwietnia 2014 roku Sąd Okręgowy w Tarnowie – Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Kazimierz Kostrzewa Protokolant: stażysta Marta Bartusiak po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2014 roku w Tarnowie na rozprawie sprawy z odwołania C. B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. z dnia 31 grudnia 2013 roku nr (...) w sprawie C. B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. o świadczenie przedemerytalne I. zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, ze przyznaje odwołującej się C. B. świadczenie przedemerytalne od dnia 11 października 2013 roku II. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. na rzecz C. B. kwotę 77 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt IV U 166/14

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 22 kwietnia 2014 roku Decyzją z dnia 31 grudnia 2013 r. (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. odmówił C. B. prawa do świadczenia przedemerytalnego na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252) oraz ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki, jeżeli do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy była zatrudniona przez okres uprawniający do emerytury wynoszący w przypadku kobiet 35 lat.

Na podstawie przedłożonych dokumentów Zakład uznał za udowodnione 28 lat, 1 miesiąc i 26 dni okresów składkowych oraz 5 lat, 2 miesiące i 5 dni okresów nieskładkowych oraz 2 lata, 5 miesięcy i 8 dni okresów uzupełniających, razem 35 lat, 9 miesięcy i 9 dni okresu ubezpieczenia. Z przedłożonej dokumentacji wynika, że ostatnia umowa o pracę była zawarta na okres wykonywania określonej pracy i brak jest podstaw do uznania, że ustała z przyczyn ekonomicznych. C. B. wniosła odwołanie od powyższej decyzji, w którym domagała się jej zmiany i przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego.

Podniosła, iż jej umowa o pracę była zawarta na tak krótki okres, ponieważ miało to miejsce w okresie upadłości likwidacyjnej pracodawcy. Fakt rozwiązania stosunku pracy z uwagi na likwidację stanowiska odwołującej tj. z przyczyn ekonomicznych potwierdza wypowiedzenie umowy o pracę złożone jej przez pracodawcę. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o oddalenie odwołania kwestionując podstawę rozwiązania stosunku pracy podnosząc, że umowa o pracę został rozwiązana z upływem okresu na jaki została zawarta, a nie z przyczyn ekonomicznych na podstawie porozumienia stron.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny: C. B. ur. (...), posiada 28 lat, 1 miesiąc i 26 dni okresów składkowych oraz 5 lat, 2 miesiące i 5 dni okresów nieskładkowych oraz 2 lata, 5 miesięcy i 8 dni okresów uzupełniających, razem 35 lat, 9 miesięcy i 9 dni okresu ubezpieczenia. Ostatnim miejscem zatrudnienia odwołującej były (...) Wydział T., w którym była zatrudniona między innymi w okresie od 03.12.1984 r. do 30.06.2009 r., od 01.12.2011 r. do 31.10.2012 r. Jej ostatnia umowa została zawarta na okres wykonania określonej pracy na stanowisku Kierownika Wydziału Przygotowania Zestawu i Topienia od dnia 01.11.2012 r. i trwała do 31.03.2013 r. do jej obowiązków należał: nadzór nad pracownikami odkuwającymi szkło i suszenie piasku oraz spis z natury surowców.

Ze świadectwa pracy z dnia 31 marca 2013 r. wynika, że stosunek pracy odwołującej ustał w wyniku rozwiązania: umowy o pracę na mocy porozumienia stron – art. 30 § 1 pkt. 1 k.p. w zw. z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. Nr 90, poz. 844 z poźn. zm.) – likwidacji wydziału w T.. Z pisemnego oświadczenia obu stron z dnia 31.03.2013 r. wynika, iż z dniem 31.03.2013 r. rozwiązują umowę zawartą w dniu 31.10.2012 r. w drodze porozumienia stron z uwagi na likwidację stanowiska pracy pracownika, w oparciu o przepisy ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników.

Od dnia 02.04.2013 r. odwołująca zarejestrowana jest w Powiatowym Urzędzie Pracy w T. jako bezrobotna. Z dniem 10.10.2013 r. upłynął 6 miesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. C. B. złożyła wniosek o świadczenie przedemerytalne w dniu 10.10.2013 r. Dowód: - oświadczenie z dnia 31.03.2013 r.– k. 31 ar czII, - wniosek z dnia 10.10.2013 r. –k. 1-2 ar czII, - zaświadczenie z dnia 10.10.2013 r. –k. 21 ar czII, - świadectwo pracy z dnia 30.06.2009 r. – k – 11 ar czII, - świadectwo pracy z dnia 31.10.2012 r. – k – 14 ar czII, - świadectwo pracy z dnia 31.03.2013 r.

– k – 15 ar czII, - umowa o pracę z dnia 31.10.2012 r. –k. 30 ar czII, (...) Wydział T. w dniu 31.10.2012 r. rozwiązał umowy o pracę z większością pracowników z powodu wykonania pracy. Do tej daty zakład prowadził działalność produkcyjną, po tej dacie produkcja została zakończona , ale wanna szklarska nie została wygaszona. Wygaszenie wanny szklarskiej zajmuje od kilku do kilkunastu dni. Z odwołująca zawarto w dniu 31.010.2012 r. umowę o pracę na czas odkuwania szkła z tej wanny i suszenie piasku oraz spisywanie z natury surowców.

Praca na wykonanie której zatrudniono odwołującą tj. nadzór nad pracownikami nie została wykonana w całości, ale pracodawca po przeanalizowaniu kosztów uznał, że nie warto kontynuować tych umów z przyczyn ekonomicznych. Bardziej opłacało się zwolnic tych pracowników niż ich dalej zatrudniać, ponieważ zadania do wykonania których byli zatrudnieni były pracochłonne i drogie. Obecnie w T. jest zatrudnionych 3 pracowników, którzy opróżniają wannę szklarską oraz dodatkowo dojeżdżają pracownicy z K. w razie potrzeby. Dowód: zeznania świadka M.

L. –k. 14-15 as, - zeznania świadka D. G. –k. 15 as, - zeznania świadka B. C. –k. 15-16 as. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zeznania świadków oraz dowody z dokumentów zalegających w aktach ZUS oraz przedłożone w toku postępowania. Dokumenty nie budziły wątpliwości co do ich autentyczności. Sąd w całości dał wiarę zeznaniom świadków M. L., D. G. i B. C. bowiem ich zeznania w sposób spójny i konsekwentny wskazywały, iż umowa o pracę z odwołującą została rozwiązana z przyczyn ekonomicznych leżących po stronie pracodawcy, a nie z powodu wykonania pracy dla której została umowa zawarta.

Zeznania świadków korespondowały ze sobą i pozwalały w sposób wiarygodny ustalić rzeczywistą przyczynę rozwiązania z odwołującą umowy o pracę.

Sąd Okręgowy rozważył, co następuje:

Odwołanie zasługuje na uwzględnienie. Istotą sporu, a zarazem przedmiotem niniejszego postępowania było rozstrzygnięcie, czy stosunek pracy odwołującej z (...)Wydział T. został rozwiązany z przyczyn ekonomicznych leżących po stronie pracodawcy czy też został rozwiązany z upływem okresu na jaki umowa o pracę została zawarta - jak twierdzi organ rentowy. Zasady nabywania prawa i wypłaty świadczeń przedemerytalnych regulują przepisy ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U z 2004 r., nr 120, poz. 1252), która weszła w życie w dniu 1 czerwca 2004 r., w zakresie zaś warunków nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego, kwoty świadczenia, ustalenia prawa do świadczenia oraz zasad jego wypłaty, z dniem 1 sierpnia 2004 r.

W myśl art. 2 ust. 1 pkt 5 powołanej ustawy prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje między innymi osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet. Za okres uprawniający do emerytury, o którym mowa w ust. 1, uważa się okres ustalony zgodnie z przepisami art. 5-9, art. 10 ust. 1 oraz art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.

U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353, Nr 64, poz. 593 i Nr 99, poz. 1001), zwanej dalej "ustawą o emeryturach i rentach z FUS". W myśl art. 2 ust. 3 ustawy świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie określonej w ust. 1 po upływie co najmniej 6 miesięcy pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia, jeżeli osoba ta spełnia łącznie następujące warunki: 1)nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna; 2)w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych; 3)złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 6-miesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych.

Wszystkie wymienione wyżej przesłanki muszą zostać spełnione łącznie aby można mówić o prawie do świadczenia przedemerytalnego. W świetle art. 2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych, jedną z przesłanek prawa do świadczenia przedemerytalnego jest zaistnienie rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 tekst jedn.). Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w art. 2 ust. 1 pkt 29 przewiduje, że gdy w ustawie jest mowa o przyczynach dotyczących zakładu pracy - oznacza to:

a) rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn niedotyczących pracowników, zgodnie z przepisami o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników lub zgodnie z przepisami ustawy Kodeks pracy, w przypadku rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z tych przyczyn u pracodawcy zatrudniającego mniej niż 20 pracowników;

b) rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z powodu ogłoszenia upadłości pracodawcy, jego likwidacji lub likwidacji stanowiska pracy z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych albo technologicznych;

c) wygaśnięcie stosunku pracy lub stosunku służbowego w przypadku śmierci pracodawcy lub gdy odrębne przepisy przewidują wygaśnięcie stosunku pracy lub stosunku służbowego w wyniku przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę i niezaproponowania przez tego pracodawcę nowych warunków pracy i płacy;

d) rozwiązanie stosunku pracy przez pracownika na podstawie art. 55 § 1 1 ustawy Kodeks pracy z uwagi na ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków wobec pracownika. Ostatnim miejscem zatrudnienia odwołującej były (...) Wydział T., w których była zatrudniona między innymi w okresie od 01.12.2011 r. do 31.10.2012 r. i od 01.11.2012 r. do 31.03.2013 r. Jej ostatnia umowa została zawarta na okres wykonania pracy na stanowisku Kierownika Wydziału Przygotowania Zestawu i Topienia, a do jej obowiązków należał: nadzór nad pracownikami odkuwającymi szkło i suszenie piasku oraz spis z natury surowców.

Z treści świadectwa pracy z dnia 31 marca 2013 r. wynika, że stosunek pracy odwołującej ustał w wyniku rozwiązania: umowy o pracę na mocy porozumienia stron – art. 30 § 1 pkt. 1 k.p. w zw. z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. Nr 90, poz. 844 z poźn. zm.) – likwidacji wydziału w T.. Z pisemnego oświadczenia obu stron z dnia 31.03.2013 r. wynika, iż z dniem 31.03.2013 r. rozwiązują umowę zawartą w dniu 31.10.2012 r. w drodze porozumienia stron z uwagi na likwidację stanowiska pracy pracownika, w oparciu o przepisy ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników.

W oparciu o zeznania świadków Sąd ustalił, że (...)Wydział T. w dniu 31.10.2012 r. rozwiązały umowy o pracę z większością pracowników z powodu wykonania pracy. Do tej daty zakład prowadził działalność produkcyjną, a po tej dacie produkcja została zakończona , jednakże wanna szklarska nie została wygaszona. Wygaszenie wanny szklarskiej zajmuje od kilku do kilkunastu dni. Z odwołująca zawarto w dniu 31.010.2012 r. umowę o pracę na czas odkuwania szkła z tej wanny i suszenie piasku oraz spisywanie z natury surowców. Praca na wykonanie której zatrudniono odwołującą tj. nadzór nad pracownikami nie została wykonana w całości, ale pracodawca po przeanalizowaniu kosztów uznał, że nie warto kontynuować tych umów z przyczyn ekonomicznych.

Bardziej opłacało się zwolnić tych pracowników niż ich dalej zatrudniać, ponieważ zadania do wykonania, których byli zatrudnieni były pracochłonne i drogie. Obecnie w T. jest zatrudnionych 3 pracowników, którzy opróżniają wannę szklarską oraz dodatkowo dojeżdżają pracownicy z K. w razie potrzeby. Biorąc powyższe pod uwagę w ocenie Sądu stosunek pracy nawiązany w oparciu o umowę zawartą na czas wykonywania określonej pracy w okresie od 01.11.2012 r. do 31.03.2013 r. został rozwiązany w drodze porozumienia stron z uwagi na likwidację stanowiska pracy pracownika, w oparciu o przepisy ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników określoną w art. 2 ust. 1 pkt 29 b ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Z uwagi na sytuację prawną pracodawcy brak jest podstaw do kwestionowania treści oświadczeń pracodawcy i odwołującej z dnia 31.03.2013 r. o przyczynach ustania stosunku pracy (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 28 maja 2013 r. III AUa 1788/12 LEX 1327513). Po ustaleniu przez Sąd, iż stosunek pracy odwołującej, która pozostawała ostatnio w zatrudnieniu przez okres co najmniej 6 miesięcy, został rozwiązany z przyczyn dotyczących zakładu pracy odwołująca spełnia wszystkie przesłanki niezbędne do uzyskania świadczenia przedemerytalnego.

Odwołująca jest w dalszym ciągu bezrobotna, wniosek o świadczenie przedemerytalne złożyła w terminie 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 6 – miesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Skoro na dzień złożenia wniosku odwołująca spełnia warunki określone w ustawie o świadczeniach przedemerytalnych Sąd zmienił zaskarżoną decyzję organu rentowego i w pkt. I. wyroku przyznał odwołującej świadczenie przedemerytalne od dnia 11 października 2013 r. tj. od dnia zgłoszenia wniosku.

Podstawę procesową rozstrzygnięcia stanowi art. 477 14§ 2 k.p.c. Odwołująca była reprezentowana przez pełnomocnika i wniosła o zasądzenie od organu rentowego na jej rzecz kosztów postępowania. Zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik postępowania Sąd zasądził w pkt. II. wyroku od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. na rzecz odwołującej kwotę 77 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania – zastępstwa procesowego na podstawie § 11 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.

U. Nr 163, poz. 1349 ze zm) oraz zwrotu kosztów opłaty od pełnomocnictwa.