Appeal dismissed; separate claims lack identity under Civil Procedure Code, costs awarded to plaintiff.
Legislator summary
AI generatedThe appellate court dismissed the defendant's appeal against the first-instance judgment in a consumer credit dispute. The court found that while the plaintiff sought both immediate and contingent payments, these claims differed in legal basis, amount, and factual grounds, thus failing the identity requirement of Article 199 of the Civil Procedure Code. Consequently, the judgment regarding the contingent claim was not considered legally final, allowing the plaintiff to recover the full process costs.
Legislator headnote
AI generatedArt. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.; Art. 387 § 2 pkt 2 k.p.c.; When claims differ in legal basis or factual grounds, they lack identity under Article 199 § 1(2) of the Civil Procedure Code, preventing the principle of res judicata from barring a subsequent suit on the contingent portion.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt III Ca 1121/21
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 grudnia 2022 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący – Sędzia Sądu Okręgowego Leszek Dąbek Protokolant Monika Piasecka po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2022 r. w Gliwicach na rozprawie sprawy z powództwa (...) Bank (...) Spółki Akcyjnej we W. przeciwko K. G. o zapłatę na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 1 października 2021 r., sygn. akt I C 688/19 1. oddala apelację;
2. przyznaje adwokatowi M. W. od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Gliwicach wynagrodzenie za pełnienie funkcji kuratora nieznanej z miejsca pobytu pozwanej w postępowaniu odwoławczym w kwocie 885,60 zł (osiemset osiemdziesiąt pięć złotych i sześćdziesiąt groszy), w tym kwotę 165,60 zł (sto sześćdziesiąt pięć złotych i sześćdziesiąt groszy) podatku od towarów i usług;
3. nakazuje pobrać od powódki (...) Bank (...) Spółki Akcyjnej we W. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Gliwicach kwotę 885,60 zł (osiemset osiemdziesiąt pięć złotych i sześćdziesiąt groszy) z tytułu skredytowanego przez Skarb Państwa wynagrodzenia kuratora nieznanej z miejsca pobytu pozwanej w postępowaniu odwoławczym. SSO Leszek Dąbek Sygn. akt III Ca 1121/21
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Gliwicach w wyroku z dnia 1 10 202Ir. w sprawie z powództwa (...) Bank (...) Spółki Akcyjnej we W. przeciwko Katarzynie G. o zapłatę, oddalił powództwo główne oraz zasądził z powództwa ewentualnego od pozwanego na rzecz powódki kwotę 19.504,08zł oraz odsetki umowne w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP w stosunku rocznym, nie wyższym niż odsetki maksymalne za opóźnienie, licznymi od kwoty 13.907,64zł od dnia 17 06 2012lr. do dnia zapłaty, oddalił w powództwo ewentualne w pozostałym zakresie, orzekł o kosztach procesy, wynagrodzeniu kuratora nieznanej z miejsca pobytu pozwanej i o nieuiszczonych kosztach sądowych.
W ustalonym stanie faktycznym w motywach orzeczenia wskazał, że podstawę prawną żądania powódki stanowi regulacja art. 720 k.c. oraz przepisy ustawy z dnia 12 05 201 lr. o kredycie konsumenckim. Dokonał oceny poczynionych ustaleń i w konkluzji ocenił, że „ nie doszło do postawienia całej należności w stan wymagalności ” i z uwagi na to, że „powodowy Bank opierał roszczenie na wypowiedzeniu umowy, powództwo główne wobec braku skuteczności wypowiedzenia należało w całości oddalić jako przedwczesne i niewymagalne ” tym bardziej, iż „w chwili zgłoszenia żądania głównego umowa wciąż obowiązywała, gdyż splata ostatniej raty powinna nastąpić w dniu (...) 2018r.
Następnie odnosząc się do „przesłanek powództwa ewentualnego ” wskazał, że pozwana była zobowiązana zapłacić powódce kwotę 34.454,16zł z czego spłaciła tylko kwotę 18.395,80zł, w konsekwencji czego stronie powodowej przysługiwało wobec pozwanej roszczenie o zapłatę różnicy pomiędzy tymi kwotami wynoszącej 16.058,36zl. Stwierdził, że powódka z tego tytułu „w ramach powództwa ewentualnego " domagała się jedynie zasądzenia należności głównej w kwocie 13.907,54zł i skapitalizowanych odsetek umownych w kwocie 2.033,29zł, łącznie kwoty 15.940,83x1.
Następnie przywołał regulację art. 118 zd. 1 k.c. i po dokonaniu oceny prawnej, w konkluzji uznał, że wobec przedawnienia się części roszczenia o zapłatę odsetek kapitałowych w kwocie 432,24zł z tego tytułu powódce należy się od pozwanej kwota 1.601,05x1, a z tytułu zapłaty odsetek karnych za opóźnienie się pozwanej w zapłacie poszczególnych rat kwota 3.995,49x1. Nie znalazł podstaw do zastosowania w sprawie przywoływanej przez pozwaną regulacji art. 45 ust. u.k.k. i ostatecznie stwierdził, że powództwo ewentualne jest uzasadnione łącznie w kwocie 19.504,08zł (13.907,54zł + 1.601,05zł + 3.9954,49zł) oraz w zakresie żądania zapłaty dalszych odsetek umownych w wysokości podanej w sentencji i w tym zakresie je uwzględnił.
O kosztach procesu orzekał stosując regulacje art. 100 k.p.c. obciążając nimi w całości pozwaną, o nieuiszczonych kosztach sądowych przy zastosowaniu regulacji art./l00 k.p.c. w związku z art. 113 ust. 1 u.o.k.s.c. a o należnym kuratorowi nieznanej z miejsca pobytu pozwanej na podstawie regulacji prawnych zawartych we wskazanych w uzasadnieniu Rozporządzeniach Ministra Sprawiedliwości. Orzeczenie zaskarżyła pozwana K. G. rot w części orzekającej o „powództwie ewentualnym” oraz o kosztach procesu i nieuiszczonych kosztach sądowych, która wnosiła o jego zmianę przez „odrzucenie powództwa ewentualnego”, bądź oddalenie powództwa w tej części oraz obciążenie powiodą kosztami procesu i przyznania kuratorowi pozwanej od Skarbu Państwa wynagrodzenia.
Zarzucił, że przy ferowaniu zaskarżonego wyroku naruszono prawo procesowe i prawo materialne, regulacje: - art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. - poprzez rozstrzygnięcie w wyroku o tym samym roszczeniu które zostało w nim oddalone, - art. 98 § 1 k.p.c. poprzez obciążenie pozwanej kosztami postępowania w całości, pomimo, że powództwo główne zostało w całości oddalone, przez co nie można było uznać pozwanej za przegrywającej proces w całości, - art. 45 ust. 1 u.k.k. poprzez jego niezastosowanie, - art. 45 ust. 5 u.k.k. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że dniem wykonania umowy jest dzień, w którym upłynął okres na który została zawarta umowa, - art. 184 k.p.c. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że kurator ustanowiony dla osoby nieznanej z miejsca pobytu nie jest uprawniony do składania oświadczeń o charakterze materialnoprawnym, mimo, że jest on ustanawiany w celu ochrony praw osoby, która z powodu nieobecności nie może prowadzić swoich spraw, a nie wyłącznie do podejmowania czynności o charakterze procesowym.
Przewodniczący w Sądzie Okręgowym w Gliwicach w zarządzeniu z dnia 5 10 2022r. zarządził o rozpoznaniu sprawy w postępowaniu procesowym uproszczonym
Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje:
Sąd pierwszej instancji trafnie zakwalifikował dochodzone roszczenia przyjmując, że mają ono źródło w regulacji art. 720 k.c. zawartej przez strony umowy kredytu , a następnie prawidło rozpoznał sprawę. Ustalenia składające się na podstawę faktyczną orzeczenia nie były kwestionowane w apelacji, mają podstawę w informacjach zawartych w przywołanych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wiarygodnych źródłach dowodowych, których ocena jest logiczna i mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów. Z tych też względów Sad odwoławczy przyjął za własne ustalenia faktyczne Sadu pierwszej instancji.
W niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której powód z tego samego stosunku prawnego (umowy kredytu) dochodzi co prawda od pozwanej zapłaty świadczeń powiązanych łącznikiem ewentualności ich zasądzenia, lecz w istotnej części świadczenia te różnią się pomiędzy sobą (zarówno co do ich podstawy prawnej, wysokości oraz okoliczności faktycznych uzasadniających ich powstanie i wymagalność). Z tej przyczyny w sprawie nie zachodzi identyczność roszczeń o której jest mowa art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. i tym samym wbrew temu co zarzuca apelacja w sprawie nie występuje powaga rzeczy osądzonej, wobec czego brak było formalnoprawnych podstaw do odrzucenia pozwu w części nazywanej przez powódkę i Sąd pierwszej instancji „powództwem ewentualnym”.
Dokonana przez Sąd Rejonowy ocena prawna ustalonego stanu faktycznego jest również prawidłowa i Sąd odwoławczy ją podziela (art. 387 § 2 1 pkt 2 k.p.c. poprzednio orzecz. SN z dn. 26 04 1935r. C III 473/34, Zb. U.z 1935r. poz. 496). W jej ramach Sąd Rejonowy między innymi słusznie ocenił, że w sprawie nie wykazano, iż powódka (kredytodawca) naruszyła w jakikolwiek sposób wskazane w art. 45 ust. 1 u.k.k. regulacje prawne, a zagadnienie dochowania przez nią przy zawarciu umowy wymogu formy pisemnej i ewentualnych skutków jej niedochowania w przekonywujący sposób uzasadnił.
Apelacja - co należy podkreślić oceny tej nie podważa, więcej nie wskazuje również na występowanie w sprawie innych przesłanek jej zastosowania. Z tej przyczyny wbrew temu co zarzuca skarżąca brak jest podstaw do jej zastosowania, co równocześnie powoduje, że ocena pozostałych zarzutów dotyczących jej zastosowania przez Sąd Rejonowy jest zbędna. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że podważane w apelacji orzeczenia o kosztach procesu i nieuiszczonych kosztach sądowych odnoszą się wyłącznie do zakwestionowanych przez skarżącą orzeczeń o zasadności „powództwa ewentualnego'’.
To ostatnie zostało uwzględnione w 98 %, w konsekwencji czego - w świetle prawidłowo przywołanych przez Sąd Rejonowy regulacji prawnych - zachodzą podstawy do obciążenia pozwanej całością kosztów procesu i nieuiszczonych kosztów sądowych, wobec czego również w tej części zarzuty apelacji są nieuzasadnione. Reasumując zaskarżony wyrok jest prawidłowy i dlatego apelację pozwanej jako bezzasadną oddalono na mocy art. 385 k.p.c. O wynagrodzeniu należnym kuratorowi nieznanej z miejsca pobytu pozwanej orzeczono przy zastosowaniu regulacji zawartych w § 1 ust. 1 i 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 03 2018r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej oraz w § 10 ust. 1 pkt 1 w związku z § 2 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 10 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, a o nieuiszczonych kosztach sądowych przy zastosowaniu regulacji art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 07 2005r. o kosztach w sprawach cywilnych w związku z art. 98 § 1 i 3 k.p.c.