Court partially allowed prosecutor's appeal, reducing civil compensation liability to the direct victim only.
Legislator summary
AI generatedThe appellate court partially upheld the prosecutor's appeal against a first-instance judgment regarding criminal liability and civil compensation. The prosecutor argued for broader civil liability, but the court found that the defendants were only convicted of negligent endangerment, not negligent causing death. Consequently, the court ruled that civil compensation obligations under the relevant civil code provisions apply solely to the direct victim, not her relatives.
Legislator headnote
AI generatedArt. 160 § 1 kk; Art. 67 § 3 kk; Art. 446 § 3, 4 kc: When a defendant is convicted only of negligent endangerment of life rather than negligent causing death, civil compensation obligations under Art. 67 kk extend only to the direct victim, excluding close relatives.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IV Ka 559 / 22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Piotrkowie Tryb. z dnia 2 czerwca 2022 roku o sygnaturze akt II K 165 / 19 0.11.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 0.11.3.
Granice zaskarżenia 0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.11.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k.
– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.11.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 0.12.1.
Ustalenie faktów 0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 1 0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 0.12.2. Ocena dowodów 0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1 0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu .
STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. zarzut obrazy przepisu prawa materialnego poprzez niesłuszne zastosowanie w podstawie prawnej skazania art. 160 § 1 kk;
2. zarzut obrazy prawa materialnego w zakresie innym, aniżeli kwalifikacja prawna czynu, tj. art. 67 § 3 kk poprzez odstąpienie od nałożenia na oskarżonych nawiązek na rzecz wymienionych w apelacji osób najbliższych wobec J. S.. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Ad. zarzutu z punktu 1. – skoro oskarżonym przypisano nieumyślną formę występku narażenia innej osoby na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu ( pomimo ciążącego na nich obowiązku opieki nad tą osobą ), to przywoływanie w podstawie prawnej skazania także przepisu oddającego umyślną formę tego występku było nieuzasadnione.
Ad. zarzutu z punktu 2. – przewidziany w art. 67 § 3 kk obowiązek nałożenia na sprawcę obowiązku naprawienia szkody w całości albo w części, a w miarę możliwości również obowiązku zadośćuczynienia za doznaną krzywdę ( albo orzeczenia zamiast tych obowiązków nawiązki ), w przypadku śmierci pokrzywdzonego, uwarunkowany winien być istnieniem materialnoprawnej podstawy do tego, by móc środki te orzekać na rzecz innych, aniżeli bezpośrednio pokrzywdzony, osób. W razie wyroku skazującego ( orzeczenie o warunkowym umorzeniu postępowania karnego charakteru skazania nie ma ) takim ogólnym przepisem jest np. art. 46 § 2 kk, który stanowi, że razie śmierci pokrzywdzonego w wyniku popełnionego przez skazanego przestępstwa można orzec nawiązkę na rzecz osoby najbliższej, której sytuacja życiowa wskutek śmierci pokrzywdzonego uległa znacznemu pogorszeniu.
Innym przepisem tego typu jest także np. art. 47 § 3 kk, który przewiduje, że w razie skazania sprawcy za przestępstwa określone w art. 173 kk, art. 174 kk, 177 kk lub art. 335 kk ( jeżeli sprawca był w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego lub zbiegł z miejsca zdarzenia ), w razie śmierci bezpośrednio pokrzywdzonego można orzec nawiązkę na rzecz osoby dla niego najbliższej, której sytuacja życiowa wskutek śmierci pokrzywdzonego uległa znacznemu pogorszeniu. W przypadku warunkowego umorzenia postępowania karnego ustawodawca tego rodzaju rozwiązania już jednak w nie przewidział.
Niezależnie od tego przypomnieć należy, iż finalnie żadnemu z oskarżonych nie przypisano występku nieumyślnego spowodowania śmierci J. S. z art. 155 kk, a jedynie nieumyślne narażenie jej na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia. To powoduje, że również w oparciu o przepisy prawa cywilnego brak byłoby podstaw do orzekania na rzecz jej najbliższych żądanych przez prokuratora środków, albowiem stosownie do treści art. 446 § 3 i 4 kc możliwość orzekania na rzecz najbliższych członków rodziny zmarłego czy to odszkodowania, czy to zadośćuczynienia, uwarunkowane jest uprzednim wykazaniem, że następstwem bezprawnego działania lub zaniechania zobowiązanego był skutek w postaci śmierci poszkodowanego.
W tym stanie rzeczy – pomijając już dodatkowe wątpliwości, jakie wiązałyby się z rozstrzyganiem zagadnień intertemporalnych, wynikłych z obowiązku stosowania art. 4 § 1 kk w związku z czasem przypisanych oskarżonym czynów i ówczesnym brzmienia art. 67 kk oraz art. 446 kc – uwzględnienie apelacji prokuratora w tej części nie jest możliwe. Konkludując – w przypadku przypisania oskarżonym jedynie występków wyczerpujących dyspozycję art. 160 § 2 i 3 kk ( przy odstąpieniu od przypisania im dodatkowo realizacji znamion czynu z art. 155 kk ), podmiotem, na rzecz którego przepisy pozwalałyby orzekać szeroko rozumiane obowiązki odszkodowawcze, do jakich odwołuje się art. 67 kk, byłby wyłącznie bezpośrednio pokrzywdzony czynem.
Wniosek O zmianę zaskarżonego wyroku ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. omówiono powyżej.
4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 0.11. Przedmiot utrzymania w mocy 0.1w całości – z wyjątkiem przypisania oskarżony znamion czynu z art. 160 § 1 kk Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Omówiono powyżej 0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 0.0.11. Przedmiot i zakres zmiany 0.0.1Omówiono powyżej Zwięźle o powodach zmiany Omówiono powyżej 0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 0.15.3.1.
Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 6.
Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 3. Wobec uwzględnienia apelacji prokuratora wyłącznie w części skarżącej wyrok na korzyść oskarżonych, względy słuszności przemawiały za zwolnieniem ich od kosztów sądowych za II instancję 7. PODPIS