Social Security Court allows pre-retirement benefit by finding employer-initiated job loss due to economic reasons met statutory criteria.

Sygn. akt VI U 163/22

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 kwietnia 2022 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący Sędzia Anna Brudkowska - Lau Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Hańc po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2022 r. w Bydgoszczy na rozprawie odwołania : M. G. od decyzji : Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. z dnia 27 grudnia 2021 r., znak: (...) w sprawie: M. G. przeciwko: Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w B. o świadczenie przedemerytalne zmienia zaskarżoną decyzję, w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonej prawo do świadczenia przedemerytalnego od dnia 16 grudnia 2021 roku. Sędzia Anna Brudkowska - Lau Sygn. akt VI U 163/22

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 27 grudnia 2021 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B., po rozpoznaniu wniosku M. G. z dnia 15 grudnia 2021 roku, odmówił jej przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego, albowiem podstawa prawna rozwiązania stosunku pracy podana w świadectwie pracy z dnia 31 grudnia 2020 roku nie uprawnia jej do przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego. Odwołanie od ww. decyzji złożyła M. G., zaskarżając ją w całości. W uzasadnieniu odwołania wskazała, że rozwiązanie z nią stosunku pracy nastąpiło na podstawie art. 30 § 1 pkt 2 Kodeksu pracy z inicjatywy pracodawcy z zachowaniem okresu wypowiedzenia.

Przyczyna wypowiedzenia umowy o pracę była niezależna od odwołującej i wynikała ze zmiany organizacji pracy pracodawcy. Wobec powyższego odwołująca wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez przyznanie jej prawa do świadczenia przedemerytalnego. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w treści zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2022 roku strony podtrzymały swe dotychczasowe stanowiska w sprawie. Sąd Okręgowy ustalił, co następuje:

Ubezpieczona M. G. urodziła się w dniu (...). /okoliczność bezsporna/ W dniu 15 grudnia 2021 roku ubezpieczona wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. z wnioskiem o przyznanie jej prawa do świadczenia przedemerytalnego. /dowód: wniosek o świadczenie przedemerytalne, k. 1 – 2 akt ZUS/ Od dnia 1 października 1984 roku do dnia 16 maja 1987 roku ubezpieczona pracowała w Przedsiębiorstwie (...) w B. na stanowisku ogrodnika, konserwatora terenów zielonych w pełnym wymiarze czasu pracy. Od dnia 3 sierpnia 1987 roku do dnia 31 stycznia 1990 roku była zatrudniona w Przedsiębiorstwie Handlu (...) w B. na stanowisku sprzedawcy i starszego sprzedawcy w pełnym wymiarze czasu pracy.

W okresie od dnia 24 stycznia 1991 roku do dnia 31 stycznia 2003 roku ubezpieczona pracowała w Przychodni (...) w B. na stanowisku pomocy dentystycznej w pełnym wymiarze czasu pracy. Następnie w okresie od dnia 1 lutego 2003 roku do dnia 31 grudnia 2020 roku ubezpieczona pozostawała zatrudniona w Przychodni (...) Sp. z o.o. z siedzibą w B. na stanowisku pomocy dentystycznej w pełnym wymiarze czasu pracy. Stosunek pracy ustał w wyniku rozwiązania umowy o pracę przez pracodawcę w trybie art. 30 § 1 pkt 2 Kodeksu pracy. W wypowiedzeniu umowy o pracę z dnia 30 września 2020 roku pracodawca wskazał, że wypowiada M.

G. umowę o pracę z zachowaniem 3 – miesięcznego okresu wypowiedzenia, który to okres upłynie w dniu 31 grudnia 2020 roku na podstawie art. 1 w zw. z art. 10 ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, a przyczyna wypowiedzenia jest niezależna od pracownika i dotyczy zmiany organizacji pracy w związku z ograniczeniem ilości pracy lekarzy stomatologów. Stanowisko pracy pomocy dentystycznej zostało zlikwidowane w związku z ograniczeniem ilości etatów stomatologów ze względów ekonomicznych.

Ubezpieczona otrzymała od pracodawcy odprawę pieniężną. Od dnia 17 czerwca 2021 roku ubezpieczona pozostaje zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w B. jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku dla osób bezrobotnych. Wykorzystała 180 – dniowy okres pobierania zasiłku dla osób bezrobotnych i w okresie pobierania tego zasiłku nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia, innej pracy zarobkowej albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych. /dowód: świadectwo pracy, k. 4 akt ZUS;

świadectwo pracy, k. 5 – 7 akt ZUS; wypowiedzenie umowy o pracę, k. 8 akt ZUS; zaświadczenie, k. 9 akt ZUS; świadectwo pracy, k. 4 – 4 v. akt kapitałowych ZUS; świadectwo pracy, k. 5 – 5 v. akt kapitałowych ZUS; pismo z dnia 31 marca 2022 roku, k. 20 akt; zeznania odwołującej M. G., nagranie audio, k. 25 akt; akta osobowe, załącznik do akt/ Staż pracy ubezpieczonej wynosi 35 lat, 6 miesięcy i 29 dni, w tym okresy składkowe w wymiarze 33 lat, 2 miesięcy i 26 dni oraz okresy nieskładkowe w wymiarze 2 lat, 4 miesięcy i 3 dni. /okoliczność bezsporna/ Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił na podstawie okoliczności bezspornych oraz na podstawie dokumentów zgromadzonych w sprawie, w tym w aktach rentowych ZUS i w aktach osobowych odwołującej M.

G., których wiarygodność nie budziła wątpliwości Sądu, a które nie były kwestionowane przez żadną ze stron pod względem ich autentyczności, jak i prawdziwości zawartych w nich informacji. Podstawę ustalenia stanu faktycznego niniejszej sprawy stanowiły także zeznania odwołującej M. G. złożone na okoliczność przyczyn rozwiązania stosunku pracy z Przychodnią (...) Sp. z o.o., a zeznania te są jasne, logiczne i korespondują z pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Odwołanie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 roku o świadczeniach przedemerytalnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r., poz. 1867) prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn. Ponadto w myśl art. 2 ust. 3 rzeczonej ustawy świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie określonej w ust. 1 po upływie co najmniej 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia, jeżeli osoba ta spełnia łącznie następujące warunki:

1) nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna;

2) w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych;

3) złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 180-dniowy okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Przepis art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych wymaga, aby do rozwiązania stosunku pracy doszło z przyczyn dotyczących pracodawcy w rozumieniu przepisów o promocji zatrudnienia. Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt 29 pkt b ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jednolity:

Dz. U. z 2022 r., poz. 690) – ilekroć w ustawie jest mowa o przyczynach dotyczących zakładu pracy – oznacza to rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z powodu ogłoszenia upadłości pracodawcy, jego likwidacji lub likwidacji stanowiska pracy z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych lub technologicznych. Normy art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych oraz art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy o promocji zatrudnienia jednoznacznie wskazują na wymóg przyczynowego powiązania rozwiązania stosunku pracy z wystąpieniem leżących po stronie zakładu pracy - przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych albo technologicznych (por. wyr.

SA w Katowicach z dnia 7 listopada 2017 r., III AUa 947/17, LEX nr 2645152). Nie można przy tym pominąć wykładni celowościowej przepisów ustawy o świadczeniach przedemerytalnych, która prowadzi do wniosku, że prawo do świadczenia przedemerytalnego służy zapewnieniu wsparcia socjalnego osobom, które utraciły źródło utrzymania nie ze swej winy i które ze względu na wiek nie są w stanie skutecznie konkurować na rynku pracy do daty nabycia uprawnień emerytalnych (vide: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 2 lipca 2013 r., sygn. akt III UZP 2/13, OSNP 2013 Nr 21-22, poz. 256).

Przenosząc powyższe rozważania prawne na grunt przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że spór pomiędzy stronami dotyczył tego, czy do rozwiązania stosunku pracy istniejącego pomiędzy odwołującą M. G. a Przychodnią (...) Sp. z o.o. z siedzibą w B. doszło z przyczyn dotyczących pracodawcy w rozumieniu przepisów o promocji zatrudnienia. Spełnienie przez ubezpieczoną przesłanki stażowej pozostawało poza sporem. Postępowanie dowodowe przeprowadzone w sprawie wykazało w sposób niebudzący wątpliwości, że do rozwiązania stosunku pracy z odwołującą doszło z inicjatywy pracodawcy na skutek likwidacji stanowiska pracy ubezpieczonej z przyczyn organizacyjno - ekonomicznych.

Z treści wypowiedzenia umowy o pracę z dnia 30 września 2020 roku wynika, że przyczyna wypowiedzenia była niezależna od pracownika i stanowiła konsekwencję zmiany organizacji pracy w związku z ograniczeniem ilości pracy lekarza stomatologa. Natomiast w piśmie procesowym z dnia 31 marca 2022 roku Przychodnia (...) Sp. z o.o. sprecyzowała, że stanowisko pracy ubezpieczonej M. G. (pomoc dentystyczna) zostało zlikwidowane z uwagi na ograniczenie ilości lekarzy stomatologów. Ponadto z zeznań odwołującej złożonych na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2020 roku wynika, że ograniczenie liczby etatów lekarzy stomatologów (prowadzące w konsekwencji do likwidacji stanowiska pracy ubezpieczonej) wynikało z przyczyn ekonomicznych, ponieważ lekarz dentysta nie był w stanie zarobić na utrzymanie gabinetu, opłacenie rachunków i na pensję współpracującego z nim personelu medycznego.

Skoro zatem do rozwiązania stosunku pracy istniejącego pomiędzy odwołującą M. G. a Przychodnią (...) Sp. z o.o. z siedzibą w B. doszło z przyczyn dotyczących pracodawcy na skutek likwidacji stanowiska pracy ubezpieczonej w związku sytuacją organizacyjno – ekonomiczną pracodawcy, a odwołująca legitymuje się 35 – letnim stażem pracy uprawniającym ją do emerytury i zarazem po upływie co najmniej 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna, w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych i złożyła wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 180-dniowy okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych, to uznać należało, że odwołująca spełnia warunki niezbędne do przyznania jej prawa do świadczenia przedemerytalnego.

W tym stanie rzeczy zaskarżona decyzja podlegała weryfikacji poprzez przyznanie ubezpieczonej M. G. prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia 16 grudnia 2021 roku. Mając na względzie powyższe, Sąd Okręgowy w Bydgoszczy, na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c., orzekł jak w sentencji. Sędzia Anna Brudkowska – Lau