Court allows partial claim for car theft insurance shortfall and appraisal fee against insurer.

Sygn. akt I C 485/21

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 lutego 2022 roku Sąd Rejonowy w Kłodzku Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Daria Ratymirska Protokolant: p. o. prot. sąd. Oliwia Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2022 roku w Kłodzku sprawy z powództwa M. B. i T. B. przeciwko (...) S.A. z siedzibą w W. o zapłatę kwot 10.015 zł i 9.400 zł I. zasądza od strony pozwanej (...) S.A. z siedzibą w W. na rzecz powódki M. B. kwotę 10.015 zł (dziesięć tysięcy piętnaście złotych 0/100) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 29.05.2021 r. do dnia zapłaty;

II. zasądza od strony pozwanej (...) S.A. z siedzibą w W. na rzecz powoda T. B. kwotę 9.400 zł (dziewięć tysięcy czterysta 00/100) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 29.05.2021 r. do dnia zapłaty; III. oddala powództwo w dalszej części; IV. rozstrzyga, że strona pozwana ma obowiązek zwrotu wszystkich kosztów procesu na rzecz powodów, pozostawiając szczegółowe rozliczenie referendarzowi sądowemu. Sygn. Akt IC 485/21

UZASADNIENIE

M. B. i T. B. wnieśli pozew przeciwko (...) S.A. w W. o zapłatę kwot: 10.015 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty 9400 zł od dnia 7.11.2020r., od kwoty 615 zł od dnia wniesienia pozwu (tj. 21.04.2021r.), 9400 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 7.11.2020r. do dnia zapłaty, tytułem uzupełnienia odszkodowania za szkodę, powstałą w wyniku kradzieży ich samochodu marki M. (...) o nr rej. (...), które przysługiwało powodom, jako współwłaścicielom pojazdu, na podstawie umowy ubezpieczenia autocasco. Powodowie wskazali, że zgodnie z polisą, zakres ubezpieczenia obejmował m.in. ryzyko kradzieży.

Polisa została zawarta w opcji (...) Wartość 100%”, przy określeniu wartości przedmiotowego pojazdu na kwotę 92.346 zł. Obligowało to pozwanego ubezpieczyciela, zdaniem powodów, do wypłaty odszkodowania w kwocie odpowiadającej wartości pojazdu wg stanu na dzień zawarcia umowy ubezpieczenia. Po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego, pozwany wypłacił powodom odszkodowanie w wysokości 72.400 zł, uznając, że taka była wartość pojazdu w dniu zawarcia umowy ubezpieczenia. Odwołanie powodów pozostało bezskuteczne. W związku z tym, że wypłacone odszkodowanie nie pokryło całości szkody, powódka zleciła rzeczoznawcy wykonanie wyceny wartości pojazdu na dzień zawarcia umowy ubezpieczenia, tj. 15.05.2020r., ustalając tę wartość na 91.200 zł.

Powodowie domagali się zapłaty kwot po 9.400 zł, tytułem dopłaty do odszkodowania za skradziony pojazd (91.200 zł – 72.400 = 18.800 zł : 2). Ponadto, powódka domaga się zwrotu kwoty 615 zł, którą zapłaciła za sporządzenie prywatnej wyceny. Pozwany (...) S.A. w W. wniósł o oddalenie powództwa. Powołując się na postanowienia, zawarte w § 3 ust. 93 i § 16 Ogólnych warunków ubezpieczenia, zarzucił, że dokonał wyceny przedmiotowego samochodu na dzień zawarcia ubezpieczenia w oparciu o odnotowany w polisie katalog, będący podstawą określenia sumy ubezpieczenia; przy wycenie wartości uwzględnił wyposażenie standardowe i dodatkowe auta, określone przez producenta na podstawie numeru VIN.

Wycena wartości pojazdu oparta została o tzw. wartość pojazdu bazowego. W wycenie pozwany zastosował korektę dodatnią ze względu na wyposażenie dodatkowe pojazdu oraz korekty obniżające jego wartość ze względu na miesiąc pierwszej rejestracji, ze względu na rok produkcji, ze względu na czynniki, obniżające wartość wycenianego pojazdu, tj. szkody zagraniczne, ze względu na pochodzenie. Pozwany podniósł, że przy zawieraniu umowy ubezpieczenia nie uwzględniono faktu, że pojazd jest powypadkowy (szkoda na terenie Niemiec) i wartość pojazdu została ustalona na kwotę nieodpowiadającą jego rzeczywistej wartości rynkowej, co nie może stanowić podstawy do przyjęcia dla celów realizacji umowy, że pojazd był wart więcej, niż w rzeczywistości.

Zdaniem pozwanego, nieprawidłowe ustalenie sumy ubezpieczenia nie może mieć wpływu na wyliczenie wysokości odszkodowania, gdyż zgodnie z art. 8241§1 kc, odszkodowanie nie może być wyższe od poniesionej szkody. Stan faktyczny: Strony łączyła umowa ubezpieczenia komunikacyjnego (...) (polisa nr (...)) w okresie od 15.05.2020r. do 14.05.2021r. Ochroną ubezpieczeniową objęty był pojazd marki M. (...) o nr rej. (...), stanowiący współwłasność powodów. Umowa została zawarta w opcji (...) Wartość 100%”, przy określeniu wartości pojazdu na kwotę 92.346 zł.

Do umowy miały zastosowanie postanowienia Ogólnych warunków ubezpieczeń komunikacyjnych (...), ustalonych uchwałą Zarządu (...) S.A. nr (...) z dnia 24.08.2018r. Zawarcie umowy z zastosowaniem opcji (...) Wartość 100% - za zapłatą dodatkowej składki ubezpieczeniowej - zapewniało zachowanie wartości pojazdu, ustalonej na dzień zawarcia umowy AC, bez uwzględnienia naturalnej utraty wartości rynkowej pojazdu, pod warunkiem, że do jej ustalenia ubezpieczający podał zgodne ze stanem faktycznym informacje o pojeździe, o które (...) pytał przy zawarciu umowy AC (§ 9 ust. 1 OWU).

W razie kradzieży pojazdu odszkodowanie miało być ustalone w kwocie odpowiadającej wartości pojazdu na dzień zawarcia umowy AC, o ile w czasie trwania umowy AC nie nastąpiła zmiana stanu technicznego pojazdu w odniesieniu do stanu z dnia zawarcia umowy AC (§ 16 OWU). W dniu 28.08.2020r. samochód powodów został skradziony. Powodowie zgłosili szkodę pozwanemu, który przyjął odpowiedzialność za szkodę i po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego przyznał powodom odszkodowanie w wysokości 72.400 zł, uznając, że taka była wartość pojazdu na dzień zawarcia umowy ubezpieczenia (k-7-8).

Odwołanie powodów pozostało bezskuteczne (k-15-16). W związku z tym, że wypłacone odszkodowanie nie pokryło całości szkody, powódka zleciła rzeczoznawcy wykonanie wyceny wartości pojazdu na dzień zawarcia umowy ubezpieczenia, tj. 15.05.2020r., ustalając tę wartość na 91.200 zł (k-17 i nast.). Za wycenę powódka zapłaciła 615 zł (k-26). Bezsporne. Sąd ustalił: Wartość przedmiotowego samochodu na dzień 15.05.2020r. (z wykorzystaniem programu eksperckiego, tego samego, w jakim określono wartość pojazdu do wyliczenia należnej składki) wynosiła 91.300 zł.

Dowód: opinia biegłego sądowego T. G. (k-44 i nast.)

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo zasługiwało na uwzględnienie (oddalenie powództwa nastąpiło tylko w niewielkim zakresie co do odsetek). Zawarcie umowy ubezpieczenia w opcji (...) Wartość 100%”, przy określeniu wartości pojazdu na kwotę 92.346 zł, oznaczało, że wskazana w polisie wartość przedmiotowego samochodu jest wiążąca i jego wycena, dokonane przez pozwany Zakład w toku postępowania likwidacyjnego nie może mieć wpływu na wysokość odszkodowania. Powodowie powinni otrzymać odszkodowanie według wartości pojazdu, określonej w polisie na dzień zawarcia umowy ubezpieczenia.

Zawierając umowę ubezpieczenia, strony umówiły się, że za dopłatą dodatkowej składki, wartość pojazdu będzie stała przez cały okres ubezpieczenia. Zastosowanie opcji (...) Wartość 100% miało gwarantować, że w stanie nieuszkodzonym wartość ta nie ulegnie zmianie. Gwarancja ta oznaczała, że w przypadku kradzieży, ubezpieczonemu miała zostać wypłacona kwota, oznaczona w umowie. Stanowi to, dopuszczane przez art. 824(1) kc, odstępstwo od zasad ogólnych (art. 805§1 kc), że suma pieniężna wypłacona przez ubezpieczyciela nie może być wyższa od poniesionej szkody.

W niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z sytuacją, gdy zawyżenie wartości pojazdu było wynikiem zatajenia znanych ubezpieczającemu (ubezpieczonemu) informacji o stanie pojazdu, o które ubezpieczyciel zapytywał w formularzu oferty przed zawarciem umowy, tj., że ubezpieczający udzielił fałszywej informacji zgodnie ze swoim przekonaniem co do rzeczywistego stanu rzeczy (art. 815 kc), takiego zarzutu pozwany nie postawił i nie zmierzał do wykazania takich okoliczności. Skoro zatem wartość pojazdu ustalił pozwany Zakład (który mógł żądać od ubezpieczającego wszelkich niezbędnych informacji, jak również je weryfikować), nie może aktualnie przerzucać na ubezpieczonego negatywnych skutków niestarannej czy powierzchownej oceny i zawyżenia wartości pojazdu (tak: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24.04.2018r., V CSK 305/17).

Skoro pozwany Zakład decyduje się na zawieranie umów z opcją (...) Wartość 100% (§ 9 ust. 1 i § 16 OWU), za co pobiera wyższą składkę, niż przy ubezpieczeniach standardowych, powinien szczególnie ostrożnie oceniać ubezpieczane samochody, precyzyjnie szacować ich wartość i dokładnie określać wysokość sumy ubezpieczenia. Skutków niedołożenia należytej staranności nie można przerzucać na właściciela pojazdu i to w chwili realizowania przez niego uprawnień, wynikających z ubezpieczenia. Zawarcie zatem umowy ubezpieczenia AC z opcją (...) Wartość 100% zapewniało zachowanie wartości pojazdu ustalonej przez ubezpieczyciela na dzień zawarcia umowy, a w konsekwencji gwarantowało ubezpieczonemu wypłatę odszkodowania według wartości pojazdu określonej w polisie na dzień zawarcia umowy ubezpieczenia.

Za uzasadnione należało także uznać żądanie powódki zasądzenia kwoty 615 zł, z tytułu zwrotu kosztów sporządzenia prywatnej opinii przed wytoczeniem powództwa (por. uchwała SN z dnia 18.05.2004r., III CZP 24/04). Wypłata przez pozwany Zakład odszkodowania w wysokości niższej niż należna, stanowiło nienależyte wykonanie zobowiązania i uzasadnia objęcie odszkodowaniem także związanych z tym kosztów (art. 417 kc i art. 361§1 kc). Odsetki zasądzono od dnia następnego po dniu doręczenia stronie pozwanej odpowiedzi na pozew.

Pozwany Zakład, po zgłoszeniu szkody i przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego, wypłacił bezsporną część odszkodowania, a powodowie nie wykazali, że przed wniesieniem pozwu wezwali pozwanego do uzupełnienia odszkodowania, przez zapłatę konkretnej kwoty (art. 455 kc w zw. Z art. 481 § 1 i 2 kc). W dalszej części powództwo w zakresie odsetek, żądanych od daty wcześniejszej, podlegało oddaleniu. Orzeczenie w pkt IV oparto na przepisach art. 98 § 1 i 3 kpc w zw. z art. 108 § 1 kpc.