Appeal dismissed; extension of temporary arrest upheld due to organized crime and evidence gathering needs.
Legislator summary
AI generatedThe Court of Appeal dismissed the defense's appeal against the extension of temporary arrest for two suspects. The court found that the extension was justified by the need to investigate organized crime and gather evidence regarding coercion, outweighing the principle of proportionality. Consequently, the lower court's decision to maintain the restrictive measure was upheld as legally sound.
Legislator headnote
AI generatedArt. 258 § 1 k.p.k.; Art. 257 § 1 k.p.k.: The court may extend temporary arrest when special circumstances exist, such as organized crime or the necessity of extensive investigative actions, thereby overriding the general principles of minimization and proportionality.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt II AKz 545 – 546/14 POSTANOWIENIE Dnia 3 września 2014 roku Sąd Apelacyjny w Katowicach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący-Sędzia: SA Jolanta Śpiechowicz (spr.) Sędziowie: SA Wiesław Kosowski SA Piotr Pośpiech Protokolant: Magdalena Bauer przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Krzysztofa Błacha po rozpoznaniu w sprawie przeciwko D. H. i T. S. podejrzanym o przestępstwo z art. 258 § 1 k.k. i inne zażaleń obrońców podejrzanych na postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 4 sierpnia 2014 roku, w sprawie o sygn. akt XXI Kp 281/13 (D. H.) i XXI Kp 282/14 (T. S.) w przedmiocie przedłużenia stosowania środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania na zasadzie art. 437 § 1 k.p.k. postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 4 sierpnia 2014 r. Sąd Okręgowy w Katowicach przedłużył stosowanie środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania wobec podejrzanych D. H. do dnia 16 listopada 2014 r. i T. S. – do dnia 11 listopada 2014 r. Powyższe postanowienie zaskarżyli obrońcy podejrzanych. Obrońca podejrzanego D. H. zarzucił:
1. obrazę przepisu art. 263 § 2 k.p.k. mającą wpływ na treść orzeczenia przez przyjęcie, iż zachodzą szczególne okoliczności sprawy uniemożliwiające zakończenie postępowania przygotowawczego w terminie dotychczas stosowanego tymczasowego aresztowania;
2. obrazę art. 257 § 1 k.p.k. poprzez przedłużenie stosowania tymczasowego aresztowania wobec podejrzanego, mimo że wystarczającym byłoby stosowanie środka zapobiegawczego o charakterze nieizolacyjnym;
3. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż zachodzi uzasadniona obawa matactwa ze strony podejrzanego, podczas gdy wnikliwa i wszechstronna analiza materiału dowodowego winna prowadzić do wniosków przeciwnych, jako że najważniejsi świadkowie zostali już szczegółowo przesłuchani, a zatem istotne okoliczności zostały wyjaśnione, co winno skutkować zaniechaniem przedłużania izolacyjnego środka zapobiegawczego. W oparciu o ten zarzut obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, ewentualnie o jego zmianę i zastosowanie w miejsce tymczasowego aresztowania poręczenia majątkowego w kwocie 20.000 zł oraz dozoru policji. Obrońca podejrzanego T. S. zarzuca:
1. obrazę art. 7 i 249 § 1 k.p.k. poprzez bezpodstawne przyjęcie, ze zastosowanie tymczasowego aresztowania jest niezbędne dla prawidłowego toku postępowania, podczas gdy właściwa, zgodna z regułami prawidłowego rozumowania i wskazaniami doświadczenia życiowego ocena materiału dowodowego takiego wniosku nie uzasadnia;
2. art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k. przez wyrażenie błędnego poglądu, że przedłużenie tymczasowego aresztowania jest uzasadnione obawą, że podejrzany będzie ukrywał się przed wymiarem sprawiedliwości, podczas gdy T. S. jest pozbawiony wolności do końca 2016 r. W oparciu o te zarzuty obrońca wniósł o uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Zażalenia nie są zasadne i nie zasługują na uwzględnienie. Na obecnym etapie postępowania, stosowanie wobec obu podejrzanych najsurowszego środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania jest konieczne, albowiem przemawia za tym zarówno przesłanka ogólna określona w normie art. 249 § 1 k.p.k., jak również przesłanka szczególna z art. 258 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k. Aczkolwiek skarżący nie podnoszą tej kwestii, ale wspomnieć należy, że zebrany w sprawie materiał dowodowy, wskazany w zaskarżonym postanowieniu, wskazuje na duże prawdopodobieństwo popełnienia przez podejrzanych zarzucanych im czynów.
Nie ujawniły się też żadne okoliczności tego rodzaju, które to prawdopodobieństwo niweczyłyby. Zaznaczenia w tym miejscu wymaga, że istnienie ogólnej przesłanki stosowania tymczasowego aresztowania w żadnym wypadku nie przesądza o sprawstwie podejrzanych, albowiem decyzja w przedmiocie jego odpowiedzialności karnej należy do sądu meriti orzekającego w postępowaniu rozpoznawczym. Niemniej na obecnym, incydentalnym etapie postępowania, wystarczającym jest stwierdzenie, że w sprawie istnieje materialna przesłanka dowodowa stosowania środków zapobiegawczych.
Trafne są również pozostałe ustalenia sądu na temat aktualności szczególnej przesłanki stosowania środków zapobiegawczych, o której mowa w art. 258 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k., wskazujące na konieczność i niezbędność stosowania w dalszym ciągu najsurowszego ze środków zapobiegawczych, mającego izolacyjny charakter. Jeżeli chodzi o oskarżonego T. S., to należy przypomnieć, że był on przed osadzeniem poszukiwany listem gończym, co już samo w sobie wskazuje na obawę ukrywania się podejrzanego przed wymiarem sprawiedliwości.
Wskazać należy również, że niesłuszny jest zarzut skarżącego podnoszącego, iż niezasadne jest dalsze stosowanie tymczasowego aresztowania, w sytuacji kiedy podejrzany ten w innej sprawie odbywa karę pozbawienia wolności, której koniec przypada na koniec 2016 r.. Zupełnie odmienne są rygory odbywania kary pozbawienia wolności, a przebywania w jednostce penitencjarnej w ramach tymczasowego aresztowania. W ramach tej pierwszej formy pozbawienia wolności, skazani mogą korzystać z uprawnień związanych z przebywaniem na wolności, w tym między innymi z przepustek, czy też przerwy.
Nie jest zatem możliwe uchylenie tymczasowego aresztowania w oparciu o tą argumentację. W przypadku obu podejrzanych, poza zarzutem działania w ramach zorganizowanej grupy przestępczej, za istnieniem przesłanki określonej w art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k. przemawiają okoliczności związane z zarzutem dot. zmuszania J. B. do określonego zachowania, połączonego ze stosowaniem przemocy i pozbawieniem go wolności, a także wyjaśnienia P. N., wskazujące wprost na istnienie obawy matactwa. W tym stanie rzeczy w sposób intensywny realizująca się na gruncie niniejszej sprawy przesłanka szczególna, wskazująca na konieczność stosowania izolacyjnego środka zapobiegawczego sprawia, iż ustąpić muszą zasady minimalizacji i proporcjonalności, (art. 257 § 1 k.p.k. i art. 253 § 1 k.p.k.), tym bardziej, że okres stosowania wobec podejrzanych tymczasowego aresztu nie może być uznany za nadmierny.
Bez znaczenia jest też fakt, że szereg istotnych dowodów zostało już w sprawie przeprowadzonych, jako że nie przesądza on w żaden sposób, iż w chwili obecnej nie zachodzą możliwości utrudniania postępowania, także w inny sposób, niż tylko w formie wpływania na zeznania świadków, czy wyjaśnienia innych podejrzanych. Nie można pominąć też faktu, że obaj podejrzani stoją pod zarzutem popełnienia przestępstwa z art. 271 § 3 k.k., zagrożonego karą pozbawienia wolności, której górna granica wynosi 8 lat, tak więc istnieje w sprawie także przesłanka z art. 258 § 2 k.p.k., umożliwiająca stosowanie wobec nich tymczasowego aresztowania.
Analiza akt sprawy nie pozwala też na stwierdzenie, że w sprawie nie nastąpiły szczególne okoliczności, uniemożliwiające zakończenie sprawy w terminie określonym poprzednio. Sąd wskazał, w oparciu o wnioski prokuratora, co jeszcze w zakresie wątku dotyczącego podejrzanych należy zrobić, sprawa jak do tej pory toczy się sprawnie, konieczność przeprowadzenia zakrojonych na szeroką skalę czynności śledczych w pełni uzasadnia przedłużenie tymczasowego aresztowania na wskazany okres. Słusznie jednocześnie Sąd I instancji zauważył, że prokurator winien na bieżąco czuwać nad potrzebą i koniecznością kontynuowania najsurowszego środka zapobiegawczego.
Konkludując, zgodzić trzeba się ze stanowiskiem sądu I instancji, że dla zabezpieczenia prawidłowego toku tego postępowania koniecznym jest dalsze stosowanie wobec obu podejrzanych środka zapobiegawczego o charakterze izolacyjnym, tym samym środki zapobiegawcze proponowane przez obrońcę podejrzanego D. H. w treści zażalenia, nie byłyby w sprawie wystarczające. Mając to wszystko na uwadze i nie dopatrując się jednocześnie po stronie podejrzanych okoliczności z art. 259 k.p.k., orzeczono jak w części dyspozytywnej. Z.: 1.o treści postanowienia zawiadomić: - podejrzanych z pouczeniem, że jest prawomocne - obrońców podejrzanych 2. zwrócić akta sprawy.
Katowice, dnia 3 września 2014 roku.