Social security court dismissed pension appeal due to lack of proven special conditions work period. Applicant failed to meet statutory requirements for early retirement. Court rejected certificate claims based on employment records. Verdict: dismissed.

Sygn. akt: VU 796/13

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 stycznia 2014 roku Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie: Przewodniczący: SSO Mirosława Molenda-Migdalewicz Protokolant: Katarzyna Awsiukiewicz po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2014 r. w Legnicy sprawy z wniosku J. S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. o emeryturę na skutek odwołania J. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 11 kwietnia 2013 roku znak (...) oddala odwołanie Sygn. akt VU 796/13

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 11 kwietnia 2013 r. w sprawie (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. odmówił J. S.prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że wnioskodawca nie spełnia warunków niezbędnych do przyznania emerytury z tytułu wykonywania pracy w szczególnych warunkach określonych w art. 184 ust. 1 w zw. z art. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, bowiem na dzień 1 stycznia 1999 r. nie wykazał żądnego okresu pracy, o której mowa § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudniony w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.

Do stażu pracy w warunkach szczególnych organ rentowy nie uwzględnił wnioskodawcy okresu zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. w L. od 26 kwietnia 1978 r. do 31 stycznia 1994 r., ponieważ stanowisko pracy wskazane w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze z dnia 6 stycznia 1996 r. nie zostało określone ściśle według działu, pozycji i punktu rozporządzenia resortowego. Odwołanie od powyższej decyzji złożył J. S.domagając się jej zmiany poprzez przyznanie mu prawa do emerytury. W uzasadnieniu odwołania wnioskodawca wskazał, iż prace w warunkach szczególnych, w wymiarze umożliwiającym mu nabycie prawa do emerytury wykonywał w okresie zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L., gdzie pracował przy remontach i budowie maszyn na terenie zakładów górniczych.

W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jego oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: J. S., urodzony w dniu (...), na dzień 1 stycznia 1999 r. udowodnił 25 lat, 7 miesięcy i 14 dni okresów składkowych i nieskładkowych. Wnioskodawca nie jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego. /okoliczności bezsporne/ Z dniem 26 kwietnia 1978 r. J. S.został zatrudniony w Przedsiębiorstwie (...) w L. (aktualnie (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L.) w Dziale (...) na stanowisku kierowcy.

W związku z przebytym leczeniem szpitalnym, z dniem 11 czerwca 1979 r. wnioskodawca został skierowany do pracy w Zakładzie (...) na stanowisku robotnika budowlanego. Z dniem 12 lutego 1980 r. J. S.został zatrudniony na stanowisku elektromontera w brygadzie elektromonterów. W ramach powierzonych mu obowiązków wnioskodawca wykonywał prace elektryczne związane z bieżącą konserwacją, remontami, budową oraz montażem maszyn (stacje elektryczne, rozdzielnie zasilające urządzenia elektroniczne, silniki urządzeń górniczych, flotacyjnych, wentylatory, grzejniki, suwnice) na wydziałach Huty (...) (wydział elektrolizy, pieców) oraz Zakładów (...) i podległych kopalń.

Prace remontowe i konserwacyjne wykonywano na oddziałach będących w ruchu. W trakcie zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L., w okresie od 1 września 1983 r. do 30 listopada 1983 r. J. S.przebywał na urlopie bezpłatnym. W czasie zatrudnienia we wskazanym zakładzie pracy przez okres 5 miesięcy i 28 dni wnioskodawca przebywał na zwolnieniu lekarskim. Dowody: - przesłuchanie wnioskodawcy: 00:54:47-00:01:11:54; - zeznania świadka E. A.: 00:15:14-00:34:56; - zeznania świadka Z. M.: 00:36:19-00:43:14; - zeznania świadka E. P.: 00:43:34-00:54:21; - akta osobowe: umowa o pracę z dnia 26.04.1978 r., k. 11; wniosek o przyjęcie do pracy, k. 1; pismo z dnia 02.05.1979 r., k. 17; pismo z dnia 11.06.1979 r., k. 19; skierowanie do lekarza, k. 20; oświadczenie z dnia 18.05.1979 r., k. 22; pismo z dnia 10.08.1979 r., k. 23;pismo z dnia 12.02.1980 r., k. 35; pismo z dnia 05.09.1983 r., k. 43; pismo z dnia 06.03.1984 r., k. 46; pismo z dnia 20.01.1994 r., k. 103.

Z dniem 1 lutego 1994 r. J. S.został przekazany do pracy w (...) Sp. z o.o. w L.. Zakres obowiązków wnioskodawcy w spornym okresie był analogiczny jak w okresie zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L. na stanowisku elektromontera. We wskazanym zakładzie pracy wnioskodawca pozostawał zatrudniony do dnia 14 kwietnia 1995 r. W czasie zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. w L. wnioskodawca przebywał na zwolnieniu lekarskim przez okres 3 miesiące i 12 dni. Dowody: - przesłuchanie wnioskodawcy: 00:54:47-00:01:11:54; - zeznania świadka E. P.: 00:43:34-00:54:21; - akta osobowe: pismo z dnia 20.01.1994 r., k. 103; - akta ZUS, t.

I: świadectwo pracy, k.

12. W dniu 25 marca 2013 r. J. S.złożył wniosek o przyznaniu prawa do emerytury z tytułu wykonywania pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze. /okoliczności bezsporne/

Sąd zważył, co następuje:

Odwołanie J. S.nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z treścią przepisu art. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. ustawy emerytalnej, ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32 wskazanej ustawy, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymagany w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 65 lat - dla mężczyzn oraz okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27 tj. 25 lat dla mężczyzn.

Emerytura, o której mowa, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. Zgodnie zaś z dyspozycją art. 32 ust. 1 ustawy emerytalnej, ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r., będącym pracownikami, o których mowa w ust. 2-3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony w art. 27 pkt 1.

Wiek emerytalny, o którym mowa we wskazanym artykule, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom zatrudnionym w szczególnych warunkach przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych, tj. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 z późn. zm.). Z dyspozycji § 4 ust. 1 cytowanego rozporządzenia wynika, że pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki osiągnął wiek emerytalny wynoszący 60 lat dla mężczyzn, ma okres zatrudnienia 25 lat, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.

Przy czym, zgodnie z § 2 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Okresy, o których mowa powyżej, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy.

Zgodnie z § 22 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno – rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń istnieje możliwość udowodnienia zeznaniami świadków okresu składkowego, od którego zależy prawo lub wysokość świadczenia w przypadku braku odmiennych regulacji ustawowych w tym przedmiecie. Dowód ten dopuszcza się pod warunkiem złożenia przez zainteresowanego oświadczenia w formie pisemnej lub ustnej do protokołu, że nie może on przedłożyć odpowiedniego dokumentu potwierdzającego ten okres.

Na gruncie niniejszej sprawy bezspornym było, iż wnioskodawca nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego, w dniu 23 kwietnia 2013 r. osiągnął wiek emerytalny, zaś na dzień 1 stycznia 1999 r. wykazał 25 lat, 7 miesięcy i 14 dni stażu ubezpieczeniowego, o którym mowa w art. 27 ust. 1 pkt 2 ustawy emerytalnej. Kwestią sporną pomiędzy stronami niniejszego postępowania było natomiast ustalenie, czy ubezpieczony spełniał pozostałe warunki niezbędne do nabycia prawa do emerytury. Zdaniem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na dzień 1 stycznia 1999 r. ubezpieczony nie wykazał żadnego okresu pracy, o której mowa § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r.J.

S.argumentował natomiast, iż decyzja organu rentowego jest niezgodna ze stanem faktycznym, bowiem prace w warunkach szczególnych w wymiarze umożliwiającym mu nabycie prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym wykonywał w okresie zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L. od 26 kwietnia 1978 r. do 31 stycznia 1994 r. W pierwszej kolejności należało wskazać, iż za okres zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L. wnioskodawca legitymował się świadectwem wykonywania pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze, z którego wynikało, iż będąc zatrudnionym na stanowisku elektromontera, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace przy wytwarzaniu, przesyłaniu energii elektrycznej i cieplnej oraz przy montażu, remoncie i eksploatacji urządzeń elektromagnetycznych.

Jakkolwiek stanowisko pracy wskazane w przedmiotowym dokumencie nie zostało określone zgodnie z wykazem, działem, pozycją i punktem powołanych przepisów branżowych, to zauważyć należy, że tzw. „przepisy branżowe” nie mają charakteru wiążącego, a ocena, czy określona praca może być uznana za pracę w warunkach szczególnych dokonywana jest na podstawie powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z 1983 r. oraz załączonych do niego wykazów. Tym samym, określenie przez pracodawcę stanowiska pracy w sposób niezgodny z przepisami resortowymi, nie stanowi przeszkody do uznania tej pracy za pracę w warunkach szczególnych, jeżeli praca faktycznie przez ubezpieczonego wykonywana, została wymieniona w wykazie powołanego wyżej rozporządzenia.

Analizując zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci zeznań świadków E. A., Z. M. oraz E. P., którzy pracowali razem z wnioskodawcą w (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L. oraz akt osobowych wnioskodawcy z okresu zatrudnienia we wskazanym zakładzie pracy Sąd doszedł do przekonania, iż w okresie od dnia 12 lutego 1980 r. do 31 stycznia 1994 r. - z wyłączeniem okresu urlopu bezpłatnego w wymiarze 3 miesięcy oraz okresu pobierania zasiłków chorobowych w wymiarze 5 miesięcy i 28 dni - J. S.wykonywał prace wskazane w dziale XIV poz. 25 Wykazu A stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. (bieżąca konserwacja agregatów i urządzeń oraz prace budowlano-montażowe i budowlano-remontowe na oddziałach będących w ruchu, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie).

Z zeznań świadków E. A., Z. M. oraz E. P.wynikało bowiem, że w spornym okresie, będąc zatrudnionym w brygadzie elektromonterów wnioskodawca wykonywał prace elektryczne związane z bieżącą konserwacją, remontami, budową oraz montażem maszyn (stacje elektryczne, rozdzielnie zasilające urządzenia elektroniczne, silniki urządzeń górniczych, flotacyjnych, wentylatory, grzejniki, suwnice) na wydziałach, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie (wydział pieców, elektrolizy). Przesłuchany w sprawie E. P.zeznał ponadto, iż prace remontowe i konserwacyjne przeprowadzano na oddziałach będących w ruchu.

W ocenie Sądu przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe wykazało, iż prace wskazane pod pozycją 25 w dziale XIV Wykazu A stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. J. S.wykonywał również w okresie od 1 lutego 1994 r. do 14 kwietnia 1995 r. – z wyłączeniem okresu pobierania zasiłku chorobowego w wymiarze 3 miesięcy i 12 dni. Jak wynikało bowiem z zeznań E. P.jakkolwiek z dniem 1 lutego 1994 r. J. S.został przekazany do pracy w (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L., to jednak zakres obowiązków wnioskodawcy w spornym okresie był analogiczny jak w okresie zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L. na stanowisku elektromontera.

Mając na względzie powyższe należało skazać, iż na dzień 1 stycznia 1999 r. J. S.wykazał 14 lat, miesiąc i 23 dni pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. W ocenie Sądu zaliczeniu do stażu w warunkach szczególnych nie podlegał okres zatrudnienia wnioskodawcy w (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L. od dnia 26 kwietnia 1978 r. do 11 lutego 1980 r. Sąd miał na uwadze, iż wnioskodawca legitymował się świadectwem wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze z którego wynikało, iż J.

S.był zatrudniony na stanowisku elektromontera przez cały okres zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L.. Istotne jest jednak, iż treść świadectwa pracy nie jest wiążąca w postępowaniu przed sądami pracy i ubezpieczeń społecznych, albowiem nie jest to dokument urzędowy i nie tworzy żadnych praw podmiotowych. Zawiera natomiast oświadczenie wiedzy i podane w nim informacje mogą być zwalczane wszelkimi dowodami (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 maja 1996 r., sygn. akt I PRN 40/96), a w szczególności za pomocą zeznań świadków (§ 22 rozporządzenia z dnia 11 października 2011 r.).

Jakkolwiek przesłuchany w sprawie E. A. zeznał, iż J. S.pracował w charakterze elektromontera od 1978 r., to jednak w aktach osobowych wnioskodawcy znajduje się protokół z dnia 26 kwietnia 1978 r., z którego wynika, że ubezpieczony ubiegał się o zatrudnienie na stanowisku kierowcy. Co istotne, z treści umowy o pracę zawartej w tym samym dniu wynika, że wnioskodawca został zatrudniony w charakterze kierowcy w Dziale (...), nie zaś z Zakładzie (...). Nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż w podaniu z dnia 15 maja 1979 r. ubezpieczony ubiegał się o zatrudnienie na stanowisku elektromontera wskazując, iż z uwagi na przeciwwskazania zdrowotne nie może pracować dłużej jako kierowca.

Powyższe znalazło odzwierciedlenie w zeznaniach J. S., który podał, że w czasie kiedy miał angaż na stanowisku kierowcy był leczony psychiatrycznie, zaś po przebytym leczeniu szpitalnym zostałem przeniesiony do zakładu produkcji betonów. Jakkolwiek wnioskodawca zeznał, że w kilka miesięcy później, gdy uzyskał zezwolenie od lekarza medycyny pracy, powrócił do pracy na stanowisku elektromontera, to jednak z treści dokumentów załączonych do akt osobowych wnioskodawcy w postaci oświadczenia z dnia 18 maja 1979 r. o przeszkoleniu na stanowisko robotnika, angaży oraz karty wypadku przy pracy wynika jednak, iż prace na stanowisku elektromontera wnioskodawca podjął dopiero z dniem 12 lutego 1980 r.

W aktach osobowych brak natomiast jakichkolwiek dokumentów, które świadczyłyby o tym, że w okresie od 26 kwietnia 1978 r. do 11 lutego 1980 r. wnioskodawca wykonywał prace elektromontera. Istotne jest przy tym, że ubezpieczony nie przedłożył jakichkolwiek dowodów świadczących o tym, że w okresie od 26 kwietnia 1978 r. do 11 lutego 1980 r. w (...) Sp. z o.o. z siedzibą L., będąc zatrudnionym na stanowisku kierowcy oraz robotnika wykonywał prace w warunkach szczególnych. W świetle powyższego należało stwierdzić, iż ubezpieczony nie spełniał wszystkich warunków niezbędnych do nabycia prawa do emerytury, bowiem nie wykazał, że na dzień 1 stycznia 1999 r. osiągnął staż pracy w warunkach szczególnych w wymiarze określonym w § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie wnioskodawcy od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 11 kwietnia 2013 r. znak (...).