Court rules that the municipality inherits the estate by benefit of inventory after all relatives renounce it.
Legislator summary
AI generatedThe court granted the municipality's request to inherit the estate of a deceased single man by benefit of inventory. All relatives, including siblings and their descendants, had formally renounced their inheritance rights. Consequently, the court applied statutory succession rules to transfer the entire estate to the municipality as the last place of residence.
Legislator headnote
AI generatedArt. 935 k.c.; Art. 1020 k.c.; Art. 1023 k.c.: When all statutory heirs of a deceased person renounce their inheritance, the estate passes to the municipality of the last place of residence by benefit of inventory.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt I Ns 232/17 POSTANOWIENIE Dnia 22 października 2020 roku Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie I Wydział Cywilny Przewodniczący: Sędzia Agnieszka Kuryłas Protokolant: st. sekretarz sądowy Marianna Wójcik po rozpoznaniu w dniu 22 października 2020 roku w Szczecinie na rozprawie sprawy z wniosku: D. C. z udziałem : Gminy (...) , mał. A. J. (1) , A. C. , I. J. , M. L. , mał. S. J. , A. S. i J. P. o stwierdzenie nabycia spadku po M. J. (1) 1. stwierdza, że spadek po M. J. (1) , zmarłym w dniu 18 maja 2016r w S., ostatnio stale zamieszkałym w S. na podstawie ustawy nabyła z dobrodziejstwem inwentarza : - Gmina (...) – w całości , 2. ustala, iż każdy z uczestników postępowania ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Sędzia Agnieszka Kuryłas Sygn. akt I Ns 232/17
UZASADNIENIE
Wnioskodawczyni D. C. wniosła o stwierdzenie nabycia spadku po M. J. (1) zmarłym w dniu 18 maja 2016 r w S. , ostatnio stale zamieszkałym w S. na rzecz Gminy (...) . W uzasadnieniu wniosku wskazała , iż spadkodawca był kawalerem , bezdzietnym , nie pozostawił po sobie żadnego testamentu . Jego rodzice nie dożyli otwarcia spadku , a pozostałe rodzeństwo spadek odrzuciło , również w imieniu swoich zstępnych . Stąd spadek winna nabyć Gmina (...) , jako gmina ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy . W odpowiedzi na wniosek , Gmina (...) nie zakwestionowała jego treści .
Wniosła jednakże o oddalenie wniosku wnioskodawczyni o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania . Sąd ustalił następujący stan faktyczny : M. J. (1) zmarł w dniu 18.05.2016 r w S. i ostatnio stale zamieszkiwał w S. . Bezsporne , a nadto dowód : skrócony odpis aktu zgonu spadkodawcy k.12 Spadkodawca był kawalerem , bezdzietnym . Jego rodzice : R. J. i E. T. nie dożyli otwarcia spadku . Zmarły pozostawił rodzeństwo : siostrę D. C. oraz I. J. . D. C. skutecznie odrzuciła spadek po zmarłym bracie oświadczeniem złożonym przed notariuszem w dniu 11.10.2016 r .
Spadek odrzuciła również w imieniu swoich dwóch córek : A. C. i A. J. (1) , oświadczeniem złożonym w dniu 23.02.2017 r. I. J. odrzucił spadek po zmarłym bracie oświadczeniem złożonym przed notariuszem w dniu 03.06.2016 r . Posiada trzy córki , które również odrzuciły spadek po spadkodawcy , i tak : -M. L. odrzuciła spadek po M. J. (1) oświadczeniem z dnia 30.06.2016 r , a w dniu 30.11.2016 r odrzuciła spadek również w imieniu małoletniego syna S. J. , -J. P. odrzuciła spadek po M. J. (1) w dniu 07.10.2016 r , jest osobą bezdzietną , -A.
S. odrzuciła spadek po M. J. (1) w dniu 04.10.2016 r , jest osobą bezdzietną , Dowód : -oświadczenia spadkowe w aktach sprawy (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , -akt notarialny – oświadczenie spadkowe M. J. (2) działającej w imieniu małoletniego S. J. z dnia 30.11.2016 r k. 83. -zeznania i zapewnienia spadkowe D. C. k.34 Spadkodawca nie pozostawił testamentu .Wcześniej nie toczyło się postępowanie spadkowe po zmarłym . Żaden z uczestników postępowania nie zrzekał się dziedziczenia . Nikt nie został uznany za niegodnego dziedziczenia .
Bezsporne , nadto dowód : -zeznania i zapewnienia spadkowe D. C. k.34.
Sąd zważył , co następuje :
Zgodnie z treścią art. 922 kodeksu cywilnego spadek jest to ogół praw i i obowiązków należących do spadkodawcy w chwili jego śmierci i przechodzących na jego następców prawnych. Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy , a spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku ./ art. 924 i 925 k.c./. W myśl przepisu art. 926 k.c. powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu . Dziedziczenie ustawowe co do całości spadku następuje wtedy , gdy spadkodawca nie powołał spadkobiercy albo gdy żadna z osób , które powołał , nie chce lub nie może być spadkobiercą .
Z powyższych przepisów wynika , że ustawa daje pierwszeństwo porządkowi dziedziczenia określonemu przez spadkodawcę w testamencie . Dlatego dziedziczenie ustawowe co do całości spadku ma miejsce wtedy , gdy : -spadkodawca nie sporządził w ogóle testamentu , -spadkodawca sporządził testament, którego treść ogranicza się do innych rozrządzeń / nie zawiera powołania spadkobiercy / , -spadkodawca sporządził testament , który okazał się nieważny lub bezskuteczny . W niniejszej sprawie okolicznością bezsporną było , iż zmarły M.
J. (1) nie pozostawił po sobie żadnego testamentu . Do ustalenia kręgu spadkobierców miały więc zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego dotyczące dziedziczenia ustawowego . Zgodnie z treścią art. 931 . § 1. kc W pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku. § 2. Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych.
Przepis ten stosuje się odpowiednio do dalszych zstępnych. W myśl przepisu Art. 932. § 1.k.c. w braku zstępnych spadkodawcy powołani są do spadku z ustawy jego małżonek i rodzice. § 2. Udział spadkowy każdego z rodziców, które dziedziczy w zbiegu z małżonkiem spadkodawcy, wynosi jedną czwartą całości spadku. Jeżeli ojcostwo rodzica nie zostało ustalone, udział spadkowy matki spadkodawcy, dziedziczącej w zbiegu z jego małżonkiem, wynosi połowę spadku. § 3. W braku zstępnych i małżonka spadkodawcy cały spadek przypada jego rodzicom w częściach równych.
§ 4. Jeżeli jedno z rodziców spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada rodzeństwu spadkodawcy w częściach równych. § 5. Jeżeli którekolwiek z rodzeństwa spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku pozostawiając zstępnych, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym. Podział tego udziału następuje według zasad, które dotyczą podziału między dalszych zstępnych spadkodawcy. § 6. Jeżeli jedno z rodziców nie dożyło otwarcia spadku i brak jest rodzeństwa spadkodawcy lub ich zstępnych, udział spadkowy rodzica dziedziczącego w zbiegu z małżonkiem spadkodawcy wynosi połowę spadku.
Zgodnie z treścią art. 934. § 1. K.c. w braku zstępnych, małżonka, rodziców, rodzeństwa i zstępnych rodzeństwa spadkodawcy cały spadek przypada dziadkom spadkodawcy; dziedziczą oni w częściach równych. § 2. Jeżeli któreś z dziadków spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym. Podział tego udziału następuje według zasad, które dotyczą podziału spadku między zstępnych spadkodawcy. § 3. W braku zstępnych tego z dziadków, który nie dożył otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada pozostałym dziadkom w częściach równych.
I wreszcie przepis Art. 935 k.c. stanowi , że w braku małżonka spadkodawcy, jego krewnych i dzieci małżonka spadkodawcy, powołanych do dziedziczenia z ustawy, spadek przypada gminie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy jako spadkobiercy ustawowemu. Jeżeli ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy w Rzeczypospolitej Polskiej nie da się ustalić albo ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy znajdowało się za granicą, spadek przypada Skarbowi Państwa jako spadkobiercy ustawowemu. Z kolei przepis art. 1020 kc stanowi , że Spadkobierca, który spadek odrzucił , zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku.
Natomiast w myśl przepisu art. 1023. § 1. k.c Skarb Państwa ani gmina nie mogą odrzucić spadku, który im przypadł z mocy ustawy. Paragraf 2. stanowi , iż Skarb Państwa ani gmina nie składają oświadczenia o przyjęciu spadku, a spadek uważa się za przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika bezspornie , iż M. J. (1) zmarł jako kawaler , bezdzietny . W chwili jego śmierci , jego rodzice już nie żyli, a pozostałe po nim rodzeństwo w osobach D. C. i I. J. skutecznie odrzuciło spadek .
Z uwagi na treść przepisu art. 1020 kc spadek po spadkodawcy skutecznie odrzuciły również dzieci rodzeństwa , a także ich zstępni tj. A. C. , A. J. (1) , M. L. i jej małoletni syn S. J. , J. P. oraz A. J. (2). Mając na uwadze powyższe , wobec faktu , iż wszyscy krewni spadkodawcy odrzucili po nim spadek , na mocy przepisów art. 935 k.c i art. 1023 k.c spadek po zmarłym M. J. (1) przypada z dobrodziejstwem inwentarza w całości Gminie (...) , jako gminie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy . Z przyczyn wskazanych powyżej orzeczono jak w punkcie 1. sentencji postanowienia .
Orzeczenie zawarte w punkcie 2. sentencji postanowienia znajduje swoją podstawę w treści przepisu art. 520 par. 1 kpc , który stanowi , iż każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie , a Sąd nie znalazł żadnych przyczyn uzasadniających odstąpienie od tej ogólnej zasady postępowania nieprocesowego . Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji postanowienia z dnia 22.10.2020 r . Sędzia Sądu Rejonowego Agnieszka Kuryłas