Court allowed claim that insurance contract formed by payment and insurer's silence under mandatory insurance law.

[Sędzia Przewodniczący Jachowicz Bogdan 00:04:48.384] Początek uzasadnienia. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 28 marca w 2019 r. Sąd Rejonowy w sprawie z powództwa T. P. przeciwko (...) spółce akcyjnej w W. o ustalenie zawarcia umowy oddalił powództwo i obciążył powoda kosztami procesu i przyznał adwokat K. R. 738 zł tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną powodowi z urzędu i nakazał wypłacenie tej kwoty ze środków Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w Pabianicach. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się powód, wyrok zaskarżył w pkt. 1, zarzucając naruszenie przepisów art. 5a Ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych w związku z artykułem 60 k.c. i w związku z artykułem 66 § 1 k.p.c., k.c. przez błędne przyjęcie, że wpłata przez powoda na rachunek pozwanego 423 złotych nie stanowiła oferty zawarcia umowy ubezpieczenia odpowiedzialności obowiązkowej posiadacza pojazdu mechanicznego, art. 5 k.c. przez niezastosowanie i oddalenie powództwa w sytuacji, gdy pozwany przez półtora roku od wpłaty nie dokonał jej zwrotu.

I w oparciu o to wnoszono o zmianę zaskarżonego wyroku i ustalenie, że między stronami została zawarta umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych dotycząca samochodu H. (...) w okresie od 6 czerwca 2016 do 5 czerwca 2017 oraz zasądzenie koszów procesu. Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Apelacja jest zasadna. Zaskarżone orzeczenie, aczkolwiek w oparciu o niesporny stan faktyczny, który to Sąd aprobuje w całości narusza wskazany przepis prawa materialnego, mianowicie artykułu 5 Ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.

Zgodnie z art. 5 Ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych z 22 maja 2003 r. tekst jednolity z 8 lutego 2013, Dziennik Ustaw z 2013 pozycja 392 dalej powołanej jako ustawa o ubezpieczeniach. Uprawnienia stron umowy ubezpieczenia obowiązkowego są znacznie ograniczone przez niemożność odmowy zawarcia umowy ubezpieczenia obowiązkowego przez zakład ubezpieczeń, jak i postanowienia rozporządzenia określającego rodzaj i zakres dokumentu potwierdzającego zawarcie umowy ubezpieczenia obowiązkowego.

Swobodzie stron pozostawiono określenie sumy gwarancyjnej, choć też przy ustawowo określonej jej minimalnej wysokości, art. 7 ustawy ubezpieczeniowej oraz wielkość składki ubezpieczeniowej art. 8 ustawy ubezpieczeniowej. Uznać należy odmiennie niż przyjął to Sąd Rejonowy, że wpłata dokonana przez powoda na rzecz pozwanego wraz z podaniem danych powoda, jak i pojazdu marki H. stanowiła ofertę w rozumieniu artykułu 66 k.c. Oświadczenie to zawierało istotne postanowienia umowy. Sąd Okręgowy wskazuje, że w omawianej sprawie nie można pominąć dotychczas łączącej strony umowy ubezpieczeniowej obejmującej okres od 5 czerwca 2015 do 4 czerwca 2016.

Mimo, że umowa ta została wypowiedziana na kolejny okres przez powoda, to nie można pominąć okoliczności z niej wynikających, a także przedstawionych warunków jej dalszego obowiązywania. Uznać należy, że powód wpłacając dniu 6 czerwca kwotę 423 zł. tytułem określonej przez pozwanego składki złożył ofertę zawarcia umowy ubezpieczenia z sumą gwarancyjną przedstawionej propozycji. Przepis art. 5a ustawy ubezpieczeniowej stanowi, że jeżeli zakład ubezpieczeń otrzymał ofertę zawarcia umowy ubezpieczenia obowiązkowego brak odpowiedzi w terminie 14 dni poczytuje się za jej przyjęcie.

Dlatego też uznać należy, że doszło do zawarcia umowy przez milczące przyjęcie oferty. Wskazać należy, że pozwany składkę przyjął, nie negował także na żadnym etapie postępowania, aby składka ta była nieprawidłowo wyliczona, czy też suma gwarancyjna związana z tą składką i istotnymi okolicznościami, co do osoby powoda i jego pojazdu była inna, niż wynikająca z oferty przedłużenia umowy o numerze (...) prze..., poprawiam (...). Zachowanie pozwanego w postaci przyjęcia składki, albowiem do zwrócenia doszło dopiero do powstania sporu w listopadzie 2017 r. poczytywać należało za złożenie oświadczenia woli w rozumieniu art. 60 k.c. po zawarciu umowy ubezpieczenia na proponowanych wcześniej przez stronę pozwaną warunkach.

Podkreślić należy, że przyczyną kłopotów powoda był brak polisy. Nie można jednak z faktu niewystawienia polisy ubezpieczeniowej wywodzić, iż nie doszło do zawarcia umowy ubezpieczenia. W...., wskazać należy, że zgodnie z treścią § 1-go ustęp 2 Rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie rodzaju i zakresu dokumentu potwierdzającego zawarcie umowy ubezpieczenia obowiązkowego z 13 lipca 2012, Dzienniku Ustaw z 2012 r. pozycja 838 dokumentem takim może być także dowód potwierdzający opłacenie składki ubezpieczeniowej, a nie tylko polisa ubezpieczenia, a podkreślić należy, że powód posiada dowód uiszczenia składki ubezpieczeniowej.

Dlatego też Sąd Okręgowy z mocy art. 386 § 1 k.p.c. zmienił zaskarżony wyrok, uwzględniając powództwo. O kosztach postępowania odwoławczego Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 w związku z art. 391 § 1 k.p.c. w oparciu o zasady odpowiedzialności za wynik procesu. Wskazać należy, że kierując się tą samą zasadą, Sąd orzekł o kosztach procesu w I Instancji. O kosztach pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu Sąd Okręgowy orzekł w oparciu o stawki wynikające z Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, Dz.

U. 1714 z późniejszymi zmianami. [koniec 00:13:40.002]