Civil court dismissed claim for 50% land tenure fee discount due to improper request scope and procedural timing.
Legislator summary
AI generatedThe civil court dismissed the housing cooperative's lawsuit seeking a 50% discount on the annual land tenure fee for 2015. The plaintiff argued that the administrative office incorrectly denied the discount because the application was submitted after March 31, while the defendant contended that the plaintiff should have notified the owner of potential discount eligibility before the fee became due. The court ruled that the plaintiff's request was improperly formulated as it sought a discount for the entire property rather than proportionally based on the specific residential units, which violated the statutory requirement for proportional calculation.
Legislator headnote
AI generatedArt. 74 ust. 2 zd. 2 ugn; Art. 321 § 1 k.p.c.: A claim for a proportional land tenure fee discount must specify the exact units and calculate the amount proportionally; a request for a discount on the entire property without such specification is inadmissible.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
II C 2970/15
UZASADNIENIE
wyroku z dnia 4 lutego 2016r. Powódka Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) z siedzibą w W. pozwem z dnia 5 listopada 2015r. (data prezentaty) wniosła przeciwko Miastu S. W. o ustalenie, że powodowej spółdzielni przysługuje bonifikata w wysokości 50% od opłaty rocznej za rok 2015 z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej, na której znajdują się lokale mieszkalne: - nr(...)przy ul. (...) w W.; - nr (...)przy ul. (...) w W.; - nr (...)przy ul. (...) w W.; - nr 17 przy ul. (...) w W.; - nr (...) przy ul. (...) w W.; - nr(...)przy ul. (...) w W. oraz o zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki kosztów postępowania.
W uzasadnieniu powódka wskazała: W dniu 7 kwietnia 2015r. powódka przesłała do (...) D. U. m. (...). W. Biura (...) dokumenty złożone przez jej członków, dotyczące udzielenia 50% bonifikaty od opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntów wraz z informacjami o ilości osób zamieszkałych w lokalu. Pismem z dnia 7 lipca 2015r. w/w Urząd wyjaśnił, że bonifikaty nie zostały przyznane, bowiem wnioski zostały złożone po 31 marca, powołując się na przepis art. 74 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Powódka w piśmie z dnia 3 sierpnia 2015r. ponownie zwróciła się o udzielenie bonifikaty 50% od opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu.
Pozwany w piśmie z dnia 2 października podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. W ocenie powódki właściwy organ na mocy wyżej powołanego przepisu ma obowiązek udzielić 50% bonifikaty od opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego zgodnie z zasadami wskazanymi w ustawie o gospodarce nieruchomościami, a przepis art. 74 ust. 1 powołanej ustawy nie zawiera unormowań w zakresie wniosku o bonifikatę. (pozew k. 1-5) Pozwany Miasto S. W. w odpowiedzi na pozew z dnia 15 grudnia 2015r. wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powódki na jego rzecz kosztów postępowania.
Pozwany podniósł, iż skoro zobowiązany do wniesienia opłaty rocznej (jak powódka) posiada wiedzę o okolicznościach, których zaistnienie może skutkować niewniesieniem opłaty w pełnej wysokości w ustawowym terminie jak w przypadku wystąpienia przesłanek umożliwiających otrzymanie bonifikaty, winien zasygnalizować tę okoliczność właścicielowi gruntu przed dniem, kiedy roszczenie z tego tytułu stało się wymagalne, w związku z czym powódka winna wystąpić o bonifikatę przed dniem 31 marca, w którym upływa termin na uiszczenie opłaty rocznej.
Wskazał również, iż skorzystanie z bonifikaty w opłacie z tytułu użytkowania wieczystego jest prawem użytkownika i to w jego interesie powinno leżeć dopełnienie formalności związanych z otrzymaniem ulgi. (odpowiedź na pozew k. 21-23) Strony na rozprawie w dniu 1 lutego 2016r. podtrzymały swoje stanowisko w sprawie. (protokół rozprawy k.
28) Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powodowa Spółdzielnia jest użytkownikiem wieczystym gruntu w W., na którym usytuowane są lokale mieszkalne, znajdujące się w zasobach Spółdzielni: - nr (...) przy ul. (...); - nr (...)przy ul. (...); - nr(...)przy ul. (...); - nr (...) przy ul. (...); - nr (...) przy ul. (...); - nr (...)przy ul. (...) stanowiącego własność pozwanego m.st. W.. (bezsporne) Dnia 7 kwietnia 2015r. powódka przesłała do (...) D. U. m. (...) W. Biura (...) dokumenty złożone przez jej członków, którym przysługują spółdzielcze własnościowe prawa do w/w lokali, dotyczące udzielenia 50% bonifikaty od opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntów wraz z informacjami o ilości osób zamieszkałych w lokalach, powierzchni lokali oraz numerach obrębów i działek ewidencyjnych. (bezsporne; kopia pisma k.
11) Pismem z dnia 7 lipca 2015r. w/w Urząd wyjaśnił, że bonifikaty nie zostały przyznane, gdyż wymagana dokumentacja została złożona w dniu 13 kwietnia 2015r., a zgodnie z art. 74 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami wnioski o udzielenie bonifikaty mają zostać złożone nie później niż w terminie do 31 marca roku, w którym opłata roczna ma być wniesiona. (bezsporne; pismo k.
12) Pismem z dnia 3 sierpnia 2015r. powódka zwróciła się do Prezydenta m. (...) W. o zajęcie stanowiska w sprawie i udzielenie bonifikaty 50% od opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu, wskazując, iż stanowisko (...) D. U. jest dowolną interpretacją art. 74 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. (pismo k.
9) Pismem z dnia 2 października 2015r. pozwany podtrzymał swoje stanowisko w sprawie odmawiając udzielenia bonifikaty. (pismo k.
13) Powyższy stan faktyczny był bezsporny, znajdował też potwierdzenie w wyżej powołanych dokumentach i kopiach dokumentów, które nie budziły wątpliwości w zakresie ich treści i pochodzenia od poszczególnych podmiotów i których prawidłowości i prawdziwości żadna ze stron w toku postępowania nie kwestionowała.
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. W niniejszej sprawie stan faktyczny był bezsporny, spór dotyczył w istocie prawa. Stosownie do treści art. 189 k.p.c. powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. Zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie Sądu Najwyższego obowiązuje ugruntowane stanowisko, iż decydujący dla korzystania z formy powództwa o ustalenie istnienia lub nieistnienia prawa lub stosunku prawnego jest interes prawny powoda. Żaden z przepisów prawa nie definiuje tego pojęcia, jednakże zostało ono wypracowane wieloletnią praktyką Sądu Najwyższego.
Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego interes prawny może być rozumiany jako potrzeba prawna wynikająca z określonej sytuacji prawnej w przypadku, gdy powstała sytuacja grożąca naruszeniem prawa przysługującego uprawnionemu, bądź też powstała wątpliwość, co do jego istnienia i nie należy go ponadto utożsamiać z interesem jedynie ekonomicznym.( por m.in. wyrok SN z dnia 4 października 2001 r. , I CKN 425/00, , wyrok SN z dnia 27 czerwca 2001 r. II CKN 898/00). Ponadto interes prawny, o którym mowa w przepisie art. 189 k.p.c., nie może być rozumiany subiektywnie, tj. według odczucia powoda, ale obiektywnie, tj. na podstawie rozumnej oceny sytuacji, w której powód występuje z tego rodzaju powództwem.
Interes prawny powoda musi być ponadto zgodny z prawem i zasadami współżycia społecznego, jak również z celem, któremu służy art. 189 k.p.c. ( zob. wyrok SN z dnia 28 listopada 2002 r. , II CKN 1047/00) W przypadku zaś ustalania praw, czy stosunków prawnych interes prawny występuje zazwyczaj wówczas, gdy istnieje niepewność tego stosunku lub prawa i to zarówno z przyczyn faktycznych jak i prawnych. W orzecznictwie przyjmuje się, że przesłanka ta jest spełniona wówczas, gdy nie występuje równocześnie możliwość innej formy ochrony prawnej, w tym potwierdzenia istnienia stosunku prawnego w innym procesie cywilnym ( por. wyrok SN z dnia 8 stycznia 2002 r.
I CKN 723/99). Ponadto nie ulega wątpliwości, że interes prawny w wytoczeniu, a nawet samym tylko popieraniu wcześniej wytoczonego powództwa o ustalenie nie może sprowadzać się do dążenia do otrzymania wyroku sądowego, który miałby zostać użyty w przyszłości w innym postępowaniu ( por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 lutego 1999 roku, I PKN 597/98). Sąd ma obowiązek badania z urzędu czy istnieje interes prawny powoda uzasadniający oparcie powództwa na art. 189 k.p.c., gdyż interes prawny jest materialnoprawną przesłanką powództwa o ustalenie.
W utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego oraz doktrynie przyjmuje się, że interes prawny nie zachodzi z reguły, gdy zainteresowany może na innej drodze osiągnąć w pełni ochronę swoich praw lub na innej drodze taką ochronę już osiągnął. Zgodnie z art. 74 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2015, poz. 1774; dalej ugn) osobom fizycznym, których dochód miesięczny na jednego członka gospodarstwa domowego nie przekracza 50% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzedzającym rok, za który opłata ma być wnoszona, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", na podstawie art. 20 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.
U. z 2015 r. poz. 748, z późn. zm.), właściwy organ udziela na ich wniosek 50% bonifikaty od opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej, jeżeli nieruchomość jest przeznaczona lub wykorzystywana na cele mieszkaniowe. Ust. 2 powołanego przepisu stanowi, iż osoby, o których mowa w ust. 1, którym przysługują spółdzielcze prawa do lokali, korzystają z bonifikaty w formie ulgi w opłatach z tytułu udziału w kosztach eksploatacji budynków. Wysokość ulgi powinna odpowiadać wysokości bonifikaty od opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej, udzielonej spółdzielni mieszkaniowej, proporcjonalnie do powierzchni lokali zajmowanych przez osoby uprawnione do bonifikaty.
Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem orzecznictwa skoro opłata z tytułu użytkowania wieczystego ma charakter cywilnoprawny, to sprawa dotycząca udzielenia bonifikaty od opłaty rocznej z tego tytułu, której materialnoprawną podstawą jest przepis w/w art. 74 ugn nie traci charakteru sprawy cywilnej, zatem w sytuacji, kiedy właściwy organ odmówił udzielenia bonifikaty, jak sprawie niniejszej, osoba zainteresowana może wystąpić do sądu powszechnego (zob. np. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 6 maja 2010r., I SAB/Wa 96/10) W niniejszej sprawie powódka zatem ma interes prawny w żądaniu ustalenia, że przysługuje jej uprawnienie do 50% bonifikaty od opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości, na których usytuowane są lokale mieszkalne wskazane w pozwie.
Wskazać należy, iż interes prawny w sprawie o ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa nie decyduje wprost o zasadności powództwa a jedynie warunkuje możliwość zbadania i ustalenia prawdziwości twierdzeń powoda, że dany stosunek prawny lub prawo istnieje (wyrok Sąd Najwyższego z dnia 18 czerwca 2009r. II CSK 33/09). Jak wynika z wyżej powołanego art. 74 ust. 2 zd. 2 ugn, wysokość ulgi będącej formą bonifikaty, przysługującej osobom wskazanym w tym przepisie odpowiada wysokości bonifikaty od opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej, udzielonej spółdzielni mieszkaniowej proporcjonalnie do powierzchni lokali zajmowanych przez te osoby.
Powódka winna zatem wnieść o ustalenie, że przysługuje jej w wysokości 50% od opłaty rocznej za rok 2015 z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowych, na których usytuowane są wskazane w pozwie lokale mieszkalne proporcjonalnie do ich powierzchni. Tymczasem powódka w istocie domaga się ustalenia, że przysługuje jej 50% bonifikata od opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego całej, bliżej nieokreślonej nieruchomości. Już takie sformułowanie żądania pozwu, którym Sąd jest związany stosownie do treści art. 321 § 1 k.p.c. wyklucza uwzględnienie powództwa, orzeczenie bowiem zgodnie z żądaniem powódki prowadziłoby do rozstrzygnięcia sprzecznego z wyżej powołanym przepisem ugn.
Na marginesie wskazać należy, iż nie ma racji pozwany, podnosząc, że termin na uiszczenie opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego z art. 71 ugn tj. do 31 marca danego roku jest zarazem terminem, w którym uprawniony może składać wniosek o udzielenie bonifikaty i któremu uchybienie wyklucza jej przyznanie. Analiza treści art. 71 i 74 ugn nie daje w ocenie Sądu podstaw do podzielenia powyższego poglądu i, co za tym idzie, przepisy ugn nie wyłączają także późniejszego złożenia wniosku o udzielenie bonifikaty. Nie ma to jednak dla sprawy znaczenia, gdyż powództwo podlegało oddaleniu z innej przyczyny.
Mając to wszystko na względzie, Sąd orzekł jak w punkcie 1. wyroku. O kosztach procesu Sąd orzekł jak w punkcie 2. wyroku stosownie do zasady odpowiedzialności za wynik procesu na podstawie art. 98 § 1 i 4 k.p.c., zasądzając od powódki na rzecz pozwanego kwotę w wysokości 180 zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika procesowego pozwanego ustalonego na podstawie § 6 pkt 2) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn.
Dz.U. z 2013, poz. 461). Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. \zarządzenie: odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi powódki bez pouczenia