Legislator Case Law & Legislation
I ACa 1160/18 AI generated

Appeal court dismissed airfare costs for funeral under civil code funeral expense rules.

Case Number I ACa 1160/18
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Partially Allowed

Legislator summary

AI generated

The appellate court modified the first-instance judgment to award compensation for funeral expenses but rejected the claim for airfare costs. The plaintiff argued that travel expenses were necessary funeral costs under Article 446 of the Civil Code, while the defendant contended that such costs exceed customary funeral expenses. The court ruled that only customary funeral expenditures are recoverable, explicitly excluding travel costs regardless of their necessity or the plaintiff's financial situation.

Legislator headnote

AI generated

Art. 446 § 1 k.c.; Art. 386 § 1 k.p.c.: The obligation to reimburse funeral expenses is limited to customary costs within the specific social circle, excluding travel expenses incurred by the bereaved.

Keywords

AI generated
funeral expenses customary costs civil code travel expenses bereaved relatives reimbursement scope appeal court

Cited Legislation

AI generated
Art. 446 § 1 k.c.
Roszczenie zapłaty odszkodowania powódka wywodziła z brzmienia art. 446 § 1 k.c., zgodnie z którym, jeżeli wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia nastąpiła śmierć poszkodowanego, zobowiązany do naprawienia szkody powinien zwrócić koszty leczenia i pogrzebu temu, kto je poniósł.
Art. 386 § 1 k.p.c.
Z tych względów Sąd Apelacyjny, na podstawie art. 386 § 1 k.p.c., zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji w zaskarżonej części i zasądził od pozwanego na rzecz powódki G.
Art. 100 k.p.c.
oraz stosownie do wyniku procesu obniżając do 7 384 złotych należne powódce koszty procesu (art. 100 k.p.c.).
Art. 98 § 1 and 3 k.p.c.
O kosztach postępowania apelacyjnego, na które składają się opłata od apelacji i koszty zastępstwa procesowego poniesione przez pozwanego w tym postępowaniu, orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c.
Art. 99 k.p.c.
w związku z art. 99 k.p.c. SSA Tomasz Ślęzak SSA Ewa Jastrzębska SSO Jacek Włodarczyk
art. 446 § 1 k.c
Roszczenie zapłaty odszkodowania powódka wywodziła z brzmienia art. 446 § 1 k.c., zgodnie z którym, jeżeli wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia nastąpiła śmierć poszkodowanego, zobowiązany do naprawienia szkody powinien zwrócić koszty leczenia i pogrzebu temu, kto je poniósł.
art. 386 § 1 k.p.c
Z tych względów Sąd Apelacyjny, na podstawie art. 386 § 1 k.p.c., zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji w zaskarżonej części i zasądził od pozwanego na rzecz powódki G.
art. 100 k.p.c
oraz stosownie do wyniku procesu obniżając do 7 384 złotych należne powódce koszty procesu (art. 100 k.p.c.).
art. 99 k.p.c
w związku z art. 99 k.p.c.

Cited Case Law

AI generated
SN z dnia 9 marca 2007 r., V CSK 459/06
wyrok SN z dnia 9 marca 2007 r., V CSK 459/06).
SN z dnia 6 stycznia 1982 r., II CR 556/81
Do tych wydatków zalicza się też koszt postawienia nagrobka, wydatki na wieńce i kwiaty oraz wydatki na poczęstunek biorących udział w pogrzebie osób (wyrok SN z dnia 6 stycznia 1982 r., II CR 556/81; por.
SN z dnia 22 stycznia 1981 r., II CR 600/80
także wyrok SN z dnia 22 stycznia 1981 r., II CR 600/80 ).
SN z dnia 7 marca 1969 r., II PR 641/68
wyrok SN z dnia 7 marca 1969 r., II PR 641/68, OSNCP 1970, nr 2, poz.
V CSK 459/06
Supreme Court partially allowed appeal, remanding life rent case for recalculation of non-material damages to father of deceased race car spectator.
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt I ACa 1160/18

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 października 2019 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący : SSA Ewa Jastrzębska Sędziowie : SA Tomasz Ślęzak (spr.) SO del. Jacek Włodarczyk Protokolant : Katarzyna Noras po rozpoznaniu w dniu 23 października 2019 r. w Katowicach na rozprawie sprawy z powództwa T. K., F. K., G. P. i A. K. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 26 września 2018 r., sygn. akt II C 696/18 1) zmienia zaskarżony wyrok w punkcie II. w ten sposób, że:

a) zasądza od pozwanego na rzecz powódki G. P. 50 000 (pięćdziesiąt tysięcy) złotych z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 19 września 2017 r., b) zasądza od pozwanego na rzecz powódki G. P. 7 384 (siedem tysięcy trzysta osiemdziesiąt cztery) złote z tytułu kosztów procesu;

2) zasądza od powódki G. P. na rzecz pozwanego 1 637 (tysiąc sześćset trzydzieści siedem) złotych z tytułu kosztów postępowania apelacyjnego. SSA Tomasz Ślęzak SSA Ewa Jastrzębska SSO del. Jacek Włodarczyk I A Ca 1160/18

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 26 września 20118 roku Sąd Okręgowy w Katowicach zasądził od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej w W. na rzecz powoda T. K. kwotę 30.000 zł., na rzecz powodów F. K. i A. K. kwoty po 60.000 zł., z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 19 września 2017 r., oddalając powództwa w pozostałym zakresie i orzekając o kosztach procesu. Sąd ten zasądził także od pozwanego na rzecz powódki G. P. kwotę 55727,24 zł., z ustawowymi odsetkami za opóźnienie: od kwoty 50.000 zł., od dnia 19 września 2017r. i od kwoty 5727,24 zł., od dnia 18 czerwca 2018r. oraz zasądził od pozwanego na rzecz powódki G.

P. kwotę 8204,00 zł., tytułem zwrotu kosztów procesu (punkt II wyroku). Z istotnych, z punktu widzenia zakresu zaskarżenia, motywów Sądu pierwszej instancji wynika, że powódka G. P. domagała się zasądzenia od pozwanego kwoty 50.000,00 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 19 września 2017 roku tytułem zadośćuczynienia w związku ze śmiercią swojej siostry H. D. w wypadku komunikacyjnym, sprawcą którego był kierowca kierujący pojazdem ubezpieczonym w zakresie OC u pozwanego oraz kwoty 5727,24 zł z tytułu zwrotu kosztu zakupu biletów lotniczych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 18 czerwca 2018 roku.

Wobec tego, iż powódka G. P. mieszka w U., na pogrzeb siostry przyleciała samolotem. Koszt biletu wyniósł 1870 dolarów, co po przeliczeniu daje kwotę 5727,24 zł. Roszczenie zapłaty odszkodowania powódka wywodziła z brzmienia art. 446 § 1 k.c., zgodnie z którym, jeżeli wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia nastąpiła śmierć poszkodowanego, zobowiązany do naprawienia szkody powinien zwrócić koszty leczenia i pogrzebu temu, kto je poniósł. W ocenie Sądu Okręgowego, biorąc pod uwagę więzi, jakie łączyły G.

P. ze zmarłą siostrą należy uznać, iż jej udział w uroczystości pogrzebowej był w pełni uzasadniony, niezależnie od odległości, jaka dzieliła ją od miejsca ceremonii. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, iż koszy przelotu powódki należy zaliczyć do kosztów pogrzebu. W apelacji od tego wyroku pozwany zaskarżając go w zakresie 5.727,24 zł, powyżej kwoty 50.000,00 zł, zasądzonej na rzecz powódki G. P. jako zwrot kosztów zakupu biletów lotniczych wraz z rozstrzygnięciem o kosztach postępowania zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, art. 446 § 1 kodeksu cywilnego poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, iż zwrot kosztów zakupu biletów lotniczych w kwocie 5.727,24 zł przez powódkę należy zaliczyć do kosztów pogrzebu.

W oparciu o ten zarzut pozwany wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa w części objętej zaskarżeniem oraz zasądzenie na rzecz pozwanego kosztów wg norm przepisanych ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, przy uwzględnieniu kosztów postępowania odwoławczego. Powódka G. P. wniosła o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny zważył co następuje. Apelacja zasługuje na uwzględnienie. Sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił z jakich przyczyn uznał, że koszty przelotu powódki na pogrzeb siostry należy zaliczyć do kosztów tego pogrzebu podlegających zwrotowi w oparciu o art. 446 § 1 kodeksu cywilnego.

Jest oczywiste, że udział powódki w uroczystości pogrzebowej jej siostry był uzasadniony tyle tylko, że w świetle poglądów zarówno doktryny jak i judykatury wydatki związane z przybyciem na pogrzeb nie mieszczą się w zakresie odpowiedzialności podmiotu zobowiązanego do zwrotu kosztów pogrzebu. Granice obowiązku zwrotu kosztów pogrzebu wyznaczają bowiem zwyczaje przyjęte w danym środowisku. Te zwyczaje należy rozumieć jako zwykle ponoszone wśród określonego kręgu osób koszty związane z pochowaniem zmarłego. Kierować się należy kryteriami obiektywnymi, oczywiście odniesionymi do pewnego kręgu podmiotów i nie można utożsamiać określenia „zwyczaje przyjęte w danym środowisku" z kosztami poniesionymi przez konkretną osobę w konkretnym przypadku (por. wyrok SN z dnia 9 marca 2007 r., V CSK 459/06).

Orzecznictwo Sądu Najwyższego dostarcza wielu przykładów wydatków związanych z pogrzebem bezpośrednio (jak przewóz zwłok, nabycie trumny, zakup miejsca na cmentarzu i in.), jak również zwrot wydatków, odpowiadających zwyczajom danego środowiska. Do tych wydatków zalicza się też koszt postawienia nagrobka, wydatki na wieńce i kwiaty oraz wydatki na poczęstunek biorących udział w pogrzebie osób (wyrok SN z dnia 6 stycznia 1982 r., II CR 556/81; por. także wyrok SN z dnia 22 stycznia 1981 r., II CR 600/80 ). Do kosztów pogrzebu orzecznictwo zalicza ponadto umiarkowany wydatek poniesiony na zakup niezbędnej odzieży żałobnej, której noszenie zarówno w czasie pogrzebu, jak i przez dłuższy czas po zgonie osoby bliskiej jest zwyczajowo przyjęte w wielu środowiskach w naszym społeczeństwie (por. wyrok SN z dnia 7 marca 1969 r., II PR 641/68, OSNCP 1970, nr 2, poz. 33).

Dlatego uznać należało że koszty przelotu powódki na pogrzeb siostry nie podlegały zwrotowi. I nie ma znaczenia, że koszty te były znaczące, a powódka nie mogła ich zmniejszyć wybierając inny wariant podróży, była bowiem w sytuacji przymusowej. Chodzi tu jednak nie o wysokość tych kosztów lecz o zasadę. Przyjęcie bowiem, że osobie udział której w pogrzebie jest uzasadniony, na podstawie art. 446 § 1 k.c. należny jest w ramach zwrotu kosztów pogrzebu zwrot kosztów przejazdu na pogrzeb z każdego miejsca byłoby zbyt daleko idące.

Tego z pewnością nie wyznaczają zwyczaje przyjęte w danym środowisku. Z tych względów Sąd Apelacyjny, na podstawie art. 386 § 1 k.p.c., zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji w zaskarżonej części i zasądził od pozwanego na rzecz powódki G. P. wyłącznie nie kwestionowaną kwotę zadośćuczynienia wynoszącą 50 000 zł., z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 19 września 2017 r., oddalając w ten sposób jej powództwo w pozostałym zakresie tj. w zakresie kwoty 5727,24 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 18 czerwca 2018 r. oraz stosownie do wyniku procesu obniżając do 7 384 złotych należne powódce koszty procesu (art. 100 k.p.c.).

O kosztach postępowania apelacyjnego, na które składają się opłata od apelacji i koszty zastępstwa procesowego poniesione przez pozwanego w tym postępowaniu, orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w związku z art. 99 k.p.c. SSA Tomasz Ślęzak SSA Ewa Jastrzębska SSO Jacek Włodarczyk