Legislator Case Law & Legislation
I C 1826/18 AI generated

Civil court dismisses claim for 10x fee, ruling only market rent applies to unauthorized land use.

Case Number I C 1826/18
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The civil court dismissed the municipality's claim for 33,723.93 PLN based on a 10x fee for unauthorized land occupation. The defendant admitted to occupying the plaintiff's land without a lease or notice, but the court rejected the administrative regulation used to calculate the penalty. Instead, the court applied market rental rates determined by an expert witness to establish the actual compensation owed.

Legislator headnote

AI generated

Art. 224, 225 k.c.; Unauthorized use of another's property entitles the owner to market rent, not arbitrary administrative multipliers.

Keywords

AI generated
unauthorized land occupation market rental rates civil compensation administrative regulation property rights expert valuation dismissal of claim

Cited Legislation

AI generated
Art. 224 k.c.
Za korzystanie z rzeczy, stosownie do art. 224 i 225 kc, należy się właścicielowi wynagrodzenie z takiej wysokości, w jakiej - w danych okolicznościach - mógłby je uzyskać, gdyby rzecz wynajął lub wydzierżawił czy oddał w odpłatne używanie na podstawie innego stosunku prawnego.
Art. 225 k.c.

Cited Case Law

AI generated
wyr. SN z 7.04.2000 r., IV CKN 5/00
wyr. SN z 31.03.2004 r., II CK 162/03
II CK 162/03
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt I C 1826/18

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 lutego 2020 r. Sąd Rejonowy w Łomży I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSR Małgorzata Jędrzejewska Protokolant: Anna Świderska po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2020 r. w Łomży sprawy z powództwa Gminy B. przeciwko (...) sp. z o.o. w Ł. o zapłatę powództwo oddala.

UZASADNIENIE

Powódka Gmina B. wniosła o zasądzenie od pozwanej (...) sp. z o.o. w Ł. kwoty 33.723,93 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od kwoty 34.180,40 zł za okres od dnia 23.04.2016 r. do dnia 18.07.2016 r. i od kwoty 33.723,93 zł za okres od dnia 19.07.2016 r. do dnia zapłaty oraz kosztami procesu, w tym kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu wskazała, iż jest właścicielką działek gruntu poł. w B. o nr (...) które są wykorzystywane do celów publicznych jako drogi wewnętrzne. W dniu 9.02.2016 r. pozwana złożyła wniosek o wydanie zezwolenia na zajęcie w dniach 18 i 19 lutego 2016 r. pasa drogowego ul. (...) w B., obejmującego część powierzchni przedmiotowej nieruchomości powódki w celu umieszczenia kabla niskiego napięcia w ramach budowy przyłącza elektrycznego.

Pismem z dnia 16.02.2016 r., doręczonym pozwanej w dniu 22.02.2016 r. powódka nie wyraziła zgody na zajęcie pasa drogowego, ze względu na złe warunki atmosferyczne, które uniemożliwiały przeprowadzenie w tym czasie robót drogowych. Pomimo nie uzyskania zgody powódki pozwana w dnia 18,1 9 i 22 lutego 2016 r. przeprowadziła na przedmiotowej nieruchomości roboty budowlane, związane z budową przyłącza elektrycznego. Wykonanie tych robót wiązało się z zajęciem części nieruchomości w dniu 18.02.2016 r. o pow. 433,01 m ( 2), w dniu 19.02.2016 r. o pow. 232,80 m ( 2), w dniu 22.02.2010 r. o pow. 188,70 m ( 2), co zostało stwierdzone przez pracowników Urzędu Miejskiego w B.

S. W. i T. W., którzy sporządzili protokoły kontroli oraz dokumentację fotograficzną. W dniu 29.02.2016 r. pozwana złożyła kolejny wniosek o wydanie zezwolenia na zajęcie w dniach 9-11 marca 2016 r. pasa drogowego w miejscach gdzie w dniach 18, 19 i 22 lutego 2016 r. poprowadziła roboty budowalne. Do wniosku dołączyła mapę, przedstawiającą obszar, który pokrywał się z obszarem, zajętym w dniach 18, 19 i 22 lutego 2016 r., na co powódka nie wyraziła zgody. Powódka wyliczyła wynagrodzenie za korzystanie przez pozwaną z przedmiotowej nieruchomości na kwotę 34.180,40 zł, zgodnie z § 9 pkt. 1 zarządzenia Prezydenta Miasta B. z dnia 8.05.2015 r. jako dziesięciokrotność opłaty, która byłaby należna za zajęcie elementów drogi wewnętrznej poza jezdnią oraz wezwała pozwaną do uiszczenia tej kwoty w termie 7 dni.

Pozwana w piśmie kierowanym do powódki z dnia 6.04.2016 r. przyznała, że samowolnie zajęła nieruchomość, stanowiącą własność powódki oraz wyraziła z tego powodu ubolewanie oraz zobowiązała się do zapłaty wynagrodzenia za korzystnie z tej nieruchomości. Powódka dwukrotnie ponowiła wezwanie do zapłaty. W dniu 18.07.2016 r. pozwana przekazała na rachunek bankowy powódki kwotę 2.348 zł, którą częściowo do kwoty 456,47zł została zarachowana na poczet wynagrodzenia za korzystanie z przedmiotowej nieruchomości, do zapłaty zatem pozostaje kwota 33.723,93 zł.

Referendarz Sądu Rejonowego w Białymstoku nakazem zapłaty w postepowaniu upominawczym z dnia 11.12.2017 r. sygn.. akt I Nc 11336/17 uwzględnił powództwo w całości (k.-65). Pozwana (...) Sp. z o.o. w Ł. wniosła sprzeciw od powyższego nakazu zapłaty wnosząc o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu. W uzasadnieniu sprzeciwu zaprzeczyła aby w lutym 2016 r. dokonywała prac budowlanych na przedmiotowych działkach gruntu. Wskazała, iż umowę wykonało przedsiębiorstwo (...), byłego pracownika UM w B.. Kwestionowała również wysokość żądanego wynagrodzenia, które według niej powinno być wyliczone według stawek rynkowych a nie zarządzenia Prezydenta Miasta B., który jest stroną w sprawie.

Sąd Rejonowy w Łomży ustalił i zważył, co następuje:

Powódka Gmina B. jest właścicielką działek gruntu poł. w B. o nr (...), które są wykorzystywane do celów publicznych jako drogi wewnętrzne (okoliczność bezsporna). W dniu 9.02.2016 r. pozwana (...) Sp. z o.o. w Ł. złożyła do Urzędu Miejskiego w B. wniosek o wydanie zezwolenia na zajęcie w dniach 18 i 19 lutego 2016 r. pasa drogowego ul. (...) w B., obejmującego część powierzchni przedmiotowej nieruchomości powódki w celu umieszczenia kabla niskiego napięcia w ramach budowy przyłącza elektrycznego (wniosek k.-21). Pismem z dnia 16.02.2016 r., doręczonym pozwanej w dniu 22.02.2016 r. powódka nie wyraziła zgody na zajęcie pasa drogowego, ze względu na złe warunki atmosferyczne, które uniemożliwiały przeprowadzenie w tym czasie robót drogowych (pismo k.-22, potwierdzenie doręczenia k.-23).

Pomimo nie uzyskania zgody pozwana w dnia 18, 19 i 22 lutego 2016 r. przeprowadziła na przedmiotowej nieruchomości powódki roboty budowlane, związane z budową przyłącza elektrycznego (zeznania świadków T. W. k.-180v, B. G. k.-192-193). W dniu 18.02.2016 r. pracownicy Urzędu Miejskiego w B. S. W. i T. W. stwierdzili zajęcie część nieruchomości o pow. 433,01 m 2, w dniu 19.02.2016 r. o pow. 232,80 m 2, w dniu 22.02.2010 r. o pow. 188,70 m 2, co zostało stwierdzone w protokołach kontroli z dnia 18.02.2016 r., 19.02.2016 r. i 22.02.2016 r. oraz potwierdzone dokumentacją fotograficzną (protokoły k.-24, 34, 41, dokumentacja fotograficzna k.-25-33, 35-40, 42-47).

Pozwana w dniu 29.02.2016 r. złożyła do Urzędu Miejskiego w B. kolejny wniosek o wydanie zezwolenia na zajęcie w dniach 9-11 marca 2016 r. pasa drogowego w miejscach gdzie w dniach 18, 19 i 22 lutego 2016 r. poprowadziła roboty budowalne. Do wniosku dołączyła mapę, przedstawiającą obszar, który pokrywał się z obszarem, zajętym w dniach 18, 19 i 22 lutego 2016 r., oraz harmonogram zajęcia pasa drogi (wniosek k.-48, harmonogram k.-49, mapa k.-50-52). Pismem z dnia 3.03.2016 r. powódka nie wyraziła zgody na zajęcie pasa drogowego (pismo k.-53).

B. G. w piśmie z dnia 6.04.2016 r. przyznał, że samowolnie zajął nieruchomość, stanowiącą własność powódki oraz wyraził z tego powodu ubolewanie oraz zobowiązał się do zapłaty wynagrodzenia za korzystnie z tej nieruchomości (pismo k.-56). Powódka pismem z dnia 13.04.2016 r. wezwała pozwaną do zapłaty w terminie 7 dni kwoty 34.180,40 zł tytułem wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z przedmiotowej drogi wewnętrznej ul. (...) w dniach 18, 19 i 22 lutego 2016 r. zgodnie z § 9 pkt. 1 zarządzenia Prezydenta Miasta B. z dnia 8.05.2015 r. jako dziesięciokrotność opłaty, która byłaby należna za zajęcie elementów drogi wewnętrznej poza jezdnią (wezwanie k.-54).

Pismem z dnia 5.07.2016 r. powódka ponownie wezwała pozwaną do zapłaty 36.549,39 zł tytułem wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z przedmiotowej drogi wewnętrznej w terminie 7 dni (wezwanie k.-59, potwierdzenie doręczenia k.-60) W dniu 18.07.2016 r. pozwana przekazała na rachunek bankowy powódki kwotę 2.348 zł, która częściowo do kwoty 456,47 zł została zarachowana przez powódkę na poczet wynagrodzenia za korzystanie z przedmiotowej nieruchomości (okoliczność bezsporna). Zdaniem Sądu powództwo jako niezasadne nie zasługiwało na uwzględnienie.

W ocenie Sądu powódka udowodniła, iż pozwana spółka w dniach 18, 19 i 22 lutego 2016 r. przeprowadziła na przedmiotowej nieruchomości powódki roboty budowlane, związane z budową przyłącza elektrycznego. Potwierdzili to bowiem świadkowie przesłuchani w sprawie T. W. (k.-180v) oraz B. G. (k.-192-193). Potwierdzają to także protokoły kontroli z dnia 18.02.2016 r., 19.02.2016r. i 22.02.2016 r. oraz dokumentacja fotograficzna, sporządzone przez pracowników Urzędu Miejskiego w B. S. W. i T. W. (protokoły k.-24, 34, 41, dokumentacja fotograficzna k.-25-33, 35-40, 42-47).

Zdaniem Sądu powyższe prace zostały wykonane przez pozwaną bez zgody powódki albowiem w dniu 9.02.2016 r. (...) Sp. z o.o. w Ł. złożyła do Urzędu Miejskiego w B. wniosek o wydanie zezwolenia na zajęcie w dniach 18 i 19 lutego 2016 r. pasa drogowego ul. (...) w B., obejmującego część powierzchni przedmiotowej nieruchomości powódki w celu umieszczenia kabla niskiego napięcia w ramach budowy przyłącza elektrycznego (wniosek k.-21), na co powódka pismem z dnia 16.02.2016 r,. doręczonym pozwanej w dniu 22.02.2016 r. nie wyraziła zgody, ze względu na złe warunki atmosferyczne, które uniemożliwiały przeprowadzenie w tym czasie robót drogowych (pismo k.-22, potwierdzenie doręczenia k.-23).

Ponadto fakt zajęcia przedmiotowego pasa gruntu bez zgody powódki potwierdził B. G. członek zarządu pozwanej spółki w oświadczeniu z dnia 6.04.2016 r. (k.-56) oraz podczas przesłuchania w charakterze świadka. Obszar zajętego przez pozwaną pasa drogowego wynika z protokołów kontroli z dnia 18.02.2016 r., 19.02.2016r. i 22.02.2016 r. oraz dokumentacji fotograficznej, sporządzonej przez pracowników Urzędu Miejskiego w B. S. W. i T. W. (protokoły k.-24, 34, 41, dokumentacja fotograficzna k.-25-33, 35-40, 42-47). Pozwana nie złożyła żadnych dowodów przeciwnych, świadczących o innej powierzchni zajętej nieruchomości.

Dlatego też w ocenie Sądu należy przyjąć, iż pozwana w dniu 18.02.2016 r. zajęła część nieruchomości o pow. 433,01 m 2, w dniu 19.02.2016 r. o pow. 232,80 m 2, w dniu 22.02.2010 r. o pow. 188,70 m 2. Powódka wskazała, że wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z przedmiotowej drogi wewnętrznej ul. (...) w dniach 18, 19 i 22 lutego 2016 r. ustaliła na kwotę 34.180,40 zł, zgodnie z § 9 pkt. 1 zarządzenia Prezydenta Miasta B. z dnia 8.05.2015 r. jako dziesięciokrotność opłaty, która byłaby należna za zajęcie elementów drogi wewnętrznej poza jezdnią (wezwanie k.-54).

Zgodnie z § 9 pkt. 1 zarządzenia nr 342/15 Prezydenta Miasta B. z dnia 8.05.2015 r. w sprawie określenia wysokości opłat za zajęcie części nieruchomości, stanowiących drogi wewnętrzne, będące własnością Gminy B., zlokalizowanych w granicach administracyjnych Miasta B. za zajęcie drogi wewnętrznej, bez zawarcia umowy dzierżawy lub bez zawiadomienia zarządcy drogi, o którym mowa w § 3 ust. 1 uzasadnia żądanie od zajmującego wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z drogi wewnętrznej w wysokości 10-krotności opłaty, ustalonej zgodnie ze stawkami określonymi w § 2, 3, 4, 5, 6, 7 (zarządzenie k.-19-20).

W ocenie Sądu powyższe zarządzenie Prezydenta Miasta B. nie może mieć zastosowania w postępowaniu sądowym. Albowiem jest to wewnętrzny akt administracyjny, który może mieć zastosowanie w postępowaniu administracyjnym. Nie wiadomo również w jaki sposób i w oparciu o jakie czynniki została ustalona wysokość poszczególnych stawek w nim wskazanych. Sąd zatem nie miał możliwości dokonania ich oceny co do ich wysokości. Za korzystanie z rzeczy, stosownie do art. 224 i 225 kc, należy się właścicielowi wynagrodzenie z takiej wysokości, w jakiej - w danych okolicznościach - mógłby je uzyskać, gdyby rzecz wynajął lub wydzierżawił czy oddał w odpłatne używanie na podstawie innego stosunku prawnego.

Jak wskazano w orzecznictwie sądowym o wysokości należnego właścicielowi wynagrodzenia z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości decydują stawki rynkowe za korzystanie z danego rodzaju rzeczy w określonych warunkach i czas posiadania rzeczy przez adresata roszczenia. Wynagrodzenie to nie dzieli się na świadczenia okresowe i nie może być dochodzone na przyszłość gdyż okresowej płatności nie przewiduje ustawa, lecz jest należnością jednorazową za cały okres korzystania z rzeczy przez posiadacza bez tytułu prawnego (por. wyr.

SN z 7.04.2000 r., IV CKN 5/00 i z 31.03.2004r. II CK 162/03). Na okoliczność ustalenia rynkowej wysokości czynszu, który mógłby być uzyskany przez Gminę B. z tytułu dzierżawy za przedmiotowe działki gruntu za okres 18, 19, 22 lutego 2016 r. Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego z zakresu szacowania nieruchomości. Biegła A. C. w opinii z dnia 25.11.2019 r. ustaliła wysokość czynszu z tytułu dzierżawy za przedmiotowe działki na kwotę 249 zł, w tym za dzień 18.02.2016 r. w kwocie 126 zł, 19.02.2016 r. w kwocie 68 zł i 22.02.2016 r. w kwocie 55 zł (opinia k.-206-217).

W ocenie Sądu powyższa opinia biegłej jest rzetelna, pełna, jasna i w związku z tym zasługuje na uwzględnienie. Sformułowane w niej wnioski zostały poparte logicznym uzasadnieniem. Ponadto powyższe ustalenia biegłej nie były kwestionowane przez strony. W ocenie Sądu sposób wyliczonego przez biegłą wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z przedmiotowych działek gruntu uwzględnienia kryterium stopnia ingerencji pozwanej w prawa własności powódki i pozostaje w odpowiedniej relacji do takiego stopnia (zakresu) korzystania z cudzego gruntu.

Uwzględnia również średnie stawki czynszu dzierżawnego za podobne grunty, obowiązujące na terenie miasta B.. Biorąc zatem powyższe pod uwagę powódce przysługuje wynagrodzenie za bezumowne korzystanie przez pozwaną z przedmiotowych działek gruntu w kwocie 249 zł. Jak wynika z uzasadnienia pozwu pozwana zapłaciła powódce z tego tytułu kwotę 456,47 zł. A zatem zaspokoiła w całości przedmiotowe roszczenia powódki. Z tego też względu na podstawie art. 224 i 225 kc powództwo jako zaspokojone w całości przed wytoczeniem niniejszego powództwa podlegało oddaleniu.