Criminal appeal dismissed; spouse liable for pre-2005 debt despite marital property agreement unknown to creditor.

Sygn. akt VI Gz 55/14 POSTANOWIENIE Dnia 14 marzec 2014 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie VI Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Anna Walus-Rząsa Sędziowie: SSO Barbara Frankowska SSO Beata Hass-Kloc ( spr). Protokolant: starszy sekretarz sądowy Joanna Kościak po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2014 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku wierzyciela: Zakład (...) Sp. z o.o. w G. z udziałem małżonka dłużniczki: M. P. o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika na skutek zażalenia małżonki dłużnika na postanowienie Sądu Rejonowego w R. V Wydziału Gospodarczego z dnia 31 października 2013r., sygn. akt V GCo 383/13 postanawia: oddalić zażalenie.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 31 października 2013r. Sąd Rejonowy Sąd Gospodarczy w Rzeszowie nadał klauzulę wykonalności prawomocnemu nakazowi zapłaty Sądu Rejonowego Sądu Gospodarczego w Rzeszowie z dnia 3.02.2007r., sygn. akt V GNc 310/07 także przeciwko małżonkowi dłużniczki M. P. z ograniczeniem jego odpowiedzialności do majątku objętego ustawową wspólnością majątkową. Ponadto zasądził od małżonka dłużniczki na rzecz wierzyciela Zakład (...) Sp. z o.o. w G. kwotę 110zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu Sąd podał, iż zasądzona w nakazie zapłaty należność powstała przed dniem 20.01.2005r., w związku z czym znajdzie zastosowanie art. 787 kpc w brzmieniu obowiązującym przed dniem 20.01.2005r.

Sąd wskazał, iż małżonkowie prowadzili wspólne gospodarstwo domowe i przyczyniali się według swych możliwości do utrzymania rodziny. Również zawarcie umowy majątkowej małżeńskiej w dniu 18.12.2001r nie stanowi podstaw do wyłączenia odpowiedzialności małżonka dłużnika ,albowiem zobowiązanie powstało i stało się wymagalne w 2004r , zaś brak dowodu , aby wierzyciel wiedział o przedmiotowej umowie. Sąd Rejonowy przywołał w tym zakresie treść art. 47 krio oraz wydane na tym tle orzeczenie SA w W. z dnia 29.06.2012r , III APz 8/12 i zacytował treść art. 41 krio.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Sąd wskazał art. 787 § 1 kpc w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy z dnia 17.06.2004r. o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz zmianie innych ustaw ( Dz. U. nr 1662, poz. 1691 ) oraz art. 770 kpc. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone zażaleniem małżonka dłużniczki M. P.. Zdaniem skarżącego zasadniczą kwestią do rozstrzygnięcia było czy dłużniczka pozostawała w ustroju małżeńskiej wspólności majątkowej w chwili powstania zobowiązania – otóż nie , albowiem dniu 18.12.2001r zawarli umowę majątkową małżeńską.

Z tych też względów skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia.

Sąd Okręgowy mając na uwadze powyższe zważył co następuje:

Zażalenie uczestnika nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Okręgowy przyjął za własne ustalenia faktyczne i prawne Sądu I instancji. Na początku należy zgodzić się z stanowiskiem Sądu Rejonowego, nie kwestionowanym już w zażaleniu,że w niniejszej sprawie stosownie do art. 787 § 1 k.p.c. w zw. z art. 5 ust. 5 pkt 1 i ust. 6 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy – kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2004 r., nr 162, poz. 1691) tytułowi egzekucyjnemu, wydanemu przeciwko osobie pozostającej w związku małżeńskim, sąd nada klauzulę wykonalności także przeciwko jej małżonkowi, z ograniczeniem jednak jego odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością majątkową.

Przed nadaniem klauzuli wykonalności sąd wysłucha małżonka dłużnika. W ocenie Sądu Okręgowego zostały spełnione przesłanki do nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużniczki M. P., na podstawie wyżej wskazanych przepisów prawnych. W związku z tym, iż zobowiązanie powstało przed wejściem w życie ustawy, nowelizującej przepis art. 787 kpc., należało orzec na podstawie przepisów obowiązujących do dnia 20.01.2005r. W dacie zaciągnięcia zobowiązania przez dłużnika nie była wymagana, zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami prawa, zgoda współmałżonka.

O powyższym przemawiają dowody z akt sprawy V GNC 310/07 w szczególności faktury VAT, dowody WZ ( k- 4-21),wezwania do zapłaty k- 37. Na uwagę zasługuje fakt, co słuszne podniósł skarżący, że dla nadania klauzuli wykonalności w trybie art. 787 kpc niezbędne jest ustalenie czy małżonkowie podlegają ustrojowi wspólności majątkowej oraz czy wierzytelność powstała w czasie trwania tej wspólności i nie dotyczy majątku odrębnego dłużnika. Małżeńska wspólność majątkowa musi istnieć zarówno w chwili powstania tytułu egzekucyjnego , jak i w chwili nadawania klauzuli przeciwko dłużnikowi ( por. post.

SN z dnia 08.06.1967, I CZ 18/67). Nie dotyczy to jednak szczególnej sytuacji , gdy małżonkowie w drodze umowy wyłączyli wspólność majątkową , a zawarcie tej umowy nie było znane wierzycielowi. W takim przypadku taka umowa jest w stosunku do wierzyciela bezskuteczna , a małżonków należy traktować tak , jak gdyby obowiązywał ich ustrój ustawowy ze wszystkimi tego konsekwencjami ( por. Uchwała SN z dnia 30.04.1980r, III CZP 18/80). Z pism procesowych obu stron wynika ,że wierzyciel (k-42) nie wiedział o powyższej umowie i sam uczestnik ( k- 24,33-35) nie powoływał się na okoliczność ,że wierzyciel był powiadamiany o niej.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji postanowienia po myśli art. 385 kpc w zw. z art. 397 par 2 kpc. Zarządzenie:

1. odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi wnioskodawcy oraz uczestnikowi M. P.;

2. po wykonaniu pkt. 1 akta zwrócić Sądowi Rejonowemu Sądowi Gospodarczemu w R..