Court dismisses claim for severance pay when pension rights are acquired over two years after employment ends.

Sygn. akt IV P 44/19

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 lipca 2019 r. Sąd Rejonowy w Suwałkach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSR Karol Kwiatkowski Protokolant: sekr. sądowy Magda Warakomska po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2019 r. w Suwałkach na rozprawie sprawy z powództwa W. M. (1) przeciwko Spółdzielni (...) w G. o odprawę rentową I. Oddala powództwo. II. Zasądza od powoda W. M. (1) na rzecz pozwanej Spółdzielni (...) w G. 1.367,00 zł (jeden tysiąc trzysta sześćdziesiąt siedem złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. SSR Karol Kwiatkowski Sygn. akt IV P 44/19

UZASADNIENIE

Powód W. M. (1) w pozwie skierowanym przeciwko Spółdzielni (...) w G. domagał się zasądzenia od pozwanej na swoją rzecz kwoty 6.373,76 zł. (tj. dwukrotnego wynagrodzenia za pracę) wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 9.05.2019r. tytułem odprawy rentowej. Ponadto domagał się zasądzenia od pozwanej zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu wskazał, iż był zatrudniony u pozwanej od 12.07.1993r. na podstawie umowy o pracę, na stanowisku pomocnik mleczarski, operator urządzeń warzelni sera. Pozwana wypowiedziała umowę o pracę.

Uzasadniając tę decyzję pozwana tłumaczyła się długotrwałą nieobecnością powoda w pracy na skutek niezdolności do pracy wynikłej z problemów zdrowotnych. Powód przepracował u pozwanej ponad 20 lat i nabył prawo do odprawy rentowej w wysokości 2-krotnego wynagrodzenia. Powód zwrócił się do pozwanej, domagając się wypłaty należnej odprawy rentowej, jednak pozwana pismem z dnia 8.05.2019r. odmówiła wypłaty tego świadczenia. Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 30.05.2019r. Sad uwzględniając powództwo w całości nakazał pozwanej Spółdzielni (...) w G., aby zapłaciła powodowi W.

M. (1) kwotę 6.373,76 zł. brutto wraz odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 9 maja 2019r. do dnia zapłaty w terminie dwóch tygodni od doręczenia nakazu albo wniosła w tym terminie sprzeciw. W sprzeciwie od nakazu zapłaty, skarżąc go w całości, pozwana Spółdzielnia (...) w G. domagała się oddalenia powództwa oraz zasądzenia od powoda na swoją rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, powiększonych o opłatę skarbową. Pozwana potwierdziła, że powód zatrudniony był w Spółdzielni (...) w S. a od dnia połączenia w Spółdzielni (...) w G., łącznie w okresie od 12.07.1993 roku do dnia 20.04.2017 roku.

Powód, po upływie ponad 2 lat od zakończenia stosunku pracy wystąpił o wypłatę odprawy rentowej w wysokości 2 - krotnego wynagrodzenia umowy o pracę, przy czym średnie miesięczne wynagrodzenie brutto z ostatnich 3 miesięcy (IV, V, VI 2016 roku) wynosiło 3.186.88 zł. Pozwany pismem z dnia 8.05.2019 roku poinformował powoda, że takowa odprawa jemu nie przysługuje. Zgodnie z obowiązującym powoda Regulaminem Wynagradzania pracowników zatrudnionych w Spółdzielni (...) (§16 Regulaminu) pracownikowi przysługuje jednorazowa odprawa pieniężna w związku z przejściem na emeryturę lub rentę, której podstawę wymiaru stanowi średnie wynagrodzenie pracownika z 3 ostatnich miesięcy liczone jak za urlop wypoczynkowy w wysokości: - 100 % podstawy po 10 latach pracy, - 150 % podstawy po 15 latach pracy, - 200 % podstawy po 20 latach pracy.

Gdyby więc stosunek pracy powoda ustał w związku z przejściem na rentę otrzymałby 200% podstawy to jest kwotę 6.373.76 zł. Jednakże w przypadku powoda stosunek pracy rozwiązał się na podstawie art. 53 § 1 pkt 1 lit. b kp w związku z nieobecnością dłuższą niż łączny okres pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku oraz pobierania świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze 3 miesiące. Podkreślić też należy, że z oświadczenia powoda z dnia 6.05.2019 roku załączonego do pozwu wynika, że przez rok czasu od 10.04.2018 roku do dnia 9.04.2019 roku uzyskał on status bezrobotnego, którego nabycie wiązało się między innymi z koniecznością zadeklarowania gotowości do pracy.

W związku z powyższym należy przyjąć, że nie istniał związek pomiędzy rozwiązaniem stosunku pracy a nabyciem przez powoda prawa do renty. Między oboma zdarzeniami nie ma związku czasowego ani przyczynowo skutkowego i w związku z tym nie zaszło ustanie stosunku pracy w związku z przejściem na rentę o którym mowa w art. 92 1 § 1 kp, co jest warunkiem przysługiwania odprawy rentowej. Sąd ustalił, co następuje: W. M. (1) pozostawał zatrudniony w Spółdzielni (...) w S. a od dnia połączenia w Spółdzielni (...) w G., na podstawie umowy o pracę, łącznie w okresie od 12.07.1993 roku do dnia 20.04.2017 roku ( w tym w okresie od dnia 01.01.1996r. zawartej na czas nieokreślony), na stanowiskach: pomocnik mleczarski, operator urządzeń warzelni sera. /dowód: umowa o pracę, świadectwo pracy – w aktach osobowych / Umowa o pracę została rozwiązana z powodem przez pracodawcę z dniem 20.04.2017r., bez zachowania okresu wypowiedzenia z powodu wyczerpania zasiłku chorobowego 182 dni i 3 miesięcy świadczenia rehabilitacyjnego, w trybie art. 30§1 pkt 3 kp w zw. z art. 53§1 pkt 1 lit. b kp. /dowód: oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia, świadectwo pracy – w aktach osobowych/ W związku ze schorzeniem narządu ruchu W.

M. (1) w okresie zatrudnienia pozostawał niezdolny do pracy i wykorzystał 182 dniowy okres zasiłkowy. Następnie w okresie od dnia 29.12.2016r. do dnia 23.12.2017r. pobierał świadczenie rehabilitacyjne. /dowód: orzeczenie komisji lekarskiej ZUS z dn. 29.12.2016r. k. 15, decyzje (...) Oddział w B.: z dn. 09.01.2017r. znak (...) - (...) k. 14, z dn. 30.06.2017r. znak (...) - (...) k. 7/ W okresie od dnia 10.04.2018r. do dnia 11.02.2019r. W. M. (1) pozostawał zarejestrowany jako osoba bezrobotna w Powiatowym Urzędzie Pracy w S. . W czasie rejestracji w/w zgłaszał się na gotowość do podjęcia pracy w wyznaczonych terminach. /dowód: pismo Powiatowego Urzędu pracy w S. z dnia 8.07.2019r. nr ES. (...).119.2019.MB k. 55/ W dniu 14.02.2019r.

W. M. (1) złożył w ZUS wniosek o przyznanie prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Decyzją (...) Oddział w B. z dnia 18.04.2019r. znak (...) przyznano W. M. rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy w okresie od 11.02.2019r. do 31.03.2020r. /dowód: orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia 19.03.2019r. k. 13, decyzja (...) Oddział w B. z dnia 18.04.2019r. znak (...)/ W myśl obowiązującego w Spółdzielni (...) w S. regulaminu wynagradzania, (§16 Regulaminu) pracownikowi przysługuje jednorazowa odprawa pieniężna w związku z przejściem na emeryturę lub rentę, której podstawę wymiaru stanowi średnie wynagrodzenie pracownika z 3 ostatnich miesięcy liczone jak za urlop wypoczynkowy w wysokości: - 100 % podstawy po 10 latach pracy, - 150 % podstawy po 15 latach pracy, - 200 % podstawy po 20 latach pracy, - po przepracowaniu kolejnych okresów pięcioletnich odprawa pieniężna wzrasta o 100%. /dowód: regulamin wynagradzania k. 40-46/ Pismem z dnia 6.05.2019r.

W. M. (1) wezwał SM (...) w G. do wypłaty odprawy rentowej . W odpowiedzi na powyższe SM (...) w G. pismem z dnia 8.05.2019r. odmówiła wypłaty odprawy rentowej. /dowód: pisma k. 12, 16/ Miesięczne wynagrodzenie W. M. (1) liczone jak ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy wynosiło 3.186,88 zł. /dowód: zaświadczenie k. 17/

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo podlega oddaleniu Stosownie do treści art. 92 1 §1 KP, pracownikowi spełniającemu warunki uprawniające do renty z tytułu niezdolności do pracy lub emerytury, którego stosunek pracy ustał w związku z przejściem na rentę lub emeryturę, przysługuje odprawa pieniężna w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia. W świetle tego zapisu warunkiem koniecznym do uzyskania tego świadczenia jest ustanie stosunku pracy w związku z przejściem na emeryturę (rentę). Orzecznictwo dotyczące kwestii związanych z nabyciem prawa do odprawy emerytalnej (rentowej) przyjmuje, że pracownik nabywa prawo do odprawy emerytalnej lub rentowej wówczas, gdy staje się emerytem lub rencistą w związku z ustaniem stosunku pracy, przy czym związek ten może być rozumiany w sposób wieloraki (por. uzasadnienie wyroku SA w Warszawie z dnia 26.07.2018r. sygn. akt III APa 53/17).

Związek między ustaniem stosunku pracy a przejściem na emeryturę jest ujmowany szeroko w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Nabycie prawa do tego świadczenia, nie musi wobec tego stanowić przyczyny rozwiązania stosunku pracy. Związek między rozwiązaniem stosunku pracy a nabyciem prawa do emerytury może mieć charakter przyczynowy (rozwiązanie stosunku pracy następuje dlatego, że pracownikowi przysługuje prawo do świadczenia), czasowy (rozwiązanie stosunku pracy zbiega się w czasie z nabyciem prawa do świadczenia niezależnie od przyczyny rozwiązania stosunku pracy), bądź czasowo-przyczynowy (przyczyną rozwiązania stosunku pracy jest nabycie prawa do emerytury lub renty i rozwiązanie następuje w chwili przyznania świadczenia).

Między rozwiązaniem stosunku pracy a nabyciem prawa do świadczenia może zachodzić także związek funkcjonalny, gdy rozwiązanie stosunku pracy następuje przed spełnieniem warunków uprawniających do emerytury, ale nabycie prawa do tego świadczenia i przyznanie świadczenia po ustaniu zatrudnienia jest konsekwencją sytuacji bezpośrednio poprzedzającej rozwiązanie stosunku pracy (zob. wyrok z dnia 8 grudnia 1993 r., I PRN 111/93, OSNCP rok 1994, z. 12, poz. 243; uchwała Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2000 r., III ZP 18/99, OSNP 2000 nr 24, poz. 888; także wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 2011 r., II PK 149/10, i tam powołane orzecznictwo).

Sąd Najwyższy w swoim orzecznictwie skłania się również do uznania, że związek czasowy lub funkcjonalny między rozwiązaniem stosunku pracy a przejściem na emeryturę zostaje zachowany w pewnych wypadkach także wtedy, gdy spełnienie warunków uzyskania emerytury nastąpiło po rozwiązaniu stosunku pracy, jeśli spełnienie wszystkich przesłanek nabycia prawa do emerytury nie nastąpiło w dniu rozwiązania stosunku pracy, lecz w niedalekiej przyszłości po tej dacie (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 2011 r., II PK 224/10).

Ważne dla stwierdzenia związku przejścia na emeryturę i rentę z rozwiązaniem stosunku pracy jest to, że nie można tracić z pola widzenia okoliczności, że rozwiązanie stosunku pracy doprowadziło do skorzystania przez pracownika z przysługujących mu uprawnień z ubezpieczenia społecznego (zob. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2000 r., III ZP 18/99, OSNP rok 2000, nr 24, poz. 888). Należy zatem uznać, że związek czasowy lub funkcjonalny między rozwiązaniem stosunku pracy a przejściem na emeryturę zostaje zachowany w pewnych wypadkach także wtedy, gdy spełnienie wszystkich przesłanek nabycia prawa do emerytury nie nastąpiło przed rozwiązaniem stosunku pracy, lecz w niedalekiej przyszłości po tej dacie.

Z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że rozwiązanie z powodem stosunku pracy z dniem 20.04.2017r. nie doprowadziło do skorzystania przez niego z uprawnień rentowych. Jak wyjaśnił sam powód na rozprawie, bezpośrednio po ustaniu stosunku pracy pobierał nadal świadczenie rehabilitacyjne (do dnia 23.12.2017r.), po którym ubiegał się o rentę z tytułu niezdolności do pracy, ale ZUS odmówił przyznania tego świadczenia /por. protokół skrócony rozprawy z dnia 31.07.2019r. k. 62/. Jak wynika z dokumentów złożonych do akt sprawy, w okresie od dnia 10.04.2018r. do dnia 11.02.2019r.

W. M. (1) pozostawał zarejestrowany jako osoba bezrobotna w Powiatowym Urzędzie Pracy w S.. W czasie rejestracji w/w zgłaszał się na gotowość do podjęcia pracy w wyznaczonych terminach. Po raz kolejny w dniu 14.02.2019r. W. M. (1) złożył w ZUS wniosek o przyznanie prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy i decyzją (...) Oddział w B. z dnia 18.04.2019r. znak (...) przyznano mu prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Organ rentowy uznał, iż niezdolność do pracy rozpoczęła się 11.02.2019r. /por. orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia 19.03.2019r. k. 13, decyzja (...) Oddział w B. z dnia 18.04.2019r. znak (...)/.

Co należy podkreślić, powód otrzymał prawo do renty po upływie dwóch lat od ustania stosunku pracy. W międzyczasie przez okres ok. 1 roku pozostawał zarejestrowany w PUP w S. i zgłaszał gotowość do pracy. Nie można zatem stwierdzić, w ocenie Sądu, iż przyznanie prawa do renty nastąpiło w niedalekiej przyszłości po rozwiązaniu stosunku pracy. Brak jest również, w ocenie Sądu czasowego, przyczynowego lub funkcjonalnego związku pomiędzy ustaniem stosunku pracy a nabyciem prawa do renty przez powoda – w rozumieniu omówionym powyżej.

Nabycie przez powoda W. M. prawa do renty w okresie dwóch lat po ustaniu zatrudnienia nie było konsekwencją sytuacji bezpośrednio poprzedzającej ustanie stosunku pracy. Należy zatem uznać, iż powodowi nie przysługuje prawo do odprawy rentowej w wysokości dwumiesięcznego wynagrodzenia zgodnie z treścią przepisu art. 92 1§1 kp w zw. z §16 ust. 1 Regulaminu wynagradzania pracowników zatrudnionych w Spółdzielni (...) w S.. Dlatego też powództwo zostało oddalone, o czym orzeczono w pkt I sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów procesu orzeczono zgodnie z art. 98 §1 i §3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. w zw. z §9 ust. 1 pkt 2 w zw. z §2 ust. 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity Dz.U. z 2018r. poz. 265 z późn. zm.) i zasądzono z tego tytułu w myśl zasady odpowiedzialności za wynik procesu od powoda W.

M. (1) na rzecz pozwanej Spółdzielni (...) w G. kwotę 1.367,00 zł. tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. (pkt II sentencji wyroku). SSR Karol Kwiatkowski