Appeal court overturned lower court's suspension of police pension case pending Constitutional Tribunal ruling.

Sygn. akt III AUz 107/19 POSTANOWIENIE Dnia 7 października 2019 r. Sąd Apelacyjny w Białymstoku, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych na posiedzeniu niejawnym w składzie: Przewodniczący SSA Barbara Orechwa – Zawadzka (ref.) Sędziowie SA Marek Szymanowski SA Dorota Elżbieta Zarzecka po rozpoznaniu w dniu 7 października 2019 r. w Białymstoku sprawy z odwołania R. O. przeciwko Dyrektorowi Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w W. o wysokość emerytury policyjnej w związku z zażaleniem wnioskodawcy R. O. od postanowienia Sądu Okręgowego w Olsztynie IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 26 sierpnia 2019 r. sygn. akt IV U 2096/19 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. SSA Marek Szymanowski SSA Barbara Orechwa – Zawadzka SSA Dorota Elżbieta Zarzecka

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy w Olsztynie postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2019 r. wydanym na podstawie art. 177 § 1 pkt 3 1 kpc zawiesił postępowanie w sprawie z odwołania R. O. od decyzji Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w W. z dnia 19 lipca 2017 r. o ponownym ustaleniu wysokości emerytury milicyjnej, do czasu zakończenia postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie P 4/18. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż z urzędu posiada wiedzę o postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym, przed którym zawisła sprawa P 4/18 dotycząca zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej przepisów, na podstawie których wydano zaskarżoną decyzję.

Zdaniem Sądu wyrok Trybunału Konstytucyjnego będzie miał wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie z odwołania R. O.. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył R. O., zarzucając naruszenie art. 177 § 1 pkt 3 1 kpc przez bezpodstawne przyjęcie, że do rozstrzygnięcia sprawy niezbędne jest uprzednie rozpatrzenie sprawy przez Trybunał Konstytucyjny. Wskazując na powyższe skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Zażalenie jest zasadne. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że w ocenie Sądu Okręgowego rozstrzygnięcie przez Trybunał Konstytucyjny zagadnień związanych z ewentualną niekonstytucyjnością przepisów stanowiących podstawę zaskarżonej decyzji, ma zasadnicze znaczenie dla wydania prawidłowego orzeczenia w przedmiotowej sprawie. Powyższa argumentacja jest w ocenie Sądu Apelacyjnego niewystarczająca do zawieszenia postępowania w sprawie o ponowne ustalenie wysokości emerytury byłego funkcjonariusza Milicji Obywatelskiej.

W podstawie prawnej zaskarżonej decyzji powołane zostały przepisy art. 15 c w związku z art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, (...) Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2018 r. poz. 132, ze zm.). Te właśnie przepisy zostały objęte pytaniem skierowanym do Trybunału Konstytucyjnego, o którym była wcześniej mowa.

Ocena zgodności z Konstytucją przepisów dotyczących obniżenia policyjnych (milicyjnych) rent inwalidzkich i emerytur, ze względu na pełnienie przez funkcjonariusza służby na rzecz totalitarnego państwa, ma więc znaczenie dla wykładni i zastosowania ustawy zaopatrzeniowej w ramach wszczętego z urzędu postępowania w przedmiocie prawidłowego ustalenia wysokości policyjnej (milicyjnej) emerytury. Należy podkreślić, iż już w treści odwołania skarżący kwestionował samą zasadę zastosowania w stosunku do niego przepisów ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (…) (Dz.U. z 2016 r. poz.2270), a nie tylko ich konstytucyjność.

W pierwszej kolejności należy więc ustalić, czy sporny okres służby można zakwalifikować jako służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13 b ustawy z 18 lutego 1994 r., a w konsekwencji, czy istnieją podstawy do obniżenia świadczenia emerytalnego odwołującego w oparciu o przepis art. 15 c cytowanej ustawy. Dopiero po dokonaniu oceny tej kwestii, w szczególności, gdy Sąd dojdzie do wniosku, że do odwołującego mają zastosowanie przepisy powoływanej ustawy, rozważaniu będzie podlegać, czy zasadny jest wniosek organu rentowego o zawieszenie postępowania w sprawie.

Przed podjęciem takiej decyzji sąd powinien ustalić, czy Trybunał Konstytucyjny wydał orzeczenie w sprawie P 4/18, bądź na jakim etapie znajduje się ta sprawa. Należy podkreślić, iż nie wyznaczenie dotychczas przez Trybunał Konstytucyjny terminu rozpoznania pytania prawnego w sprawie P 4/18 prowadzi do faktycznego uniemożliwienia tysiącom osób uprawnionych do świadczeń z Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA dostępu do sądu i rozpoznania sprawy o wysokość świadczenia w rozsądnym terminie, bez nieuzasadnionej zwłoki. Mogą stąd wynikać konsekwencje przewidziane w przepisach ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. z 2016 r. poz. 1258, ze zm.).

Może również dojść do naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji, w myśl którego każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Wreszcie, zgodnie z art. 1 ust. 3 ustawy z 17 czerwca 2004 r. powołanej wyżej, jej przepisy stosuje się zgodnie ze standardami wynikającymi z Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności z dnia 4 listopada 1950 r. (Dz.U. 1993 r. poz. 284, ze zm.). Ponadto, analizując przesłanki do zawieszenia postępowania, sąd będzie miał na uwadze, że z mocy art. 177 §1 pkt 3 1 kpc ma ono charakter fakultatywny, zaś przedmiotowa sprawa toczy się od sierpnia 2017 r.

Biorąc powyższe pod uwagę, należy stwierdzić, iż zaskarżone postanowienie jest co najmniej przedwczesne, dlatego z mocy art. 386 § 4 kpc w zw. z art. 397 § 2 kpc polegało ono uchyleniu. SSA Marek Szymanowski SSA Barbara Orechwa – Zawadzka SSA Dorota Elżbieta Zarzecka ZARZĄDZENIE (...) (...)