Court finds procedural delay due to court workload, awarding partial compensation for delay in civil proceedings.

Sygn. akt II S 427/18 POSTANOWIENIE Dnia 28 lutego 2019 roku Sąd Okręgowy w Krakowie, Wydział II Cywilny - Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Anna Nowak (sprawozdawca) Sędziowie: SO Krystyna Dobrowolska SO Katarzyna Biernat - Jarek po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2019 roku w Krakowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. W. o stwierdzenie naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie toczącej się przed Sądem Rejonowym dla Krakowa – Krowodrzy w Krakowie do sygn. akt I Nc 3325/18/K postanawia:

1. stwierdzić, że w sprawie prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla Krakowa – Krowodrzy w Krakowie o sygn. akt Nc 3325/18/K nastąpiła przewlekłość postępowania;

2. przyznać od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego dla Krakowa - Krowodrzy w Krakowie na rzecz skarżącego P. W. kwotę 2 000 (dwa tysiące) złotych;

3. oddalić skargę w pozostałej części;

4. nakazać Skarbowi Państwa – Sądowi Rejonowemu dla Krakowa – Krowodrzy w Krakowie zwrot skarżącemu kwoty 200 (dwieście) złotych wobec uwzględnienia skargi. SSO Krystyna Dobrowolska SSO Anna Nowak SSO Katarzyna Biernat - Jarek

UZASADNIENIE

Skarżący domagał się stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie toczącej się przed Sądem Rejonowym dla Krakowa – Krowodrzy w Krakowie do sygn. akt I Nc 3325/18/K, zasądzenia od Skarbu Państwa kwoty 3.000 zł. oraz zasądzenia kosztów. Skarżący wskazała, że od chwili wniesienia sprzeciwu w lipcu 2018 roku do chwili złożenia skargi tj. do dnia 20 listopada 2018 r. Sąd nie podjął żadnych czynności. Prezes Sądu Rejonowego zgłosił swój udział w sprawie i domagał się oddalenia skargi podając, że nie doszło do przewlekłości postępowania, a skargę należy oceniać w kontekście obciążenia referatu sędziego. .

Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Skarga podlegała częściowemu uwzględnieniu. Zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 roku o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki ( Dz. U., Nr 179, poz. 1843 ze zm.) dla stwierdzenia, czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania należy w szczególności ocenić terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez Sąd Rejonowy, uwzględniając charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej zawiłości, znaczenie takiej sprawy dla strony i zachowanie się stron w trakcie trwania sprawy.

Do przewlekłości postępowania dochodzi, jeśli postępowanie to trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Wskazać należy, że w sprawie doszło do przewlekłości postepowania pomiędzy 15 sierpnia 2018 roku a 23 listopada 2018 roku albowiem wówczas nie podejmowano żadnych czynności, a w szczególności nie wydano postanowienia o przekazaniu sprawy wedle właściwości. Wskazać jednak należy że jeżeli ta okoliczność była spowodowana nadmierną ilością spraw w referacie sędziego i niemożnością fizyczną zajęcia się wszystkimi sprawami w rozsądnym terminie to taka sytuacja nie może obciążać w żaden sposób sędziego prowadzącego sprawę, a jedynie osoby odpowiedzialne za taki stan kadrowy Sądu.

Okolicznością usprawiedliwiającą przewlekłość postępowania w sprawie nie może być powoływana przez Skarb Państwa sytuacja związana z obciążeniem sędziów dużą ilością spraw. Powszechnie przyjmuje się, że występujące w sądach rozpoznających sprawę problemy organizacyjne nie mogą być okolicznościami usprawiedliwiającymi przewlekłość postępowania. W orzecznictwie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, jak i Sądu Najwyższego utrwalił się pogląd, że obowiązkiem każdego państwa-strony Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności jest zapewnienie takiej organizacji i funkcjonowania systemu organów wymiaru sprawiedliwości, które umożliwiają rzeczywiste i skuteczne korzystanie z gwarantowanego w art. 6 tej konwencji prawa do sądu, w tym także prawa do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 czerwca 2005 roku, III SPP 109/05, OSNP 2006, nr 1-2, poz. 33).

Państwo ma obowiązek zorganizowania warunków należytego sprawowania władzy jurysdykcyjnej, w tym zapewnienia optymalnej obsady kadrowej sądów (tak też postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2005 roku, III SPP 34/05, OSNP 2005, nr 20, poz. 327). Dokonując oceny zasadności żądanej kwoty Sąd wziął pod uwagę czas procedowania w sprawie, charakter sprawy ale również wysokość dochodzonej kwoty, istotność sprawy oraz dla wagę dostrzeżonych w toku postępowania uchybień i zaniedbań oraz wskazania art. 12 ust. 4 cyt. ustawy, zgodnie z którym uwzględniając skargę, sąd na żądanie skarżącego przyznaje od Skarbu Państwa, sumę pieniężną w wysokości od 2000 do 20 000 złotych.

Wysokość sumy pieniężnej, w granicach wskazanych w zdaniu pierwszym, wynosi nie mniej niż 500 złotych za każdy rok dotychczasowego trwania postępowania, niezależnie od tego, ilu etapów postępowania dotyczy stwierdzona przewlekłość postępowania. Sąd może przyznać sumę pieniężną wyższą niż 500 złotych za każdy rok dotychczasowego trwania postępowania, jeżeli sprawa ma szczególne znaczenie dla skarżącego, który swoją postawą nie przyczynił się w sposób zawiniony do wydłużenia czasu trwania postępowania. Na poczet tej sumy zalicza się kwoty przyznane już skarżącemu tytułem sumy pieniężnej w tej samej sprawie.

Sąd nie znalazł natomiast podstaw do przyznania kwoty wyższej niż 500 zł za każdy rok trwania postępowania ze względu na wysokość dochodzonej kwoty i niezbyt długi czas przewłoki. W tych okolicznościach Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 12 ust. 1, 2 i ust.4 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 roku o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843 z późn. zm.). O obowiązku zwrotu uiszczonej opłaty od skargi Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 17 ust. 3 ustawy.

SSO Krystyna Dobrowolska SSO Anna Nowak SSO Katarzyna Biernat - Jarek