Social court allows pension claim by finding court evidence overrides administrative proof limits for special conditions work.
Legislator summary
AI generatedThe social court granted the plaintiff's pension claim and awarded costs after overturning the Social Insurance Institution's refusal. The institution denied benefits because the plaintiff failed to provide official certificates for work performed in the former GDR, proving only 13 years and 5 months instead of the required 15. The court ruled that while administrative bodies rely on certificates, courts in appeal proceedings evaluate evidence credibility based on their own conviction and the comprehensive material presented. Consequently, the court found the plaintiff's testimony and witness statements sufficient to establish the special working conditions, thereby validating the pension entitlement.
Legislator headnote
AI generatedArt. 184 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych; Art. 233 § 1 k.p.c.: In social insurance disputes, while administrative decisions require official certificates for special working conditions, courts in appeal proceedings are not bound by such evidentiary restrictions and may determine facts based on their own assessment of the gathered evidence.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt IV U 1248/18
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 kwietnia 2019 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Anna Guniewska Protokolant: st. sekr. sądowy Magdalena Rykała-Płodzień po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2019 r. w Rzeszowie sprawy z wniosku Z. J. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J. o emeryturę na skutek odwołania Z. J. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J. z dnia 08.08.2018 r. znak (...) I. zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J. z dnia 08.08.2018 r. znak (...) w ten sposób, że przyznaje wnioskodawczyni Z. J. prawo do emerytury poczynając od dnia 27 lipca 2018r. oraz ustala brak odpowiedzialności organu rentowego za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji.- II. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w J. na rzecz wnioskodawczyni Z. J. kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt IV U 1248/18
UZASADNIENIE
wyroku z dnia 10.04.2019r. Decyzją z dnia 08.08.2018 r. znak (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. po rozpoznaniu wniosku z dnia 27.07.2018r. odmówił Z. J. przyznania emerytury. Na uzasadnienie podano, że wnioskodawczyni nie spełnia warunków określonych przepisem art. 184 ustawy z dnia 17 XII 1998 r. – o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych do uzyskania emerytury w obniżonym wieku 60 lat bowiem nie udowodniła, że przed 1 I 1999 r. przez 15 lat wykonywała pracę w szczególnych warunkach. Według organu rentowego wnioskodawczyni udowodniła 13 lat 5 miesięcy 8 dni wykonywania pracy w szczególnych warunkach .
Ten okres został potwierdzony świadectwami wykonywania pracy w szczególnych warunkach. W odwołaniu pełnomocnik Z. J. zarzucał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów: § 2 ust. 1 i § 4 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 II 1983 r. – w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przepisu art. 184 ustawy z dnia 17 XII 1998 r. – o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Wnosił o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie wnioskodawczyni emerytury.
W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik podnosił, że organ rentowy bezpodstawnie nie uwzględnił okresu zatrudnienia wnioskodawczyni od 18.02.1982r. do 28.02.1986r. w byłej NRD jako okresu wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Wnioskodawczyni wykonując pracę na stanowiskach wulkanizator oraz konfekcjoner na terytorium byłej NRD wykonywała te same czynności, będąc zatrudniona w dawnych zakładach (...) w D.. Praca w Zakładzie w NRD była znacznie cięższa fizycznie. Okres zatrudnienia wnioskodawczyni w Zakładach (...) był uwzględniony przez organ rentowy do stażu pracy w szczególnych warunkach.
Brak zaliczenia spornego okresu do pracy w szczególnych warunkach tylko na tej podstawie , że praca była wykonywana za granicą i brak świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest więc nieusprawiedliwione. Artykuł 73a nieobowiązującej już ustawy z dnia 14.12.1994r.o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu stanowi, iż okresy zatrudnienia obywateli polskich w byłej NRD i byłej Czechosłowackiej Republice Socjalistycznej na podstawie umów i porozumień międzynarodowych, przypadające przed dniem 1 grudnia 1991r. traktowane są jak okresy zatrudnienia w Państwie Polskim w zakresie uprawnień pracowniczych oraz w rozumieniu przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin, o ubezpieczeniu społecznym oraz o świadczeniach pieniężnych z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych.
Powyższy przepis zdaniem pełnomocnika wnioskodawczyni ma zastosowanie w niniejszej sprawie z uwagi na okoliczność, iż wnioskodawczyni domaga się ustalenia prawa do wcześniejszej emerytury , według stanu prawnego obowiązującego w dniu 1 stycznia 1999r., zaś w tej dacie przepis obowiązywał w takim właśnie brzmieniu. Przepis ten zastąpił postanowienia w zawartych z Niemiecką Republiką Demokratyczną porozumieniach i umowach międzynarodowych , w tym umowy między R. Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej i R. Niemieckiej Republiki Demokratycznej z dnia 25.05.1971r. w sprawie czasowego zatrudniania pracowników polskich w przedsiębiorstwach NRD.
Tak więc okresy wykonywania pracy w Niemieckiej Republice Demokratycznej są okresami zatrudnienia w rozumieniu przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym w przypadku , gdy praca była wykonywana na warunkach określonych w tych umowach między innymi na podstawie skierowania wydanego przez właściwy organ administracji państwowej. Okoliczność, że wnioskodawczyni wykonywała pracę na takich warunkach wynika wprost z akt osobowych wnioskodawczyni oraz z dokumentów przedłożonych do odwołania ,w tym w zaświadczeniu Wojewódzkiego Urzędu Pracy w R. z dnia 18.06.2003r.
Do pracy w szczególnych warunkach zalicza się pracę wykonywaną w dawnej NRD, bowiem wnioskodawczyni została doń skierowana za zgodą władz polskich. Skoro zatem okresy pracy za granicą są uznawane jako okresy składkowe, to jeśli była tam wykonywana praca w szczególnych warunkach to musi być ona uwzględniona przy ustalaniu prawa do emerytury w obniżonym wieku (Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca sygn. akt II UK 41/10) W odpowiedzi organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania i podtrzymał stanowisko jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, które sprowadzało się do stwierdzenia, że skoro wnioskodawczyni nie przedłożyła świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach na sporny okres zatrudnienia, to ten okres nie może być uwzględniony jako okres wykonywania pracy w szczególnych warunkach.
Sąd ustalił: Z. J. urodziła się (...) Okresy wykonywania pracy w szczególnych warunkach przebyte w czasie zatrudnienia w Firmie (...) S.A. udowodniła świadectwami wykonywania pracy w szczególnych warunkach z dnia 18.07.2018r. Na tej podstawie ZUS uwzględnił okresy zatgrudnienia w tym zakładzie pracy tj. od 25.05.1980r.do 14.02.1982r., od 1.03.1986r.do 14.09.1988r., od 17.04.1989r. do 31.12.1989r. Spór dotyczy tego czy okres zatrudnienia w byłej NRD od 18.02.1982 r. do 28.02.1986r. jest okresem wykonywania pracy w szczególnych warunkach.
Z treści zaświadczeń dołączonych do odwołania, wydanych przez (...) H. (...) wynika, że wnioskodawczyni była zatrudniona w tym zakładzie produkcji opon i dętek, a umowa o pracę została zawarta na podstawie skierowania do pracy wydanego przez Urząd Wojewódzki w T.. Na rozprawie w dniu 10.04.2019r. świadkowie E. P. i P. Z. w zeznaniach potwierdzili, że w okresie zatrudnienia w NRD wnioskodawczyni pracowała w zakładach produkujących opony i dętki jako konfekcjoner dętek na prasie wulkanizacyjnej. Świadkowie zeznali, że była to stała pracy wykonywana w systemie zmianowym.
Wg świadków na wydziałach produkcyjnych była wysoka temperatura i zapylenie. Sąd dał wiarę zeznaniom świadków, bowiem mają oni w sprawie wiadomości, a ich zeznania są logiczne i spójne. Świadkowie w tych samych latach co wnioskodawca pracowali w NRD w Zakładach (...) na wydziałach produkcyjnych na których produkowane były opony i dętki. Potwierdzili jakiego rodzaju pracę wykonywała wnioskodawczyni. Odwołanie jest zasadne. O ile w postępowaniu przed organem rentowym okresy wykonywania pracy w szczególnych warunkach należy udowodnić świadectwem wykonywania pracy w szczególnych warunkach, to w postępowaniu odwoławczym przed sądem te ograniczenia dowodowe nie obowiązują, bowiem zgodnie z przepisem art. 233 § 1 kpc sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.
Analiza treści zebranego materiału dowodowego w tym z treści zaświadczeń wydanych przez (...) H. (...) oraz zeznań świadków daje podstawę do ustalenia, że w spornym okresie zatrudnienia Z. J. pracując w zakładach produkcji opon i dętek na stanowisku konfekcjonera obsługującego prasę wulkanizacyjną na linii produkcji dętek wykonywała pracę w szczególnych warunkach wymienioną w Dziale IV poz. 21 Wykazu A stanowiącego Załącznik do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 II 1983 r. – w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególny m charakterze, oraz w Dziale IV poz. 21 pkt 15 Wykazu A stanowiącego Załącznik nr 4 do Zarządzenia Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego nr 7 z dnia 7 VII 1987 r.
– w sprawie prac wykonywanych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w zakładach pracy resortu przemysłu chemicznego i lekkiego. Udowodniła więc, że przed 1 I 1999 r. wykonywała pracę w szczególnych warunkach. Dlatego wobec zasadności odwołania sąd w trybie art. 477§ 2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał Z. J. emeryturę od 27 lipca 2018 r. to jest od daty złożenia wniosku. Dodać jeszcze potrzeba, że zasady przyznawania i wypłacania świadczeń emerytalno-rentowych reguluje ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
W myśl art. 118 ust. 1 tej ustawy, organ rentowy wydaje decyzję w sprawie prawa do świadczenia lub ustalenia jego wysokości po raz pierwszy w terminie 30 dni od wyjaśnienia ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania tej decyzji, przy czym w razie ustalenia prawa do świadczenia lub jego wysokości orzeczeniem organu odwoławczego, za dzień wyjaśnienia ostatniej okoliczności uważa się również dzień wpływu prawomocnego orzeczenia organu odwoławczego (ust. 1a). W niniejszej sprawie nie ma podstaw do uznania, iż opóźnienie w przyznaniu świadczenia jest następstwem okoliczności, za które organ rentowy ponosi odpowiedzialność.
Chociaż bowiem orzeczenie w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych ma charakter ustalający i prawo wnioskodawcy do emerytury istniało również w dacie wydania przez ZUS decyzji odmownej, to obowiązek świadczenia po stronie organu rentowego powstał dopiero od chwili ostatecznego rozstrzygnięcia sporu. Odpowiednie dowody przesądzenia kwestii stażu pracy wnioskodawcy w szczególnych warunkach zostały zgromadzone dopiero w postępowaniu sądowym zakończonym wyrokiem zmieniającym zaskarżoną decyzję. Za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji organ rentowy nie ponosi odpowiedzialności.
O kosztach orzeczono zgodnie z przepisem art. 98 § 1 kpc.