Court dismissed divorce property separation suit because a notarized agreement already established separation earlier.
Legislator summary
AI generatedThe court dismissed the plaintiff's lawsuit requesting a judicial declaration of marital property separation with retroactive effect. Although the plaintiff argued that the wife secretly incurred debts threatening his financial interests, a notarized agreement had already established property separation between the spouses on October 25, 2018. The court ruled that since the statutory separation was already effectively terminated by the private contract, a subsequent judicial request for separation was legally inadmissible.
Legislator headnote
AI generatedArt. 52 § 1 k.r.o.; Art. 52 § 2 k.r.o.: A private agreement excluding statutory community property during marriage excludes the right to file a lawsuit for judicial separation of property regarding the period preceding the contract.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt III RC 10/19
UZASADNIENIE
Dnia 7 stycznia 2019 r. wpłynął do Sądu Rejonowego w Zawierciu pozew A. L. (1) o ustanowienie z datą wsteczną tj. od 20 kwietnia 2015 r. rozdzielności majątkowej pomiędzy powodem a jego żoną M. L.. W uzasadnieniu pozwu A. L. (1) podał, że przyczyną wystąpienia z powództwem o ustanowieniu rozdzielności majątkowej był fakt, iż dowiedział się on o licznych zobowiązaniach finansowych pozwanej, o których do tej pory nie wiedział. Powód powziął wiedzę, że pozwana co najmniej od 20 kwietnia 2015 r. regularnie zaciągała wszelkiego rodzaju zobowiązania finansowe: kredyty, pożyczki, karty kredytowe, nie informując go na jakie cele je zaciąga i w jakiej kwocie.
Najstarsze zobowiązanie jakie udało się ustalić powodowi zostało zaciągnięte przez pozwaną 20 kwietnia 2015 r. Powód złożył pozew z obawy, iż zostanie pociągnięty do odpowiedzialności za zobowiązania finansowe pozwanej, pomimo tego, iż nie miał świadomości, że zaciągała ona liczne kredyty i pożyczki, które przeznaczała na nieznane powodowi cele. Powód przez cały czas trwania związku małżeńskiego nie wiedział o długach pozwanej, aż do momentu, gdy wierzyciele zaczęli przesyłać mu wezwania do zapłaty. A. L. (1) wyraził obawę, że pozwana dokonuje bez jego wiedzy i woli czynności, które mogą mieć rażąco negatywne skutki w jego sferze materialnej (k. 3-4).
Na rozprawie w dniu 27 lutego 2019 r. powód podtrzymał swoje stanowisko, przyznając że od października 2018 r. nie zamieszkuje z żoną, a następnie ustanowiono pomiędzy nimi rozdzielność majątkowa aktem notarialnym, kiedy dowiedział się, że żona zaciąga kredyty. Pozwana przyznała się do zaciągania kredytów i pożyczek w tajemnicy przed mężem od 2015 r., aby pomóc siostrze w rozwinięciu firmy. Pozwana poparła żądanie pozwu w całości (k. 288-289). Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód A. L. (1) i pozwana M.
L. pozostają w związku małżeńskim, który zawarli 7 kwietnia 1996 r. w Urzędzie Stanu Cywilnego w Z. (k. 8). Mają dwoje dzieci w wieku 21 i 20 lat, które uczą się na studiach dziennych. W trakcie małżeństwa M. L. zaciągnęła wiele zobowiązań finansowych ( kredyty, pożyczki) na bardzo duże kwoty pieniężne (k. 9-285). Pozwana zaciągała zobowiązania bez wiedzy męża, najprawdopodobniej od 2015 r. w celu pomocy siostrze na rozwinięcie firmy kosmetycznej, która okazała się niepowodzeniem, w efekcie czego pozwana wpadła w tzw. spiralę zadłużeń, gdyż jej siostra nie uregulowała długów.
Powód nie zamieszkuje z żoną od października 2018 r. ze względu na zadłużenia, które M. L. przed nim ukrywała, natomiast z dniem 25 października 2018 r. została ustanowiona między nimi rozdzielność majątkowa aktem notarialnym (k. 291). Od tego czasu A. L. (1) pozostaje z żoną w nieformalnej separacji, zamieszkując z dziećmi, a pozwana osobno u swojej mamy. Powód utrzymuje się z renty i nie chce ponosić odpowiedzialności za długi pozwanej (k. 288-289). Sąd ustalił stan faktyczny na podstawie: ⚫ odpisu zupełnego aktu małżeństwa - k. 8;
⚫ dokumentacji dotyczącej zadłużeń finansowych pozwanej - k. 9-285; ⚫ kopii aktu notarialnego ustanawiającego rozdzielność majątkową - k. 291; ⚫ zeznań stron – k. 288-289. Ustalając stan faktyczny Sąd oparł się na dołączonych do akt dokumentach, które zostały sporządzone w przepisanej formie. Nadto, sąd uwzględnił zeznania stron albowiem są one spójne i logiczne oraz znalazły potwierdzenie w pozostałym materiale dowodowym zebranym w sprawie.
Sąd zważył, co następuje:
Żądanie powoda oparte jest na przepisie art. 52 § 1 k.r.o. . Zgodnie z treścią powyższego przepisu z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd rozdzielności majątkowej. W orzecznictwie jako ważne powody przyjmowane są sytuacje, które pociągają za sobą naruszenie lub poważne zagrożenie interesu majątkowego jednego z małżonków lub dobra rodziny, a także utrata zdolności do wykonywania zarządu majątkiem wspólnym będąca wynikiem nieporozumień między małżonkami. Jako ważny powód uznawana jest także separacja faktyczna małżonków, która uniemożliwia lub znacznie utrudnia współdziałanie w zarządzie ich majątkiem wspólnym ( por. wyrok SN z dnia 13 stycznia 2000 r, sygn.
II CKN 1070/98, LEX nr 50872). Ważny powód wystąpi także wtedy, gdy majątek wspólny przestanie służyć realizacji celom małżeństwa. Zgodnie z art. 52 § 2 k.r.o. rozdzielność majątkowa powstaje z dniem oznaczonym w wyroku, który ją ustanawia. W wyjątkowych wypadkach sąd może ustanowić rozdzielność majątkową z dniem wcześniejszym niż dzień wytoczenia powództwa, w szczególności jeżeli małżonkowie żyli w rozłączeniu. Powód wystąpił o ustanowienie rozdzielności majątkowej z datą wsteczną tj. od dnia 20 kwietnia 2015 r., powołując się na okoliczność, iż pozwana co najmniej od tej daty regularnie zaciągała wszelkiego rodzaju zobowiązania finansowe jak kredyty czy pożyczki.
W ocenie Sądu powództwo A. L. (2) o ustanowienie rozdzielności majątkowej okazało się bezzasadne, więc zostało oddalone. Kluczowy dla sprawy okazał się fakt, iż pomiędzy stronami postępowania została już ustanowiona rozdzielność majątkowa w formie aktu notarialnego z dniem 25 października 2018 r. Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 30 maja 1996 r. III CZP 54/96 Umowne wyłączenie wspólności ustawowej w czasie trwania małżeństwa wyklucza powództwo z art. 52 § 1 k.r.o. dotyczące okresu poprzedzającego zawarcie umowy.
Podobnie Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 25 czerwca 2003r. III CKN 545/01 stwierdził, że umowne wyłączenie wspólności ustawowej w czasie trwania małżeństwa wyklucza powództwo przewidziane w art. 52§2 k.r.o., niezależnie od tego ,jakiego okresu lub oznaczenia daty dotyczy późniejsze żądanie zniesienia wspólności majątkowej. Umowa wyłączająca wspólność majątkową małżeńską w pełni eliminuje ustrój wspólności majątkowej, a wspólność ta ustaje z datą zawarcia umowy. Powyższe stwierdzenie ma zastosowanie w sprawie z powództwa A.
L. (1). Pomiędzy stronami została już w zeszłym roku ustanowiona rozdzielność majątkowa z datą 25 października 2018 r., dlatego też powództwo o ustanawianie kolejnej rozdzielności majątkowej z datą wcześniejszą jest nieuzasadnione i podlega oddaleniu. Nie można znosić tego co nie istnieje. Uwzględniając powyższe okoliczności Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. ZARZĄDZENIE 1./ Uzasadnienie odnotować; 2./ Odpis wyroku doręczyć z uzasadnieniem pełnomocnikowi powoda; 3./ Akta z wpływem lub do prawomocności. Z., dnia 21 marca 2019 r.
SSR Joanna Szymiec - Saternus