Court allows appeal against dismissal of costs claim, ruling oral statement constitutes valid request.

Sygn. akt VIII Gz 7/14 POSTANOWIENIE Dnia 19 lutego 2014 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy Wydział VIII Gospodarczy w składzie: Przewodniczący: SSO Wojciech Wołoszyk SSO Barbara Jamiołkowska SSO Elżbieta Kala po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2014 r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa:S. H. i J. K. przeciwko: J. P. o zapłatę na skutek zażalenia pozwanego od postanowienia Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 5 listopada 2013 r., sygn. akt VIII GC 743/13 postanawia: uchylić postanowienie Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 5 listopada 2013 r., sygn. akt VIII GC 743/13 i w tym zakresie przekazać sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania , pozostawiając Sądowi Rejonowemu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego

UZASADNIENIE

Dnia 13 marca 2013 r. powodowie S. H. i J. K. wnieśli o zasądzenie od pozwanego J. P. na ich rzecz solidarnie kwoty 32.210 zł wraz z odsetkami ustawowymi oraz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wyrokiem z dnia 17 października 2013 r., sygn. akt VIII GC 743/13 Sąd Rejonowy w Bydgoszczy oddalił powództwo. Zgodnie z art. 108 § 1 k.p.c., wobec braku wniosku strony pozwanej w zakresie zwrotu kosztów postępowania, Sąd ten uznał, iż brak było podstaw do rozstrzygania o kosztach postępowania.

Pismem z dnia 22 października 2013 r. pozwany wniósł o sprostowanie i uzupełnienie protokołu rozprawy z dnia 14 października 2013 r. poprzez zamieszczenie w nim po słowach „pełnomocnik pozwanego wnosi o oddalenie powództwa” zapisu „i zasądzenie kosztów”. Prawomocnym zarządzeniem z dnia 5 listopada 2013 r. odmówiono rozpoznania wniosku pełnomocnika pozwanego o uzupełnienie protokołu rozprawy z uwagi na przekroczenie terminu przewidzianego przez art. 160 k.p.c. Pismem z dnia 24 października 2013 r. strona pozwana wniosła o uzupełnienie wyroku z dnia 17 października 2013 r. poprzez orzeczenie o kosztach postępowania i zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów procesu wg norm przypisanych.

Sąd Rejonowy w Bydgoszczy w postanowieniu z dnia 5 listopada 2013 r. oddalił wniosek pełnomocnika pozwanego o uzupełnienie wyroku. W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że w niniejszym postępowaniu, wobec braku wniosku strony pozwanej w zakresie zwrotu kosztów postępowania, brak było podstaw do rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. W zażaleniu z dnia 13 listopada 2013 r., pozwany zaskarżył w całości postanowienie z dnia 5 listopada 2013 r. w przedmiocie oddalenia wniosku o uzupełnienie wyroku z dnia 17 października 2013 r., zarzucając mu: - naruszenie art. 98 § 1 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji kiedy wniosek o zasądzenie kosztów zgłoszony został przez pozwanego w sprzeciwie od nakazu zapłaty oraz ponowiony przez pełnomocnika pozwanego na rozprawie z dniu 10.06.2013 r. i w dniu 14.10.2013 r., - naruszenie art.108 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie, tj. nierozstrzygnięcie o kosztach procesu pomimo złożenia wniosku w tym zakresie.

W konsekwencji pozwany domagał się zmiany zaskarżonego postanowienia poprzez uzupełnienie wyroku zgodnie z wnioskiem i zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych ewentualnie uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Powodowie wnieśli o oddalenie zażalenia.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Zażalenie pozwanej okazało się uzasadnione. W myśl art. 108 § 1 zd. 1 kpc Sąd – co do zasady – rozstrzyga o kosztach w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji. Zgodnie z art. 109 § 1 zd.1 k.p.c. roszczenie o zwrot kosztów wygasa, jeśli strona najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie złoży sądowi spisu kosztów albo nie zgłosi wniosku o przyznanie kosztów według norm przepisanych. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, wniosek o przyznanie kosztów postępowania, o którym mowa w art. 109 § 1 zd. 1 k.p.c., powinien zostać złożony do zamknięcia rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia.

Ustawa nie zastrzega dla niego dodatkowych wymagań formalnych, a zatem może być złożony zarówno w dowolnym piśmie procesowym, jak również ustnie do protokołu rozprawy ( por. postanowienie SN z dnia 5 października 2012 r., IV CZ 60/12 , LEX nr 1232813). W ocenie Sądu Okręgowego, nie sposób zgodzić się z Sądem I instancji, iż pozwany w niniejszym postępowaniu, nie złożył wniosku w zakresie zwrotu kosztów postępowania – złożył go bowiem już w sprzeciwie („wnoszę o oddalenie powództwa w całości na koszt powoda”) , gdy nie był jeszcze reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika.

Sformułowanie to niewątpliwie należy rozumieć jako wniosek o zasądzenie kosztów postępowania. Pełnomocnik pozwanego na posiedzeniu w dniu 10 czerwca 2013 r. podtrzymał wnioski sformułowane w sprzeciwie , tak więc również wniosek o zasądzenie kosztów postępowania. W związku z powyższym, nie ma znaczenia ustalenie, czy pełnomocnik pozwanego złożył wniosek w tym zakresie podczas posiedzenia w dniu 14 października 2013 r. , chociaż prawomocnie oddalono wniosek o uzupełnienie protokołu. Sąd Rejonowy miał zatem , w myśl art. 108 § 1 zd. 1 kpc , obowiązek wydania uzupełniającego postanowienia w przedmiocie kosztów postępowania wobec złożenia stosownego wniosku przez pozwanego.

Postanowienie z dnia 5 listopada 2013 r. należało uchylić , gdyż Sąd I instancji nie rozpoznał co do istoty wniosku o zasądzenie kosztów postępowania , uznając iż nie on w ogóle został złożony. Należy zwrócić uwagę , iż powodowie wnieśli apelację od wyroku z dnia 17 października 2013 r. , który nie jest prawomocny. W takiej sytuacji nie można dopuścić do powstania sytuacji , w której prawomocne orzeczenie o kosztach mogłoby być sprzeczne z wyrokiem II instancji a strony winny zachować prawo do zaskarżenia orzeczenia o kosztach postępowania gdy nie zapadło merytoryczne rozstrzygnięcie w tej kwestii.

Sąd Okręgowy w związku z powyższym , na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c., uchylił zaskarżone postanowienie, przekazując jednocześnie sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji , który uzupełni wyrok z dnia 17 października 2013 r. poprzez orzeczenie o kosztach postępowania , mając na względzie przepisy art. 98 i nast. kpc. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono w myśl art. 108 § 2 kpc w zw. z art. 397 § 2 kpc.