Court dismisses alimentary duty termination claim due to child's mental illness and inability to self-support.

III RC 122/18

UZASADNIENIE

W dniu 6 kwietnia 2018 roku powód W. N. wniósł o ustalenie, że jego obowiązek alimentacyjny względem pozwanego G. N. wygasł z dniem 30 czerwca 2013 r. W uzasadnieniu pozwu wskazał, iż pozwany jest już pełnoletni. Zakończył edukację i posiada odpowiednie przygotowane do zawodu. Nadal zamieszkuje z rodzicami i nie dokłada się do wspólnych opłat za utrzymanie domu. Pozwany okresowo podejmuje się prac dorywczych i dlatego posiada możliwości samodzielnego utrzymania. Według powoda, G. N. w 2017 r. pracował kilka tygodni w Niemczech.

Po powrocie pracował natomiast w okolicach G. jako pracownik budowlany. W toku postępowania powód zmienił żądnie pozwu i domagał się ustania jego obowiązku alimentacyjnego z dniem 30 lipca 2017 r. Pozwany G. N. wniósł o oddalenie powództwa. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 27 listopada 2008 r. przed Sądem Rejonowym w Złotoryi zawarto ugodę w której powód W. N. zobowiązał się łożyć alimenty na rzecz małoletniego wówczas pozwanego G. N. w kwocie po 300 złotych miesięcznie. Pozwany G. N. miał wtedy 15 lat.

Uczył się w III klasie Gimnazjum w Z.. Był zdrowy. Pozostawał na utrzymaniu matki M. N., która sama utrzymywała się z wynagrodzenia za pracę w kwocie 700 złotych miesięcznie. Powód W. N. odbywał staż w firmie budowlanej i zarabiał 600 złotych miesięcznie. Dowód: akta Sądu Rejonowego w Złotoryi (...) Obecnie pozwany G. N. ma 25 lat. Nadal zamieszkuje z matką i jest na jej utrzymaniu. Choruje na schizofrenię paranoidalną. Nie pracuje zawodowo. Okresowo podejmuje się prostych prac dorywczych i z tego tytułu zarobi niewielkie kwoty tj. 50 złotych.

Zamierza podjąć kursy przygotowujące do wykonywania zawodu mechanika. Pozwany G. N. jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym. Może podejmować prace jedynie w warunkach chronionych. Wymaga wsparcia innych osób w samodzielnej egzystencji. Korzysta z pomocy społecznej w postaci świadczeń rodzinnych oraz zasiłków. Matka pozwanego M. N. pracuje w Niemczech jako opiekunka. Przebywa tam przez okres 4-5 tygodni, a następnie wraca do kraju na 2-3 tygodnie. Okresowo zabiera ze sobą pozwanego i sprawuje tam nad nim pieczę. W czasie kiedy M.

N. przebywa w Niemczech opiekę nad pozwanym czasami sprawuje jego siostra zamieszkująca w G.. Miesięczne koszty utrzymania pozwanego wynoszą około 900 złotych i składają się na nie wydatki związane z zakupem pożywiana, ubrań, środków czystości, lekarstw oraz wydatki związane w wizytami u lekarza i okresowymi badaniami. Powód W. N. pracuje w Niemczech. Wykonuje tam prace budowlane oraz rolnicze. D. ó d: - orzeczenie o niepełnosprawności k. 17 - zaświadczenie (...) w Z. k. 18,19 - zaświadczenie lekarskie k. 22 - zeznania świadka Z.

B. k. 30 - zeznania świadka R. G. k. 30-31 - zeznania świadka M. N. k. 31 - zeznania świadka J. S. k. 37 - zeznania świadka A. K. k. 58-59 - zaświadczenie PUP w Z. k. 80 - decyzja (...) w Z. k. 81,82,83 - decyzja Wójta Gminy Z. k. 84 - przesłuchanie powoda k. 86 Są d zwa żył co następuje: Powództwo W. N. nie zasługiwało na uwzględnienie. Ugodą zawartą przed Sądem Rejonowym w Złotoryi w dniu dniu 27 listopada 2008 r. powód W. N. zobowiązał się łożyć alimenty na rzecz pozwanego G. N. w kwocie po 300 złotych miesięcznie.

Zgodnie z art. 138 kro w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia dotyczącego obowiązku alimentacyjnego. Natomiast zgodnie z art. 133 § 1 kro rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie. Zatem, obowiązek rodziców dostarczania środków utrzymania i wychowania trwa tak długo, jak długo dziecko nie zdobędzie, stosownie do swoich uzdolnień i predyspozycji, kwalifikacji zawodowych, czyli do chwili usamodzielnienia się, niezależnie od osiągniętego wieku.

Samodzielne utrzymanie oznacza natomiast zapewnienie minimum socjalnego zapewniającego zaspokajanie przez dziecko podstawowych potrzeb życiowych (koszty związane z mieszkaniem, wyżywieniem, ubraniem, koszty nauki, dojazdu do szkoły itp.). Sformułowanie „jeszcze nie jest w stanie utrzymać się” wskazuje, że dziecko powinno podejmować próby usamodzielnienia się, jeżeli jest to możliwe i uzasadnione. W ocenie Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że pozwany G. N. nie jest obecnie w stanie utrzymać się samodzielnie bez alimentów od ojca W.

N.. Pozwany choruje na schizofrenię paranoidalną i z tego powodu uznano go za osobę niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym. Może podejmować prace jedynie w warunkach chronionych. Wymaga wsparcia innych osób w samodzielnej egzystencji. W związku z powyższym pozwany pozostaje nadal na utrzymaniu matki M. N.. Podejmuje jednak starania w celu uzyskania w przyszłości samodzielności. Zamierza rozpocząć kurs -w ramach Warsztatów (...) Zajęciowej - przygotowujący do wykonywania zawodu mechanika. Jak wynikało z treści zeznań świadka M.

N. i przesłuchania pozwanego obecne minimalne koszty utrzymania G. N. wynoszą około 900 złotych miesięcznie. Powód nie zakwestionował wydatków wskazanych przez pozwanego oraz świadka. Biorąc pod uwagę, iż pozwany nie jest obecnie w stanie utrzymać się samodzielnie, Sąd nie znalazł podstaw do ustalenia, że obowiązek alimentacyjny powoda (wynoszący jedynie 300 złotych miesięcznie) wygasł. W ocenie Sądu powód nie wykazał, iż pozwany pracuje zawodowo i jest w stanie zarobić na własne utrzymanie. Jak wynikało z zebranego w sprawie materiału dowodowego pozwany jedynie okresowo podejmuje się prostych prac dorywczych i z tego tytułu zarobi niewielkie kwoty tj. 50 złotych.

Ustalono także, iż pozwany przebywał w Niemczech oraz G., lecz nie pracował wówczas, a pozostawał pod opieką swojej matki oraz siostry. Należy również wskazać, iż dotychczasowe alimenty leżą w możliwościach zarobkowych powoda W. N.. Jak wynikało bowiem z zeznań świadka M. N. powód pracuje w Niemczech. Wykonuje tam prace budowlane oraz rolnicze. Powód - bez usprawiedliwienia - nie stawił się natomiast na rozprawę wyznaczoną w celu jego przysłuchania i nie przełożył żądanego zaświadczenia o aktualnych dochodach. W ten sposób celowo uniemożliwił weryfikację swoich obecnych możliwości zarobkowych, co zostało ustalone w oparciu o art. 233 § 2 kpc.

Na marginesie należy stwierdzić, iż przesłany przez powoda faks w języku niemieckim nie spełniał wymogów dowodowych i nie mógł stanowić realizacji obowiązku nałożonego na pełnomocnika powoda. Zgodnie z art. 98 § 1 kpc strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Mając na uwadze, iż powód przegrał niniejszy proces Sąd zasądził od niego na rzecz pozwanego koszty procesu w postaci wynagrodzenia pełnomocnika w stawce określonej w § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.