Appeal dismissed; plaintiff lacked legal interest to sue for pension qualification facts already determined by social security office.

Sygn. akt : VU 1610/13

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 stycznia 2014 roku Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie: Przewodniczący: SSO Regina Stępień Protokolant: Ewelina Trzeciak po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2014 r. w Legnicy sprawy z wniosku F. W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. o emeryturę pomostową na skutek odwołania F. W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 25 października 2013 roku znak (...) oddala odwołanie.

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 25 października 2013 r. w sprawie (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. odmówił F. W. prawa do emerytury pomostowej. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że ubezpieczony nie spełnia warunków umożliwiających przyznanie prawa do świadczenia określonych w art. 4 pkt 2, pkt 5 oraz pkt 7 w zw. z art. 7 ustawy o emeryturach pomostowych, bowiem na dzień 1 stycznia 1999 r. wykazał 4 lata, 2 miesiące i 20 dni pracy w szczególnych warunkach w hutnictwie, przed dniem 1 stycznia 1999 r. nie wykonywał prac w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy lub art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, a ponadto nie nastąpiło z nim rozwiązanie stosunku pracy.

Organ rentowy podał, iż ubezpieczony nie spełnia również warunków do przyznania prawa do emerytury pomostowej określonych w art. 4 pkt 2, pkt 3 oraz pkt 7 ustawy o emeryturach pomostowych, bowiem na dzień 1 stycznia 1999 r. wykazał 6 lat, 7 miesięcy i jeden dzień pracy, o której mowa w § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, nie osiągnął wieku emerytalnego wynoszącego 60 lat oraz nie nastąpiło z nim rozwiązanie stosunku pracy.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych wskazał ponadto, iż do stażu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze nie uwzględniono okresu zatrudnienia wnioskodawcy: - od 4 października 1976 r. do 31 lipca 1980 r. w Zakładzie (...) w L., ponieważ świadectwo pracy w warunkach szczególnych zostało sporządzone przez jednostkę przechowującą akta po zlikwidowanym zakładzie pracy; - od 13 sierpnia 1980 r. do 31 grudnia 1986 r. oraz od 17 lutego 1986 r. do 19 maja 1988 r. we (...) Przedsiębiorstwie (...) Oddział w L., ponieważ stanowisko pracy wskazane w świadectwie wykonywania pracy w warunkach szczególnych jest niezgodne ze stanowiskiem wymienionym we wskazanym dziale, pozycji i punkcie Zarządzenia nr 9 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 1 sierpnia 1983 r.; - od 20 maja 1988 r. do 30 września 1989 r. w (...) Przedsiębiorstwie (...) w Ż., ponieważ świadectwo pracy w warunkach szczególnych zostało sporządzone przez jednostkę przechowującą akta po zlikwidowanym zakładzie pracy; - od 1 października 1989 r. do 21 czerwca 1992 r. w Przedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L., ponieważ pracodawca w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach podając stanowisko pracy nie powołał się na przepisy branżowe, a brak informacji czy wskazana spółka powstała z przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego i obecnie jest jego następcą prawnym, czy tez od dnia powstania posiada status zakładu prywatnego; - od 5 lipca 1994 r. do 30 września 1994 r. w (...) Sp. z o.o. z siedzibą we W., ponieważ w świadectwie pracy z dnia 23 czerwca 2004 r. nie określono stanowiska pracy ściśle według właściwego działu, pozycji i punktu zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 1 sierpnia 1983 r., a charakter pracy nie zostali określony ściśle według właściwego wykazu, działu i pozycji rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r.; - od 1 kwietnia 1995 r. do 31 lipca 1995 r. w Przedsiębiorstwie (...) S.A. w L., ponieważ w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach nie podano data ustanowienia przepisów branżowych.

Odwołanie od wskazanej decyzji złożył F. W. domagając się jej zmiany poprzez przyznanie mu prawa do emerytury pomostowej. W odwołaniu ubezpieczony domagał się zaliczenia do stażu pracy w warunkach szczególnych okresu zatrudnienia w Przedsiębiorstwie (...) od 1 kwietnia 1995 r. do 31 lipca 1995 r., w (...) Sp. z o.o. z siedzibą we W., od 5 lipca 1994 r. do 30 września 1994 r., w (...) Przedsiębiorstwie (...) w Ż. od 1 października 1989 r. do 21 czerwca 1992 r., w (...) Sp. z o.o. z siedziba w L. od 20 maja 1988 r. do 30 września 1989 r., we (...) Przedsiębiorstwie(...) we W. w okresie od 13 sierpnia 1980 r. do 31 grudnia 1986 r. oraz w Zakładach (...)w L. w okresie od 4 października 1976 r. do 31 lipca 1980 r.

W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jego oddalenie uzasadniając swoje stanowisko jak w zaskarżonej decyzji. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: F. W., urodzony w dniu (...), na dzień 1 stycznia 1999 r. wykazał 38 lat, 2 miesiące i 7 dni okresów składkowych i nieskładkowych, w tym 6 lat, 7 miesięcy i jeden dzień pracy w warunkach szczególnych, a w tym 4 lata, 2 miesiące i 20 dni pracy w szczególnych warunkach w hutnictwie. /okoliczności bezsporne/ F. W. był zatrudniony: - od 4 października 1976 r. do 31 lipca 1980 r. w (...) Zakład (...) w L.; - od 13 sierpnia 1980 r. do 19 maja 1988 r. we (...) Przedsiębiorstwie (...) Oddział w L.; - od 20 maja 1988 r. do 30 września 1989 r. w (...) Przedsiębiorstwie (...) w Ż., Zakład (...) w L.; - od 1 października 1989 r. do 21 czerwca 1992 r. w Przedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L.; - 5 lipca 1994 r. do 30 września 1994 r. w Przedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o. we W.; - od 1 kwietnia 1995 r. do 31 lipca 1995 r. w Przedsiębiorstwie (...) S.A. w L..

Dowód: akta ubezpieczeniowe wnioskodawcy t. I: świadectwa pracy, k. 21-22, 23, 25, 27;31-32, 33. W dniu 17 października 2013 r. F. W. złożył wniosek o emeryturę pomostową. Ubezpieczony pozostaje w stosunku pracy z (...) S.A. z siedzibą w L. Oddział (...) /okoliczności bezsporne/

Sąd zważył, co następuje:

Odwołanie F. W. nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych, prawo do emerytury pomostowej, z uwzględnieniem art. 5-12, przysługuje pracownikowi, który spełnia łącznie następujące warunki: 1)urodził się po dniu 31 grudnia 1948 r.; 2)ma okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wynoszący co najmniej 15 lat; 3)osiągnął wiek wynoszący co najmniej 55 lat dla kobiet i co najmniej 60 lat dla mężczyzn; 4)ma okres składkowy i nieskładkowy, ustalony na zasadach określonych w art. 5-9 i art. 11 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i co najmniej 25 lat dla mężczyzn; 5)przed dniem 1 stycznia 1999 r. wykonywał prace w szczególnych warunkach lub prace w szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy lub art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z FUS; 6)po dniu 31 grudnia 2008 r. wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 (prace w szczególnych warunkach to prace związane z czynnikami ryzyka, które z wiekiem mogą z dużym prawdopodobieństwem spowodować trwałe uszkodzenie zdrowia, wykonywane w szczególnych warunkach środowiska pracy, determinowanych siłami natury lub procesami technologicznymi, które mimo zastosowania środków profilaktyki technicznej, organizacyjnej i medycznej stawiają przed pracownikami wymagania przekraczające poziom ich możliwości, ograniczony w wyniku procesu starzenia się jeszcze przed osiągnięciem wieku emerytalnego, w stopniu utrudniającym ich pracę na dotychczasowym stanowisku; wykaz prac w szczególnych warunkach określa załącznik nr 1 do ustawy) i ust. 3 (prace o szczególnym charakterze to prace wymagające szczególnej odpowiedzialności oraz szczególnej sprawności psychofizycznej, których możliwość należytego wykonywania w sposób niezagrażający bezpieczeństwu publicznemu, w tym zdrowiu lub życiu innych osób, zmniejsza się przed osiągnięciem wieku emerytalnego na skutek pogorszenia sprawności psychofizycznej, związanego z procesem starzenia się; wykaz prac o szczególnym charakterze określa załącznik nr 2 do ustawy).

7) nastąpiło z nim rozwiązanie stosunku pracy. Stosownie do treści art. 7 ustawy o emeryturach pomostowych pracownik wykonujący w hutnictwie prace w szczególnych warunkach wymienione w pkt 4-12 załącznika nr 1 do ustawy, który spełnia warunki określone w art. 4 pkt 1, 4-7, nabywa prawo do emerytury pomostowej, jeżeli: 1)osiągnął wiek wynoszący co najmniej 55 lat; 2)ma okres pracy w szczególnych warunkach w hutnictwie wymienionej w pkt 4-12 załącznika nr 1 do ustawy, wynoszący co najmniej 15 lat; 3)lekarz medycyny pracy wydał orzeczenie o niezdolności do wykonywania prac w szczególnych warunkach wymienionych w pkt 4-12 załącznika nr 1 do ustawy.

Wskazane wyżej przesłanki warunkujące nabycie prawa do emerytury pomostowej muszą zostać przez ubezpieczonego spełnione łącznie. W związku z tym, brak choćby jednej z nich uniemożliwia przyznanie wnioskodawcy żądanego przez niego prawa. Odnosząc się do powyższego należało zauważyć, iż F. W. nie spełniał przesłanek warunkujących przyznanie mu prawa do emerytury pomostowej określonych w art. 4 ustawy o emeryturach pomostowych. Jakkolwiek bowiem ubezpieczony, urodzony w dniu (...), na dzień 1 stycznia 1999 r. wykazał 38 lat, 2 miesiące i 7 dni okresów składkowych i nieskładkowych, w tym 6 lat, 7 miesięcy i jeden dzień pracy w warunkach szczególnych, to jednak nie nastąpiło z nim rozwiązanie stosunku pracy.

Z uwagi na powyższe F. W. nie spełniał również przesłanek uprawniających do nabycia prawa do emerytury pomostowej stosownie do treści art. 4 w zw. z art. 7 ustawy o emeryturach pomostowych. Odnosząc się do roszczenia wnioskodawcy o ustalenie wykonywania pracy w szczególnych warunkach należało zauważyć, że żądanie to zmierza wyłącznie do wiążącego ustalenia faktów z punktu widzenia prawa do świadczeń emerytalnych w celu uzyskania orzeczenia, które ma służyć ustaleniu dowodów lub faktów w innym postępowaniu, w sprawach zakresu ubezpieczeń społecznych (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 8 lutego 1979 r., sygn. akt III PZP 17/78; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 listopada 1971 r., sygn. akt I PR 344/71; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 grudnia 1997 r., sygn. akt I PKN 434/97).

Uwagę zwraca, że organ rentowy samodzielnie ustala okresy przebyte w ubezpieczeniu i inne przesłanki warunkujące nabycie prawa do świadczeń z ubezpieczeń społecznych, bowiem całokształt postępowania dotyczącego nabycia prawa do świadczenia z tytułu ubezpieczenia społecznego należy do tego organu zgodnie z art. 83 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 maja 2005 r., sygn. akt I UK 245/04). Decyzja odmawiająca ubezpieczonemu prawa do świadczenia emerytalnego (na przykład z powodu nieuwzględnienia okresów jego zatrudnienia jako pracy w szczególnych warunkach) podlega weryfikacji w postępowaniu odwoławczym przed sądem powszechnym.

Skoro kwalifikacja określonej pracy jako wykonywanej w szczególnych warunkach dla celów emerytalno-rentowych może być dokonywana wyłącznie w postępowaniu przed organem rentowym w sprawie o przyznanie świadczenia z ubezpieczeń społecznych oraz w postępowaniu sądowym wywołanym wniesieniem odwołania od decyzji organu rentowego, to pracownik wytaczający w tej materii powództwo o ustalenie nie wykazuje w ogóle interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie F.

W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. w sprawie (...).