Appeal court allows costs waiver and counsel for plaintiff when claim is not obviously baseless despite high value.

Sygn. akt I ACz 751/18 POSTANOWIENIE Dnia 26 czerwca 2018 roku Sąd Apelacyjny w Krakowie, I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący : SSA Jan Kremer po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2018 roku w Krakowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa A. N. przeciwko (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. o ochronę dóbr osobistych na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 9 kwietnia 2018r., sygn. akt IC408/18 postanawia: zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że:

1. zwolnić powoda od kosztów sądowych w całości;

2. ustanowić dla powoda pełnomocnika z urzędu, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K. SSA Jan Kremer sygn. akt I ACz 751/18

UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w Krakowie w punkcie I. oddalił wniosek powoda o zwolnienie od kosztów sądowych; w punkcie II. oddalił wniosek powoda o ustanowienie pełnomocnika. W uzasadnieniu Sąd Okręgowy podał, że powód w pozwie skierowanym przeciwko (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. domagał się zasądzenia na swoją rzecz od strony pozwanej kwoty 6.000.000 zł tytułem naruszenia jego dóbr osobistych w artykule z dnia 3 stycznia 2014 r., którego wydruk załączył do pozwu. Podniósł, że Sąd postanowieniem z dnia 8 marca 2017 r. orzekł o zatarciu jego skazania tymczasem w artykule napisano, że był agresywny w stosunku do D.

N.. Powód wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Sąd Okręgowy uznał obydwa wnioski za bezzasadne z uwagi na oczywistą bezzasadność powództwa. Zdaniem Sądu Okręgowego nawet dla osoby o podstawowym zakresie wiedzy prawniczej oczywiste jest, że powodowi nie przysługuje roszczenie wskazane w pozwie. Z treści artykułu z dnia 3 stycznia 2014 r., którego wydruk został załączony do pozwu, wynika, że mąż D. N. zachowywał się wobec niej agresywnie. Powód nie wyjaśnia bliżej podstawy faktycznej swojego roszczenia, ale z przytoczonych faktów wynika, że był dwukrotnie skazany, obie orzeczone kary wykonał i postanowieniem Sądu Rejonowego w W. z dnia 8 marca 2017 r. zostało orzeczone zatarcie skazania.

Nawet gdyby w powołanym artykule doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda, to mając na uwadze treść tego artykułu, oczywiste jest także dla osoby bez jakiejkolwiek znajomości przepisów prawa, że poszkodowanemu nie przysługuje kilkumilionowe zadośćuczynienie. Zatarcie skazania nie oznacza, że do popełnienia przestępstwa nie doszło. Zatarcie skazania powoduje, co prawda, że zatarcie skazania uważa się za niebyłe (art. 106 k.k.) nie oznacza to jednak, że osoba taka nie popełniła w przeszłości przestępstwa. Zatarcie skazania nie prowadzi zatem do zmiany tego, co się wydarzyło, a jedynie do pomijania skutków prawnych skazania .

Postanowienie to zaskarżył w całości powód. Podniósł, że bez jego zgody na portalu dziennik.pl zostało opublikowane zdjęcie jego syna, który płacze a nadto został napisany tekst, z którego wynika, że on jako mąż D. N. był agresywny w stosunku do żony, która z obawy przed nim zgodziła się na odebranie jej dzieci. Pominięte zaś zostało że D. N. była chora na schizofrenię. Artykuł nosił tytuł ” (...)”. W ocenie powoda powyższy artykuł narusza jego dobra osobiste, dobre imię, godności. Został przez dziennikarzy zlekceważony.

Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i orzeczenie zgodnie z wnioskiem.

Sąd Apelacyjny zważył co następuje:

W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że oczywiście bezzasadne jest takie roszczenie, którego bezzasadność jest oczywiście zrozumiała dla każdego, bez potrzeb dokładnej analizy sprawy pod względem faktycznym i prawnym lub jeśli jest sprzeczna z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami prawa (orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 1947 r., sygn. akt: C III 149/47, OSN 1948, Nr 1, poz. 28). Nie może być tu żadnej wątpliwości, że roszczeniu nie przysługuje ochrona prawna, każda - chociażby najmniejsza - wątpliwość uniemożliwia więc odmowę zwolnienia od kosztów na podstawie tej regulacji ( K.

Korzan, Postępowanie nieprocesowe, s. 82-83). Wbrew ocenie Sądu Okręgowego w niniejszej sprawie taka sytuacja nie występuje. W niniejszej sprawie powód wywodzi swoje roszczenie o ochronę dóbr osobistych z okoliczności faktycznych, które mogą nieść za sobą naruszenie dóbr osobistych powoda. Negatywne przedstawienie okoliczności związanych z rozstaniem z Żoną, zamieszczenie zdjęcia płaczącego dziecka powoda na zdjęciu w publikacji mogą uzasadniać roszczenie, co nie przesądza o jego zasadności, ale uzasadnia brak przesłanek dla zastosowania art. 117 u. o k. s. Zgłoszenie rażąco wygórowanego roszczenia nie uzasadnia przyjęcia jego oczywistej bezzasadności a w konsekwencji oddalenia wniosków o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sytuacji, gdy z okoliczności faktycznych można wywieść roszczenie o ochronę dóbr osobistych.

Rzeczą pełnomocnika będzie sprecyzowanie żądania pozwu, w tym w realnej wysokości odnośnie roszczeń finansowych, przy uwzględnieniu okoliczności sprawy. Powyższe nie przesądza o zasadności powództwa, a jedynie o tym, że podane okoliczności nie pozwalają na stwierdzenie oczywistej bezzasadności powództwa. Z przedstawionych przyczyn zaskarżone postanowienie uległo zmianie, gdyż dochody powoda uzasadniają zwolnienie od kosztów , a charakter sprawy uzasadnia udział pełnomocnika. Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny postanowił jak w sentencji na zasadzie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. SSA Jan Kremer