Court declares civil proceedings delayed and awards compensation to plaintiff for unjustified court inaction.

Sygn. akt II S 43/13 POSTANOWIENIE K., dnia 3 lutego 2014 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Wojciech Vogt Sędziowie: SSO Paweł Szwedowski – spr. SSO Marian Raszewski po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2014 r. w Kaliszu na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. Z. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie I C 1717/12 Sądu Rejonowego w Kaliszu postanawia:

1. stwierdzić przewlekłość postępowania w sprawie I C 1717/12 Sądu Rejonowego w Kaliszu;

2. przyznać T. Z. od Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Kaliszu kwotę 2.000 zł (dwa tysiące złotych);

3. nakazać zwrócenie T. Z. kwoty 100 zł (sto złotych) uiszczonej tytułem opłaty od skargi;

4. zasądzić od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Kaliszu na rzecz T. Z. kwotę 120 zł (sto dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu skargowym. Sygn. akt II S 43/13

UZASADNIENIE

T. Z.wystąpił o stwierdzenie naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie z powództwa T. Z.przeciwko „(...).(...)z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W.prowadzonej pod sygn. akt I C 1717/12 przed Sądem Rejonowym w Kaliszu, przyznanie skarżącemu od Skarbu Państwa kwoty 2.000,00 zł oraz zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa według norm przepisanych. Prezes Sądu Rejonowego w Kaliszu zgłosił udziału w postępowaniu i wniósł o oddalenie skargi, podnosząc, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła przewlekłość postępowania.

Sąd Okręgowy ustalił, co następuje: W dniu 2 kwietnia 2012r. powód T. Z.wniósł do Sądu Rejonowego w Zabrzu pozew przeciwko „SERWIS (...).(...)z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K.(k. 2). Postanowieniem z dnia 5 czerwca 2012r. sprawa została przekazana do Sądu Rejonowego w Kaliszu według właściwości (k. 128). Przesłanie akt do Sądu Rejonowego w Kaliszu nastąpiło w dniu 5 września 2012r. (k. 132). Tego samego dnia sprawa została zarejestrowana pod sygnaturą akt I C 1717/12 (k. 133). Zarządzeniem z dnia 23 października 2012r.

Przewodniczący wyznaczył termin pierwszej rozprawy na dzień 7 grudnia 2012r. (k. 134). Na rozprawie w dniu 7 grudnia 2012r. pełnomocnik pozwanego przedłożył do akt postanowienie Sądu Rejonowego Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu z dnia 23 listopada 2012r., sygn. PO.IX NS – REJ. KRS/(...), o wykreśleniu pozwanej z KRS (k. 142), ponadto przedłożył porozumienie z dnia 29 czerwca 2012r. zawarte pomiędzy pozwaną a „(...). (...)z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W.dotyczące przejęcia przez „(...). PL” Sp. z o.o. z siedzibą w W.długów pozwanej Spółki i wstąpienia w jej miejsce – za zgodą wierzyciela – do toczących się postępowań sądowych (k. 143).

W toku rozprawy, na wniosek pełnomocnika powoda, Sąd udzielił pełnomocnikowi powoda 14-dniowego terminu do zajęcia stanowiska w sprawie (k. 144). W piśmie procesowym nadanym w dniu 21 grudnia 2012 r. (k. 150), które wpłynęło do Sądu w dniu 27 grudnia 2012r. pełnomocnik powoda wyraził zgodę na przejęcie długu przez „(...). PL” Sp. z o.o. z siedzibą w W.i wniósł o podjęcie zawieszonego postępowania z jej udziałem w charakterze strony pozwanej (k. 147 – 148). Postanowieniem z dnia 22 marca 2013r. Sąd podjął zawieszone postępowanie w sprawie z udziałem ww. następcy prawnego pozwanego (k. 151).

Zarządzeniem z dnia 23 marca 2013r. Przewodniczący wyznaczył termin rozprawy na dzień 29 maja 2013r. (k. 152). Na rozprawie w dniu 29 maja 2013r. Sąd przesłuchał świadków, powoda oraz dopuścił dowód z opinii biegłego architekta i odroczył rozprawę z zaznaczeniem, że nowy termin rozprawy zostanie wyznaczony z urzędu; po zakończeniu rozprawy Przewodniczący zarządził odnotowanie postanowienia, a następnie przedłożenie akt sprawy (k. 168 – 171). Akta zostały przedłożone Przewodniczącemu w dniu 10 czerwca 2013 r. Zarządzeniem z dnia 14 października 2013 r.

Przewodniczący zlecił wykonanie opinii biegłemu Z. M.w terminie jednego miesiąca. Zarządzenie zostało wykonane w dniu 15 października 2013 r. (k. 171v). Biegły otrzymał akta sprawy w dniu 17 października 2013r. (k. 173). W dniu 4 listopada 2013 r. biegły zwrócił akta sprawy wraz z opinią (k. 174 – 175v). Zarządzeniem Przewodniczącego z dnia 28 listopada 2013r. został wyznaczony termin rozprawy na dzień 17 stycznia 2014r. (k. 176).

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2004 r., Nr 179, poz. 1843 ze zm.) reguluje zasady i tryb wnoszenia oraz rozpoznawania skargi strony, której prawo do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone m.in. na skutek działania lub bezczynności sądu. Stosownie do treści art. 2 ustawy strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie w tej sprawie trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.

Dla stwierdzenia, czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania, należy w szczególności ocenić terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez sąd w celu wydania w sprawie rozstrzygnięcia co do istoty, uwzględniając charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenie dla strony, która wniosła skargę, rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Oznacza to, iż celem skargi na przewlekłość w toku postępowania jest przeciwdziałanie trwającej przewlekłości (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 maja 2005 r., III SPP 12/05, OSNP 2005/21/345), zaś jej funkcją jest przede wszystkim wymuszenie nadania sprawie odpowiedniego, sprawnego biegu procesowego.

Analiza akt wskazuje, że początkowo, od dnia wpłynięcia sprawy do Sądu Rejonowego w Kaliszu, Sąd rozpoznający sprawę podejmował czynności w sprawie systematycznie, w odstępach czasu, które nie można uznać za nadmiernie wydłużone, przy czym czynności te były dostosowane do etapu postępowania, a także uzasadnione pod względem celowości i przydatności dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Inaczej jednak należy ocenić postępowanie Sądu od dnia wydania postanowienia z dnia 29 maja 2013 r. w przedmiocie dopuszczenia dowodu z opinii biegłego architekta.

Realizacja sentencji tego postanowienia w postaci zlecenia wykonania opinii wskazanemu biegłemu nastąpiła dopiero w dniu 14 października 2013 r., a więc po okresie ponad czterech miesięcy. Należy uznać, że odstęp pomiędzy dokonaniem tych czynności był nadmiernie wydłużony, zwłaszcza że nie ujawniły się żadne okoliczności, które uzasadniałyby taki stan rzeczy. Uwzględniając powyższe okoliczności Sąd Okręgowy uznał, że istnieje podstawa do stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie I C 1717/12 toczącej się przed Sądem Rejonowym w Kaliszu i – w konsekwencji – na podstawie art. 12 ust. 2, 4 i 5 pkt 1 powołanej ustawy, przyznania skarżącemu od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Kaliszu sumy pieniężnej w wysokości 2.000 zł (punkt 1 i 2 sentencji).

Na podstawie art. 17 ust. 3 powołanej ustawy Sąd Okręgowy orzekł z urzędu o zwrocie skarżącemu całej uiszczonej przez niego opłaty od skargi w wysokości 100 zł (punkt 3 sentencji). O kosztach zastępstwa procesowego skarżącego orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c. oraz § 14 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 461).