Court confirms valid 2007 will despite dementia, awards expert fees, and orders second instance for clerical error.
Legislator summary
AI generatedThe court confirmed the validity of the 2007 will despite the testator's neurological decline, awarding expert fees to the appointed experts. While the will was upheld, the court identified a clerical error in the operative part where it incorrectly referenced the 2004 will instead of the 2007 will. Because the court lacks the authority to correct such errors in its own judgment, it remanded the matter to the second instance court for correction.
Legislator headnote
AI generatedArt. 945 § 1 pkt 1 k.c.; Art. 950 k.c.; A notarial will remains valid if the testator possessed the capacity to form a conscious and free decision, even if suffering from neurological conditions, but a clerical error in the operative part of the judgment regarding which will was applied requires correction by the court of second instance.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt XI Ns 544/16 POSTANOWIENIE Dnia 5 lutego 2018 r. Sąd Rejonowy w Toruniu XI Wydział Cywilny w składzie: PrzewodniczącySSR Paweł Liberadzki P. sekretarz sądowy A. B. (1) Po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2018 r. w T.. sprawy z wniosku A. O. (1) z udziałem K. O. S. O. (1) A. O. (2) S. O. (2) D. K. A. B. (2) W. G. A. M. o stwierdzenie nabycia spadku po: Z. O. I. stwierdza, że spadek po Z. O. zmarłej dnia 26 stycznia 2015 r. w T. mającej ostatnie zwykłe miejsce pobytu w T. na podstawie testamentu notarialnego z dnia 8 lipca 2004 roku, otwartego i ogłoszonego przez Sąd Rejonowy w Toruniu 5 lutego 2018 rokunabyły wprost wnuczki A.
B. (2), W. G. (córki G. i D.) po połowie, II. przyznać biegłej H. P. wynagrodzenie w kwocie 64,78 zł zł (sześćdziesiąt cztery złote siedemdziesiąt osiem groszy) za udział w rozprawie III. przyznać biegłemu J. D. wynagrodzenie w kwocie 97,17 zł (dziewięćdziesiąt siedem złotych siedemnaście groszy) za udział w rozprawie, IV. ustala iż każdy uczestnik postępowania ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. XI Ns 544/16
UZASADNIENIE
Wnioskodawczyni A. O. (1) złożyła wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po Z. O. zmarłej 26 stycznia 2015r. w T.. Wnioskodawczyni podniosła, że spadkodawczyni sporządziła dwa testamenty. Pierwszy testament został sporządzony 8 lipca 2004r. Drugim testamentem z 12 września 2007r. Z. O. odwołała pierwszy testament i do spadku powołała cztery wnuczki: A. B. (2), W. B. (obecnie G.), S. O. (2) i A. O. (1). Wnioskodawczyni wnosiła o stwierdzenie nabycia spadku na podstawie drugiego testamentu. Uczestnicy D. K., A. B. (2) i W. G. zakwestionowali ważność drugiego testamentu podnosząc, że Z. O. w chwili jego sporządzenia nie była osobą, która mogła swobodnie wyrazić swoją wolę.
Sąd ustalił i zważył, co następuje:
Spadkodawczyni Z. O. zmarła 26 stycznia 2015r. w T., swoim ostatnim miejscu zamieszkania. Tylko raz zawierała związek małżeński. Mąż spadkodawczyni zmarł przed nią. Ze związku małżeńskiego urodziło się czworo dzieci: S. O. (1), M. O., K. O. i D. K.. M. O. zmarł przed spadkodawczynią pozostawiając córkę A. M. i A. O. (2). Spadkodawczyni nie miała dzieci pozamałżeńskich ani przysposobionych. Nie były składane oświadczenia spadkowe ani zawierane umowy dotyczące spadku. [dowód: odpisy aktów stanu cywilnego k. 1- 13 akt, okoliczności bezsporne].
Spadkodawczyni sporządziła dwa testamenty. Pierwszy w dniu 8 lipca 2004r., w którym do spadku powołała swoje wnuczki: A. B. (2) oraz W. B. (obecnie G.). Drugi testament został sporządzony 12 września 2007r. Z. O. powołała w nim do dziedziczenia wnuczki: A. B. (2), W. B. (obecnie G.), S. O. (2) i A. O. (1). A. O. (1) i S. O. (2) są córkami K. O.. W. B. (obecnie G.) oraz A. B. (2) są córkami D. K.. [dowód: wypisy testamentów k. 14 – 15 akt]. Z. O. była leczona neurologicznie od 8 marca 2007r. Odnotowano bóle głowy i karku. Spadkodawczyni skarżyła się na nietrzymanie moczu i drżenie rąk.
Wynik badania tomograficznego głowy z dnia 17 maja 2007 roku ujawnił zaniki korowo-podkorowe nasilone na płatach skroniowych . Z. O. leczyła się neurologicznie od 08 marca 2007 roku . W trakcie hospitalizacji pulmonologicznej w listopadzie 2007 roku nie stwierdzono zaburzeń świadomości oraz orientacji [ dowód : opinia biegłych k. 122-127 akt ] . Jedyną kwestią sporną w sprawie było ustalenie czy spadkodawczyni w chwili sporządzania drugiego testamentu posiadała zdolność testowania. Sąd ustalał zdolność spadkodawczyni do testowania w oparciu o opinię biegłych.
Sąd przesłuchał również na tę okoliczność świadka A. S.. Zeznania świadka potwierdziły wcześniejsze ustalenia biegłych. Na podstawie analizy dostępnej dokumentacji medycznej oraz dokumentacji zebranej w aktach I C 1430/09 biegli stwierdzili, że Z. O. w dniu 12 września 2007r. była w stanie świadomie i swobodnie powziąć decyzję i wyrazić wolę. Zgodnie z treścią art. 950 kodeksu cywilnego testament może być sporządzony w formie aktu notarialnego. Z kolei z treści art. 945 paragraf 1 pkt 1 kodeksu cywilnego wynika, że testament jest nieważny jeżeli został sporządzony w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli.
Przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe prowadzi do wniosku, iż testament z dnia 12 września 2007r. był testamentem ważnym. W tym miejscu należy stwierdzić, że do orzeczenia Sądu wkradła się omyłka. Wbrew ustaleniom wynikającym z akt Sąd stwierdził nabycie spadku na podstawie testamentu z 2004r. Sąd I instancji nie ma możliwości naprawienia błędu pisarskiego w treści orzeczenia. Ewentualne zastosowanie przepisów o oczywistej omyłce pisarskiej przekraczałoby zakres tego uregulowania. W tym stanie rzeczy zmiana treści postanowienia wymaga orzeczenia Sądu II instancji.
W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 520kpc.