Court rejects request for second expert opinion on asset division, upholding first expert's valuation.
Legislator summary
AI generatedThe court established the composition of the joint property and ordered its division between the parties. The plaintiff requested a new expert opinion due to dissatisfaction with the first expert's valuation, but the court rejected this request. The court ruled that an expert's opinion does not require replacement merely because the opposing party disagrees with it or lacks trust in the expert.
Legislator headnote
AI generatedArt. 286 k.p.c.; Art. 281 k.p.c.: A party's dissatisfaction with a court-appointed expert's opinion or lack of trust in that expert does not justify the court's obligation to admit a second expert's opinion, as the law provides specific exclusion grounds rather than automatic replacement.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt I Ns 514/15 POSTANOWIENIE Dnia 2 stycznia 2018r. Sąd Rejonowy w Piszu I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSR Anna Lisowska Protokolant : sekr. sąd. Judyta Masłowska po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2017r. w Piszu na rozprawie sprawy z wniosku H. F. z udziałem K. F. o podział majątku wspólnego p o s t a n a w i a : I. Ustalić, że w skład majątku wspólnego H. F. i K. F. wchodzą:
1. spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego nr (...) w budynku przy ul. (...) w B. znajdującego się w zasobach Spółdzielni Mieszkaniowej w B. o wartości 138 501,25 zł , 2. prawo własności budynku garażowego stanowiącego box nr (...) usytuowanego na działce gruntu nr (...) położonej w B. przy ul. (...) stanowiącej własność Gminy B., dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) o wartości 6 920 zł, 3. prawo dzierżawy terenu stanowiącego własności gminy B. położonego w B. przy ul. (...)- części działki gruntu nr (...) o powierzchni 22 m 2 z przeznaczeniem na grunt pod garaż, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw.
Nr (...) o wartości 211,08 zł, 4. równowartość samochodu osobowego marki V. (...) rok. prod. 1991 w kwocie 2 000 zł , 5. prawo dzierżawy części działki gruntu o nr geod. (...)stanowiącej własności gminy B. położonej w B. przy ul. (...), z przeznaczeniem na działkę warzywną, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) o wartości 60 zł, 6. segment kuchenny o wartości 300 zł, 7. kanapa rogowa kuchenna o wartości 150 zł, 8. 2 krzesła kuchenne o łącznej wartości 60 zł, 9. 3 taborety kuchenne o łącznej wartości 15 zł, 10. półka na kwiaty o wartości 20 zł, 11. 3 karnisze o łącznej wartości 21 zł, 12. okap kuchenny o wartości 0 zł, 13. zlewozmywak o wartości 50 zł, 14. elektryczna maszynka do mięsa o wartości 60 zł, 15. sokownik parowy o wartości 0 zł, 16. lustro o wartości 40 zł, 17. lampa naftowa o wartości 70 zł, 18. szafka o wartości 0 zł, 19. komoda z szufladami o wartości 100 zł, 20.
żyrandol z dużego pokoju o wartości 0 zł, 21. kołdra wełniana i dwie poduszki o łącznej wartości 50 zł, 22. narzuta na kanapę i dwa fotele o łącznej wartości 50 zł, 23. namiot turystyczny o wartości 40 zł, 24. telewizor o wartości 0 zł, 25. stolik pod telewizor o wartości 0 zł, 26. segment młodzieżowy o wartości 400 zł , 27. stolik o wartości 40 zł, 28. karnisz o wartości 0 zł, 29. segment młodzieżowy z tapczanem o wartości 450 zł, 30. biurko o wartości 50 zł, 31. komputer o wartości 120 zł, 32. wieża stereo z kolumnami o wartości 220 zł, 33. dywan o wartości 80 zł, 34.
żyrandol o wartości 40 zł, 35. karnisz drewniany o wartości 0 zł, 36. szafa dwudrzwiowa w piwnicy o wartości 0 zł, 37. namiot foliowy o wartości 20 zł, 38. drewniane siedziska o wartości 0 zł, 39. ławka drewniana o wartości 0 zł, 40. wędzarnia kamienna o wartości 0 zł, 41. drewniane ogrodzenie o wartości 0 zł, 42. szlifierka elektryczna o wartości 150 zł, 43. wiertarka o wartości 80 zł, 44. regał metalowy o wartości 80 zł, 45. ława (stojąca u uczestnika) o wartości 50 zł, 46. obraz o wartości 0 zł, 47. wersalka i dwa fotele ( znajdujące się u uczestnika) o łącznej wartości 200 zł, 48. kwiat (...) o wartości 300 zł, II.
Dokonać podziału majątku wspólnego H. F. i K. F. w ten sposób, że:
a) prawa i przedmioty opisane w punkcie I orzeczenia w podpunktach:
1) i od 5) do 41) przyznać wnioskodawczyni H. F., b) prawa i przedmioty opisane w punkcie I orzeczenia w podpunktach: 2), 3), 4) i od 42) do 47) przyznać uczestnikowi K. F.; III. Zasądzić od wnioskodawczyni H. F. na rzecz uczestnika K. F. tytułem dopłaty kwotę 65 658,09 zł (sześćdziesiąt pięć tysięcy sześćset pięćdziesiąt osiem złotych 9/100) płatną w terminie 3 (trzech) miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w razie zwłoki w płatności tej kwoty; IV. Zarządzić sprzedaż w drodze licytacji publicznej składnika majątku opisanego w punkcie I podpunkt 48) orzeczenia, V. Ustalić, iż wnioskodawczyni H. F. i uczestnik K. F. otrzymają po 1/2 części sumy uzyskanej ze sprzedaży składnika majątku opisanego w pkt. I pkt.
48) orzeczenia; VI. Zobowiązać wnioskodawczynię H. F. i uczestnika K. F. do wzajemnego wydania przypadających im składników majątku; VII. Nakazać ściągnąć od uczestnika K. F. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Piszu kwotę 500 zł tytułem połowy opłaty od wniosku oraz kwotę 1 129,26 zł tytułem części wydatków pokrytych tymczasowo ze środków Skarbu Państwa- Sądu Rejonowego w Piszu; VIII. Ustalić, że zainteresowani ponoszą pozostałe koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie we własnym zakresie. Sygn. akt I Ns 514/15
UZASADNIENIE
Wnioskodawczyni H. F. wystąpiła z wnioskiem o podział majątku wspólnego byłych małżonków wskazując jako uczestnika postępowania K. F.. Wskazała, że w skład majątku mającego ulec podziałowi wchodzą: - połowa wartości spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego nr (...) w budynku nr (...) przy ul. (...) w B. wartości 26 250 zł, - garaż murowany na działce nr (...) o wartości 10 000 zł, - ruchomości o wartości 10 000 zł, - środki uzyskane ze sprzedaży samochodu osobowego marki V. (...) w kwocie 3 000 zł, Wnioskodawczyni wniosła o dokonanie podziału opisanego wyżej majątku wspólnego poprzez przyznanie wnioskodawczyni lokalu mieszkalnego z ruchomościami stanowiącymi wyposażenie mieszkania, natomiast uczestnikowi garażu oraz środków uzyskanych ze sprzedaży samochodu osobowego.
Zasądzenie od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika postępowania spłaty w kwocie 6 625 zł. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni wskazała, że przed zwarciem związku małżeńskiego wnioskodawczyni zgromadziła razem ze swoją matką połowę wkładu na mieszkanie, a następnie w trakcie trwania związku małżeńskiego strony spłaciły kredyt stanowiący drugą połowę wkładu na mieszkanie lokatorskiego , stąd wskazana wartości spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego. Uczestnik postępowania K. F. co do zasady przychylił się do wniosku o podział majątku wspólnego.
Wniósł o ustalenie, że w skład majątku wspólnego zainteresowanych wchodzi spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego i wynikająca z niego ekspektatywa nabycia odrębnej własności tego lokalu po uregulowaniu na rzecz spółdzielni mieszkaniowej związanych z tym lokalem należności ,wartość której to ekspektatywy wynosi 140 000 zł. Wyposażenie mieszkania o wartości 5 000 zł. Garaż murowany wykończony przez uczestnika z wyposażeniem na działce nr (...) o wartości 8 000 zł. Środki uzyskane ze sprzedaży uszkodzonego samochodu osobowego marki V. (...) w kwocie 2 000 zł.
Jednocześnie uczestnik zgodził się co do sposobu podziału majątku. W toku postępowania zainteresowani zgodnie ustalił , że w skład majątku wspólnego wchodzi ponadto prawo dzierżawy terenu stanowiącego własności gminy B. położonego w B. przy ul. (...)- części działki gruntu nr (...) o powierzchni 22 m 2 z przeznaczeniem na grunt pod garaż, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) o wartości 211,08 zł i wnieśli o przyznanie tego prawa uczestnikowi oraz prawo dzierżawy części działki gruntu o nr geod. (...) stanowiącej własności gminy B. położonej w B. przy ul. (...), z przeznaczeniem na działkę warzywną, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw.
Nr (...) o wartości 60 zł i wnieśli o przyznanie tego prawa wnioskodawczyni. Sąd ustalił, co następuje: H. F. i K. F. zawarli związek małżeński 21 sierpnia 1986 roku. Małżonków łączył system małżeńskiej wspólności ustawowej. Małżeństwo zainteresowanych rozwiązane zostało przez rozwód wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 8 marca 2007 roku wydanym w sprawie VI RC 1385/06. (dowód: akta prawy VI RC 1385/06 Sądu Okręgowego w Olsztynie) W skład majątku wspólnego zainteresowanych wchodzą:
1. spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego nr (...) w budynku przy ul. (...) w B. znajdującego się w zasobach Spółdzielni Mieszkaniowej w B. o wartości 138 501,25 zł , 2. prawo własności budynku garażowego stanowiącego box nr (...) usytuowanego na działce gruntu nr (...) położonej w B. przy ul. (...) stanowiącej własność Gminy B., dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) o wartości 6 920 zł, 3. prawo dzierżawy terenu stanowiącego własności gminy B. położonego w B. przy ul. (...)- części działki gruntu nr (...) o powierzchni 22 m 2 z przeznaczeniem na grunt pod garaż, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw.
Nr (...) o wartości 211,08 zł, 4. równowartość samochodu osobowego marki V. (...) rok. prod. 1991 w kwocie 2 000 zł , 5. prawo dzierżawy części działki gruntu o nr geod. (...)stanowiącej własności gminy B. położonej w B. przy ul. (...), z przeznaczeniem na działkę warzywną, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) o wartości 60 zł, 6. segment kuchenny o wartości 300 zł, 7. kanapa rogowa kuchenna o wartości 150 zł, 8. 2 krzesła kuchenne o łącznej wartości 60 zł, 9. 3 taborety kuchenne o łącznej wartości 15 zł, 10. półka na kwiaty o wartości 20 zł, 11. 3 karnisze o łącznej wartości 21 zł, 12. okap kuchenny o wartości 0 zł, 13. zlewozmywak o wartości 50 zł, 14. elektryczna maszynka do mięsa o wartości 60 zł, 15. sokownik parowy o wartości 0 zł, 16. lustro o wartości 40 zł, 17. lampa naftowa o wartości 70 zł, 18. szafka o wartości 0 zł, 19. komoda z szufladami o wartości 100 zł, 20.
żyrandol z dużego pokoju o wartości 0 zł, 21. kołdra wełniana i dwie poduszki o łącznej wartości 50 zł, 22. narzuta na kanapę i dwa fotele o łącznej wartości 50 zł, 23. namiot turystyczny o wartości 40 zł, 24. telewizor o wartości 0 zł, 25. stolik pod telewizor o wartości 0 zł, 26. segment młodzieżowy o wartości 400 zł , 27. stolik o wartości 40 zł, 28. karnisz o wartości 0 zł, 29. segment młodzieżowy z tapczanem o wartości 450 zł, 30. biurko o wartości 50 zł, 31. komputer o wartości 120 zł, 32. wieża stereo z kolumnami o wartości 220 zł, 33. dywan o wartości 80 zł, 34.
żyrandol o wartości 40 zł, 35. karnisz drewniany o wartości 0 zł, 36. szafa dwudrzwiowa w piwnicy o wartości 0 zł, 37. namiot foliowy o wartości 20 zł, 38. drewniane siedziska o wartości 0 zł, 39. ławka drewniana o wartości 0 zł, 40. wędzarnia kamienna o wartości 0 zł, 41. drewniane ogrodzenie o wartości 0 zł, 42. szlifierka elektryczna o wartości 150 zł, 43. wiertarka o wartości 80 zł, 44. regał metalowy o wartości 80 zł, 45. ława (stojąca u uczestnika) o wartości 50 zł, 46. obraz o wartości 0 zł, 47. wersalka i dwa fotele ( znajdujące się u uczestnika) o łącznej wartości 200 zł, 48. kwiat (...) o wartości 300 zł, ( dowody: decyzja o warunkach i zagospodarowania terenu k. 11, odpis z księgi wieczystej kw.
Nr (...) k. 12-20, aneks do umowy kredytu odnawialnego k. 21m, umowa kupna – sprzedaży samochodu marki V. (...) k. 48, pismo spółdzielni mieszkaniowej k. 61, deklaracja przystąpienia do spółdzielni k. 62 , wnioski o przydział mieszkania k. 63-65 , poświadczenie odbioru k. 68, informacja z (...) k. 68, zestawienie wpłat k. 69, częściowo zeznania świadków: M. S. k. 55v, C. F. k. 76 v , F. F. (1) k. 76v, umowa dzierżawy k. 108-109, opinia biegłego z zakresu szacowania ruchomości k. 114-227, opinia biegłego z zakresu szacowania nieruchomości k. 233-291 , opinia uzupełniają biegłego z zakresu szacowania nieruchomości k. 332-335, umowa dzierżawy k. 361 ).
Sąd zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 31 § 1 k.r.o. majątkiem wspólnym małżonków są przedmioty majątkowe nabyte w czasie trwania wspólności ustawowej przez oboje małżonków lub przez jednego z nich. Treść art. 43 § 1 k.r.o. zawiera domniemanie, iż oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym. Skład i wartość majątku ulegającego podziałowi ustala Sąd (art. 567 § 3 k.p.c. w zw. z art. 684 k.p.c.). Zasadą jest, iż podział majątku wspólnego obejmuje składniki należące do danego majątku w dacie ustania wspólności oraz istniejące w chwili dokonywania podziału.
W przedmiotowej sprawie skład majątku wspólnego stron w większości był bezsporny, za wyjątkiem nielicznych ruchomości stanowiących wyposażenie mieszkania oraz garażu. Bezsporna była wartości prawa dzierżawy terenu stanowiącego własności gminy B. położonego w B. przy ul. (...)- części działki gruntu nr (...) o powierzchni 22 m 2 z przeznaczeniem na grunt pod garaż, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr (...) oraz prawa dzierżawy części działki gruntu o nr geod. (...) stanowiącej własności gminy B. położonej w B. przy ul. (...), z przeznaczeniem na działkę warzywną, dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw.
Nr (...). Miedzy zainteresowanymi nie było także sporu w jaki sposób majątek wspólny ma ulec podziałowi. Skład i wartość majątku ruchomego stron Sąd ustalił w oparciu o zgodne stanowiska oraz w oparciu o opinie biegłego . Opinia biegłego z zakresu szacowania ruchomości nie była przez strony kwestionowana. sprzedaży pojazdu. Wartość prawa własności budynku garażowego stanowiącego box nr (...) usytuowanego na działce gruntu nr (...) położonej w B. przy ul. (...) stanowiącej własność Gminy B., dla której Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw.
Nr (...) Sąd ustalił w oparciu o opinię biegłego z zakresu szacowania nieruchomości. W szczególności spór koncentrował się na ustaleniu wartości spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego. H. F. i K. F. zawarli związek małżeński 21 sierpnia 1986 roku. Na podstawie zgromadzonych w sprawie dowodów Sąd nie podzielił zarzutu uczestniczki , aby przed zawarciem związku małżeńskiego wnioskodawczyni wraz swoją matką zgromadziła połowę wkładu na mieszkanie. Jak wynika z dowodu w postaci pisma ze Spółdzielni Mieszkaniowej w B. warunkiem przyjęcia w poczet członków spółdzielni było zgromadzenie wkładu na mieszkanie spółdzielcze w kwocie 113 760 zł oraz opłata udziału członkowskiego w kwocie 1 000 zł .
H. F. występująca wówczas pod rodowym nazwiskiem złożyła deklarację przystąpienia w poczet członków spółdzielni w dniu 23 września 1982r . Należny udział został wpłacony w dniu 1 października 1983r. Po zawarciu związku małżeńskiego 19 października 1987 roku wnioskodawczyni dokonała likwidacji książeczki mieszkaniowej i przekazała na rzecz spółdzielni 10 % wartości lokalu. Po zakończeniu budowy dokonano rozliczenia kosztów budynku i wkładów Na podstawie przepisów bankowych bank umorzył 50 % zaciągniętego kredytu.
Po otrzymaniu mieszkania lokator miał naliczane raty kredytu wraz z odsetkami do spłaty w miesięcznych opłatach czynszowych. W dniu 1 grudnia 1995r. małżonkowie F. dokonali spłaty pozostałej części kredytu w kwocie 8 498 zł (40 % ) jako wkład mieszkaniowy. (k. 61). Świadek C. F. zeznał z kolei, że uczestnik posiadał książeczkę oszczędnościową. Środki zgromadzone na książęce zostały przeznaczone na spłatę mieszkania, Sąd podzielił zeznania wskazanego świadka, albowiem były jasne , logiczne i dlatego w ocenie Sądu prawdziwie.
Biegły z zakresu szacowania nieruchomości P. S. ustalił wartość lokatorskiego prawa do lokalu jako różnica wartości rynkowej przedmiotowego lokalu mieszkalnego i kwoty jaką należy wnieść w celu przekształcenia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu w prawo odrębnej własności na kwotę 138 501,25 zł. Wartość budynku garażu została przez biegłego wyceniona na kwotę 6 920 zł. (opinia biegłego z zakresu szacowania nieruchomości k. 233-291), W zarzutach do opinii wnioskodawczyni zarzuciła, że wartość mieszkania została zawyżona, a garażu zaniżona. i wniosła o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego .
W opinii uzupełniającej biegły P. S. odniósł się do podniesionych zarzutów i podtrzymał swoje stanowisko w zakresie wartości lokalu mieszkalnego i garażu. Odnośnie wartości lokalu mieszkalnego biegły wskazał, że wszystkie z zebranych transakcji przyjęte do bezpośredniego porównania położone były w mieście B. w budynkach przy ul. (...), tym jedna transakcji dotyczyły lokalu w budynku co lokal wyceniany. Odnoście wartości budynku garażu biegły wskazał , że w pierwszej kolejności przedmiotem wyceny objęto garaż wraz z gruntem do obsługi budynku , a następnie od takiej wartości odjęto wartość gruntu. opinia uzupełniają biegłego z zakresu szacowania nieruchomości k. 332-335) W kolejnych zarzutach do opinii pełnomocnik wnioskodawczyni wyraził osobisty negatywny stosunek do osoby biegłego i wniósł o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego.
Sąd oddalił wskazany wniosek dowodowy. Zdaniem Sądu sporządzone przez biegłego opinie cechuje się profesjonalizmem. Sąd jasne i fachowe, w przejrzysty sposób uzasadniając przedstawione wnioski i dokonane wyliczenia. Biegły sporządził je przy wykorzystaniu specjalistycznej wiedzy z zakresu swojej specjalności. Ponadto w opinii uzupełniającej biegły w sposób rzeczowy i szczegółowy ustosunkował się do zarzutów wnioskodawczyni. Podkreślić należy, iż zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem, przepis art. 286 kpc nie stanowi podstawy do przyjęcia, że sąd jest zobowiązany dopuścić dowód z opinii kolejnego biegłego w każdym przypadku, gdy złożona opinia jest niekorzystna dla strony domagającej się uzupełnienia postępowania dowodowego.
Niezadowolenie strony z opinii biegłego sądowego, nie stanowi podstawy do dopuszczenia dowodu z opinii kolejnego specjalisty. Również samo przypuszczenie strony, że kolejna opinia będzie dla niej korzystna, nie uzasadnia prowadzenia nowej opinii. Odnośnie braku zaufania pełnomocnika wnioskodawczyni do biegłego z zakresu szacowania nieruchomości, to ustawodawca w art. 281 kpc usankcjonował możliwość wyłączenia biegłego na zasadach wynikających z odpowiedniego stosowania przepisów dotyczących wyłączenia sędziego. Pełnomocnik wnioskodawczyni ze wskazowego uprawnienia nie skorzystał.
Także biegły sadowy nie złożył wniosku o jego wyłącznie od sporządzenia opinii. Dokonany przez Sąd sposób podziału majątku jest zgodny z wnioskami zainteresowanych. Wartość majątku H. F. i K. F. wyniosła 150 349, 17. Wnioskodawczyni otrzymała składniki majątku o wartości 141 007,25 zł, a uczestnik 9 691,08 zł. W stanie rzeczy Sąd zasądził od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika tytułem dopłaty kwotę 65 658,09 zł płatną w terminie trzech miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w razie zwłoki w płatności tej kwoty.
Żadne z zainteresowanych nie chciała otrzymać zgłoszonego do podziału kwiatu (...) , co skutkowała orzeczeniem przez Sąd o sprzedaży tego składnika majątku w drodze licytacji i ustaleniu, iż wnioskodawczyni i uczestnik otrzymają po 1/2 części sumy uzyskanej ze sprzedaży tego składnika majątku. O kosztach sądowych Sąd orzekł na podstawie art. 520 § 2 kpc i art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych rozdzielając je stosunkowo między zainteresowanych, przy uwzględnieniu wniesionych zaliczek na opnie biegłych i zwolnieniu wnioskodawczyni z części z opłaty od wniosku oraz zaliczek na opinie biegłych.
Natomiast o pozostałych kosztach postępowania związanych z udziałem uczestników w postępowaniu Sąd rozstrzygnął w myśl art. 520 § 1 kpc.