Court dismisses criminal charges against a mentally ill defendant for forgery due to minor social harm.
Legislator summary
AI generatedThe District Court in Olsztyn quashed the first-instance judgment and ordered the dismissal of criminal proceedings against the defendant, G.O. The defendant was charged with forgery for altering signatures on court documents, but the appellate court found his mental illness significantly impaired his capacity and the act caused no legal harm. Consequently, the court determined the social harm did not exceed the threshold for criminal prosecution under Article 1 § 2 of the Criminal Code.
Legislator headnote
AI generatedArt. 270 § 2a k.k.; Art. 1 § 2 k.k.; Art. 115 § 2 k.k.; When a defendant's mental illness limits their capacity and the forgery causes no legal consequences, the social harm is minor, justifying dismissal of proceedings under Article 1 § 2 of the Criminal Code.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Sygn. akt VII Ka 1026/17
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 listopada 2017 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie w VII Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący: SSO Dariusz Firkowski Protokolant: st. sekr. sądowy Katarzyna Filipiak przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej Jolanty Jankowskiej po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2017 r. sprawy G. O., ur. (...) w P., syna J. i S. z domu M. oskarżonego z art. 270§2 a kk w zw. z art. 12 kk na skutek apelacji wniesionej przez oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w S. z dnia 21 sierpnia 2017 r., sygn. akt (...) I uchyla rozstrzygnięcie z pkt I sentencji i na podstawie art.17§1 pkt3 kpk w zw. z art.1§2 kk postępowanie wobec oskarżonego G.
O. umarza, II w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy, III zwalnia oskarżonego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, IV zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata A. J. kwotę 420 ( czterysta dwadzieścia ) zł tytułem opłaty za obronę z urzędu oskarżonego G. O. wykonywanej w postępowaniu odwoławczym oraz kwotę 96,60 (dziewięćdziesiąt sześć złotych i sześćdziesiąt groszy ) zł tytułem podatku od towarów i usług od tej opłaty. Sygn. akt VII Ka 1026/17
UZASADNIENIE
G. O. został oskarżony o to, że w dniu 3 i 14 listopada 2016 roku w D., pow. (...), woj. (...), działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu użycia za autentyczne, podrobił podpisy Ł. O. i A. O. na dokumentach w postaci wniosków o wydanie odpisu orzeczenia sądowego w sprawie o sygn. akt (...), które następnie używając jako autentyczne w dniach 4 listopada 2016 roku i 15 listopada 2016 roku wysłał za pośrednictwem poczty do Sądu Rejonowego w B. (...)Wydział (...), a które zostały doręczone sadowi w dniach 8 listopada 2016 roku i 21 listopada 2016 roku, przy czym czyn ten stanowi wypadek mniejszej wagi, tj. o przestępstwo określone w art. 270 §2a k.k. w zw. z art. 12 k.k. Sąd Rejonowy w S. wyrokiem z dnia 21 sierpnia 2017 r. sygn. akt (...) orzekł:
I. ustalając, iż w chwili popełnienia zarzucanego mu czynu oskarżony G. O. miał ograniczoną w stopniu znacznym zdolność rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem, a jego zachowanie wyczerpuje znamiona z art. 270 § 2 a k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 31 § 2 k.k., na podstawie art. 66 § 1 k.k. i art. 67 § 1 k.k. postępowanie warunkowo umorzył na okres 1 roku tytułem próby; II. na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwolnił oskarżonego w całości od zapłaty kosztów sądowych na rzecz Skarbu Państwa; III. na podstawie art. 29 ust. 1 Ustawy Prawo o adwokaturze zasądził od Skarbu Państwa na rzecz Kancelarii Adwokackiej adw.
A. J. kwotę 420,00 zł tytułem wynagrodzenia za obronę oskarżonego z urzędu oraz kwotę 96,60 zł tytułem podatku VAT. Apelację od wyroku Sąd Rejonowego w S. wywiódł oskarżony, zaskarżając go w całości. W uzasadnieniu nieformalnego środka odwoławczego G. O. wskazał, że jego czyn nie był ani przestępstwem, ani wykroczeniem, gdyż nie wyczerpuje znamion czynu zabronionego przewidzianych w przepisach prawa karnego.
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Apelacja oskarżonego zasługuje na uwzględnienie jedynie w zakresie, w jakim inicjując kontrolę odwoławczą zaskarżonego wyroku pozwoliła na jego modyfikację w zakresie oceny stopnia społeczne szkodliwości przypisanego oskarżonemu czynu. Na wstępie zauważyć należy, że zgromadzone w sprawie dowody Sąd meriti poddał wszechstronnej analizie i ocenie, zgodnie z dyrektywami określonymi w art. 4 k.p.k. Także przeprowadzone w oparciu o tę analizę wnioskowanie jest logiczne, zgodne z przesłankami wynikającymi z art. 7 k.p.k. i przekonująco uzasadnione w pisemnych motywach skarżonego wyroku.
Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że Sąd I instancji wnikliwe zweryfikował tezy aktu oskarżenia w granicach niezbędnych dla ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia winy i kwalifikacji prawnej zarzucanego oskarżonemu czynu. Stąd też odnosząc się do podnoszonych przez skarżącego zarzutów należy stwierdzić, że są one chybione. Zauważyć trzeba, że podnosząc tego rodzaju zarzuty skarżący jedynie polemizuje z ustaleniami Sądu I instancji. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynikają powody rozstrzygnięcia o winie oskarżonego, a Sąd Okręgowy w pełni podziela przedstawioną tam argumentację .
W niniejszej sprawie udowodnione zatem zostało, że oskarżony w dniu 3 i 14 listopada 2016 roku w D., pow. (...), woj. (...), działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu użycia za autentyczne, podrobił podpisy Ł. O. i A. O. na dokumentach w postaci wniosków o wydanie odpisu orzeczenia sądowego w sprawie o sygn. akt (...), które następnie używając jako autentyczne w dniach 4 listopada 2016 roku i 15 listopada 2016 roku wysłał za pośrednictwem poczty do Sądu Rejonowego w B. (...) Wydział (...), a które zostały doręczone sadowi w dniach 8 listopada 2016 roku i 21 listopada 2016 roku, przy czym czyn ten stanowi wypadek mniejszej wagi.
Tym samym wbrew zarzutowi zawartemu w apelacji ww. zachowaniem oskarżony wyczerpał znamiona przestępstwa określonego w art. 270 §2a k.k. w zw. z art. 12 k.k. Przepis art. 270 § 1 k.k. do którego odwołuje się art. 270 § 2a k.k. wprost stanowi, że kto, w celu użycia za autentyczny, podrabia lub przerabia dokument lub takiego dokumentu jako autentycznego używa podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. W przypadku mniejszej wagi (art. 270 § 2a k.k.) podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
Oskarżony podrabiając podpisy Ł. O. i A. O. na dokumentach w postaci wniosków o wydanie odpisu orzeczenia sadowego – k.5-6 wypełnił znamiona czynu zabronionego określonego w przedmiotowym przepisie. Natomiast w ocenie Sądu odwoławczego realia sprawy nakazywały rozważenie i ocenę stopnia społecznej szkodliwości czynu oskarżonego . Determinantami oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu (katalog zamknięty), określonymi w art. 115 § 2 k.k. są rodzaj i charakter zagrożonego lub naruszonego dobra, rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, wagę naruszonych przez sprawcę obowiązków, jak również postać zamiaru, motywację sprawcy, rodzaj naruszonych reguł ostrożności i stopień ich naruszenia.
W sprawie oskarżonego z pewnością nie wchodzi w grę rozmiar wyrządzonej lub grożącej szkody, gdyż tego nie dotyczy przepis art. 270 § 2a k.k. i to nie zostało ujęte w znamionach tego przestępstwa. Jeżeli chodzi o rodzaj i charakter naruszonego lub zagrożonego dobra, to zwrócić należy uwagę, że przedmiotem ochrony art. 270 k.k. jest wiarygodność dokumentów w ujęciu materialnym, a więc ich autentyczność. Przy czym w tym konkretnym przypadku działania oskarżonego nie spowodowały żadnych negatywnych konsekwencji prawnych a oskarżony jak sam deklarował podjął opisane w akcie oskarżenia działanie dla dobra rodziny i jej stabilizacji- k.106 Ponadto zwrócić ponadto należy uwagę, że z opinii biegłych psychiatrów i biegłego psychologa wynika, iż z uwagi na rozpoznaną u oskarżonego chorobę psychiczną miał on w znacznym stopniu ograniczoną zdolność rozpoznania znaczenia swego czynu, jak i pokierowania własnym postępowaniem.
Okoliczność ta niewątpliwie miała wpływ na postać zamiaru i motywację oskarżonego oraz rodzaj naruszonych przez niego reguł ostrożności i stopień ich naruszenia. W konsekwencji w ocenie Sądu Okręgowego ujemny ładunek przypisanego G. O. czynu nie przekracza progu wskazanego w art. 1 § 2 k.k. i tym samym możliwe było umorzenie postępowania na podstawie wskazanego przepisu wobec oskarżonego. Biorąc to wszystko pod uwagę sąd odwoławczy uchylił rozstrzygnięcie z punktu I sentencji zaskarżonego wyroku i umorzył wobec oskarżonego G.
O. postępowanie na podstawie art. 1§2 k.k. w zw . z art. 17§ 1 pkt 3 k.p.k. i utrzymał w mocy wyrok w pozostałym zakresie- art.437§2 kpk, art.438pkt1-3 kpk. O kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze Sąd orzekł na podstawie art. 632 pkt 2 k.p.k., obciążając nimi Skarb Państwa. O wynagrodzeniu za obronę z urzędu wykonaną w postępowaniu odwoławczym orzeczono na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze w zw. z § 17 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.
U. z 2016 r., poz. 1714).