Social Security Court allows widow's claim for unrealized pension after father's death date proven by medical card.
Legislator summary
AI generatedThe Social Security Court overturned the agency's refusal to pay an unrealized pension to the applicant's widow. The agency had denied the claim because the death certificate only listed the time of body discovery rather than the exact time of death. However, the court found that medical records, witness testimony, and the death certificate itself confirmed the father died on the same day as discovery, allowing the pension period to be calculated correctly.
Legislator headnote
AI generatedArt. 136 ust. 1, 3 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych; Art. 95 ust. 1 pkt 4 Prawo o aktach stanu cywilnego: The court may determine the date of death for unrealized pension claims when evidence confirms the date of death coincides with the date of body discovery, despite the death certificate lacking a specific time of death.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt VIII U 1513/17
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 10 maja 2017 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. na podstawie art. 136 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych po rozpatrzeniu wniosku z dnia 4 maja 2017 roku odmówił B. K. prawa do świadczenia niezrealizowanego po zmarłym ojcu M. K.. W uzasadnieniu organ rentowy podniósł, że ze względu na fakt, że przedłożony akt zgonu ze wskazaną wyłącznie datą znalezienia zwłok nie potwierdza daty śmierci osoby zmarłej, lecz jedynie fakt zgonu i datę znalezienia zwłok, organ rentowy nie może samodzielnie dokonać ustalenia daty śmierci a tym samym określić okresu za jaki świadczenie winno zostać wypłacone. /decyzja - k. 65 akt ZUS plik III/ W dniu 19 lipca 2017 roku B.
K. nie zgadzając się z powyższą decyzją złożył od niej odwołanie. Odwołujący wskazał, że zgon jego ojca został stwierdzony w dniu 16 kwietnia 2017 roku co zostało potwierdzone w karcie zgonu wystawionej przez lekarza stanowiącej podstawę do wydania aktu zgonu. Tym samym jest możliwe ustalenie okresu wypłacenia świadczenia. /odwołanie - k. 2/ W odpowiedzi na odwołanie z dnia 28 lipca 2017 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jego oddalenie, wywodząc jak w skarżonej decyzji. /odpowiedź na odwołanie - k. 3-3 odw./ W toku dalszego procesu wnioskodawca poparł odwołanie.
Pełnomocnik organu rentowego wnosił o oddalenie odwołania. /stanowiska wnioskodawcy i pełnomocnika ZUS: 00:01:04 – płyta CD k. 27, 00:00:51, 00:09:35, 00:09:42 – płyta Cd k. 50/ Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Ojciec wnioskodawcy B. M. K. był uprawniony do renty od 23 sierpnia 1976 roku a następnie do emerytury. /bezsporne, decyzje - akta ZUS pliki I, II i III, odpis skrócony aktu urodzenia k. 3 akt ZUS plik I/ M. K. zamieszkiwał w K. przy ul. (...). Prowadził jednoosobowe gospodarstwo domowe. Był wdowcem. Poza wnioskodawcą posiadał syna i córkę. /bezsporne, odpis skrócony aktu zgonu – k. 60 akt ZUS plik III/ M.
K. odwiedziła w dniu 15 kwietnia 2017 roku jego córka J. G.. Wyszła od niego w dniu 16 kwietnia 2017 roku w późnych godzinach nocnych. O godz. 00:41 zmarły przeprowadził z córką dwuminutową rozmowę telefoniczną. Tego samego dnia w godzinach porannych około godz. 7:00 córka zmarłego pojawiła się w mieszkaniu ojca celem przygotowania śniadania z okazji Ś. Wielkanocnych. Wówczas zobaczyła swojego ojca leżącego w łazience, nie dającego oznak życia. Na miejsce zdarzenia przybyła także synowa zmarłego i wnioskodawca. /wykaz połączeń telefonicznych za kwiecień 2017 r.
– k. 11, zeznania świadka J. G. 00:13:47- płyta CD k. 27, zeznania wnioskodawcy 00:07:20 – płyta CD k. 50 w zw. z 00:22:56 - płyta CD k. 27/ W dniu 16 kwietnia 2017 roku o godz. 7:42 do mieszkania zmarłego zostało wezwane przez córkę zmarłego pogotowie (...) sp. z o.o. - Zespół (...) w K. składający się z kierownika zespołu P. D. i Ł. P.. Przybyłe na miejsce zdarzenia pogotowie o godz. 7:47 sporządziło kartę medycznych czynności ratunkowych, wpisując zatrzymanie krążenia przed przybyciem pogotowia na podstawie wykonanego badania EKG czterokończynowego, i poinformowało o konieczności wezwania lekarza.
Następnie przybyły na miejsce zdarzenia lekarz R. Ż. z SP ZOZ w K. około godz. 8:30 stwierdził zgon M. K.. /karta medycznych czynności ratunkowych – k. 24 oraz k. 39, karta zlecenia wyjazdu zespołu ratownictwa medycznego – k. 38, dokumentacja medyczna k. 34 oraz k. 40, pismo SP ZOZ w K. – k. 30, pismo (...) Centrum Medycznego sp. z o.o. – k. 32, zeznania świadka J. G. 00:13:47- płyta CD k. 27, zeznania świadka R. Ż. 00:02:59- płyta CD k. 27, zeznania świadka P. D. 00:02:02 – płyta CD k. 50, zeznania wnioskodawcy 00:07:20 – płyta CD k. 50 w zw. z 00:22:56 - płyta CD k. 27/ W sporządzonej przez lekarza R.
Ż. karcie zgonu stwierdzono, że M. K. zmarł w swoim domu w dniu 16 kwietnia 2017 roku o godz. 8:50. /karta zgonu k. 33, zeznania świadka R. Ż. 00:02:59- płyta CD k. 27/ W karcie zgonu wpisywana jest w przypadku przybycia lekarza na miejsce zgonu przy jednoczesnej nieobecności lekarza w chwili zgonu - data i godzina znalezienia zwłok a w przypadku zgonu w szpitalu – data i godzina zgonu. Data zgonu jest równoznaczna z datą znalezienia zwłok. /zeznania świadka R. Ż. 00:02:59- płyta CD k. 27/ W odpisie skróconym aktu zgonu M. K. wskazano jako datę znalezienia zwłok 16 kwietnia 2017 roku, godzinę znalezienia zwłok 8:50, miejsce znalezienia zwłok K.
Ł.. / odpis skrócony aktu zgonu k. 60 akt ZUS plik III/ W dniu 4 maja 2017 roku B. K. jako uprawniony, wystąpił z wnioskiem o wypłatę niezrealizowanych świadczeń po ojcu M. K. tj. emerytury. /bezsporne, wniosek – k. 62-63 odwrót akt ZUS plik III/ Powyższy stan faktyczny został ustalony w oparciu o dokumenty znajdujące się w aktach sprawy i aktach rentowych, których nie kwestionowała żadna ze stron postępowania, oraz w oparciu o osobowe źródła dowodowe w postaci zeznań świadków: J. G. będącej córką zmarłego, którego ostatni raz przed jego śmiercią świadek widziała w dniu 16 kwietnia 2017 roku w późnych godzinach nocnych, P. D.
– kierownika zespołu ratownictwa medycznego wezwanego na miejsce zdarzenia w dniu 16 kwietnia 2017 roku i R. Ż. będącego lekarzem stwierdzającym zgon zmarłego w dniu 16 kwietnia 2017 roku, a także zeznania wnioskodawcy.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego odwołanie zasługuje na uwzględnienie. Niezrealizowane świadczenia Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaca osobom ściśle określonym w art. 136 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1383 z późniejszymi zmianami), zgodnie z jego brzmieniem w razie śmierci osoby, która zgłosiła wniosek o świadczenia określone ustawą, świadczenia należne jej do dnia śmierci wypłaca się małżonkowi, dzieciom, z którymi prowadziła wspólne gospodarstwo domowe, a w razie ich braku - małżonkowi i dzieciom, z którymi osoba ta nie prowadziła wspólnego gospodarstwa domowego, a w razie ich braku - innym członkom rodziny uprawnionym do renty rodzinnej lub na których utrzymaniu pozostawała ta osoba.
Zatem niezrealizowane świadczenie emerytalne lub rentowe w rozumieniu zacytowanego art. 136 ust. 1, to takie świadczenie, do którego prawo zostało już ustalone lub co najmniej osoba uprawniona wystąpiła o nie jeszcze za życia, ale nie zostało ono jej wypłacone, niezależnie od przyczyn opóźnienia w wypłacie świadczenia. A contrario świadczenie zrealizowane to takie świadczenie, które dotarło do rąk osoby uprawnionej albo zostało przekazane na konto bankowe wskazane przez uprawnionego. (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 4 grudnia 2013 r., sygn. akt III AUa 386/13, LEX nr 1428144).
Roszczenia o wypłatę świadczeń, o których mowa w ust. 1, wygasają po upływie 12 miesięcy od dnia śmierci osoby, której świadczenia przysługiwały, chyba że przed upływem tego okresu zgłoszony zostanie wniosek o dalsze prowadzenie postępowania (art. 136 ust. 3 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych). Przedmiotem niniejszego postępowania była kwestia, czy B. K. przysługuje prawo do wypłaty emerytury M. K. w ramach świadczenia niezrealizowanego. Jak wynika z wcześniej zacytowanych przepisów niezbędną przesłanką przyznania prawa do niezrealizowanego świadczenia po osobie zmarłej jest uprzednie wystąpienie przez tę osobę z wnioskiem o przyznanie świadczenia.
W niniejszej sprawie warunek ten został spełniony. Bezspornym jest bowiem, że ojcu wnioskodawcy B. M. K. przysługiwało prawo do emerytury na podstawie decyzji zawartych w aktach rentowych. Jak ustalił Sąd, B. K. w dniu 4 maja 2017 roku wystąpił z wnioskiem o wypłatę niezrealizowanych świadczeń po ojcu M. K. tj. emerytury. Na skutek tego wniosku Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydał decyzję odmawiającą B. K. wypłaty świadczenia niezrealizowanego po zmarłym M. K. z uwagi na fakt, że przedłożony akt zgonu ze wskazaną wyłącznie datą znalezienia zwłok nie potwierdza daty śmierci osoby zmarłej, lecz jedynie fakt zgonu i datę znalezienia zwłok, organ rentowy nie może samodzielnie dokonać ustalenia daty śmierci a tym samym określić okresu za jaki świadczenie winno zostać wypłacone.
Podkreślenia w tym miejscu wymaga fakt, że art. 95 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 września 1986 r. Prawo o aktach stanu cywilnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 2064 z późn. zm.) reguluje kwestię elementów aktu zgonu wskazując, że akt zgonu powinien m.in. zawierać datę, godzinę oraz miejsce zgonu albo jeżeli nie są znane - datę, godzinę oraz miejsce znalezienia zwłok. W przedłożonym do wniosku odpisie skróconym aktu zgonu M. K. wskazano jako datę znalezienia zwłok 16 kwietnia 2017 roku, godzinę znalezienia zwłok 8:50, miejsce znalezienia zwłok K.
Ł.. Jak wynika natomiast z poczynionych w sprawie ustaleń data znalezienia zwłok M. K. pokrywa się z datą jego zgonu. Świadek J. G. po raz ostatni M. K. widziała w dniu 16 kwietnia 2017 roku w późnych godzinach nocnych, następnie tego samego dnia we wczesnych godzinach porannych zastała ojca w stanie wskazującym na jego zgon. Datę zgonu w dniu 16 kwietnia 2017 roku o godz. 8:50 potwierdza także karta zgonu wystawiona przez lekarza R. Ż., zeznania świadków R. Ż. i P. D. oraz zeznania wnioskodawcy. Zaznaczyć należy także, że w myśl art. 129 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu.
W okolicznościach niniejszej sprawy niesporne jest, że wnioskodawca jest osobą z kręgu uprawnionych do niezrealizowanego świadczenia po zmarłym w rozumieniu przywołanego wcześniej art. 136 ust 1. Skoro więc odwołujący wystąpił z wnioskiem o przyznanie mu prawa do niezrealizowanego świadczenia po zmarłym ojcu w terminie określonym w zacytowanym wyżej art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (a uczynił to w dniu 4 maja 2017 roku), stwierdzić należało, że spełnione zostały przesłanki do przyznania mu prawa do wypłaty emerytury w ramach świadczenia niezrealizowanego.
Mając za uwadze wszystkie przytoczone wyżej okoliczności niniejszej sprawy oraz treść powołanych przepisów, Sąd Okręgowy na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c., zmienił zaskarżoną decyzję i orzekł jak w sentencji. ZARZĄDZENIE odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi organu rentowego – z pouczeniem. K.W.