Appeal court quashes lower court dismissal of divorce agreement invalidity due to premature finding of defendant's lack of legal capacity.

Sygn. akt I ACz 1171/17 POSTANOWIENIE Dnia 27 listopada 2017 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach, I Wydział Cywilny w następującym składzie Przewodniczący – Sędzia SA Roman Sugier Sędziowie SA Joanna Naczyńska (spr.) SA Ewa Solecka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 listopada 2017 r. sprawy z powództwa M. K. przeciwko J. S. (1) (poprzednio K.) o ustalenie nieważności ugody na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w Bielsku – Białej z dnia 24 lipca 2017r., sygn. akt I C 456/16 postanawia : uchylić zaskarżone postanowienie. SSA Ewa Solecka SSA Roman Sugier SSA Joanna Naczyńska

UZASADNIENIE

Postanowieniem z 24. lipca 2017r. Sąd Okręgowy w Bielsku-Białej odrzucił pozew wniesiony przez powoda M. K. przeciwko J. S. (1) o ustalenie nieważności ugody. Przywołując treść art. 199 §1 k.p.c. Sąd Okręgowy stwierdził, że powód pozwał osobę nieistniejącą według systemu PESEL. Podkreślił, że wskazany przez powoda nr PESEL przypisany jest J. K., a nie J. S. (1) oraz, że powód mimo, że został o tej okoliczności poinformowany, nie podjął żadnej czynności procesowej. Postanowienie to zaskarżył powód, domagając się jego uchylenia.

Wywodził, że zostało ono wydane z naruszeniem: - art. 357§ 2 i 3 k.p.c. oraz 328 k.p.c. w zw. z art. 361 k.p.c., jako że Sąd Okręgowy zaniechał wskazania, na której z trzech podstaw określonych w art. 199§1 k.p.c. się oparł odrzucając pozew; - art. 199 §1 k.p.c. przez jego nieprawidłowe zastosowanie polegające na odrzuceniu pozwu, mimo braku podstaw faktycznych i prawnych; - art. 45 ust.1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności przez pozbawienie powoda prawa do sądu.

W uzasadnieniu wywodził, że pozwaną jest jego była żona, że przedstawił jej numer PESEL i adres oraz znane mu jej nazwisko.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 199§1 pkt. 3 k.p.c., a podstawę faktyczną domniemany przez Sąd Okręgowy brak zdolności sądowej osoby fizycznej - J. S. (1). Nie może jednakże ujść uwagi Sądu, że J. S. (1) była stroną postępowania o podział majątku wspólnego, jaka toczyła się w 2012r. przed Sądem Rejonowym w Żywcu pod sygn. I Ns 79/11 oraz, że w sprawie jaka toczyła się w 2015r. między A. K. i powodem o uznanie za bezskuteczną umowy darowizny, A. K. wskazała, że jej matka, a była żona M.

K. nosi aktualnie nazwisko S., a jej ojczymem jest J. S. (2). Prawdopodobnym zatem jest, że była żona powoda J. K., mieszkająca od kilku lat w(...) ponownie wyszła za mąż i zmieniła nazwisko, co nie zostało odnotowane w (...). Faktu niefigurowania w systemie PESEL osoby o nazwisku S. nie można utożsamiać z brakiem zdolności sądowej pozwanej. Braku zdolności sądowej pozwanej J. S. (1) nie sposób też wywieźć z adnotacji (...) urzędu pocztowego, z której wynika jedynie, że nie jest ona znana pod adresem (...) (...) S., (...).

Konstatacja Sądu Okręgowego o braku zdolności sądowej osoby posługującej się imieniem i nazwiskiem J. S. (1) była zatem co najmniej przedwczesna. Z tej też przyczyny, Sąd Apelacyjny na podstawie art. 386§1 k.p.c. stosowanego poprzez art. 397 § 2 k.p.c. uchylił zaskarżone postanowienie, zalecając Sądowi Okręgowemu, by w zaistniałej sytuacji przystąpił do rozpoznania wniosku powoda o ustanowienie kuratora dla nieznanej z miejsca pobytu pozwanej i w pierwszej kolejności rozważył kandydaturę adwokata P. K., który reprezentował J.

S. (1) w sprawie o podział majątku wspólnego i może mieć z nią kontakt, bądź adwokata W. G., który reprezentował A. K. i może mieć z pozwaną przynajmniej pośredni kontakt. SSA Ewa Solecka SSA Roman Sugier SSA Joanna Naczyńska