Social Security Court dismissed appeal, ruling voluntary sickness insurance premiums must be calculated on actual income received in the month.

Sygn. akt VIII U 546/17

UZASADNIENIE

Decyzją numer (...) z dnia 13 stycznia 2017 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. stwierdził , że z tytułu wykonywania umowy zlecenia, należna za P. G. (1), podstawa wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia ( emerytalne , rentowe i wypadkowe) oraz dobrowolne ubezpieczenie chorobowe za maj 2016 r. wynosi 352,00 zł. W uzasadnieniu organ rentowy podkreślił, że z analizy dokumentów, zapisanych w Systemie Informatycznym ZUS, wynika ,że płatnik składek (...), od 1 maja 2016 r., zgłosił P. G. (1) ,z tytułu wykonywania umowy zlecenia, do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych ( emerytalnego , rentowych i wypadkowego) oraz do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego.

Wcześniej tj. do 20 kwietnia 2016 r. do 30 kwietnia 2016 r., P. G. (1) był zgłoszony do jako zleceniobiorca tylko do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych. W imiennych raportach ZUS RCA za maj 2016 r. , przekazanych do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w dniu 15 czerwca 2016 r. , płatnik wykazał za ubezpieczonego podstawy wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne ( bez składki na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe): - 0,00 zł – w raporcie z kodem tytułu ubezpieczeń właściwym dla osoby wykonującej umowę zlecenie. - 352,00 zł – w raporcie z kodem tytułu ubezpieczeń właściwym dla osoby , za którą należy rozliczyć składki w dokumentach rozliczeniowych składanych nie wcześniej niż za następny miesiąc , po ustaniu tytułu ubezpieczeń.

Organ rentowy podkreślił ,że zgodnie z obowiązującymi przepisami , płatnik składek zobowiązany jest naliczać składkę na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe od wszystkich przychodów uzyskanych lub postawionych do dyspozycji ubezpieczonego w miesiącu , w którym nastąpiło zgłoszenie do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego , które to przychody zostaną przyjęte do podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za ten miesiąc. /decyzja k.36 - 38 akt ZUS/ W dniu 17 lutego 2017 r. pełnomocnik (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością złożył odwołanie od ww. decyzji wnosząc o jej uchylenie i ustalenie , że dane zawarte w imiennych raportach P. G. (2) za maj 2016 r. ( dotyczące kwietnia 2016 r. , a rozliczane do 15 maja 2016 r.), zostały prawidłowo wykazane przez płatnika.

W treści odwołania wskazano ,że ubezpieczony oraz płatnik, realizują stałą współpracę na podstawie umów zleceń zawieranych na maksymalny okres 1 miesiąca. Pierwszą umowę strony zawarły na okres od 20 do 30 kwietnia 2016 r. i jej ramach ubezpieczony uzyskał wynagrodzenie w wysokości 352,00 zł brutto /263,25 zł netto ; wynagrodzenie zostało mu wypłacone 13 maja 2016 r. Następną umowę strony zawarły na okres od 1 do 31 maja 2016 r. i w jej ramach ubezpieczony uzyskał prawo do wynagrodzenia w wysokości 1 804,00 zł brutto/1 313,57 zł netto ; wynagrodzenie zostało mu wypłacone 14 czerwca 2016 r.

P. G. (2) w dniu 4 maja 2016 r. złożył płatnikowi wniosek o objęcie go od 1 maja 2016 r. dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym. W tej sytuacji płatnik w raporcie (...) za kwiecień 2016 r. ( rozliczanym do 15 maja 2016 r.) wykazał ubezpieczonego do ubezpieczeń społecznych ( bez ubezpieczenia chorobowego). Następnie w raporcie (...) za maj 2016 r. ( rozliczanym do 15 czerwca 2016 r.) wykazał ubezpieczonego do ubezpieczeń społecznych , w tym również do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego od 1 maja 2016 r. W ocenie skarżącego , przychód wypłacany w czerwcu dotyczy maja 2016 r. , a wniosek ubezpieczonego o objęcie ubezpieczeniem chorobowym dotyczył okresu od 1 maja 2016 r.

Składka na ubezpieczenie chorobowe powinna być rozliczona w (...) ubezpieczonego za okres maja 2016 r. rozliczanej do 15 czerwca 2016 r. , a nie jak chce organ rentowy w raporcie dotyczącym kwietnia 2016 r. , a rozliczanym do 15 maja 2016 r. Zdaniem skarżącego , stanowisko organu rentowego nie znajduje uzasadnienia w przepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. /odwołanie - k. 2- 3/ W odpowiedzi na odwołanie , która wpłynęła do tutejszego Sądu w dniu 15 marca 2017 r. pełnomocnik organu rentowego wniósł o jego oddalenie. / odpowiedź na odwołanie – k.12 – 13/ Zainteresowany P. G. (1) nie zajął stanowiska w sprawie. /oświadczenie zainteresowanego k.39/ Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

Płatnik składek (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością jest agencją pracy tymczasowej i zatrudnia osoby w oparciu o umowy zlecenia. /okoliczność bezsporna/ W okresie od 20 kwietnia do 30 września 2016 r. P. G. (1) w oparciu o umowy zlecenia wykonywał czynności na rzecz ww. płatnika. /okoliczność bezsporna/ Wynagrodzenie, należne P. G. (1), z tytułu wykonywania umów zlecenia wynosiło: - za kwiecień – 352,00 zł brutto/263,25 zł netto. - za maj – 1 804,00 zł brutto/1 313,57 zł netto. - za czerwiec – 2 728,00 zł brutto/1 985,13 zł netto. - za lipiec – 2 200,00 zł brutto/1 601,53 zł netto. /karta wynagrodzeń zleceniobiorcy k.7/ Z treści umowy zlecenia z dnia 20 kwietnia 2016 r. zawartej pomiędzy (...) Spółką z ograniczoną odpowiedzialnością , a P. G. (1) wynika ,że w okresie od 20 do 30 kwietnia 2016 r. będzie on wykonywać czynności pomocnicze – serwisant. /umowa zlecenia k.4/ W okresie od 20 do 30 kwietnia 2016 r.

P. G. (1) został zgłoszony jako zleceniobiorca do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych ( emerytalnego , rentowych i wypadkowego). /okoliczność bezsporna/ Z treści umowy zlecenia z dnia 29 kwietnia 2016 r., zawartej pomiędzy (...) Spółką z ograniczoną odpowiedzialnością , a P. G. (1), wynika ,że w okresie od 1 do 31 maja 2016 r. będzie on wykonywać czynności pomocnicze – serwisant. /umowa zlecenia k.4/ W dniu 6 maja 2016 r. płatnik składek (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością zgłosiła P. G. (1) , od dnia 1 maja 2016 r. do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych oraz do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego.

Z tytułu świadczenia umowy z dnia 20 kwietnia 2016 r. , w dniu 13 maja 2016 r. , P. G. (1) otrzymał wynagrodzenie w wysokości 263,25 zł. /wyciąg bankowy k.11/ Z tytułu świadczenia umowy z dnia 29 kwietnia 2016 r. , w dniu 14 czerwca 2016 r. , P. G. (1) otrzymał wynagrodzenie w wysokości 1 313,57 zł. /wyciąg bankowy k.8/ W imiennych raportach ZUS RCA za maj 2016 r. , przekazanych do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w dniu 15 czerwca 2016 r. , płatnik składek wykazał za P. G. (1) podstawy wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne ( bez składki na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe) w następującej wysokości : - 0,00 zł w raporcie z kodem tytułu ubezpieczeń właściwym dla osoby wykonującej umowę zlecenie ( 04 11 00). - 352,00 zł w raporcie z kodem tytułu ubezpieczeń właściwym dla osoby , za którą należy rozliczyć składki w dokumentach rozliczeniowych składanych nie wcześniej niż za następny miesiąc po ustaniu ubezpieczeń ( 30 00 00). /raporty rozliczeniowe w aktach ZUS/ W ramach świadczenia umów na rzecz ww. płatnika , P. G. (1) wykonywał czynności pomocnicze polegające na pakowaniu.

P. G. (1) pierwsze wynagrodzenia otrzymał w maju 2016 r. za okres od 20 do 30 kwietnia (od tego wynagrodzenie zostały odprowadzone składki na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, wypadkowe). P. G. (1) złożył wniosek o objęcie go dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym od 1 maja 2016 r. i tym samym składki na to ubezpieczenie podlegały potrąceniu dopiero w czerwcu. Każdy zleceniobiorca otrzymuje oświadczenie o możliwości przystąpienia do dobrowolnego ubezpieczenie chorobowego. Jeśli zleceniobiorca chce przystąpić do ubezpieczenia chorobowego później niż w chwili zawarcia umowy zlecenia , to dostaje oświadczenie lub sam oświadcza, że chce przystąpić później do ubezpieczenia. /zeznania świadków:

A. A. k.39 – 40 oraz A. S. k.40/ Powyższy stan faktyczny jest bezsporny między stronami. Istotne w sprawie okoliczności został ustalone na podstawie dowód z dokumentów, których strony nie kwestionowały oraz zeznań świadków.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Odwołanie jest niezasadne i podlega oddaleniu. Przedmiotem niniejszego postępowania było ustalenie czy określona przez organ rentowy podstawa wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia ( emerytalne , rentowe i wypadkowe) oraz dobrowolne ubezpieczenie chorobowe P. G. (1) z tytułu wykonywania umowy zlecenia u płatnika składek (...) Sp. z o.o. za maj 2016 r. , a wynosząca zdaniem organu rentowego 352,00 zł , jest prawidłowa. Zgodnie z art.18 ust.1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz.U. z 2016 roku, poz.963 z późn. zm.) podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonych wymienionych w art.6 ust.1 pkt 1-3 i pkt 18a stanowi przychód, o którym mowa w art. 4 pkt 9 i 10, z zastrzeżeniem ust. 1a i 2, ust. 4 pkt 5 i ust.

12. Zgodnie zaś z art.4 pkt 9 ww. ustawy za przychód z tytułu świadczenia umowy zlecenia rozumie się przychód zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W myśl art.11 ust.1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 roku, poz. 2032, z późn. zm.) przychodami, z zastrzeżeniem art.14-15, art.17 ust.1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art.19, art.25b i art.30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Zgodnie z art.20 ust.1 ww. ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe oraz ubezpieczenie wypadkowe stanowi podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i ubezpieczenia rentowe, z zastrzeżeniem ust. 2 i ust.

3. Podstawową kwestią zatem , a wynikającą z wyżej przytoczonych przepisów i decydującą o rozstrzygnięciu sprawy było ustalenie czy P. G. (1) za maj 2016 r. osiągnął przychód z tytułu świadczenia u płatnika składek (...) Sp. z o.o. umowy zlecenia. Podkreślić należy ,że pojęcie przychodu wprowadzone zostało do ubezpieczeń społecznych cytowaną ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych z dnia 13 października 1998 r., która uzależniła wysokość składek i terminy ich płatności od osiągniętych przez ubezpieczonych przychodów.

Celem tej nowelizacji było ustalenie zasady, iż zobowiązanie z tytułu składek powstaje dopiero w momencie osiągnięcia przez ubezpieczonego przychodu w rozumieniu ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj.: Dz. U. 2000 r. Nr 14 poz. 176 ze zm.).Obowiązek opłacania składek powstaje więc z chwilą wypłaty lub pozostawienia do dyspozycji ubezpieczonego wynagrodzenia (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 10 września 2009 r., (sygn. akt I UZP 5/09 opubl. OSNP 2010/6-6/71). Ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny wskazuje jednoznacznie ,że w maju 2016 r.

P. G. (1) otrzymał wynagrodzenie z tytułu świadczenia umowy zlecenia i kwota ta powinna stanowić podstawę wymiaru składek zarówno na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne , jak i na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe za maj 2016 r. Oczywistym jest , że P. G. (1) w dniu 13 maja 2016 r. otrzymał wynagrodzenie należne mu z tytułu świadczenia umowy zlecenia w kwietniu 2016 r. , ale to nie tytuł z jakiego uzyskuje się wynagrodzenie , a faktyczny moment jego otrzymania decyduje o określeniu wysokości podstawy wymiaru składek za dany miesiąc zarówno na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne , jak i na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe.

Okoliczność zaś ,że P. G. (1) został zgłoszony do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego od dnia 1 maja 2016 r. pozostaje zatem bez wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Mając powyższe okoliczności na uwadze, Sąd Okręgowy na podstawie (...) §1 k.p.c. oddalił odwołanie , o czym orzekł w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art.98 k.p.c. zasądzając od (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. kwotę 90 złotych tytułem kosztów zastępstwa procesowego.

Wysokość kosztów zastępstwa procesowego Sąd ustalił na podstawie § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 roku, poz.1804 z późn. zm.). ZARZĄDZENIE Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi wnioskodawcy. S.B.