Legislator Case Law & Legislation
IV Ka 630/17 AI generated

Appeal court quashes traffic offense verdict for using unexamined witness testimony as evidence.

Case Number IV Ka 630/17
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The appeal court quashed the first-instance verdict and remanded the case for retrial due to procedural violations. The defendant argued that the lower court relied on witness statements not presented during the trial, violating the principle of directness. The court agreed, ruling that the verdict's factual basis included testimony from witnesses whose statements were neither read nor examined in court, which is impermissible under Polish criminal procedure law.

Legislator headnote

AI generated

Art. 34 k.p.w.; Art. 410 k.p.k.: The basis of a criminal verdict must consist solely of circumstances revealed during the trial; evidence not presented in court cannot form the foundation of the judgment.

Keywords

AI generated
principle of directness criminal procedure law witness testimony traffic offense remand for retrial procedural violation evidence admissibility

Cited Legislation

AI generated
Art. 34 k.p.w.
Nadto w myśl postanowień art. 34 k.p.w., podstawę orzeczenia może stanowić tylko całokształt okoliczności ujawnionych w postępowaniu, mających znaczenie dla rozstrzygnięcia.
Art. 410 k.p.k.
( art.82 § 1 kpow ) oznacza, iż także w sprawach o wykroczenia podstawę wyroku wydawanego na rozprawie może stanowić tylko całokształt okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej (art. 410 k.p.k. - co jest powtórzeniem zasady wyrażonej w art.
Art. 71 § 4 k.p.o.w.
43), wobec czego sąd orzekający, powołując się na przepis art. 71 § 4 k.p.o.w., postanowił przeprowadzić rozprawę zaocznie, stwierdzając, że obwiniony należycie nie usprawiedliwił swej nieobecności (k.44).
Art. 82 § 1 k.p.w.
Art. 86 § 1 k.w.
obwinionego z art. 86 § 1 k.w. na skutek apelacji wniesionej przez obwinionego od wyroku Sądu Rejonowego w Nakle nad Notecią z dnia 20 marca 2017 r.
art. 71 § 4 k.p
43), wobec czego sąd orzekający, powołując się na przepis art. 71 § 4 k.p.o.w., postanowił przeprowadzić rozprawę zaocznie, stwierdzając, że obwiniony należycie nie usprawiedliwił swej nieobecności (k.44).
art. 54 § 6 k.p
Gdy bowiem obwiniony nie stawił się na wezwanie, w aktach sprawy jest protokół jego przesłuchania w toku czynności wyjaśniających w trybie art. 54 § 6 k.p.w.
art. 74 § 2 k.p
art. 2 § 1 pkt 1 k.p.k
I tak zgodnie z zasadami trafnej reakcji karnej (art. 2 § 1 pkt 1 k.p.k.), prawdy materialnej (art.
art. 2 § 2 k.p.k
2 § 1 pkt 1 k.p.k.), prawdy materialnej (art. 2 § 2 k.p.k.), obiektywizmu (art.

Cited Case Law

AI generated
III KK 326/2007
133; wyrok SN z 10 stycznia 2008 r., III KK 326/2007, L..pl nr (...);).

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt IV Ka 630/17

WYROK W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 września 2017 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy IV Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Mirosław Kędzierski Protokolant st. sekr. sądowy Aleksandra Deja-Lis przy udziale ---- po rozpoznaniu dnia 14 września 2017 r. sprawy W. K. s. C. i R. ur. (...) w C. obwinionego z art. 86 § 1 k.w. na skutek apelacji wniesionej przez obwinionego od wyroku Sądu Rejonowego w Nakle nad Notecią z dnia 20 marca 2017 r. sygn. akt II W 606/16 uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Nakle nad Notecią do ponownego rozpoznania. SSO Mirosław Kędzierski Sygn. akt IV Ka 630/17

UZASADNIENIE

W. K. obwiniony został o to, że w dniu 31 października 2016r. około godz. 10:50 w N. na ul. (...) na skrzyżowaniu z ul. (...), kierując pojazdem marki „A. (...)” o nr rej. (...), nie ustąpił pierwszeństwa poruszającemu się drogą z pierwszeństwem pojazdowi marki (...) nr rej. (...), doprowadzając do zderzenia, czym stworzył zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym osobom znajdującym się w obu pojazdach, tj. o wykroczenie z art.86§1 kw. Wyrokiem z dnia 17 marca 2017r. Sąd Rejonowy w Nakle nad Notecią w sprawie II W 606/16 uznał obwinionego W.

K. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, stanowiącego wykroczenie z art.86§1 kw i za to na mocy art.86§1 kw wymierzył mu karę 500 zł grzywny; nadto wymierzył obwinionemu opłatę w wysokości 50 zł i obciążył go zryczałtowanymi wydatkami postępowania w kwocie 100 zł. Od powyższego wyroku apelację wniósł obwiniony, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu obrazę przepisów postępowania tj. art.71§5 kpw oraz art.75 kpw przez ich nieodpowiednie zastosowanie a także art.82 kpw w zw. z art.424§1 kpk poprzez sporządzenie uzasadnienia w sposób uniemożliwiający jego instancyjną kontrolę.

W konkluzji obwiniony wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznani

Sąd Okręgowy zważył co następuje:

Apelacja okazała się zasadna w zakresie, w jakim musiała skutkować koniecznością uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Na wstępie Sąd Okręgowy stwierdza niezasadność zarzutu obwinionego o niedopuszczalności wydania wyroku zaocznego w zaistniałych okolicznościach faktycznych w niniejszej sprawie. Otóż obwiniony W. K. w toku postępowania pozostając pod zarzutem popełnienia czynu z art. 86 § 1 k.w. po zapadnięciu wyroku nakazowego z dnia 4 stycznia 2017 roku (k.

30) złożył sprzeciw (k.30 ?) w którym domagał się przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadków na okoliczność ustalenia sprawcy kolizji drogowej. W konsekwencji, stosownym zarządzeniem przewodniczącego, sprawa została skierowana do rozpoznania na rozprawie i zarządzono wezwanie obwinionego na termin rozprawy. (k. 33). Na rozprawę ów nie stawił się, będąc prawidłowo zawiadomionym (k. 43), wobec czego sąd orzekający, powołując się na przepis art. 71 § 4 k.p.o.w., postanowił przeprowadzić rozprawę zaocznie, stwierdzając, że obwiniony należycie nie usprawiedliwił swej nieobecności (k.44).

W tej sytuacji i mając na względzie zacytowany wyżej przepis, stwierdzić należy, iż nie istniała przeszkoda prawna aby sprawę rozpoznać pod nieobecność W. K. i wydać wyrok zaoczny. Analiza niniejszej sprawy wskazuje bowiem , iż obwiniony na rozprawę wyznaczoną na dzień 17.03. 2017 r. został prawidłowo wezwany ale nie stawił się i w żaden sposób nie usprawiedliwił swojej nieobecności. Twierdzenia zaś obwinionego w apelacji iżby złożył wniosek o usprawiedliwienie nieobecności i odroczenie rozprawy nie znajdują oparcia w aktach sprawy.

W konsekwencji zasadnie powołał się Sąd orzekający podejmując taką decyzję na brzmienie art. 71 § 4 k.p.o.w. Gdy bowiem obwiniony nie stawił się na wezwanie, w aktach sprawy jest protokół jego przesłuchania w toku czynności wyjaśniających w trybie art. 54 § 6 k.p.w. i nie nadesłał nowych wyjaśnień, sąd może poprowadzić rozprawę zaocznie, odczytując je w toku tej rozprawy (art. 74 § 2 k.p.w.), chyba że uzna obecność obwinionego za konieczną i odraczając rozprawę, ponownie wezwie go do stawiennictwa dodatkowo zarządzając jego zatrzymanie i przymusowe doprowadzenie przez Policję (art. 71 § 4).

Nie do zaakceptowania jest natomiast dalsze procedowanie Sądu w tej sprawie. W tym miejscu należy odnotować podstawowe fakty i okoliczności, które determinowały rozstrzygnięcie o uchyleniu zaskarżonego wyroku i przekazaniu sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. A mianowicie: Po przesłuchaniu bowiem świadków B. G. i A. Ś. (uczestników kolizji) oraz G. S. - policjanta przybyłego na miejsce zdarzenia - Sąd po cofnięciu wniosku przez oskarżyciela o przesłuchanie świadków M. D. i H. K. (także uczestników kolizji) oraz E. K.

– R. (policjantki) wydał postanowienie o „oddaleniu wniosku obwinionego o przesłuchanie świadków M. D., H. K. i E. K.-R. albowiem okoliczności zdarzenia zostały już ustalone, a osobiste przesłuchanie świadków prowadziłoby w sposób oczywisty do niezasadnego przedłużenia postępowania”. Co istotne zarówno (...) D. jak i H. K. nie stawiły się na rozprawę usprawiedliwiając swoją nieobecność względami zdrowotnymi lub opiekuńczymi (k.36-42), dokumentując ten fakt stosownymi zaświadczeniami lekarskimi. Następnie Sąd na mocy art.76§1 i 2 kpow uznał za ujawnione protokoły i dokumenty załączone do wniosku o ukaranie i po zamknięciu przewodu sądowego i wysłuchaniu głosu stron, wydał wyrok.

Powyższe oznacza, iż Sąd w żaden sposób nie włączył do materiału dowodowego zeznań ww. świadków, którzy - co istotne - posiadali wiedzę na temat kolizji, byli bezpośrednimi świadkami zdarzenia. W uzasadnieniu wyroku (na str.4) Sąd dokonał natomiast oceny zeznań (...) D. nie dając im wiary w części dotyczącej przebiegu zdarzenia wskazując na motywy takiej oceny. Procedując w ten sposób Sąd naruszył kilka przepisów procedury karnej w sprawach o wykroczenia, co mogło mieć wpływ na treść wyroku. I tak zgodnie z zasadami trafnej reakcji karnej (art. 2 § 1 pkt 1 k.p.k.), prawdy materialnej (art. 2 § 2 k.p.k.), obiektywizmu (art. 4 k.p.k.) i swobodnej oceny dowodów (art. 7 k.p.k.) sąd meriti jest zobowiązany do przeprowadzenia w toku procesu wszelkich dowodów istotnych z punktu widzenia prawidłowego rozstrzygnięcia o przedmiocie procesu a następnie do poddania ich w fazie wyrokowania drobiazgowej analizie.

Z taką samą uwagą i według tożsamych reguł sąd ten powinien przeprowadzić, rozważyć i ocenić dowody zarówno obciążające, jak i odciążające. Następnie zaś powinien zająć w odniesieniu do tych kwestii kompleksowe, logiczne i wyczerpujące stanowisko w części motywacyjnej wyroku (postanowienie SA w Gdańsku z 6 grudnia 2011 r., II AKa 369/2011, POSAG 2012, nr 3, poz. 2, s. 133; wyrok SN z 10 stycznia 2008 r., III KK 326/2007, L..pl nr (...);). Sąd Okręgowy nie sprostał powyższym standardom. Oddalając bowiem wniosek o przesłuchanie H.

K. i (...). D. a następnie nie ujawniając nawet treści ich zeznań w trybie art. 75 § 4 kpow, Sąd pozbawił się dowodów z zeznań świadków, którzy zeznawali co do istoty sprawy a przy tym odmiennie niż świadkowie A. Ś. i B. G. na podstawie których orzekł o winie obwinionego. Nadto w myśl postanowień art. 34 k.p.w., podstawę orzeczenia może stanowić tylko całokształt okoliczności ujawnionych w postępowaniu, mających znaczenie dla rozstrzygnięcia. Recepcja w kodeksie postepowania w sprawach o wykroczenia przepisów art. 409-411 k.p.k. ( art.82 § 1 kpow ) oznacza, iż także w sprawach o wykroczenia podstawę wyroku wydawanego na rozprawie może stanowić tylko całokształt okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej (art. 410 k.p.k. - co jest powtórzeniem zasady wyrażonej w art. 34 k.p.w ).

Przez ujawnienie należy rozumieć wszelkie sposoby przeprowadzania dowodów, tak bezpośrednie, jak i pośrednie (odczytanie lub ujawnienie bez odczytywania ). Nigdy bowiem podstawy wyroku nie mogą stanowić dowody w ogóle nieprzeprowadzone na rozprawie, w tym i materiał dowodowy, który istniał w aktach dołączonych do wniosku o ukaranie, ale nie został - choćby i bez odczytywania - ujawniony na rozprawie. Konkludując stwierdzić należy, że art.410 k.p.k., będący przejawem realizacji zasady bezpośredniości, ustalając, że podstawę wyroku może stanowić tylko całokształt okoliczności ujawnionych w toku rozprawy, oznacza, z jednej strony, zakaz uwzględniania okoliczności nieujawnionych na rozprawie, z drugiej strony zaś, zakaz pomijania okoliczności (obojętnie czy korzystnych, czy niekorzystnych dla obwinionego) istotnych dla rozstrzygnięcia w przedmiocie winy, oceny prawnej czynu oraz wymiaru kary i środka karnego.

Nie było zatem dopuszczalnym przyjęcie do podstawy faktycznej wyroku zeznań (...). D. ( str. 2 uzasadnienia ) i następnie dokonywanie analizy jej zeznań ( str. 4 ). Jeszcze innym zagadnieniem jest kwestia istnienia utrudnienia lub braku możliwości przeprowadzenie dowodu z zeznań tego świadka skoro świadek nie wyjechał za granicę, jego nieobecność nie była spowodowana stałym lub długotrwałym pobytem za granicą, nie był ciężko chory i kontakt z nim nie był utrudniony lub całkowicie wykluczony i nie było nieznane jego aktualne miejsce pobytu co uzasadniałoby jego nieprzesłuchiwanie na rozprawie.

Przedstawił zaś zaświadczenie lekarskie zobowiązujące do sprawowania kilkudniowej opieki nad osobą małoletnią. Dopiero w takich sytuacjach odczytanie protokołów zeznań świadków stanowi wprawdzie odstępstwo od zasady bezpośredniości, ale ma swoje uzasadnienie, albowiem ujawnienie na rozprawie depozycji takich osób stanowi obowiązek sądu wynikający z podstawowego celu procesu, jakim jest ustalenie prawdy. W realiach niniejszej natomiast nie było dopuszczalne zupełne pominięcie tego dowodu. Skoro zatem doszło do naruszenia podstawowej zasady procesu karnego – prawdy materialnej i obiektywizmu a w dalszej kolejności zakazu uwzględniania okoliczności nieujawnionych na rozprawie wynikającego z art. 34 k.p.w. i art. 410 k.p.k,, uchybienia te musiały skutkować uchyleniem wydanego orzeczenia i przekazaniem Sądowi sprawy do ponownego rozpoznania celem przeprowadzenia postępowania w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami postępowania w sprawach o wykroczenia.

Mając na względzie powyższe Sąd Okręgowy orzekł, jak w wyroku.